Translation Memory:016-Tsadra-SSC-Root/1004
016-Tsadra-SSC-Root/1004 ID: 016-Tsadra-SSC-Root <br> Date: 10 January 2025 <br> Creator: Ishwor Shrestha;Jurmay Karma, Dawa Drolma <br> Origin: Tsadra Foundation
Segment Data
| English | The threefold world blazes with the sufferings of old age and disease, Burning with the fire of death,xReading 'chi me for Tib. 'chi med, and following Skt. maraṇa-agni. lacking a guardian.
Trying to escape from existence, but always confused,
Living beings roam around like a bee in a jar.3Compare Wittgenstein: ‘‘What is your aim in philosophy?—To shew the fly the way out of the fly-bottle." Anscombe trans. 1958, p. 103.
The threefold world is changeable like an autumn cloud;
The birth and death of living beings is like a stage in a theatre.xiSkt. naṭaraṅga-samā jagi janma-cyutiḥ; Tib. 'gro ba'i skye 'chi gar la lta dang mtshungs. The passage that includes this sentence contains several grammatically strange forms of Skt. jagat, "world of living beings"; in each case Tib. has 'gro ba, a standard equivalent for jagat.
Our time passes like lightning in the sky;
It goes quickly, tightly, swiftly, like a fast-running mountain stream.
Through the power of ignorance and the thirst for existence,
We are born on earth, in the city of the gods, and the three lower realms,
Revolving through the ever-recurring five realms unknowingly,
As if going around on a potter’s wheel.
This trap of a worldxiiTib. dus ngan rnyi, "time bad trap"; Skt. kali-pāśa, "strife noose"? Goswami 2001, "the snare of Kali" is sprinkled
With the most alluring sights and most lovely sounds,
With sweet scents, delicious tastes, and the best pleasures of touch,
Like a monkey tied to a hunter’s game trap.
The pleasures of the senses lead to many sorrows and disasters;
They are dangerous, always causing enmity, associated with reactivity,
Like a sword’s blade or the leaf of a poison tree,xiiiTranslating Tib ral gri'i so 'dra dug sdong lo ma mtshungs; Skt. asi-dhāra-samā viṣa-patra-nibhāḥ, "like a swordsman, similar to a poisonous leaf."
Rejected by the noble like a chamber-pot.
They cause you to forget mindfulness and produce darkness;
They create reasons for fear and are always the root of suffering;
They cause the jungle of the craving for existence to grow.
Sensual pleasures are dangerous, associated with reactivity.
Noble people know that, just as burning fire-pits are dangerous,4A large fire-pit in the ground, covered with a thick layer of ashes, could be difficult to recognize. Anyone who stepped onto the ashes would meet with a painful death.
So are sensual pleasures.
They are like a great quagmire, tike swords and spears,xivSkt. asi-śūla-samā seems clear, but Tib. ral gri gshegs gnas 'dra.
Like honey smeared on a razor-blade.
The wise know that sensual pleasures[p.202]The Training Anthology of Śāntideva |
|---|---|
| QuoteSource | Lalitavistarasūtra (RKTSK 95) |
| Sanskrit | ज्वलितं त्रिभवं जरव्याधिदुखैर्मरणाग्निप्रदीप्तमनाथमिदम्। भवनिः सरणे सद मूढ जगद्भ्रमति भ्रमरो यथ कुम्भगतः॥ अध्रुवं त्रिभवं शरदभ्रनिभं नटरङ्गसमा जगि जन्मच्युतिः। गिरिनद्यसमं लघुशीघ्रजवं व्रजतायु जगे यथ विद्यु नभे॥ भुवि देवपुरे त्रिअपायपथे भवतृष्णअविद्यवशा जनता। परिवर्तिषु पञ्चगतिष्वबुधा यथ कुम्भकरस्य हि चक्रभ्रमी॥ प्रियरूपवरैः सद स्निग्धरुतैः शुभगन्धरसैर्वरस्पर्शसुखैः। परिषिक्तमिदं कलिपाशजगत् मृगलुब्धकपाशि यथैव कपि॥ सभयाः सरणाः सद वैरकराः बहुशोकउपद्रव कामगुणाः। असिधारसमा विषपत्रनिभाः जहितार्यजनैर्यथ मीढघटः। स्मृतिमोषकरास्तमसीकरणा भयहेतुकरा दुखमूल सदा। भवतृष्णलतायविवृद्धिकराः सभयाः सरणाः सद कामगुणाः॥ यथ अग्निखदा ज्वलिताः सभयाः तथ काम इमे विदितार्यजनैः। महपङ्कसमा असिशूलसमा मधुदिग्ध इव क्षुरधारसमा॥ यथ सर्पशिरो यथ मीढघटः तथ काम इमे विदिता विदुषाम्। तथ शूलसमा द्विजपेशिसमा यथ श्वानकरंक सवैरमुखा॥ दकचन्द्रनिभा इति कामगुणाः प्रतिबिम्ब इवा गिरिघोष यथा। प्रतिभाससमा नटरङ्गनिभा तथ स्वप्नसमा विदितार्यजनैः॥ क्षणिका वसिका इति कामगुणाः तथ मायमरीचिसमा अलिका। दकबुद्बुदफेनसमा वितथाः परिकल्पसमुत्थित बुद्ध बुधैः॥ प्रथमे वयसे वररूपधरः प्रिय इष्ट मतो इय बालचरी। जरव्याधिदुखैर्हततेजवपुं विजहन्ति मृगा इव शुष्कनदीम्॥ धनधान्यवरो बहुद्रव्यबली प्रिय इष्ट मतो इय बालचरी। परिहीणधनं पुन कृच्छ्रगतं विजहन्ति नरा इव शून्यटवीम्॥ यथ पुष्पद्रुमो सफलो व द्रुमो नरु दानरतस्तथ प्रीतिकरः। धनहीनु जरार्दितु याचनको भवते तद अप्रिय गृध्रसमः॥ प्रभु द्रव्यबली वररूपधरः प्रियसङ्ग मनेन्द्रियप्रीतिकरः। जरव्याधिदुखार्दितु क्षीणधनो भवते तद अप्रिय मृत्युसमः॥ जरया जरितः समतीतवयो द्रम विद्युहतो व यथा भवति। जरजीर्ण अगार यथा सभयो जरनिः सरणं लघु ब्रूहि मुने॥ जर शोषयते नरनारिगणं यथ मालुलता घनशालवनम्। जर वीर्यपराक्रमवेगहरी जर पङ्कनिमग्न यथा पुरुषो॥ जर रूपसुरूपविरूपकरी जर तेजहरी बलस्थामहरी। सद सौख्यहरी परिभावकरी जर मृत्युकरी जर ओजहरी॥ बहुरोगशतैर्घनव्याधिदुखैः उपसृष्टु जगज्ज्वलनेव मृगाः। जरव्याधिगतं प्रसमीक्ष्य जगत् दुखनिःसरणं लघु देशयही॥ शिशिरेहि यथा हिमधातु महं तृणगुल्मवनौषधिओजहरो॥ तथ ओजहरो अयु व्याधि जगे परिहीयति इन्द्रियरूपबलम्॥ धनधान्यमहार्थक्षयान्तकरः परिभावकरः सद व्याधि जगे॥ प्रतिघातकरः प्रियद्वेषकरः परिदाहकरो यथ सूर्यु नभे॥ मरणं च्यवनं च्युति कालक्रिया प्रियद्रव्यजनेन वियोगु सदा। अपुनागमनं च असंगमनं द्रुमपत्रफला नदिस्त्रोतु यथा॥ मरणं वशितान वशीकुरुते मरणं हरते नदिदारु यथा। असहाय नरो व्रजतेऽद्वितियः स्वककर्मफलानुगतो विवशः॥ मरणं ग्रसते बहु प्राणिशतान् मकरो व जलाकरि भूतगणान्। गरुडो उरगं मृगराज गजं ज्वलनो व तृणौषधिभूतगणम्॥इति॥ |
| SegmentFormat | Quote |
| SegmentOrder | 1004 |
| SktTransliteration | jvalitaṃ tribhavaṃ jaravyādhidukhairmaraṇāgnipradīptamanāthamidam । bhavaniḥ saraṇe sada mūḍha jagadbhramati bhramaro yatha kumbhagataḥ ॥ adhruvaṃ tribhavaṃ śaradabhranibhaṃ naṭaraṅgasamā jagi janmacyutiḥ । girinadyasamaṃ laghuśīghrajavaṃ vrajatāyu jage yatha vidyu nabhe ॥ bhuvi devapure triapāyapathe bhavatṛṣṇaavidyavaśā janatā । parivartiṣu pañcagatiṣvabudhā yatha kumbhakarasya hi cakrabhramī ॥ priyarūpavaraiḥ sada snigdharutaiḥ śubhagandharasairvarasparśasukhaiḥ । pariṣiktamidaṃ kalipāśajagat mṛgalubdhakapāśi yathaiva kapi ॥ sabhayāḥ saraṇāḥ sada vairakarāḥ bahuśokaupadrava kāmaguṇāḥ । asidhārasamā viṣapatranibhāḥ jahitāryajanairyatha mīḍhaghaṭaḥ । smṛtimoṣakarāstamasīkaraṇā bhayahetukarā dukhamūla sadā । bhavatṛṣṇalatāyavivṛddhikarāḥ sabhayāḥ saraṇāḥ sada kāmaguṇāḥ ॥ yatha agnikhadā jvalitāḥ sabhayāḥ tatha kāma ime viditāryajanaiḥ । mahapaṅkasamā asiśūlasamā madhudigdha iva kṣuradhārasamā ॥ yatha sarpaśiro yatha mīḍhaghaṭaḥ tatha kāma ime viditā viduṣām । tatha śūlasamā dvijapeśisamā yatha śvānakaraṃka savairamukhā ॥ dakacandranibhā iti kāmaguṇāḥ pratibimba ivā girighoṣa yathā । pratibhāsasamā naṭaraṅganibhā tatha svapnasamā viditāryajanaiḥ ॥ kṣaṇikā vasikā iti kāmaguṇāḥ tatha māyamarīcisamā alikā । dakabudbudaphenasamā vitathāḥ parikalpasamutthita buddha budhaiḥ ॥ prathame vayase vararūpadharaḥ priya iṣṭa mato iya bālacarī । jaravyādhidukhairhatatejavapuṃ vijahanti mṛgā iva śuṣkanadīm ॥ dhanadhānyavaro bahudravyabalī priya iṣṭa mato iya bālacarī । parihīṇadhanaṃ puna kṛcchragataṃ vijahanti narā iva śūnyaṭavīm ॥ yatha puṣpadrumo saphalo va drumo naru dānaratastatha prītikaraḥ । dhanahīnu jarārditu yācanako bhavate tada apriya gṛdhrasamaḥ ॥ prabhu dravyabalī vararūpadharaḥ priyasaṅga manendriyaprītikaraḥ । jaravyādhidukhārditu kṣīṇadhano bhavate tada apriya mṛtyusamaḥ ॥ jarayā jaritaḥ samatītavayo drama vidyuhato va yathā bhavati । jarajīrṇa agāra yathā sabhayo jaraniḥ saraṇaṃ laghu brūhi mune ॥ jara śoṣayate naranārigaṇaṃ yatha mālulatā ghanaśālavanam । jara vīryaparākramavegaharī jara paṅkanimagna yathā puruṣo ॥ jara rūpasurūpavirūpakarī jara tejaharī balasthāmaharī । sada saukhyaharī paribhāvakarī jara mṛtyukarī jara ojaharī ॥ bahurogaśatairghanavyādhidukhaiḥ upasṛṣṭu jagajjvalaneva mṛgāḥ । jaravyādhigataṃ prasamīkṣya jagat dukhaniḥsaraṇaṃ laghu deśayahī ॥ śiśirehi yathā himadhātu mahaṃ tṛṇagulmavanauṣadhiojaharo ॥ tatha ojaharo ayu vyādhi jage parihīyati indriyarūpabalam ॥ dhanadhānyamahārthakṣayāntakaraḥ paribhāvakaraḥ sada vyādhi jage ॥ pratighātakaraḥ priyadveṣakaraḥ paridāhakaro yatha sūryu nabhe ॥ maraṇaṃ cyavanaṃ cyuti kālakriyā priyadravyajanena viyogu sadā । apunāgamanaṃ ca asaṃgamanaṃ drumapatraphalā nadistrotu yathā ॥ maraṇaṃ vaśitāna vaśīkurute maraṇaṃ harate nadidāru yathā । asahāya naro vrajate'dvitiyaḥ svakakarmaphalānugato vivaśaḥ ॥ maraṇaṃ grasate bahu prāṇiśatān makaro va jalākari bhūtagaṇān । garuḍo uragaṃ mṛgarāja gajaṃ jvalano va tṛṇauṣadhibhūtagaṇam ॥iti॥ |
| SourcePageNumber | 114b;115a;115b |
| Tibetan | སྲིད་གསུམ་རྒ་དང་ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་འབར། ། འདི་ནི་འཆི་མེད་རབ་འབར་མགོན་མེད་པ། ། སྲིད་ལས་འབྱུང་ལ་འགྲོ་བ་རྟག་ཏུ་རྨོངས། ། བུམ་པར་ཆུད་པའི་བུང་བ་འཁོར་བ་བཞིན། ། སྲིད་གསུམ་མི་བརྟན་སྟོན་ཀའི་སྤྲིན་དང་འདྲ། ། འགྲོ་བའི་སྐྱེ་འཆི་གར་ལ་ལྟ་དང་མཚུངས། ། འགྲོ་བའི་ཚེ་འགྲོ་ནམ་མཁའི་གློག་འདྲ་སྟེ། ། རི་གཟར་འབབ་ཆུ་ལྟ་བུར་མྱུར་མགྱོགས་འགྲོ། ། སྲིད་སྲེད་མ་རིག་དབང་གིས་སྐྱེ་བོ་རྣམས། ། མི་དང་ལྷ་གནས་ངན་སོང་ལམ་གསུམ་པོ། ། འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་དག་ཏུ་མི་མཁས་འཁོར། ། དཔེར་ན་རྫ་མཁན་འཕང་ལོ་འཁོར་བ་བཞིན། ། རྟག་ཏུ་གཟུགས་སྡུག་མཆོག་དང་སྒྲ་སྙན་དང་། ། དྲི་ཞིམ་རོ་མཆོག་རེག་པ་བདེ་བྱེད་པ། ། དུས་ངན་རྙི་ལ་འགྲོ་བ་འདི་དག་ཐོགས། ། དཔེར་ན་རྔོན་པའི་རྙི་ལ་སྤྲེའུ་ཐོགས་བཞིན། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་མྱ་ངན་གནོད་པ་མང་། ། འཇིགས་བཅས་རྟག་ཏུ་དགྲ་བྱེད་ཉོན་མོངས་བཅས། ། རལ་གྲིའི་སོ་འདྲ་དུག་སྡོང་ལོ་མ་མཚུངས། ། ངན་སྐྱུགས་སྣོད་ལྟར་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་སྤངས། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འཇིགས་བཅས་ཉོན་མོངས་བཅས། ། རྟག་ཏུ་དྲན་པ་བརྗེད་བྱེད་མུན་པ་བྱེད། ། རྟག་ཏུ་འཇིགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་རྩ། ། སྲིད་པའི་སྲེད་པའི་འཁྲི་ཤིང་འཕེལ་བར་བྱེད། ། ཇི་ལྟར་མེ་འབར་འོབས་ནས་འཇིགས་བཅས་པ། ། དེ་ལྟར་འདོད་འདི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རིག ། འདམ་རྫབ་ཆེ་འདྲ་རལ་གྲི་གཤེགས་གནས་འདྲ། ། རལ་གྲིའི་སོ་ལ་སྦྲང་རྩིས་བསྐུས་དང་མཚུངས། ། ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་གྱི་མགོ་དང་ངན་སྐྱུགས་སྣོད། ། དེ་ལྟར་འདོད་འདི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིག ། བྱ་ཤ་ཁམ་བུ་འདྲ་ཞིང་གསལ་ཤིང་འདྲ། ། རོ་ལ་ཁྱི་ལྟར་དགྲ་དང་བཅས་པ་ཡིས། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ཆུ་ཟླ་འདྲ། ། གཟུགས་བརྙན་མཚུངས་ཤིང་བྲག་ཅ་འདྲ་བ་དང་། ། (111-115a) མིག་ཡོར་འདྲ་ཞིང་གར་ལ་ལྟ་འདྲ་དང་། ། རྨི་ལམ་མཉམ་པར་འཕགས་པའི་སྐྱོ་བོས་རིག ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་སྐད་ཅིག་ཡ་མ་བརླ། ། སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་ཞིང་བརྫུན་པ་ཅན། ། ཆུ་བུར་དབུ་བ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་མིན། ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་ལས་བྱུང་བར་མཁས་པས་རྟོགས། ། ན་ཚོད་ཐོག་མར་གཟུགས་མཆོག་འཛིན་པའི་ཚེ། ། ཕངས་ཤིང་སྡུག་འདོད་འདི་ནི་བྱིས་པའི་སྤྱོད། ། རྒ་ན་སྡུག་བསྔལ་གཟི་བརྗིད་ལུས་བཅོམ་ནས། ། རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ་རི་དགས་ཀླུང་སྐམ་བཞིན། ། ནོར་འབྲུ་དམ་པ་རྫས་མང་སྟོབས་ལྡན་ཚེ། ། ཕངས་ཤིང་སྡུག་འདོད་འདི་ནི་བྱིས་པའི་སྤྱོད། ། ནོར་ཉམས་སྡུག་བསྔལ་བར་ནི་གྱུར་པའི་ཚེ། ། རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ་མི་ཡིས་འབྲོག་སྟོང་བཞིན། ། ཇི་ལྟར་མེ་ཏོག་ཤིང་དང་འབྲས་བཅས་ཤིང་། ། དེ་ལྟར་སྦྱིན་འདོད་མི་ལ་དགའ་བར་བྱེད། ། ནོར་ཉམས་རྒ་བས་ཉེན་ཅིང་སྤོང་བྱེད་པ། ། དེ་དག་དགའ་བར་མི་འགྱུར་བྱ་རྒོད་བཞིན། ། རྫས་ལྡན་གཟུགས་མཆོག་ལྡན་ཚེ་དཔོན་པོ་བཞིན། ། ཕྲད་ན་སྡུག་ཅིང་དབང་པོ་དགའ་བར་བྱེད། ། རྒ་ན་སྡུག་བསྔལ་ཉེན་ཅིང་ནོར་ཟད་པ། ། དེ་ཚེ་འདོད་པར་མི་འགྱུར་འཆི་བདག་བཞིན། ། རྒ་བས་རྒ་བྱས་ན་ཚོད་ཡལ་གྱུར་ན། ། སྡོང་པོ་གནམ་ལྕགས་ཀྱིས་ནི་བཅོམ་པ་བཞིན། ། རྒ་བས་འཁོགས་ན་འཇིགས་བཅས་ཁང་རུལ་འདྲ། ། རྒ་ལས་འབྱུང་བ་ཐུབ་པ་མྱུར་དུ་སྨྲོས། ། བུད་མེད་སྐྱེས་པའི་ཚོགས་རྣམས་རྒ་བས་སྐྱེམས། ། འཁྲི་ཤིང་སཱ་ལའི་ནགས་ལ་རླུང་དམར་བཞིན། ། རྒ་བས་བརྩོན་འགྲུས་རྩལ་དང་ཤུགས་འཕྲོག་སྟེ། ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འདམ་དུ་བྱིང་བ་བཞིན། ། རྒ་བས་གཟུགས་སྡུག་གཟུགས་ནི་མི་སྡུག་བྱེད། ། རྒ་བས་གཟི་བརྗིད་འཕྲོག་ཅིང་མཐུ་སྟོབས་འཕྲོག ། རྒ་བས་བདེ་བ་འཕྲོག་ཅིང་བརྙས་པར་བྱེད། ། རྒ་བས་འཆི་བྱེད་རྒ་བས་མདངས་ཀྱང་འཕྲོག ། ནད་བརྒྱ་མང་དང་ནད་འཐིབས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས། ། འགྲོ་བ་གཙེས་ཏེ་མི་ཡིས་རི་དགས་བཞིན། ། རྒ་དང་ན་བས་བཅོམ་པའི་འགྲོ་ལྟོས་ལ། ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཞི་འབྱུང་བ་མྱུར་ཤོད་ཅིག ། དཔེར་ན་དགུན་སྨད་རླུང་དང་ཁ་བ་ཆེ། ། རྩི་ཤིང་གེལ་པ་ནགས་སྨན་མདངས་ཀྱང་འཕྲོག ། དེ་ལྟར་ནད་འདི་འགྲོ་བའི་མདངས་འཕྲོག་ཅིང་། ། དབང་པོ་གཟུགས་དང་སྟོབས་ནི་ཉམས་པར་བྱེད། ། ནོར་འབྲུ་ནོར་ཆེན་ཐ་མར་ཟད་པར་བྱེད། ། ནད་ནི་རྟག་ཏུ་འགྲོ་བ་བརྙས་པར་བྱེད། ། གནོད་པ་བྱེད་ཅིང་སྡུག་ལ་ (111-115b) སྡང་བར་བྱེད། ། ཡོངས་སུ་གདུང་བྱེད་མཁའ་ལས་ཉི་མ་བཞིན། ། འཆི་དང་འཕོ་དང་འཆི་འཕོ་དུས་བྱེད་པ། ། ཕངས་ཤིང་སྡུག་པའི་སྐྱེ་བོ་རྟག་ཏུ་འབྲལ། ། ཕྱིར་མི་འོང་ཞིང་ཕྲད་པར་འགྱུར་མ་ཡིན། ། ཤིང་ལས་ལོ་འབྲུལ་འདྲ་ཞིང་རླུང་རྒྱུན་མཚུངས། ། འཆི་བ་དབང་ཡོད་པ་དག་དབང་མེད་བྱེད། ། འཆི་བས་འཕྲོག་བྱེད་ཆུ་བོས་ཤིང་དེད་བཞིན། ། མི་ནི་གཉིས་མིན་གྲོགས་མེད་གཅིག་པུར་འགྲོ། ། རང་ལས་འབྲས་བུ་ལྡན་པས་དབང་ཡང་མེད། ། འཆི་བས་སྲོག་ཆགས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་འཛིན་ཏེ། ། འབྱུང་པོའི་ཚོགས་ལ་རྒྱ་མཆོའི་ཆུ་སྲིན་བཞིན། ། ཀླུ་ལ་མཁའ་ལྡིང་གླང་ཆེན་སེང་གེ་འདྲ། ། རྩ་རྩི་འབྱུང་པོའི་ཚོགས་ལ་མེ་དང་མཚུངས། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། |
| TibetanTsadra | སྲིད་གསུམ་རྒ་དང་ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་འབར། ། འདི་ནི་འཆི་མེད་རབ་འབར་མགོན་མེད་པ། ། སྲིད་ལས་འབྱུང་ལ་འགྲོ་བ་རྟག་ཏུ་རྨོངས། ། བུམ་པར་ཆུད་པའི་བུང་བ་འཁོར་བ་བཞིན། ། སྲིད་གསུམ་མི་བརྟན་སྟོན་ཀའི་སྤྲིན་དང་འདྲ། ། འགྲོ་བའི་སྐྱེ་འཆི་གར་ལ་ལྟ་དང་མཚུངས། ། འགྲོ་བའི་ཚེ་འགྲོ་ནམ་མཁའི་གློག་འདྲ་སྟེ། ། རི་གཟར་འབབ་ཆུ་ལྟ་བུར་མྱུར་མགྱོགས་འགྲོ། ། སྲིད་སྲེད་མ་རིག་དབང་གིས་སྐྱེ་བོ་རྣམས། ། མི་དང་ལྷ་གནས་ངན་སོང་ལམ་གསུམ་པོ། ། འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་དག་ཏུ་མི་མཁས་འཁོར། ། དཔེར་ན་རྫ་མཁན་འཕང་ལོ་འཁོར་བ་བཞིན། ། རྟག་ཏུ་གཟུགས་སྡུག་མཆོག་དང་སྒྲ་སྙན་དང་། ། དྲི་ཞིམ་རོ་མཆོག་རེག་པ་བདེ་བྱེད་པ། ། དུས་ངན་རྙི་ལ་འགྲོ་བ་འདི་དག་ཐོགས། ། དཔེར་ན་རྔོན་པའི་རྙི་ལ་སྤྲེའུ་ཐོགས་བཞིན། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་མྱ་ངན་གནོད་པ་མང་། ། འཇིགས་བཅས་རྟག་ཏུ་དགྲ་བྱེད་ཉོན་མོངས་བཅས། ། རལ་གྲིའི་སོ་འདྲ་དུག་སྡོང་ལོ་མ་མཚུངས། ། ངན་སྐྱུགས་སྣོད་ལྟར་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་སྤངས། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འཇིགས་བཅས་ཉོན་མོངས་བཅས། ། རྟག་ཏུ་དྲན་པ་བརྗེད་བྱེད་མུན་པ་བྱེད། ། རྟག་ཏུ་འཇིགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་རྩ། ། སྲིད་པའི་སྲེད་པའི་འཁྲི་ཤིང་འཕེལ་བར་བྱེད། ། ཇི་ལྟར་མེ་འབར་འོབས་ནས་འཇིགས་བཅས་པ། ། དེ་ལྟར་འདོད་འདི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རིག ། འདམ་རྫབ་ཆེ་འདྲ་རལ་གྲི་གཤེགས་གནས་འདྲ། ། རལ་གྲིའི་སོ་ལ་སྦྲང་རྩིས་བསྐུས་དང་མཚུངས། ། ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་གྱི་མགོ་དང་ངན་སྐྱུགས་སྣོད། ། དེ་ལྟར་འདོད་འདི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིག ། བྱ་ཤ་ཁམ་བུ་འདྲ་ཞིང་གསལ་ཤིང་འདྲ། ། རོ་ལ་ཁྱི་ལྟར་དགྲ་དང་བཅས་པ་ཡིས། ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ཆུ་ཟླ་འདྲ། ། གཟུགས་བརྙན་མཚུངས་ཤིང་བྲག་ཅ་འདྲ་བ་དང་། །(༡༡༥་ན) མིག་ཡོར་འདྲ་ཞིང་གར་ལ་ལྟ་འདྲ་དང་། ། རྨི་ལམ་མཉམ་པར་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རིག ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་སྐད་ཅིག་ཡ་མ་བརླ། ། སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་ཞིང་བརྫུན་པ་ཅན། ། ཆུ་བུར་དབུ་བ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་མིན། ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་ལས་བྱུང་བར་མཁས་པས་རྟོགས། ། ན་ཚོད་ཐོག་མར་གཟུགས་མཆོག་འཛིན་པའི་ཚེ། ། ཕངས་ཤིང་སྡུག་འདོད་འདི་ནི་བྱིས་པའི་སྤྱོད། ། རྒ་ན་སྡུག་བསྔལ་གཟི་བརྗིད་ལུས་བཅོམ་835སྣར་ཐང་༴ ‘པ་’ ཡོད།ནས། ། རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ་རི་དྭགས་ཀླུང་སྐམ་836སྣར་ཐང་༴ ‘སྐངས་།’བཞིན། ། ནོར་འབྲུ་837སྣར་ཐང་དང་པེ་ཅིང་༴ ‘ནོར་བུ་’དམ་པ་རྫས་མང་སྟོབས་ལྡན་ཚེ། ། ཕངས་ཤིང་སྡུག་འདོད་འདི་ནི་བྱིས་པའི་སྤྱོད། ། ནོར་ཉམས་སྡུག་བསྔལ་བར་ནི་གྱུར་པའི་ཚེ། ། རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ་མི་ཡིས་འབྲོག་སྟོང་བཞིན། ། ཇི་ལྟར་མེ་ཏོག་ཤིང་དང་འབྲས་བཅས་ཤིང་། ། དེ་ལྟར་སྦྱིན་འདོད་མི་ལ་དགའ་བར་བྱེད། ། ནོར་ཉམས་རྒ་བས་ཉེན་ཅིང་སྤོང་བྱེད་པ། ། དེ་དག་དགའ་བར་མི་འགྱུར་བྱ་རྒོད་བཞིན། ། རྫས་ལྡན་གཟུགས་མཆོག་ལྡན་ཚེ་དཔོན་པོ་བཞིན། ། ཕྲད་ན་སྡུག་ཅིང་དབང་པོ་དགའ་བར་བྱེད། ། རྒ་ན་སྡུག་བསྔལ་ཉེན་ཅིང་ནོར་ཟད་པ། ། དེ་ཚེ་འདོད་པར་མི་འགྱུར་འཆི་བདག་བཞིན། ། རྒ་བས་རྒ་བྱས་ན་ཚོད་ཡལ་གྱུར་ན། ། སྡོང་པོ་གནམ་ལྕགས་ཀྱིས་ནི་བཅོམ་པ་བཞིན། ། རྒ་བས་འཁོགས་ན་འཇིགས་བཅས་ཁང་རུལ་འདྲ། ། རྒ་ལས་འབྱུང་བ་ཐུབ་པ་མྱུར་དུ་སྨྲོས། ། བུད་མེད་སྐྱེས་པའི་ཚོགས་རྣམས་རྒ་བས་སྐྱེམས། ། འཁྲི་ཤིང་སཱ་ལའི་ནགས་ལ་རླུང་དམར་བཞིན། ། རྒ་བས་བརྩོན་འགྲུས་རྩལ་དང་ཤུགས་འཕྲོག་སྟེ། ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འདམ་དུ་བྱིང་བ་བཞིན། ། རྒ་བས་གཟུགས་སྡུག་གཟུགས་ནི་མི་སྡུག་བྱེད། ། རྒ་བས་གཟི་བརྗིད་འཕྲོག་ཅིང་མཐུ་སྟོབས་འཕྲོག ། རྒ་བས་བདེ་བ་འཕྲོག་ཅིང་བརྙས་པར་བྱེད། ། རྒ་བས་འཆི་བྱེད་རྒ་བས་མདངས་ཀྱང་འཕྲོག ། ནད་བརྒྱ་མང་དང་ནད་འཐིབས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས། ། འགྲོ་བ་གཙེས་ཏེ་མི་ཡིས་རི་དྭགས་བཞིན། ། རྒ་དང་ན་བས་བཅོམ་པའི་འགྲོ་ལྟོས་ལ། ། སྡུག་བསྔལ་ལས་ནི་838སྡེ་དགེ་དང་ཅོ་ནེ་༴ ‘གྱིས་ནི་’འབྱུང་བ་མྱུར་ཤོད་ཅིག ། དཔེར་ན་དགུན་སྨད་རླུང་དང་ཁ་བ་ཆེ། ། རྩི་ཤིང་གེལ་པ་ནགས་སྨན་མདངས་ཀྱང་འཕྲོག ། དེ་ལྟར་ནད་འདི་འགྲོ་བའི་མདངས་འཕྲོག་ཅིང་། ། དབང་པོ་གཟུགས་དང་སྟོབས་ནི་ཉམས་པར་བྱེད། ། ནོར་འབྲུ་ནོར་ཆེན་ཐ་མར་ཟད་པར་བྱེད། ། ནད་ནི་རྟག་ཏུ་འགྲོ་བ་བརྙས་པར་བྱེད། ། གནོད་པ་བྱེད་ཅིང་སྡུག་ལ་(༡༡༥་བ)སྡང་བར་བྱེད། ། ཡོངས་སུ་གདུང་བྱེད་མཁའ་ལས་ཉི་མ་བཞིན། ། འཆི་དང་འཕོ་དང་འཆི་འཕོ་དུས་བྱེད་པ། ། ཕངས་ཤིང་སྡུག་པའི་སྐྱེ་བོ་རྟག་ཏུ་འབྲལ། ། ཕྱིར་མི་འོང་ཞིང་ཕྲད་པར་འགྱུར་མ་ཡིན། ། ཤིང་ལས་ལོ་འབྲུལ་འདྲ་ཞིང་རླུང་རྒྱུན་མཚུངས། ། འཆི་བ་དབང་ཡོད་པ་དག་དབང་མེད་བྱེད། ། འཆི་བས་འཕྲོག་བྱེད་ཆུ་བོས་ཤིང་དེད་བཞིན། ། མི་ནི་གཉིས་མིན་གྲོགས་མེད་གཅིག་པུར་འགྲོ། ། རང་ལས་འབྲས་བུ་ལྡན་པས་དབང་ཡང་མེད། ། འཆི་བས་སྲོག་ཆགས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་འཛིན་ཏེ། ། འབྱུང་པོའི་ཚོགས་ལ་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་སྲིན་བཞིན། ། ཀླུ་ལ་མཁའ་ལྡིང་གླང་ཆེན་སེང་གེ་འདྲ། ། རྩ་རྩི་འབྱུང་པོའི་ཚོགས་ལ་མེ་དང་མཚུངས། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། |
| TranslationChapter | 12 |
| TranslationPageNumber | 201;202 |
| Wylie | srid gsum rga dang nad kyi sdug bsngal 'bar/_/ 'di ni 'chi med rab 'bar mgon med pa/_/_ srid las 'byung la 'gro ba rtag tu rmongs/_/ bum par chud pa'i bung ba 'khor ba bzhin/_/ srid gsum mi brtan ston ka'i sprin dang 'dra/_/ 'gro ba'i skye 'chi gar la lta dang mtshungs/_/ 'gro ba'i tshe 'gro nam mkha'i glog 'dra ste/_/ ri gzar 'bab chu lta bur myur mgyogs 'gro/_/ srid sred ma rig dbang gis skye bo rnams/_/ mi dang lha gnas ngan song lam gsum po/_/ 'gro ba lnga po dag tu mi mkhas 'khor/_/ dper na rdza mkhan 'phang lo 'khor ba bzhin/_/ rtag tu gzugs sdug mchog dang sgra snyan dang /_/ dri zhim ro mchog reg pa bde byed pa/_/ dus ngan rnyi la 'gro ba 'di dag thogs/_/ dper na rngon pa'i rnyi la spre'u thogs bzhin/_/ 'dod pa'i yon tan mya ngan gnod pa mang /_/ 'jigs bcas rtag tu dgra byed nyon mongs bcas/_/ ral gri'i so 'dra dug sdong lo ma mtshungs/_/ ngan skyugs snod ltar 'phags pa'i skye bos spangs/_/ 'dod pa'i yon tan 'jigs bcas nyon mongs bcas/_/ rtag tu dran pa brjed byed mun pa byed/_/ rtag tu 'jigs pa'i rgyu byed sdug bsngal rtsa/_/ srid pa'i sred pa'i 'khri shing 'phel bar byed/_/ ji ltar me 'bar 'obs nas 'jigs bcas pa/_/ de ltar 'dod 'di 'phags pa'i skye bos rig_/ 'dam rdzab che 'dra ral gri gshegs gnas 'dra/_/ ral gri'i so la sbrang rtsis bskus dang mtshungs/_/ ji ltar sbrul gyi mgo dang ngan skyugs snod/_/ de ltar 'dod 'di mkhas pa rnams kyis rig_/ bya sha kham bu 'dra zhing gsal shing 'dra/_/ ro la khyi ltar dgra dang bcas pa yis/_/ 'dod pa'i yon tan 'di dag chu zla 'dra/_/ gzugs brnyan mtshungs shing brag ca 'dra ba dang /_/ (111-115a) mig yor 'dra zhing gar la lta 'dra dang /_/ rmi lam mnyam par 'phags pa'i skyo bos rig_/ 'dod pa'i yon tan skad cig ya ma brla/_/ sgyu ma smig rgyu 'dra zhing brdzun pa can/_/ chu bur dbu ba lta bur yang dag min/_/ yongs su brtags las byung bar mkhas pas rtogs/_/ na tshod thog mar gzugs mchog 'dzin pa'i tshe/_/ phangs shing sdug 'dod 'di ni byis pa'i spyod/_/ rga na sdug bsngal gzi brjid lus bcom nas/_/ rnam par spangs te ri dgas klung skam bzhin/_/ nor 'bru dam pa rdzas mang stobs ldan tshe/_/ phangs shing sdug 'dod 'di ni byis pa'i spyod/_/ nor nyams sdug bsngal bar ni gyur pa'i tshe/_/ rnam par spangs te mi yis 'brog stong bzhin/_/ ji ltar me tog shing dang 'bras bcas shing /_/ de ltar sbyin 'dod mi la dga' bar byed/_/ nor nyams rga bas nyen cing spong byed pa/_/ de dag dga' bar mi 'gyur bya rgod bzhin/_/ rdzas ldan gzugs mchog ldan tshe dpon po bzhin/_/ phrad na sdug cing dbang po dga' bar byed/_/ rga na sdug bsngal nyen cing nor zad pa/_/ de tshe 'dod par mi 'gyur 'chi bdag bzhin/_/ rga bas rga byas na tshod yal gyur na/_/ sdong po gnam lcags kyis ni bcom pa bzhin/_/ rga bas 'khogs na 'jigs bcas khang rul 'dra/_/ rga las 'byung ba thub pa myur du smros/_/ bud med skyes pa'i tshogs rnams rga bas skyems/_/ 'khri shing sA la'i nags la rlung dmar bzhin/_/ rga bas brtson 'grus rtsal dang shugs 'phrog ste/_/ dper na skyes bu 'dam du bying ba bzhin/_/ rga bas gzugs sdug gzugs ni mi sdug byed/_/ rga bas gzi brjid 'phrog cing mthu stobs 'phrog_/ rga bas bde ba 'phrog cing brnyas par byed/_/ rga bas 'chi byed rga bas mdangs kyang 'phrog_/ nad brgya mang dang nad 'thibs sdug bsngal gyis/_/ 'gro ba gtses te mi yis ri dgas bzhin/_/ rga dang na bas bcom pa'i 'gro ltos la/_/ sdug bsngal gyis zhi 'byung ba myur shod cig_/ dper na dgun smad rlung dang kha ba che/_/ rtsi shing gel pa nags sman mdangs kyang 'phrog_/ de ltar nad 'di 'gro ba'i mdangs 'phrog cing /_/ dbang po gzugs dang stobs ni nyams par byed/_/ nor 'bru nor chen tha mar zad par byed/_/ nad ni rtag tu 'gro ba brnyas par byed/_/ gnod pa byed cing sdug la (111-115b) sdang bar byed/_/ yongs su gdung byed mkha' las nyi ma bzhin/_/ 'chi dang 'pho dang 'chi 'pho dus byed pa/_/ phangs shing sdug pa'i skye bo rtag tu 'bral/_/ phyir mi 'ong zhing phrad par 'gyur ma yin/_/ shing las lo 'brul 'dra zhing rlung rgyun mtshungs/_/ 'chi ba dbang yod pa dag dbang med byed/_/ 'chi bas 'phrog byed chu bos shing ded bzhin/_/ mi ni gnyis min grogs med gcig pur 'gro/_/ rang las 'bras bu ldan pas dbang yang med/_/ 'chi bas srog chags brgya phrag mang 'dzin te/_/ 'byung po'i tshogs la rgya mcho'i chu srin bzhin/_/ klu la mkha' lding glang chen seng ge 'dra/_/ rtsa rtsi 'byung po'i tshogs la me dang mtshungs/_/zhes gsungs so/_/ |
| WylieTsadra | srid gsum rga dang nad kyi sdug bsngal 'bar/_/ 'di ni 'chi med rab 'bar mgon med pa/_/ srid las 'byung la 'gro ba rtag tu rmongs/_/ bum par chud pa'i bung ba 'khor ba bzhin/_/ srid gsum mi brtan ston ka'i sprin dang 'dra/_/ 'gro ba'i skye 'chi gar la lta dang mtshungs/_/ 'gro ba'i tshe 'gro nam mkha'i glog 'dra ste/_/ ri gzar 'bab chu lta bur myur mgyogs 'gro/_/ srid sred ma rig dbang gis skye bo rnams/_/ mi dang lha gnas ngan song lam gsum po/_/ 'gro ba lnga po dag tu mi mkhas 'khor/_/ dper na rdza mkhan 'phang lo 'khor ba bzhin/_/ rtag tu gzugs sdug mchog dang sgra snyan dang /_/ dri zhim ro mchog reg pa bde byed pa/_/ dus ngan rnyi la 'gro ba 'di dag thogs/_/ dper na rngon pa'i rnyi la spre'u thogs bzhin/_/ 'dod pa'i yon tan mya ngan gnod pa mang /_/ 'jigs bcas rtag tu dgra byed nyon mongs bcas/_/ ral gri'i so 'dra dug sdong lo ma mtshungs/_/ ngan skyugs snod ltar 'phags pa'i skye bos spangs/_/ 'dod pa'i yon tan 'jigs bcas nyon mongs bcas/_/ rtag tu dran pa brjed byed mun pa byed/_/ rtag tu 'jigs pa'i rgyu byed sdug bsngal rtsa/_/ srid pa'i sred pa'i 'khri shing 'phel bar byed/_/ ji ltar me 'bar 'obs nas 'jigs bcas pa/_/ de ltar 'dod 'di 'phags pa'i skye bos rig_/ 'dam rdzab che 'dra ral gri gshegs gnas 'dra/_/ ral gri'i so la sbrang rtsis bskus dang mtshungs/_/ ji ltar sbrul gyi mgo dang ngan skyugs snod/_/ de ltar 'dod 'di mkhas pa rnams kyis rig_/ bya sha kham bu 'dra zhing gsal shing 'dra/_/ ro la khyi ltar dgra dang bcas pa yis/_/ 'dod pa'i yon tan 'di dag chu zla 'dra/_/ gzugs brnyan mtshungs shing brag ca 'dra ba dang /_/(115 na) mig yor 'dra zhing gar la lta 'dra dang /_/ rmi lam mnyam par 'phags pa'i skye bos rig_/ 'dod pa'i yon tan skad cig ya ma brla/_/ sgyu ma smig rgyu 'dra zhing brdzun pa can/_/ chu bur dbu ba lta bur yang dag min/_/ yongs su brtags las byung bar mkhas pas rtogs/_/ na tshod thog mar gzugs mchog 'dzin pa'i tshe/_/ phangs shing sdug 'dod 'di ni byis pa'i spyod/_/ rga na sdug bsngal gzi brjid lus bcom 835snar thang: ‘pa ’ yod/nas/_/ rnam par spangs te ri dwags klung skam 836snar thang: ‘skangs /’bzhin/_/ nor 'bru 837snar thang dang pe cing: ‘nor bu ’dam pa rdzas mang stobs ldan tshe/_/ phangs shing sdug 'dod 'di ni byis pa'i spyod/_/ nor nyams sdug bsngal bar ni gyur pa'i tshe/_/ rnam par spangs te mi yis 'brog stong bzhin/_/ ji ltar me tog shing dang 'bras bcas shing /_/ de ltar sbyin 'dod mi la dga' bar byed/_/ nor nyams rga bas nyen cing spong byed pa/_/ de dag dga' bar mi 'gyur bya rgod bzhin/_/ rdzas ldan gzugs mchog ldan tshe dpon po bzhin/_/ phrad na sdug cing dbang po dga' bar byed/_/ rga na sdug bsngal nyen cing nor zad pa/_/ de tshe 'dod par mi 'gyur 'chi bdag bzhin/_/ rga bas rga byas na tshod yal gyur na/_/ sdong po gnam lcags kyis ni bcom pa bzhin/_/ rga bas 'khogs na 'jigs bcas khang rul 'dra/_/ rga las 'byung ba thub pa myur du smros/_/ bud med skyes pa'i tshogs rnams rga bas skyems/_/ 'khri shing sA la'i nags la rlung dmar bzhin/_/ rga bas brtson 'grus rtsal dang shugs 'phrog ste/_/ dper na skyes bu 'dam du bying ba bzhin/_/ rga bas gzugs sdug gzugs ni mi sdug byed/_/ rga bas gzi brjid 'phrog cing mthu stobs 'phrog_/ rga bas bde ba 'phrog cing brnyas par byed/_/ rga bas 'chi byed rga bas mdangs kyang 'phrog_/ nad brgya mang dang nad 'thibs sdug bsngal gyis/_/ 'gro ba gtses te mi yis ri dwags bzhin/_/ rga dang na bas bcom pa'i 'gro ltos la/_/ sdug bsngal las ni 838sde dge dang co ne: ‘gyis ni ’'byung ba myur shod cig_/ dper na dgun smad rlung dang kha ba che/_/ rtsi shing gel pa nags sman mdangs kyang 'phrog_/ de ltar nad 'di 'gro ba'i mdangs 'phrog cing /_/ dbang po gzugs dang stobs ni nyams par byed/_/ nor 'bru nor chen tha mar zad par byed/_/ nad ni rtag tu 'gro ba brnyas par byed/_/ gnod pa byed cing sdug la (115 ba)sdang bar byed/_/ yongs su gdung byed mkha' las nyi ma bzhin/_/ 'chi dang 'pho dang 'chi 'pho dus byed pa/_/ phangs shing sdug pa'i skye bo rtag tu 'bral/_/ phyir mi 'ong zhing phrad par 'gyur ma yin/_/ shing las lo 'brul 'dra zhing rlung rgyun mtshungs/_/ 'chi ba dbang yod pa dag dbang med byed/_/ 'chi bas 'phrog byed chu bos shing ded bzhin/_/ mi ni gnyis min grogs med gcig pur 'gro/_/ rang las 'bras bu ldan pas dbang yang med/_/ 'chi bas srog chags brgya phrag mang 'dzin te/_/ 'byung po'i tshogs la rgya mtsho'i chu srin bzhin/_/ klu la mkha' lding glang chen seng ge 'dra/_/ rtsa rtsi 'byung po'i tshogs la me dang mtshungs/_/zhes gsungs so/_/ |
| ChantedAudio |
Alignment info
| Parameter | Value |
|---|---|
| AuthorLabel | Charles Goodman, 2016 |
| DuplicateRootTranslation | false |
| RootTextWikiPage | Texts/Śikṣāsamuccayakārikā |
| ShortTitle | Goodman 2016 |
| SourceAuthor | Śāntideva |
| SourceCitation | Śāntideva. Śikṣāsamuccaya (Bslab pa kun las btus pa). In Derge Tengyur D3940, dbu ma, vol. 111, khi 3a2-194b5. |
| SourceShortTitle | Śikṣāsamuccaya |
| SourceTitleTibetan | བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། |
| SourceTitleWylie | bslab pa kun las btus pa |
| SourceVersionLabel | Derge & Tsadra |
| SourceWikiPage | Śikṣāsamuccaya |
| TranslationCitation | Goodman, Charles, trans. The Training Anthology of Śāntideva: A Translation of the Śikṣā-samuccaya. New York: Oxford University Press, 2016. |
| TranslationPublishedYear | 2016 |
| TranslationWikiPage | Books/The Training Anthology of Śāntideva |
| Translator | People/Goodman, C. |
| TransMemCreator | Ishwor Shrestha;Jurmay Karma, Dawa Drolma |
| TransMemDate | 10 January 2025 |
| TransMemID | 016-Tsadra-SSC-Root |
| TransMemNum | 016 |
| TransMemOrigin | Tsadra Foundation |
| TransMemType | Root verses and commentary |
";202" can not be assigned to a declared number type with value 201.