Texts/Saddharmasmṛtyupasthānasūtra/Full text/Volume 68 (ya), part 1

Source	Kangyur, RKTSK 287
Read this text with translation by adding the Dharmamitra Chrome extension to your browser: Dharmamitra

68-82a

༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་སད་དྷརྨ་སྨྲྀ་ཏྱུ་པ་སྠཱ་ན། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་དང་པོ། སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ། ན་ལ་ཏིའི་གྲོང་གི་བྲམ་ཟེའི་གྲོང་ན་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ། དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྔ་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་དོང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་ན། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་དག་ག་ལ་བ་དེར་དོང་སྟེ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་དག་པར་མགུ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་བྱས་ནས་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་དག་གིས་དྲིས་པ། ཀྱེ་ཤཱཀྱ་པ་དག་ཁྱེད་ཅག་གི་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་མི་དགེ་བ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྟོན་ཅིང་གཞན་དག་གི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད་པ་བདེན་ནམ། ངེད་ཅག་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྟོན་ཅིང་གཞན་དག་གི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཀྱེ་ཁྱེད་ཅག་གི་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ངག་གི་ཆད་པ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྟོན་ཅིང་གཞན་དག་གི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད། ངེད་ཅག་ཀྱང་ངག་གི་ཆད་པ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྟོན་ཅིང་གཞན་དག་གི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཁྱེད་ཅག་གི་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྟོན་ཅིང་གཞན་དག་གི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད། ངེད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྟོན་ཅིང་གཞན་དག་གི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད་ན། ཁྱེད་ཀྱི་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མའི་ཆོས་

68-82b

empty page

68-83a

འདུལ་བ་དང་ངེད་ཀྱི་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ཅི་ཡོད། བསམ་པ་ནི་ཅི་ཡོད། ཁྱད་པར་ནི་ཅི་ཡོད། གང་གིས་ན་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མའི་ཆོས་འདུལ་བ་ནི་ངེད་ཀྱི་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས། དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་ཉིད་སྒྲོགས། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་དག་གིས་དེ་སྐད་དྲིས་པ་དང་། དགེ་སློང་གསར་དུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དག་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དང་བྲལ་བས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་ཡང་མི་བྱེད་ལན་ཡང་མ་བཏབ་བོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དང་བྲལ་བ་དག་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་ནས་ན་ལ་ཏིའི་གྲོང་ག་ལ་བ་དེར་དོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་ཟས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་ནས་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ཕྱི་ཞིག་ན་བསོད་སྙོམས་བླངས་ཏེ། ན་ལ་ཏིའི་གྲོང་ག་ལ་བ་དེར་སོང་ངོ་། །དེ་ནས་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ག་ལ་བ་དེར་དོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་གིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ལ་བསྙད་དོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུས་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །གལ་ཏེ་བདག་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཁྱེད་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲང་དང་། བཞི་མདོ་དང་། སུམ་མདོ་གཅིག་ཏུ་རིམ་གྱིས་དོང་བ་ལས། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་རྣམས་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེས་ན་བདག་གིས་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་དེ་དག་ཆོས་དང་འཐུན་པས་ཚར་བཅད་ཟིན་པ་ཞིག་ན། ཀྱེ་མ་བདག་ཀྱང་ལམ་སྲང་དང་། བཞི་མདོ་དང་། སུམ་མདོ་གཞན་ནས་བསོད་སྙོམས་ལ་རྒྱུ་རྒྱུ་ནས་འདིར་ཕྱིན་ཏེ། གང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་དག་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་གཏམ་བྱས་པའི་འདྲི་བའི་ཚུལ་དེ་ནི་བདག་གིས་ཚོར་ཡང་མ་ཚོར་རོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀུན་ཏུ་སྤྱན་མངའ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་པ། ལས་དང་འབྲས་བུ་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཁྱེན་པ་དེ་ཧ་ཅང་མི་རིང་

68-83b

བ་ཞིག་ན་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས། ཉན་ཐོས་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ལ་ལས་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཆོས་སྟོན་གྱིས། ཁྱེད་དེ་ལ་ཞུས་ཤིག་དང་། དེ་ཡང་ལས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །གང་ལྷ་དང་བཅས་པ། བདུད་དང་བཅས་པ། ཚངས་པ་དང་བཅས་པ། དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེར་བཅས་པའི་སྐྱེ་དགུ་དག་གིས་མ་མཐོང་བ་དེ་ཁྱེད་ལ་སྟོན་པར་མཛད་ཅིང་། གང་བདག་ཅག་གི་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་ཁྱོད་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤིན་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ། ལས་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཁྱེན་པ་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་དོང་ངོ་། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིན་མོའི་གནས་པས་བཞུགས་པ། རི་རབ་ལྟར་རང་གི་འོད་ཀྱི་དྲ་བས་མངོན་པར་འབར་བ། ཉིན་མོའི་ཉི་མ་ལྟར་སྣང་བས་རབ་ཏུ་གསལ་བ། མཚན་མོའི་ཟླ་བ་ལྟར་ཞི་བས་རབ་ཏུ་སིམ་པར་མཛད་པ། མཚོ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ། རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ཟབ་པ། རི་རབ་ལྟར་མི་གཡོ་བ། སེང་གེ་ལྟར་དཔའ་བ། ཕ་མ་ལྟར་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱབས་སུ་གྱུར་པ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བརླན་པའི་ཐུགས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་གཅིག་པར་གྱུར་པ། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཆེན་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱིས་སྐུ་བརྒྱན་པ། རབ་ཏུ་དང་བས་ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིག་མགུ་བར་མཛད་པ། ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་འོད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ། ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཀུན་ཏུ་སྤྱན་མངའ་བ། སྤྱན་དྲི་མ་གསུམ་དང་བྲལ་བ། བདེན་པ་གཉིས་གསུང་བ། སྡུག་བསྔལ་གཉིས་མཁྱེན་པ། བསྒོམ་པ་གཉིས་བསྒོམས་ཤིང་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པ། ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་མཛད་པ། འགོག་པའི་དེ་ཉིད་མཁྱེན་པ། ཁམས་གསུམ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པའི་སྤྱན་མངའ་བ། ཁམས་གསུམ་གཞན་

68-84a

167ཡང་དག་པར་སྟོན་པ། ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་དེ་ཉིད་མཁྱེན་པ། མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་དེ་ཉིད་མཁྱེན་པ། ཡོན་ཏན་གྱི་ཀླུང་རང་གི་ཡོན་ཏན་བཅྭ་བརྒྱད་དག་དང་ལྡན་པ། སྲིད་པའི་འཆིང་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། སྟོབས་བཅུ་དང་ལྡན་པ། བསྙེངས་པ་མི་མངའ་བ་བཞིས་མི་བསྙེངས་པ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གསུམ་དང་རྟག་ཏུ་ལྡན་པ་དེ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་ཆོས་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ལ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས། དུལ་བས་མགོ་བཏུད་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་གིས་དགེ་སློང་གཅིག་ཅིག་བསྒོ་བ་དང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་ཕྱིན་ནས། ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདིར་བདག་སྔ་དྲོའི་དུས་སུ་ལྷུང་བཟེད་དང་ཆོས་གོས་འཚལ་ནས། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་བསོད་སྙོམས་ལ་མཆི་མཆི་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་དང་། ངག་གི་ཆད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་གཏམ་འདྲི་བའི་བར་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་དེ་དག་དང་ན་ལ་ཏིའི་གྲོང་གི་བྲམ་ཟེ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཆོས་བཤད་པར་བྱ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཐོག་མར་དགེ་བ། བར་དུ་དགེ་བ། ཐ་མར་དགེ་བ། དོན་བཟང་པོ། ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ། མ་འདྲེས་པ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། ཡོངས་སུ་དག་པ། ཡོངས་སུ་བྱང་བ། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱས། དེ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་

68-84b

ཡིད་ལ་ཟུང་ཤིག་དང་བཤད་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་འཚལ་ལོ་ཞེས་གསོལ་ཏེ། དགེ་སློང་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཉན་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ལ་ཡང་ཆོས་ཉིད་དུ། ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དེ་དྲན་པ་རྟག་ཏུ་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་ཞིང་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡང་མི་སྐྱེ། ཆོས་ཉན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་ཡང་འགྱུར། རྒན་རབས་ལ་ཡང་རིམ་གྲོ་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། ངག་གི་ལས་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་གསུམ་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་། འཆི་བ་དང་། སྐྱེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྟ་བ་མ་ལོག་པ་ཡིན་ཞིང་གཞན་གྱིས་ཁ་མི་ཕྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་སློང་དག་དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའོ། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་ལ་སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་ཤིང་བསམས་བཞིན་དུ་སྲོག་ཆགས་བསད་དེ་སྲོག་དང་བྲལ་བར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཆེན་པོ་དང་། འབྲིང་དང་། ཐ་མའོ། །དེ་ལ་ཆེན་པོ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བསད་པ་སྟེ་མནར་མེད་པར་འགྲོ་བའོ། །འབྲིང་ནི་ལམ་ལ་གནས་པ་བསད་པའོ། །ཐ་མ་ནི་དུད་འགྲོ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་སྤྱད་པ་བསད་པའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའིའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བྱས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གིས་བྱས་པ་དང་། གཏི་མུག་གིས་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བྱས་པ་ནི་རི་དགས་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །ཞེ་སྡང་གིས་བྱས་པ་ནི་སྦྲུལ་དང་ནེའུ་ལེ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །གཏི་མུག་གིས་བྱས་པ་ནི་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །ཡང་རྣམ་པ་

68-85a

གསུམ་སྟེ། རང་གིས་བྱས་པ་དང་། གཞན་གྱིས་བཅོལ་བ་དང་། གཉི་གས་བྱས་པའོ། །རྒྱུ་ལྔས་སྲོག་གཅོད་པ་བྱས་ཀྱང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བས་གོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལམ་དུ་འགྲོ་བར་ཞུགས་པ་མི་ཤེས་པས་སྲོག་ཆགས་ཕྲ་མོ་དང་། གྲོག་སྦུར་ལ་སོགས་པ་སྲོག་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་དང་། གཞན་ལ་མཚོན་ཆ་གཟས་པ་ལས་བསམ་པ་དང་མི་ལྡན་པར་གཞན་ལ་ཕོག་སྟེ། དེ་སྲོག་དང་བྲལ་བ་དང་། ནད་པ་ལ་སྨན་པ་ཕན་པར་འདོད་པས་ཉེས་པར་མ་མཐོང་སྟེ། སྨན་བྱིན་པ་ལས་དེ་ཤི་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མས་བུ་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྡེག་པ་ལས་དེ་སྲོག་དང་བྲལ་བ་དང་། མེ་འབར་བའི་ནང་དུ་སྲོག་ཆགས་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ལྷུང་བ་སྟེ། རྒྱུ་རྣམ་པ་དེ་ལྔས་སྲོག་བཅད་པར་གྱུར་ཀྱང་གོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་སྲོག་གཅོད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གཞན་ལ་བསྒོ་བ་དང་། བདག་ཉིད་བྱེད་པ་དང་། གཉི་གས་བྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་རྫོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཕ་རོལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ལ་བདག་གིར་བྱ་བའི་བསམ་པས་རྐུ་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཆུང་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱལ་པོའི་ཆད་པས་ཉེན་པ་དང་། བླ་མའི་དོན་དང་། ཕ་མ་ནད་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ནད་པ་དང་། ལྟོགས་པ་དེ་དག་གི་དོན་དུ་མ་བྱིན་པར་བླངས་པ་འདི་ནི་འབྲས་བུ་ཆུང་བ་ཡིན་ནོ། །མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་སྡོམ་པ་མ་བླངས་པས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཆུང་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འབྲས་བུ་ཆུང་བར་འགྱུར་བ་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་བྱས་ནས། སེམས་ཀྱིས་འཆགས་པར་བྱེད། འགྱོད་ལ་ཕྱིར་ཞིང་མི་བྱེད། ཕ་རོལ་ཡང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལས་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད། སྡོམ་པའི་ལུང་ཡང་

68-85b

འབོགས་པར་བྱེད། ལམ་ལ་ཡང་འཇོག་པར་བྱེད། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤོང་བ་དག་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་ཅིང་། ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་མི་བྱེད་པའོ། །མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་པོས་ཕ་རོལ་ལ་གཡོ་སྒྱུ་བྱེད་ཅིང་གསང་ཐབས་སུ་སྨྲ་བ་དང་། འཇལ་ལུགས་ལ་གཡོ་བྱེད་པ་དང་། མི་རིགས་པའི་ལས་ལྷག་པར་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་འདི་དག་ནི་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་ཡིན་ནོ། །ལས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་ཕ་རོལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་འདི་ནི་ལས་ཡིན་ནོ། །ལས་ཀྱི་མཇུག་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱས་ནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད་ཅིང་གོམས་པར་བྱེད་ལ་མང་དུ་བྱས་ཏེ། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ཀུན་ཏུ་འཆབ་པར་བྱེད། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་གཞན་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ལས་ཀྱི་མཇུག་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་འདི་གསུམ་གྱིས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། མཇུག་དང་བྲལ་བ་མ་བྱིན་པ་ལེན་པའི་ཆད་པའི་འབྲས་བུ་ཆུང་བར་འགྱུར་ཏེ། མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བས་མཐོང་སྟེ། འདི་ལ་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ན་རང་གི་ཆུང་མའམ་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་དག་གི་སྐྱེ་གནས་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པར་བྱེད། གཞན་བྱེད་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད། མི་བྱེད་པ་ཡང་ཐབས་ཀྱིས་བྱེད་དུ་འཇུག་པ་འདི་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་འབྲས་བུ་ཆུང་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱས་ནས་འགྱོད་ཅིང་འཆགས་ཏེ། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད། གཞན་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཡང་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད། ལམ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད། ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཡིན་ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་

68-86a

ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་འབྲས་བུ་ཆུང་བར་འགྱུར་ཞིང་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་འབྲས་བུ་ཆུང་བ་དང་འབྲས་བུ་ཞན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ནི་ངའི་ཉན་ཐོས་སམ་ང་ལས་ཐོས་ནས་ལས་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་ཤིང་གཞན་གྱིས་ཁ་དྲང་དུ་མི་རུང་བ་གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་མ་གཏོགས་པ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་རྣམས་སམ། ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ནམ། བདུད་དང་བཅས་པའམ། ཚངས་པ་དང་བཅས་པའམ། དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེར་བཅས་པའི་སྐྱེ་དགུའམ། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ངག་གི་ཆད་པ་ལྕི་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་དང་ལས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། ངག་གི་ཆད་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། བརྫུན་དང་། ཕྲ་མ་དང་། ཚིག་རྩུབ་པོ་དང་། ཚིག་ཀྱལ་པ་དང་བཞིའོ། །དེ་ལ་བརྫུན་གང་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་སླུ་ཞིང་གཞན་ཡང་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། སྨྲས་པའི་ཚེ། རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོའི་མངོན་སུམ་དུ་གཞན་དག་ལ་གནོད་པའམ། འཕྲོག་པར་བྱེད་པ་ལོག་པས་བསྐྱེད་པའི་བརྫུན་གྱི་སྐྱོན་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་འདི་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ངག་གི་ཆད་པ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ངག་གི་ཆད་པ་ཕྲ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཅིག་ལ་འཐུན་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་དབྱེན་བྱ་བའི་བསམ་པས་ཚིག་རྗོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཕྲ་མའི་ངག་གི་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྲ་མའི་འབྲས་བུ་ཆུང་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་གཏི་མུག་གིས་ངན་པ་བྱས་སོ་ཞེས་འཆགས་པར་བྱེད། གཞན་ཕྲ་མ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཟློག་པར་བྱེད། ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ལ་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་ལས་ཀྱི་མཇུག་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཕྲ་མ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཉོན་མོངས་པ་རྒྱགས་པ་ལ་

68-86b

མངོན་པར་ཞུགས་པའི་ཚིག་གཞན་དུ་བཏགས་ནས་གཞན་ལ་སྨྲ་བ་འདི་ནི་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་ཡིན་ནོ། །ཕྲ་མའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་སྡང་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་གཞན་འབྱེད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་ཀུན་དགའ་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཕྲ་མའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ལས་ཀྱི་མཇུག་དང་བཅས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཕྲ་མ་བྱས་ནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད། ཕྱིར་ཞིང་བྱེད་བྱེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད། ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད། དེ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད། ངང་ཚུལ་གཞན་དུ་མི་བྱེད་པ་ཡིན། སྡང་བའི་སེམས་ཡིན། གཞན་དག་གིས་བཙལ་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་སུ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན། སྨོད་པ་ཡིན། ངོ་ཚ་བར་མི་བྱེད་ཅིང་ཁྲེལ་མེད་ལ་བདག་ཉིད་ལ་སྨོད་པར་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཕྲ་མའི་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཚིག་རྩུབ་པོའི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་དང་། ལས་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་མཐོང་སྟེ། འདི་ནི་ཚིག་རྩུབ་པོས་བདག་གདུང་བར་བྱེད་ཅིང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་རྣ་བར་ཐོས་ལ་གླགས་སྐྱེད་པར་བྱེད། དེ་གཞན་ལ་གནས་ཏེ། མཁྱུད་པ་དང་། འཆགས་པ་དང་། དགོད་པ་དང་། ཁྲོ་བའི་བསམ་པས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དུ་མ་རྣམ་པ་དུ་མའོ། །དེ་ལ་ཚིག་རྩུབ་པོ་ཆེན་པོས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཚོར་བ་མྱོང་བར་འགྱུར། ཚིག་རྩུབ་པོ་འཆགས་པས་ནི་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་ངག་གི་ཆད་པ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་དང་། ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ངག་གི་ཆད་པ་བཞི་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པ་དུ་མ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཀྱལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྔ་ཕྱི་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཚིག་ཀྱལ་པ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་མི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། མྱོང་བར་འགྱུར་བར་མ་ངེས་ཤིང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མི་མང་བ་ཡིན་པ་འདི་ནི་ངག་གི་

68-87a

ཆད་པ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། རྣམ་པ་ནི་དུ་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བརྣབ་སེམས་ནི་གཞན་གྱི་འབྱོར་པ་མཐོང་ནས་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད། སེམས་ཀྱིས་འདོད་པར་བྱེད། རྫས་འདི་ནི་བདག་གིར་བྱའོ་སྙམ་སྟེ། བརྣབ་སེམས་འདི་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མཐོང་ནས་ཡིད་རབ་ཏུ་སྡང་བ་གནོད་སེམས་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་གསུམ་པ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མཐོང་བ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་ཆད་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོད་པ་འཇིག་པ་དང་། ལོག་པར་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་ཡོད་པ་འཇིག་པ་ནི་འདི་ལྟར་སྦྱིན་པ་མེད། སྦྱིན་སྲེག་མེད། མཆོད་སྦྱིན་མེད། ལེགས་པར་བྱས་པ་དང་། ཉེས་པར་བྱས་པ་དག་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་སྦྱར་རོ། །ལོག་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷས་བྱས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུས་ནི་མ་བྱས་སོ་ཞེས་ཟེར་བ་སྟེ། འདི་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཆད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་ན། ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་དང་། ཤི་ནས་གཞན་དུ་སྐྱེས་ན་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང་། ཡང་འཇིག་རྟེན་འདིར་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་དག་ཅི་འདྲ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ལུས་ཀྱི་སྲོག་གཅོད་པ་དང་པོའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་

68-87b

བ་དང་དུད་འགྲོ་དང་ཡི་དགས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་མི་དག་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་དེ་ཚེ་ཐུང་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྔོན་པ་ལྟ་བུ་ལ་ཆགས་པས་སྲོག་གཅོད་པ་བྱས་ན། སྲོག་གཅོད་པ་བྱས་པ་དེ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་རི་དགས་དང་། ཕག་དང་། སྲེག་པ་དང་། ཁྱིམ་བྱ་དང་། གོང་མ་སྲེག་དང་། ཉ་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པ་ན། རྒྱའམ་མཆིལ་བས་གསོད་དོ། །འཁོར་བ་ན་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུས་འབྲེལ་བ་གལ་ཏེ་ཡང་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་དེ་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་ཞིང་། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ལ། མཚོན་མང་པོས་འཁྲུག་པའི་ཡུལ་དུ་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་གསོད་དོ། །སྲོག་གཅོད་པ་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། ཁ་ཅིག་མངལ་དང་དེ་བཞིན་གཞན། །བཙས་པའི་ཁྱིམ་དང་གཞན་དག་ནི། །གོག་པ་ཙམ་དང་དེ་བཞིན་དུ། །གཞན་དག་ཡོངས་སུ་རྒྱུག་ན་འཆི། །དེ་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་ཚེ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པས་དབང་དུ་བྱས་པའི་ལས་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མྱོང་བ་དང་ཚེ་འདི་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་དབུལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་བསྒྲུབས་པ་གང་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། མཚོན་དང་། ཆོམ་རྐུན་གྱི་འཇིགས་པ་དག་གིས་བསགས་བསགས་པ་དག་ཆུད་ཟ་བར་འགྱུར། ནམས་ཀྱང་བདེ་བར་མི་

68-88a

འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་ཆད་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ནང་གི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གསུམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་མིར་སྐྱེས་ན་ཡང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེའི་ཆུང་མ་གུས་པ་མེད་པར་འགྱུར། མཚན་གཉིས་པར་འགྱུར། འཇིག་རྟེན་པས་བརྙས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ཏེ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྱོད་པ་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཆད་པ་མི་འདོད་པ་ནས་རྒྱས་པར་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བར་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཏི་མུག་དང་འགྲོགས་པ་བསྒོམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་གཞན་གྱིས་ནི་ངའི་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་གང་ཡིན་པ་འདི་མི་མཐོང་གི། འདི་ལྟར་ངའི་ཉན་ཐོས་དང་། ངའི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དག་གིས་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ་། །གཞན་ཡང་ཚིག་དང་ངག་གི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། རྣམ་པ་ནི་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ངག་གི་ཆད་པ་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བརྫུན་དང་། ཕྲ་མ་དང་། ཚིག་རྩུབ་པོ་དང་། ཚིག་ཀྱལ་པའོ། །དེ་ལ་བརྫུན་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་རྣམས་སུ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དང་ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་

68-88b

དང་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་དང་རང་གི་བུ་དང་ཆུང་མས་ཀྱང་ཚིག་གཟུང་བར་མི་འགྱུར། དེའི་ཁ་ནས་དྲི་མནམ་པ་འབྱུང་། སོ་དང་ཁ་དང་མདོག་དང་པགས་པ་མི་སྡུག་པར་འགྱུར། འཇིག་རྟེན་པ་ཀུན་གྱིས་ཀྱང་ལོག་པའི་མངོན་པར་སྤྱོད་པས་མངོན་པར་སྦྱོར་བར་འགྱུར། རྟག་ཏུ་འཇིགས་པར་ཡང་འགྱུར། དེའི་མཛའ་བཤེས་དང་། གཉེན་དང་། སྐྱེ་བོ་སྙིང་དུ་སྡུག་པ་དག་བསྟེན་པར་མི་འགྱུར། བྱེད་པ་བརྩམས་པ་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར། དོན་མེད་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་བརྫུན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མི་འདོད་པ་མི་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ངག་གི་ཆད་པ་གཉིས་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཕྲ་མ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་ལྐུགས་པར་འགྱུར། འོན་པར་འགྱུར། དེའི་ཁ་ནས་དྲི་མནམ་པ་འབྱུང་། དེའི་ཚིག་ལ་སུ་ཡང་ཡིད་མི་ཆེས་ཤིང་དེ་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱི་བཞད་གད་པར་འགྱུར། གདོང་གི་མདོག་མི་སྡུག་པར་འགྱུར། གནས་གཅིག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་མི་འགྱུར། སེམས་གཡོ་བར་འགྱུར། སེམས་འཐས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཕྲ་མའི་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་རྩུབ་པོ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཚིག་རྩུབ་པོ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་སུ་ལས་ཀྱང་དབུགས་ཕྱིན་པ་མི་འཐོབ། སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་མངོན་

68-89a

པར་གཙེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སུས་ཀྱང་དབུགས་འབྱིན་པར་མི་འགྱུར། བུ་དང་ཆུང་མ་ལས་དགའ་བའི་ཚིག་གཅིག་ཙམ་ཡང་མི་འཐོབ། རི་དགས་ལྟར་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་འཇིགས་པར་འགྱུར། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་སྤྱོད་པར་མི་འགྱུར། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ནི་ཚིག་རྩུབ་པོའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཚིག་ཀྱལ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཚིག་ཀྱལ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྲོའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་མི་དགའ་ཞིང་ཡ་ང་བར་འགྱུར། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དང་མཛའ་བཤེས་དང་གཉེན་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་ཡང་སྨྱོན་ཐབས་མཁན་ལྟ་བུར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་ཚིག་ཀྱལ་པའི་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་མི་དགེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། བརྣབ་སེམས་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་དེའི་རྫས་བསགས་བསགས་པ་དག་རྒྱལ་པོ་དང་། ཆུ་དང་། མེའི་གནོད་པས་འཕྲོག་པར་འགྱུར་རྟག་ཏུ་དབུལ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གནོད་སེམས་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། གནོད་སེམས་ཀུན་ཏུ་

68-89b

བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་རི་བྲགས་དང་། ཀླ་ཀློ་རྟག་ཏུ་མཚོན་གྱིས་འཁྲུག་ཅིང་རྟག་ཏུ་འཇིགས་པ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། རྟག་ཏུ་གཡང་ས་རྣམས་སུ་ལྟུང་བར་འགྱུར། དེའི་སེམས་ནམས་ཀྱང་བདེ་བར་གནས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། གནོད་པ་དག་གིས་རྟག་ཏུ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ལོག་པར་ལྟ་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མནར་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་མྱོང་བར་སྐྱེ། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་ཚེ་བྱེ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མར་འཕོ་ཞིང་སྐྱེ། དེ་བཞིན་དུ་ཡི་དགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ཡང་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་བརྒྱ་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་སྐྱོན་སྟོང་དུ་སྒྱུར་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་འབྱུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གང་གིས་ན་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ཆོས་དག་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྗེས་སུ་སེམས་ན་ཡང་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་རྣམས་སུ་འཁྱམ་པ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་ཇི་ལྟར་ཀུན་ཏུ་སྟེན། ཇི་ལྟར་སྒོམ། ཇི་ལྟར་མང་དུ་བྱེད་ཅེ་ན། འདི་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་གྲོགས་པོ་ངན་པའམ། སློབ་མའམ། དེའི་གྲོགས་ལ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་པར་བྱེད། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཀུན་ཏུ་དགའ་བར་བྱེད། རྩེ་བར་བྱེད། ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱེད། ཀུན་ཏུ་གནས་པར་བྱེད། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་སུ་བྱེད། ཐམས་ཅད་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བར་བྱེད།

68-90a

དེའི་ཚུལ་གྱིས་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད། མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནམ། སློབ་མ་དེས་མི་སྲོག་གཅོད་པའི་ཚུལ་ཅན་དེ་སྲོག་གཅོད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་གཏམ་སྣ་ཚོགས་ལམ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་དང་། སྲོག་གཅོད་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གཏམ་མམ། དེ་བཞིན་དུ་རི་དགས་ཀྱི་གཏམ་མམ། དེ་བཞིན་དུ་རོ་ལ་ཆགས་པ་རབ་ཏུ་ཉེས་པའི་གཏམ་མམ། དེ་བཞིན་དུ་དགྲ་བོ་མི་མཛའ་བ་དང་འབྲེལ་བ་ལ་ལན་ལྡོན་པའི་གཏམ་མམ། དེ་བཞིན་དུ་དེའི་རྫས་ལ་ཆགས་པའི་གཏམ་མམ། དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བ་རྫས་ལ་ཆགས་པ་དང་། གྲགས་པའི་ལས་ཀྱི་གཏམ་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད། དེ་ཡང་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་སུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ན། སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་བསྟེན་པ་ནི། སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ། ཡི་དགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་འགྲོ། དུད་འགྲོའི་འཇིག་རྟེན་དུ་འགྲོ་སྟེ། མི་འདོད་པ། མི་སྡུག་པ། ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྐྱེ་བོ་མཁས་པ་ཀུན་གྱིས་སྨད་པར་འགྱུར་རོ། །མིར་སྐྱེས་ན་ཡང་ཚེ་ཐུང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བཤེས་གཉེན་ངན་པའི་ས་བོན་ཅན་གྱི་སྲོག་གཅོད་པ་དེ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་པར་བྱེད་དོ། །མི་ངན་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན་མི་ངན་པ་སྲོག་གཅོད་པ་བསྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྔ་མ་བཞིན་སྦྱར་ཏེ། སྲོག་གཅོད་པ་བྱས་ནས་ཡིད་ཀྱིས་དགའ་བར་བྱེད། མགུ་བར་བྱེད། ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད། ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བའི་བློ་ཅན་དུ་བྱེད། སྲོག་གཅོད་པ་ཉིད་ལ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད། རྣམ་པ་མང་པོས་གཞན་གྱི་སྲོག་འཕྲོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་སྐྱོན་དུ་མི་འགྲང་། དེ་ལ་སྨོད་པར་མི་བྱེད། དེ་ལ་དགའ་བ་དང་འབྲལ་བར་མི་བྱེད། ཕྱིར་ཞིང་དེའི་ངང་ཚུལ་དུ་བྱེད། སྲོག་མི་གཅོད་པའི་ཚུལ་ཅན་གཞན་དག་ཀྱང་སྲོག་གཅོད་པ་དེ་ལ་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད། གཏམ་རྒྱུད་དང་བཅས་པ་སྣ་ཚོགས་དག་གིས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་གོམས་པར་བྱེད་

68-90b

དོ། །མང་དུ་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ན་གང་སྲོག་གཅོད་པ་བྱས་ནས་གོམས་པར་བྱེད་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འདི་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་བྱེད་པ་ན། དེ་ལ་གོམས་པ་དང་། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དང་ཕྲད་པས་རྒྱ་འབྲེ་བར་བྱེད། དེ་ལ་དུག་མདའ་བྱེད། ཁྱི་སོགས་པར་བྱེད། སྲོག་གཅོད་པའི་བྱ་སྡུད་པར་བྱེད། གཏུམ་པོ་དང་སྟེན་པར་བྱེད། ཐབ་མོ་ལ་དགའ་སྟེ། ཡ་ལད་དང་། མཚོན་ཆ་དང་། རལ་གྲི་དང་། མདའ་བོ་ཆེ་དང་། སྟེའུ་ཀ་དང་། འཁོར་ལོ་དང་། གོ་མཚོན་ལ་སོགས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན། སྲོག་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །མི་དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་མང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེ་དང་། གཞི་དེ་དང་། རྐྱེན་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེ་སྟེ། གནོད་པ་མི་བཟད་པས་མངོན་པར་གནོད་དོ། །སྲོག་གཅོད་པ་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆེན་པོས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆེན་པོ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །ལས་བྱས་ལ་བསགས་པས་ནི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བ་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གལ་ཏེ་འཁོར་བ་ལ་ཡིད་བྱུང་ན་སྡིག་པ་སྤངས་ནས་དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་ཅིང་མང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་ཅིང་སྒོམ་སྟེ་མང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན། ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཇི་ལྟར་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པའི་མི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། གྲོགས་པོ་ངན་པའམ། སློབ་མ་དང་འབྲེལ་བས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆེན་པོ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་དོ། །དེ་ལ་ཐ་མ་ནི་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པས་སྐྲག་ནས་གཞན་གྱི་ལེན་པ་ཡིན་ཏེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འབྲིང་ནི་

68-91a

དངོས་པོ་ཆུང་ངུ་ཡིན་ཏེ། ཞིང་བཟང་པོ་ལ་བརྐུས་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་འབྲིང་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་དག་ལས་ནི་ཆུང་ངུ་ཞིག་བླངས་ན་ཡང་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་གྱི་མ་བྱིན་པར་བླངས་པ་དེ་དག་ལས་ཀྱང་རིས་སུ་འཐུན་པར་སླར་ཕུལ་ན། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་ཀྱི་ནི་དག་པར་འགྱུར་ལ། དགེ་འདུན་གྱི་བརྐུས་པ་ནི་ཚོར་བ་མ་མྱོང་བར་དག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དེ་ཞིང་ལྕི་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞལ་དུ་འདུ་བའི་སྒོ་ཞིག་ན་ནི་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་ལྟུང་ལ་གལ་ཏེ་ཞལ་དུ་འདུ་བའི་སྒོ་མ་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ནང་གི་བར་མནར་མེད་པའི་འཁོར་མུན་ནག་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཆུང་ངུ་ཞིག་བླངས་ནས་ཀྱང་ཀུན་ཏུ་སྟེན་ཅིང་སེམས་ལ་དགའ་བར་བྱེད་དེ། གོམས་པར་བྱེད་ལ་མང་དུ་བྱེད་ན། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཆུང་ངུ་དེས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འཆགས་པར་བྱེད་ཅིང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱེད་ལ་འགྱོད་ན་དེའི་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཞིག་དེ་ཐབས་དུ་མས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་ན། འདི་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །གོམས་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་རྫས་ཐོབ་ནས་མགུ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཆོམ་རྐུན་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་རྫས་དེ་ཐོབ་ནས་བཟའ་བ་དང་། བགོ་བ་བྱས་ཤིང་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡོན་ཏན་དུ་བཟུང་ནས་གཞན་དག་ཀྱང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཇུག་པར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་བཅུག་ཅིང་བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་མང་དུ་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་བྱས་ནས། མལ་ཆ་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་དང་།

68-91b

གོས་དང་། རྒྱན་དང་། བཏུང་བ་དང་། སྨད་འཚོང་བ་དང་། རྒྱན་པོ་མང་པོ་དག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་སེམས་ཀྱིས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དེ། བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེས་བདག་མལ་ཆ་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་དང་། གོས་དང་། རྒྱན་དང་། བཏུང་བ་དང་། སྨད་འཚོང་བ་དང་། རྒྱན་པོ་མང་པོ་དག་གིས་མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་མྱོང་ངོ་། །མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དེ་བདག་གིས་ཀུན་ཏུ་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བདག་ལ་བདེ་བ་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འདི་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་མང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་རིས་འཐུན་པ་གཞན་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱེའུ་མཆིལ་པ་དང་། ངུར་བ་དང་། གོང་མ་སྲེག་དང་། ནེ་ཙོ་དང་། རྨ་བྱ་དང་། སྲེག་པ་དང་། ཉ་དང་། སྲོག་ཆགས་དུད་ཀ་དག་ནི་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རིས་དག་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་འདིར་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཤས་ཆེ་བའི་གྲོགས་པོ་ངན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིས་འགྱུར་གྱིས་མངོན་པར་ཞེན་ལ་དེ་འདོད་ཆགས་ཚིམ་པ་མེད་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་དེ། གང་དྲི་ཟ་དེར་ཉེ་བར་འགྱུར་ཞིང་གང་གིས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་ཞིང་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དེས་ན་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་བཅས་པའི་འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ནི་ངན་པ་ཡིན་ནོ། །མི་དེ་རེག་བྱའི་འདོད་ཆགས་ཤས་ཆེ་བས་དེ་དང་དེ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་དགའ་སྟེ། དེ་ནི་འདི་ལྟར་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་འདི་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྟེན་

68-92a

ཅིང་རེག་བྱ་ངན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལས་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྟེན་ཅིང་ཡིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་བྱེད། དེའི་ཡིད་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་གཞན་སྤངས་ཏེ། དེ་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་འདི་ཉིད་གོམས་པར་བྱས་ནས། ཡང་ཡུལ་བདེ་བ་དེ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མང་དུ་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བརླན་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི། འདི་ལྟར་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་མཆོག་ཏུ་བཟང་བ་ཡིན་ལ། འདོད་པས་ལོག་པར་མི་གཡེམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་ཡོན་ཏན་མཆོག་དང་འདྲ་བར་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་གཞན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་དག་ཀྱང་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལ་མངོན་པར་འཇུག་ཅིང་བྱེད་དུ་འཇུག་སྟེ། འདི་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་མང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་མི་དགེ་བ་ཡིན་ནོ། །ངག་གི་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བརྫུན་དང་། ཚིག་རྩུབ་པོ་དང་། ཕྲ་མ་དང་། ཚིག་ཀྱལ་པའོ། །དེ་ལ་བརྫུན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་སླུ་ཞིང་གཞན་ཡང་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་འདི་ནི་བདག་དང་གཞན་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། འཇིགས་པ་དང་། རྙེད་པ་དང་། ཆོས་ལོག་པའི་འདུལ་བ་ཡོངས་སུ་སྡུད་པའོ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་ན་འདུག་ཀྱང་རུང་། ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་གྱི་ནང་ན་འདུག་ཀྱང་རུང་། ཉེ་དུའི་ནང་ན་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ། མཛའ་བཤེས་དང་། མཛའ་བཤེས་མ་ཡིན་པ་དག་སྨྲ་བ་ན། མཛའ་བཤེས་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བརྫུན་སྨྲ་ལ། མཛའ་བཤེས་མ་ཡིན་

68-92b

པའི་ཕྱིར་ནི་ཞེ་སྡང་གིས་ཀྱང་བརྫུན་སྨྲའོ། །རྙེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་བརྫུན་སྨྲ་སྟེ། ནོར་ལ་ཆགས་པ་དེ་བརྫུན་སྨྲའོ། །ཆོས་ལོག་པའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་སྡུད་པས་ཀྱང་བརྫུན་སྨྲ་སྟེ། འདི་ལ་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱིར་དང་། ནོར་འཕྲོག་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་སྲོག་ལ་གནོད་པ་དང་། བག་མ་ལེན་པ་དག་གི་ཕྱིར་བརྫུན་སྨྲས་ཀྱང་མི་གོས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནི་ཆོས་ལོག་པའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་སྡུད་པའི་བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། མི་གཏི་མུག་པ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་སྡུད་པ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མི་བཟད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ས་བོན་དག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡིན་པས་རང་གི་སྲོག་གི་ཕྱིར་རམ། གཞན་གྱི་སྲོག་གི་ཕྱིར་བརྫུན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྨྲ་བར་མི་བྱ་བ་འདི་ནི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །འཇིགས་པས་ཀྱང་བརྫུན་སྨྲ་སྟེ། གང་བདག་གིས་བརྫུན་འདི་མ་སྨྲས་ན། དེ་བདག་གི་སྲོག་ལ་དམན་པ་དོན་མེད་པ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་དེ་གང་ལས་འཇིགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་དོན་དུ་བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ལྔ་པོ་འདི་དག་གིས་བྱིས་པ་དག་བརྫུན་སྨྲ་བ་སྨྲ་སྟེ། གཏི་མུག་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཁྱད་གསོད་ཅིང་། །ཆོས་གཅིག་ལས་ནི་འདའ་བྱེད་པ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་ལུས་ཅན་གྱིས། །སྡིག་པ་མི་བྱེད་ཅི་ཡང་མེད། །མི་ཡི་ལུས་སུ་སྐྱེས་མ་ཐག །ཁ་ནས་སྟ་རེ་ལྟ་བུ་ཡི། །ཚིག་འབྱུང་ངན་པར་བརྗོད་སྨྲ་བ། །དེ་ཡིས་བདག་ཉིད་གཅོད་པར་བྱེད། །བདེན་པར་སྨྲ་ཞིང་འཁྲུག་མི་བྱ། །བསླངས་ན་ཆུང་ཡང་སྦྱིན་པར་བྱ། །གནས་འདི་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ནི། །ལྷ་རྣམས་དག་གི་དྲུང་དུ་འགྲོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་དང་། རྐྱེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བར་མི་བྱ་ཞིང་གཞན་བརྫུན་སྨྲ་བ་ན་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱ། བརྫུན་སྨྲ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འབེལ་བའི་གཏམ་ཟེར་དུ་མི་འགྲོ། མི་གནས། འདུག་པར་མི་བྱའོ། །གཞན་དུ་ན་འདི་ཡང་བརྫུན་སྨྲ་བ་

68-93a

མངོན་དུ་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐྱེ་བོ་གཞན་དག་གིས་བསམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ལས་དྲི་མ་ཅན་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་མི་རྣམས་དང་འགྲོགས་པས་ལས་དྲི་མ་ཅན་དུ་གཞན་དག་སེམས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དང་འགྲོགས་པར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དང་འགྲོགས་པ་ནི་འཁོར་བའི་འཆིང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཡིན་ལ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་འགྲོགས་པ་འདི་ནི་ཐར་པ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་མདོར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཕྲ་མ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། རྣམ་པ་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཕྲ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐུན་ཞིང་འབྱོར་པ་དག་ལ་དབྱེ་བའི་བསམ་པས་ཚིག་བརྗོད་པ་ནི་ཕྲ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕ་རོལ་དང་སྦྱོར་བ་དང་། མི་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་གཉིས་དང་དབྱེ་བའི་སྦྱོར་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་དགྲའམ། དགྲ་ཆུང་ངུ་གཞན་དག་གིས་སྦྱོར་བ་བྱེད་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཀྱིས་འབྱེད་པར་འདོད་པའོ། །གཞན་ཡང་ཚིག་རྩུབ་པོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། རྣམ་པ་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཚིག་རྩུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ། ཁྲོ་བའི་རྒྱུ་འཐུན་པར་གྱུར་པ། ཡིད་དུ་མི་འོང་བ། མི་སྡུག་པ། མི་དགའ་བའི་ཚིག་བརྗོད་པ་ཉན་པ་དང་། མི་འཐུན་པ། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དང་བཅས་པ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་ཚིག་སྨྲ་བ་འདི་ནི་ཚིག་རྩུབ་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པ་དུ་མ། དམིགས་པ་དུ་མ། རྒྱུ་དུ་མ། སེམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དུ་མ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དུ་མ། བདེ་འགྲོར་འགྲོ་བ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དུ་

68-93b

མ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་མི་དགའ་བར་བྱེད་པ། འཇིག་རྟེན་ལྡང་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། འཐུན་པར་གྱུར་པ། རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ། ཡིད་མི་ཆེས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ། ཡིད་གཅུགས་པ་མ་ཡིན་པ། ལྕེ་དུག་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཚིག་རྩུབ་པོ་དག་གི་དྲི་མ་ནི་ཚངས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པས་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། བརྟན་པས་ཚིག་རྩུབ་སྤང་བྱ་ཞིང་། །རྟག་ཏུ་ཡང་དག་ཚིག་སྨྲོས་ཤིག །ཚིག་སྙན་མངོན་པར་དགའ་བའི་མི། །མྱ་ངན་འདས་ལ་ཉེ་བར་གནས། །ཚིག་ཞི་རྟག་ཏུ་སྨྲ་བྱ་ཞིང་། །དྲི་མ་ཡོད་པ་རྣམ་པར་སྤང་། །ཚིག་གི་དྲི་མས་ཟིལ་ནོན་པ། །མི་གང་དེ་ནི་དམྱལ་བར་འགྲོ། །ཚིག་གི་དྲི་མས་ཟིལ་ནོན་པ། །གང་ཡིན་དེ་ལ་བདེ་བ་མེད། །སེང་གེ་སྦྲུལ་ནི་འཕགས་མིན་ལྟར། །དེ་དག་ལ་ནི་མཐོ་རིས་མེད། །གང་དག་ཚིག་རྩུབ་མི་སྨྲ་ཞིང་། །གང་དག་གཡོ་ནི་རྣམ་སྤངས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་དགའ་སྐྱེད་ཅིང་། །བདེ་བ་དང་ནི་དབུགས་འབྱིན་བྱེད། །སྐྱེ་བོ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདིར། །དགའ་ཞིང་ཕ་རོལ་མཐོ་རིས་འགྲོ། །དེ་འདྲ་བ་ཡི་མི་དག་ནི། །མཁས་པ་དེ་ལ་ཕྱག་བྱར་འོས། །བདེན་ཚིག་རྟག་ཏུ་ཞི་བ་དང་། །གཡོ་སྒྱུ་མེད་ཅིང་དྲང་པོའི་སེམས། །གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དང་བྲལ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་དགའ། །ལག་པ་བརྡབས་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུར། །མི་ནི་ཆུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན། །གང་དག་དེ་ཐོབ་ཆོས་མི་ཤེས། །མི་ནི་རྨོངས་པ་དག་གིས་བསླུས། །གང་དག་བདག་སྡུག་མི་འགྱུར་དང་། །གང་དག་བདེ་བ་མི་འདོད་པ། །དེ་ནི་སྡིག་གི་ལས་བྱེད་ཅིང་། །སྲེད་པའི་རྒྱུ་ཡིས་རྣམ་པར་བསླུས། །གང་དུ་ལས་ཀྱི་རྗེས་འགྲོ་བ། །ནོར་དང་བུ་དང་ཆུང་མ་དང་། །མཛའ་བཤེས་ཉེ་དུ་གཉེན་འདབ་དང་། །དེར་ནི་འགྲོ་བར་མི་ནུས་སོ། །ལེགས་པར་བྱས་དང་ཉེས་པར་བྱས། །དེ་དག་འགྲོ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ། །མཁའ་ལ་བྱ་དག་གནས་པ་ཡིན། །དེའི་གྲིབ་ལྷན་

68-94a

ཅིག་འགྲོ་བ་བཞིན། །ཇི་ལྟར་ལམ་རྒྱགས་ཉུང་བ་དག །ལམ་ཞུགས་སྡུག་བསྔལ་འགྲོ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ལས་བཟང་མ་བྱས་པའི། །སེམས་ཅན་དག་ནི་ངན་འགྲོར་འགྲོ། །ཇི་ལྟར་ལམ་རྒྱགས་མང་བདོག་པ། །ལམ་ཞུགས་བདེ་བར་འགྲོ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ལས་བཟང་བྱས་པ་ཡི། །སེམས་ཅན་དག་ནི་བདེ་འགྲོར་འགྲོ། །ཡུན་རིང་ཡུལ་གཞན་གནས་པ་ཡི། །མི་དག་བདེ་བར་འོངས་པ་ལྟར། །གཉེན་དང་སྡུག་པ་མཛའ་བཤེས་དག །འདིར་འོངས་མངོན་པར་དགའ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་བསོད་ནམས་བྱས་པའི་མི། །འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་ཕར་འགྲོ་བ། །བསོད་ནམས་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་དགའ་སྟེ། །གཉེན་སྡུག་དག་ནི་འོངས་པ་བཞིན། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཚེ་ཕྱི་མའི། །བསོད་ནམས་དག་ནི་བྱ་ཞིང་བསགས། །བསོད་ནམས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ནི་དྲན་གནས་ཡིན། །སྤྱོད་པ་འཐུན་པར་གང་སྤྱོད་པའི། །བསོད་ནམས་དག་ལ་ལྷ་བསྟོད་ཅིང་། །དེ་དག་འདིར་ནི་མངོན་དགའ་ལ། །ཕ་རོལ་མཐོ་རིས་དགའ་བར་འགྱུར། །གནས་འདི་གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ཡི། །མཁས་པ་དག་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས། །འཕགས་པ་མཐོང་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས། །འཇིག་རྟེན་འདིར་ནི་ཞི་བ་བསྟེན། །གཞན་ཡང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཚིག་བཞི་པའི་ཚིག་ཀྱལ་པ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་ཚིག་ཀྱལ་པ་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། ཚིག་འབྱུང་བ་སྔ་ཕྱི་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཚིག་ཀྱལ་པ་དང་། སེམས་འཇུག་པ་ཡང་བས་སྔ་ཕྱི་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཚིག་བརྗོད་པའི་ཚིག་ཀྱལ་པའོ། །རྒྱགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྒྱགས་པ་མེད་པའི་དུས་ཀྱིས་བསླངས་པ་ཡང་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་སྐྱེད་པ་དེ་ཚེ་འདི་ལ་ཡིད་གཅུགས་པའི་གནས་སུ་མི་འགྱུར་ཞིང་ཚེ་འདིའི་ལས་ཀྱི་ལམ་སྐྱེད་པ་འཇིག་རྟེན་པ་ཀུན་གྱིས་སྨོད་པའི་གནས་ཀྱི་རྒྱུ། དོན་མེད་པར་སྨྲ་བ་ནི་ཚིག་ཀྱལ་པ་སྟེ།

68-94b

ཚིག་གི་དྲི་མ་བཞི་པ་འདི་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྨྲ་བར་མི་བྱ་ཞིང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མི་བྱ་ལ། གཞན་གྱི་ཚིག་ཀྱལ་པ་སྨྲ་བ་དེ་ལ་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཡིད་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ནི་བརྣབ་སེམས་དང་། གནོད་སེམས་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བའོ། །དེ་ལ་བརྣབ་སེམས་ནི་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ནོར་རྫས་དང་། ནོར་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ། ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་བདག་གིར་བྱའོ་སྙམ་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་དེ་གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་འཕྲལ་ལ་སེམས་ལྡང་སྟེ། དོན་ལ་འཆུམས་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་བརྣབ་སེམས་ཡིད་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡིན་ཏེ། མི་འདོད་པ། མི་སྡུག་པ། ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ། ཡིད་མ་ཞི་བ། མ་སྦྱངས་པའི་བྱིས་པ་སྐྱེ་བོ་བརྣབ་སེམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བསླུས་པ་དེ་གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་འཕྲལ་ལ་ཡིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད། རོ་མྱོང་བར་བྱེད། ཡང་དང་ཡང་དུ་བྱེད། ཡོངས་སུ་སྒྱུར་བར་བྱེད། རྟག་ཏུ་འདོད་པར་བྱེད། རྟག་ཏུ་དགའ་བར་བྱེད་ཅིང་གཞན་གྱི་ནོར་རྫས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མཐོང་ན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་བརྣབ་སེམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་དྲི་མ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གནོད་སེམས་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། གཞན་དག་གིས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པའི་གནོད་སེམས་དང་། གཞན་དག་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའམ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་ནས། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་བྱས་པ་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པ་མི་བཟད་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གནོད་སེམས་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར། དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ལོ་ཏོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་སེར་བ། ཡང་

68-95a

དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གི་མི་འཐུན་པར་གྱུར་པ། མུན་ནག་སྙིང་ལ་གནས་པའི་མེ་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་སྲེག་པར་བྱེད་པ། མདོག་ངན་པའི་རྒྱུ། ཆོས་ཀྱི་སྟེགས་གཅོད་པར་བྱེད་པ། འཇིག་རྟེན་འདི་དང་། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་དགྲ་ནང་དུ་ཞུགས་པ། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་འཇིག་པར་བྱེད་པ། བྱམས་པ་དང་མི་འཐུན་ཞིང་། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་དང་། ལམ་དང་། འགོག་པ་རྣམས་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཕོ་ཉ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་དང་། ཐོས་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ལོག་པར་ལྟ་བ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་མི་འཐུན་པར་གྱུར་པ་ལྟ་བ་ངན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མུན་གནག་སྙིང་ལ་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ཞུགས་ཤིང་སྐྱེས་པ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་སྐྱེད་པ། མུན་པ་མུན་ནག་ཏུ་གྱུར་པ། ལྟ་བ་ངན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ། ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱི་མི་འཐུན་པར་གྱུར་པ། མཚོན་དང་། མེ་དང་། དུག་དང་། གཡང་ས་ལྟ་བུ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྟ་ཞིང་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྐྱེན་ཡོད་པ་དང་། ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའོ། །དེ་ལ་རྐྱེན་ཡོད་པ་ནི་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་ཀྱི་ལས་དང་། འབྲས་བུས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ནི། སྦྱིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་དག་ལོག་པར་ལྟ་བ་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་དོན་ཐམས་

68-95b

ཅད་མེད་པར་བྱེད་པའི་རྩ་བ་ཡིན་ནོ།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་གཉིས་པ། གཞན་ཡང་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་བཟློག་ནས། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དག་གི་ལས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། འདི་ནི་རེ་ཞིག་འཁོར་བའི་འཆིང་བ། ཆོས་ཟད་པར་བྱེད་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཆིང་བའི་རྒྱུ་མི་དགེ་བའོ། །ཐར་པའི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ནི་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པས། འཁོར་བར་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བསྔགས་པར་འགྱུར། དེའི་བཞིན་གྱི་མདོག་དང་དབང་པོ་རྣམས་གསལ་བར་འགྱུར། ཚེ་རིང་པོར་འགྱུར་བའི་ལས་བྱེད་པར་འགྱུར། གང་སྲིན་པོ་དང་། ཤ་ཟ་དང་། གྲུལ་བུམ་གྱི་རིགས་དང་། གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་འཚེ་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཉིན་མཚན་དུ་སྲུང་བར་བྱེད། ཕྱི་བཞིན་དུ་ལྷ་དག་ཀྱང་མངོན་པར་སྲུང་བར་བྱེད་ལ། ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་བར་འདོད་ན་ཡང་། ཇི་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་བཞིན་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་མྱོང་བར་འདོད་ན། དེ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདིར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ནས། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་འབྲིང་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་རང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་ཏེ། རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་

68-96a

གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་སྲོག་ཡིན་ཏེ། གང་སྲོག་དེ་མངོན་པར་སྲུང་བ་དེས་ནི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པར་འགྱུར་ལ། སྦྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་སོ་སོར་བསྒོམས་པ་སྲོག་བྱིན་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ནང་ན་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བའི་མཆོག་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྲོག་བྱིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་བདེ་བ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྲེད་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་ཚངས་པའམ། བདུད་དམ། བརྒྱ་བྱིན་དུ་འགྱུར། གལ་ཏེ་མིའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པ། གླིང་བཞི་ལ་སྤྱོད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རྒྱལ་སྲིད་བྱེད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱལ་སྲིད་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་འདི་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ། འཁོར་བའི་སྐྱབས་སུ་གྱུར་པ། འཁོར་བའི་མུན་གནག་ཏུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲོན་མར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་སྤོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་བྱམས་པ་བསྒོམས་པར་འགྱུར་ཞིང་། སྙིང་རྗེའི་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བསམས་ནས་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་ན་གཙང་ཞིང་དགའ་བར་འགྱུར། གང་གི་ཚེ་ཕ་རོལ་ཡང་དག་པར་བསྲུང་བར་མ་ནུས་པ་དེའི་ཚེ་བཏང་སྙོམས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ཚངས་པའི་གནས་བཞི་ལ་གནས་པའི་རྒྱུད་དུ་འགྱུར། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྙིང་པོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། རྣམ་པ་གང་དང་གང་གིས་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་བོ། །དཔེར་ན། གསེར་མགར་མཁས་པ་དེ་ནི་

68-96b

གསེར་བཟང་པོ་བླངས་ནས། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་གསེར་དེ་ལ་བྱེད་དེ། དེ་ལས་རྒྱན་ནམ། དེ་ལས་བུམ་པའམ། དེ་ལས་མིའི་གཟུགས་སམ། དེ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་གཅོད་པ་ཡང་དག་པར་བསྲུངས་ཏེ། མ་ཉམས་ཤིང་མ་རལ་ལ། མ་ཞིག་ན་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་བོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པའི་སེམས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཉེ་བར་གནས་ཤིང་། དེ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཡང་དག་པར་སྤྱོད། སེམས་ཅན་དེ་བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་ཞིང་། དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན། དེས་འཁོར་བ་ན་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་རྣམས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། གྲུབ་པ་ཡང་བརྟན་པར་འགྱུར་ལ། རྒྱལ་པོ་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་། ཆུ་དང་། མེས་འཇིགས་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་དང་ལྡན་པའི་འགྲན་ཟླ་གཞན་དག་གིས་མི་ནོན་པར་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟ་བས་ན་སྲོག་གཅོད་པ་སྤང་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤངས་པས་ལེགས་པར་བྱས་པ་མཐོང་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤངས་པ་ནི། གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ཆགས་པ་ཆེན་པོའི་དྲ་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར། ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་དེ་དབུགས་འབྱུང་བར་འགྱུར། རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོའི་ཡིད་བརྟན་པར་འགྱུར། རྒྱལ་པོའི་འཁོར་དང་། ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་དང་། རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་དང་། དགེ་སྦྱོང་གི་འཁོར་དང་། བྲམ་ཟེའི་འཁོར་དུ་ཡིད་བརྟན་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། སྡུག་པ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་ཚིག་ཡོངས་སུ་གཟུང་

68-97a

བར་འོས་པར་འགྱུར། དེའི་ལོངས་སྤྱོད་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་རྟག་ཅིང་གཞན་ལ་གནོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། རྒྱལ་པོ་དང་། ཆུ་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་། མེའི་འཇིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར། མ་བསམས་པར་དེ་དག་འཕྲལ་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཞིང་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ལམ་བཟང་པོ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར། ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཚངས་པའམ། བདུད་དམ། བརྒྱ་བྱིན་ནམ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གླིང་བཞི་ལ་དབང་བ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དེ་བྱང་ཆུབ་རྣམས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤངས་པའི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤངས་པ་ནི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་བཟང་པོ་སྤྱོད་ཅིང་། ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་དེ་བསྔགས་པར་འགྱུར། ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་སུ་ཡང་འགྱུར། བུད་མེད་ཀྱི་ནང་ན་འདུག་ཀྱང་དོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར། དེ་རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོའི་ཡིད་བརྟན་པར་འགྱུར། དེའི་ཆུང་མ་ནམ་ཡང་གཞན་གྱིས་འཕྲོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་རྟག་ཏུ་དེའི་རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་བརྩོན་པར་འགྱུར་ལ་བསམ་པ་དང་འཐུན་པར་ཡང་འགྱུར། ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་པ་ན་ཡང་ཁྱད་དུ་གསོད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཚུལ་དང་མི་འཐུན་པར་མི་འགྱུར་ལ། གཅིག་ལ་གཅིག་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་མི་འགྱུར། དེའི་ཆུང་མ་དེ་ལ་བརྙས་པ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་མ་དང་སྲིང་མོ་ལྟ་བུར་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་

68-97b

ལ་དེའི་ཆུང་མ་འཇིག་རྟེན་ལ་ཁྲོ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ལྷ་དག་ལས་འཆི་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ལྷའི་བུ་གཞན་ཞིག་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་བྱས་པར་གྱུར་ན་དེ་ཚེ་མ་འཕོས་པར་ལྷ་གཞན་ཞིག་ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ་དེ་ཡང་དེ་དང་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་ལྷ་གཞན་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དགོད་པར་བྱེད། འཛུམ་པར་བྱེད། དགའ་མགུར་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་འཆི་བ་ན་དེའི་ཆུང་མས་མཐོང་ནས་གཞན་དུ་འགྲོ་བར་བྱེད་དེ། ཕྲག་དོག་གི་ཞགས་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤྱོད་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་འདི་ནི་བར་ཆད་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་འཛིན་ཅིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད དང་མི་འཐུན་པར་གྱུར་པའི་བརྫུན་སྤངས་པས་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་འཛིན་པ་ཚེ་འདི་ལ་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྤངས་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱི་མིག་དང་རྣ་བའི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ཀྱང་ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཞིང་ནོར་རྫས་མེད་ན་ཡང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་དང་རྒྱལ་པོས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་མཆོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་གཟའ་དང་། རྒྱུ་སྐར་གྱི་དབུས་ན་ཟླ་བ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པར་སྨྲ་བ་དེ་རབ་ཏུ་གསལ་ལོ། །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ཏུ་བཟང་ངོ་། །འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ལས་སྒྲོལ་བའི་ནང་ན་བདེན་པར་སྒྲོལ་བ་ཁྱད་པར་

68-98a

དུ་འཕགས་སོ། །ངན་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ཟློག་པའི་ནང་ན་བདེན་པས་ཕྱིར་ཟློག་གོ། །སྒྲོན་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པ་སྒྲོན་མ་ཡིན་ནོ། །ལམ་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པ་ལམ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྫས་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པའི་རྫས་གཞན་གྱི་ནད་འཕྲོག་པ་ཡིན་ནོ། །རྩལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པ་རྩལ་ཡིན་ནོ། །སྐྱོབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པ་སྐྱོབ་པ་ཡིན་ནོ། །མཛའ་བཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་བདེན་པ་མཛའ་བཤེས་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་བདེན་པའི་ནོར་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་དེ་ནི་ནམས་ཀྱང་འཁོར་བའི་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་དབུལ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། ལྷ་རྣམས་དང་ཉེ་བར་འགྱུར་ལ། གང་དང་གང་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཆེ་ཞིང་། གཟུགས་བཟང་པོར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་སྡུག་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། ཚིག་ཡིད་ཆེས་པར་འགྱུར། དེ་གནོད་སྦྱིན་དང་། ཤ་ཟ་དག་གིས་མི་མཐོང་ལ་གཙེ་བར་མི་ནུས་ཤིང་། ཡུལ་གཞན་དུ་ཕྱིན་ན་ཡང་མལ་ཆ་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་གྱི་རྐྱེན་མང་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར། དེས་འདོད་པ་གང་དག་ཡིད་ལ་བསམས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་མིའི་བདེ་བ་མཆོག་མྱོང་ནས་གལ་ཏེ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཤིན་ཏུ་ཚེ་རིང་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་གནས་མཐོ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་སྤྱོད་པ། ཕྲ་མ་སྤངས་པས་ཚེ་འདི་དང་ཕ་རོལ་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཕྲ་མ་

68-98b

སྤངས་པས་ཚེ་འདི་ལ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ནི་མཛའ་བཤེས་དང་། གཉེན་འདབ་དང་། རྩ་ལག་དང་། ཆུང་མ་དང་། བྲན་ཕོ་དང་། བྲན་མོ་དང་། ལས་བྱེད་པ་དང་། ཞོ་ཤས་འཚོ་བ་བརྟན་པར་འགྱུར། གཞན་གྱིས་ཁ་དྲང་དུ་མི་རུང་ཞིང་བཤེས་པ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དང་། སྤུན་མི་འཐུན་པ་དག་གིས་དབྱེ་བར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་ནོར་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ནོར་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ན་ཡང་མི་གཏོང་ཞིང་མུ་གེ་དང་། འབྲོག་དགོན་པ་དང་། རི་དང་། གཡང་ས་དང་། གནས་སྐབས་མི་འཐུན་པར་ཆུད་ན་ཡང་མི་གཏོང་སྟེ། ནམས་ཀྱང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་ལ་གང་དག་དེའི་སྐྱོན་སྨྲ་ན་དེ་དག་དེ་ལ་ཐབས་ཀུན་གྱིས་ཉན་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་བརྟན་པར་འགྱུར་ཞིང་ཆུ་དང་། མཚོན་ཆ་དང་། མི་མཛའ་བའི་འཇིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དྲི་མ་ཆེན་པོ་ཕྲ་མ་སྤངས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཡང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དེར་ཡང་ལྷའི་རིས་འཐུན་པའི་ལྷ་མོའི་ཚོགས་མང་པོ་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། བྱུག་པ་དང་། རྒྱན་ཐོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་དགའ་བའི་མཆོག་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ཕྲ་མ་སྤངས་པ་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཟག་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་ཟག་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྐྱོ་བར་བྱེད་པ་ཚིག་རྩུབ་པོ་སྤངས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཇི་ལྟར་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཚིག་རྩུབ་པོ་སྤངས་པ་དེ་ནི་དགེ་བ་མཐོང་བར་འགྱུར། དྲང་པོའི་རང་བཞིན་དང་། དབུགས་དབྱུང་བའི་གནས་

68-99a

དང་། འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱིས་རྟོགས་པ་དང་། ཚིག་འཇམ་ཞིང་དེས་ལ་སྙན་པ་དང་། གཞན་ལ་རྣམ་པར་འཚེ་བར་མི་བྱེད་ཅིང་། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབུགས་འབྱུང་བ་བྱེད་པར་འགྱུར། དེ་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་མཐོང་ནས། སྐྱེ་བོ་ཀུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བར་བྱེད། མཛའ་བཤེས་ཀྱང་མང་བར་འགྱུར། ནོར་རྫས་མེད་ན་ཡང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་དེའི་བྲན་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལས་གཞན་ཞིག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་བྱུང་ན་ཡང་དེ་དག་གིས་དེ་ནམས་ཀྱང་གཏོང་བར་མི་བྱེད་ཅིང་། དེའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་ཉེ་བར་སྒྲུབ་ལ་དེ་ལ་མི་མཛའ་བ་དང་། རྒྱལ་པོ་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། མཚོན་གྱིས་འཇིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ཚིག་གི་རྒྱུ་འཇམ་པ་དང་། ཕན་པ་དང་། སྙན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཞིང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་དང་། མཐུ་ཆེ་བར་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བསམ་གཏན་བདེ་བའི་གནས་ཟག་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་བྱང་ཆུབ་གསུམ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཚིག་ཀྱལ་པ་སྤངས་པས་ཚེ་འདི་ལ་ཇི་ལྟར་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཕྱི་མ་ལ་གང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཚིག་ཀྱལ་པ་སྤངས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་རིགས་བཙུན་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་བཀུར་བར་ཡང་འགྱུར། ཚིག་སྔ་ཕྱི་འབྲེལ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཚིག་ལ་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར། དེ་ལ་སྐྱོན་གྱིས་སུ་ཡང་རྣམ་པར་འཚེ་བར་མི་བྱེད་ལ་ཚིག་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་ཅིང་འཇིག་རྟེན་ན་བཙུན་པར་འགྱུར་ཏེ། དལ་བ་དང་། སྙན་པ་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། ཆོས་དང་ལྡན་པ་དང་། འཇམ་པ་དང་། ཟབ་མོའི་རྒྱུའི་ཚུལ་དང་། ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བའི་གཏམ་སྨྲ་བ་འཇིག་རྟེན་ན་བླ་མ་དང་

68-99b

འདྲ་བར་ལྟ་ཞིང་ནོར་རྫས་བརྟན་པར་ཡང་འགྱུར། ལོག་པར་སྤངས་པ་ཡང་སྐྱེ་བོ་ཕ་རོལ་དག་གིས་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཞིང་དེའི་ཡོན་ཏན་དེས་སྐྱེ་བོ་དག་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ལྷའི་བུ་ཐམས་ཅད་སེམས་པར་འགྱུར་ཞིང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་དང་། ལྷའི་བདེ་བ་དཔེ་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཟག་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་བྱང་ཆུབ་གསུམ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསུམ་དང་། ངག་གི་རྣམ་པ་བཞི་མི་དགེ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ན་མཐར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་བསྔགས་པར་འགྱུར་ཞིང་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་ཡང་དག་པར་གྱུར་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་ནང་གི་ཡང་དག་པར་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཇི་ལྟར་དགེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་མི་དགེ་བ་དེ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཟློག་པས་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཚེ་འདི་ལ་བདེ་བ་གནས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་འཁོར་བ་ལ་ཡིད་བྱུང་ན་དེ་རྒྱུ་དེས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་ལས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བརྣབ་སེམས་དང་། གནོད་སེམས་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བའོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་བརྣབ་སེམས་སྤངས་པས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་འབྱུང་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་

68-100a

པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། བརྣབ་སེམས་སྤངས་པ་ནི་རྒྱལ་པོའམ། རྒྱལ་པོའི་བློན་པོའི་ནོར་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་མང་པོ་ཐམས་ཅད་གང་ལ་ཡང་ཡིད་ཀྱིས་དབྲོག་པའི་དོན་དུ་སེམས་པར་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ནོར་རྫས་གཞིག་ཏུ་སྟོར་ན་ཡང་གཞན་གྱིས་རྙེད་ཅིང་དེ་ལ་སྐྱེ་བོ་དེ་དང་། གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཞིག་ན་ཡང་སླར་སྦྱིན་པར་བྱེད་དེ། ནོར་དང་རྟག་ཏུ་ལྡན་ཞིང་གཞན་དག་གིས་མི་ཐུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། དེར་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་གཡུལ་འགྱེད་པའི་ཚེ་ལྷ་མ་ཡིན་གང་གིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་ཐུབ་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་རྡེག་པར་མི་འགྱུར་ལ། རྣམ་པར་ཐོ་འཚམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ལྷའི་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་འདོད་པ་དང་། སྡུག་པ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བར་འགྱུར་ཞིང་། སྒྲ་དང་། རེག་བྱ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་སྡུག་པ་དཔེ་མེད་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཟག་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་འབྲས་བུའི་ལམ་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་བྱང་ཆུབ་གསུམ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་གནོད་སེམས་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་སྤངས་པས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། གནོད་སེམས་སྤངས་པས་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་འབྱོར་པ་དང་བདེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་ལ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དགའ་བ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བར་འགྱུར། ཕ་རོལ་གྱིས་འཇིགས་ཤིང་ཉམ་ང་བ་མི་བཟད་པ་ཆེན་པོ་དང་རྣམ་པར་གཙེ་བར་མི་ནུས་ཤིང་། རྒྱལ་པོའི་འཁོར་གྱི་འཇིགས་པ་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་། གཡང་སའི་འཇིགས་པ་དང་། མེའི་འཇིགས་པ་དང་། གནོད་པའི་འཇིགས་པ་དང་། གཡོའི་འཇིགས་པ་དང་། ཆུའི་འཇིགས་

68-100b

པ་དང་། འཇིགས་པ་དུ་མ་ཉམ་ང་བ་དག་དང་བྲལ་ཞིང་འཇིགས་པ་དང་། ཉམ་ང་བ་དག་ལས་ཀུན་ཏུ་ཐར་ཏེ། །སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར། སྡིག་པའི་སྐྱེ་བོ་དང་། དགེ་བའི་སྐྱེ་བོ་ལ་བུ་དང་། སྤུན་དང་འདྲ་བར་སྡུག་པར་འགྱུར་རོ། །ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་དང་། མཐུ་ཆེ་བར་འགྱུར། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། རེག་བྱ་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་འབྱོར་པ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཞིང་དགའ་བའི་ཚལ་དང་། ཡོངས་སུ་འདུ་བ་དང་། རྣམ་པར་མཛེས་པ་དང་། ཤིང་རྟ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚལ་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་ལྷའི་བུ་མོའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བར་འགྱུར། དེའི་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ལ་ལྷ་གང་གིས་ཀྱང་རྣམ་པར་གཙེ་བར་མི་ནུས་ཤིང་། དེ་ལ་ལྷ་འབུམ་སྙེད་དག་གིས་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ལ། ལྷའི་རྒྱལ་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་འདོད་པ་དང་། སྡུག་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བར་འགྱུར། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གཡུལ་འགྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་ཀྱང་མེད་ཅིང་འཁྲུག་པ་དག་དང་འབྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པར་འབྱུང་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་ན། དེ་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དེ་ནས་ཤི་ནས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གླིང་བཞི་ལ་དབང་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་དུ་མར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བུད་མེད་རིན་པོ་ཆེ་ནི་དེའི་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལས་ཙན་དན་དང་སྤོས་འབྱུང་ཞིང་ཁ་ནས་ཨུད་པ་ལའི་དྲི་འབྱུང་། བྱ་ཀ་ལིང་ག་ལྟར་རེག་ན་བདེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བྱ་ཀ་ལིང་ག་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ལ་གནས་པའི་བྱ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདིའི་མཐུས་གང་ལ་རེག་པ་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་། གླིང་དེ་ན་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། མྱ་ངན་དང་བྲལ་བར་འགྱུར། བུད་མེད་དེ་ལྟ་བུ་དེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་མཐོང་ནས་གྲང་བའི་དུས་སུ་ནི་དྲོ་བར་བྱེད་ཅིང་དྲོ་བའི་དུས་སུ་ནི་

68-101a

བསིལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་མི་གཞན་གང་གིས་ཀྱང་རེག་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་གནོད་སེམས་སྤངས་པའི་མཐུས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པའི་མི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་དང་སྲིང་མོ་ལྟར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ཡང་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་དེ་ལ་གུས་པར་བྱེད་ལ་དེའི་སྙིང་དུ་སྡུག་པ་དང་། རྟག་ཏུ་བདེ་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱོན་རྣམ་པ་ལྔ་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེས་པ་གཞན་ལ་སེམས་པ་དང་། སེར་སྣ་དང་། མི་རིགས་པར་ཆགས་པ་དང་། མི་རིགས་པའི་གནས་ལ་རྗེས་སུ་དགའ་བ་དང་། ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱི་སྲོག་གཅད་པར་འཛིན་པའོ། །བུད་མེད་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་པ་དང་འཐུན་པར་འགྱུར་བ་དང་། བུ་མང་པོ་བཙའ་བར་འགྱུར་བ་དང་། རིགས་འཐུན་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྲིད་མཐོ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཁྱིམ་ཐབ་བུད་མེད་གཞན་ལ་སེམས་ན་ཕྲག་དོག་མི་བྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང་བུད་མེད་ཆེན་མོའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚིག་ཅལ་ཅོལ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཁྱིམ་ཐབ་མེད་ཀྱང་སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་དག་གི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་བའོ། །དེ་རྒྱུ་དེས་ལུས་དང་བྲལ་ནས་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་བུད་མེད་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་གནོད་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་ཆེན་པོ་སྤངས་པས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། གཞན་གྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་གནོད་སེམས་ཆེན་པོ་སྤངས་པས། རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་པ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡོན་

68-101b

ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་མོ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྟོན་ཀའི་ཟླ་བ་ཉ་བ་ནི། སྟོན་ཀ་འོད་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ནོར་བུ་ཡང་མཚན་མོའི་མུན་པ་མུན་ནག་དག་ལ་དཔག་ཚད་བརྒྱར་འོད་འབྱུང་ཞིང་ཉིན་པར་ཚ་བས་གདུངས་པ་རྣམས་ལ་ནི་འོད་བསིལ་བ་འབྱུང་སྟེ། ཚ་བ་སེལ་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་གཅིག་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཡོན་ཏན་གཉིས་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་ལ་ཆུ་དང་བྲལ་བ་དེའི་ཚེ། སྐོམ་པས་གདུངས་པ་རྣམས་ལ་ཆུ་ཆེན་པོ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ་དེས་སྐོམ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པ་ནི་གང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་བསམས་པ་ནོར་བུ་དེ་ལས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ནི་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་བཞི་པ་ནི། ཡན་ལག་བརྒྱད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཆ་རེ་རེས་འོད་ཀྱི་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་གཏོང་སྟེ། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། བཙོད་ཀའི་ཁ་དོག་ལྟ་བུའོ། །གཞན་ཡང་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པ་ནི་ནོར་བུ་དེ་གང་ན་འདུག་པ་དཔག་ཚད་བརྒྱར་ཉེ་བ་དག་གི་ནད་མེད་པར་འགྱུར། རྟག་ཏུ་ཡིད་མཉམ་པར་གཞག་པ་དང་དེའི་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་དྲུག་པ་ནི་ཀླུ་ངན་པས་ཆར་མི་བཟད་པ་མངོན་པར་དབབ་པར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་ཡང་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་བདུན་པ་ནི་མྱ་ངམ་དང་། གཡང་ས་དང་། དགོན་པ་དང་། ཤིང་ལྗོན་པ་དང་། ཡུལ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཤིང་ལྗོན་པ་དང་། མཚེའུ་དང་། ཚལ་དང་། པད་མ་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། ནེའུ་གསིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ནོར་བུ་དེའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་པ་ནི་མི་གང་ཡང་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དུད་

68-102a

འགྲོའི་འགྲོ་བ་དག་གིས་ཀྱང་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མི་འཐུན་པས་ཡང་མི་འཐུན་པ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ནེའུ་ལེ་དང་། སྦྲུལ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ནོ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་གནོད་སེམས་སྤངས་པ་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་ནི་དེའི་བུ་ཡང་སྟོང་ཐམ་པར་འབྱུང་སྟེ། དཔའ་ཞིང་རྟུལ་ཕོད་ལ་ཡན་ལག་མཆོག་གི་གཟུགས་དང་ལྡན་པ། ཕ་རོལ་གྱི་སྡེ་མངོན་པར་འཇོམས་པ། བསམ་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། ཆོས་དང་ལྡན་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། རིགས་འཐུན་པ། འཁོར་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དགའ་ཞིང་རང་བཞིན་གྱིས་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་གནོད་སེམས་སྤངས་པས་གསུམ་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་པར་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཛམ་བུའི་ཆུ་བོའི་གསེར་ལས་བྱས་100bཔ། ཚད་དཔག་ཚད་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་པ། རྩིབས་སྟོང་ཡོད་ཅིང་། འཇིག་རྟེན་ན་ཉི་མ་གཉིས་པ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་མཛེས་ཏེ། འདི་ནི་དེའི་ཡོན་ཏན་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་གཉིས་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་དཔག་ཚད་འབུམ་དུ་ཉི་མ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོའོ། །གཞན་ཡང་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་དེའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ནུབ་ཀྱི་བ་ལང་སྤྱོད་དང་། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་པོ་དང་། བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་དང་། རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷའི་གནས་གང་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་པ་དེ་དང་དེར་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་སྟོང་ཡོད་པས་འགྲོ་ཞིང་། དེའི་མཐུས་དེའི་དཔུང་གི་ཚོགས་ཡན་ལག་བཞི་པ་གླང་པོ་དང་། རྟ་དང་། ཤིང་རྟ་དང་། རྐང་ཐང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོའོ། །གཞན་

68-102b

ཡང་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་དེའི་ཡོན་ཏན་བཞི་པ་ནི། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གང་མི་ཐོས་པ་དེ་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་དེས་གྲོགས་བྱས་ཏེ་ཐོས་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་དེའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པ་ནི་སྔོ་བ་གང་ཡང་མེད་དེ། ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ། རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་གྲོགས་པོས་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འབུལ་ཏེ། དེ་ལྟར་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་ནོ། །རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་གསུམ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་གནོད་སེམས་སྤངས་པའི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་སྤྱད་པ་དག་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་བཞི་པ་གླང་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། འདི་ལ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆོས་དང་ལྡན་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་གླང་པོར་འགྱུར་བ་ནི་ཅང་ཤེས་པ། མཆོག་ཏུ་བཀའ་མཉན་པ། ཕ་རོལ་གྱི་སྡེ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱེད་པ། ཡན་ལག་བདུན་ལེགས་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྐང་ལག་བཞི་དང་མཇུག་མ་མ་ཟེགས་པ་དང་། རླིག་པ་མདོམས་ཀྱི་གནས་ན་འདུག་པ་དང་། སྣ་ལེགས་པར་གནས་པ་སྟེ། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཡན་ལག་བདུན་དག་སའི་སྟེང་ན་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཡིན། སྟོབས་ཆེ་བ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་གླང་པོ་ཆེ་སྟོང་གི་སྟོབས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་བྱེད། རྐན་འཇམ་པ་དང་ལྡན་ཞིང་མདོག་དཀར་བ་ཁ་བ་དང་དངུལ་གྱི་མདོག་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། གླང་པོ་ཆེ་གཞན་དག་དེའི་དྲི་ཚོར་ནས་མདུན་དུ་འདུག་པར་མི་བྱེད་དོ། །གནས་གསུམ་དུ་གཡུལ་འགྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆུ་དང་། སྐམ་ས་དང་། བར་སྣང་ལའོ། །ཤུགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། ཉིན་གཅིག་གིས་འཛམ་བུའི་གླིང་ལན་གསུམ་དུ་

68-103a

སྐོར་བར་བྱེད་དོ། །སྐུད་པས་ཀྱང་དཀྲིར་རུང་བར་འགྱུར་ལ་གང་གི་ཚེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གླང་པོ་ཅང་ཤེས་ལ་ཞོན་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་དང་འཐུན་པར་འགྱུར་ཏེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གང་དུ་སེམས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེར་གླང་པོ་ཅང་ཤེས་པ་དེ་མ་བསྐུལ་ཀྱང་འཇུག་གོ། །དལ་གྱིས་འགྲོ་ཞིང་འགྱིང་བས་སྤྱི་བོ་བསྐྱོད་པ། གནོད་པ་མེད་ཅིང་འཁྲུག་པ་མེད་ལ། སྡུག་པ་དང་མཛེས་པར་འགྲོ་བ་ཡིན། བྱིས་པའི་ནང་དུ་སོང་ན་ཡང་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་འཇིགས་པར་མི་བྱེད། ལམ་སྲང་དང་། བཞི་མདོ་དང་། བ་གམ་གྱི་ནང་དུ་སོང་སྟེ། ཕན་ཚུན་འགྲོ་བ་ན་བུད་མེད་ཀྱིས་ཀྱང་རེག་པར་བཟོད་པ་ཡིན། གཡུལ་འགྱེད་པའི་དུས་སུ་དྲག་ལ། གནས་པའི་དུས་སུ་ནི་སྐུད་པས་དཀྲིར་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་གླང་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རེ་རེ་སྤྱད་པས་ཀྱང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་ས་བོན་འདི་དག་འགྲུབ་ན། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་མཐའ་དག་གི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ་ལྷའི་མིག་གིས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་བཞི་པ་གླང་པོ་རིན་པོ་ཆེ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་རྟ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ནི་དུ་ཞིག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། རྟ་རིན་པོ་ཆེ་ངང་པ་དང་མེ་ཏོག་ཀུ་མུ་ད་ལྟར་དཀར་བ་ཡིན། ཀུན་ནས་ལྷའི་ནོར་བུའི་གཙུག་ལ་སོགས་པ་མཚན་བཟང་པོས་བརྒྱན་པ་ཡིན། བོང་སྟོང་དང་། མདོག་དང་། དབྱིབས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན། བསྒོ་ན་ཉིན་གཅིག་གིས་འཛམ་བུའི་གླིང་ལན་གསུམ་དུ་སྐོར་བར་བྱེད་ལ་དེའི་ལུས་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་ནད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་རིན་པོ་ཆེ་ལྔ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་

68-103b

འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། བློན་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་རྒྱལ་པོའི་བྱ་བའི་རྣམ་པ་ཡིད་ལ་སེམས་པ་དེ་ཉིད་མ་བསྒོས་ཀྱང་དེའི་ཡིད་ཀྱིས་ཤེས་ནས། རྒྱལ་པོ་ལ་ཡོངས་སུ་འབུལ་བར་བྱེད་དེ། ཤིན་ཏུ་རྫོགས་པ་དང་། དེ་བསགས་པ་དང་། མ་ཆགས་པ་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་རིགས་པ་བརྩམས་པ་དང་། ཡུལ་དང་། དུས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་མེད་པ་དང་། གཞན་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་ལ་རྣམ་པར་མི་འཚེ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་ཐ་སྙད་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་པོའི་བྱ་བའི་རྣམ་པའམ་ཆོས་ཀྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་འདོད་པ་དང་ལྡན་ཞིང་མ་འོངས་པའི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འབུལ་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་པའི་གནོད་སེམས་སྤངས་པའི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་སྤྱོད་པ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕ་མ་ལྟར་ཕན་པར་འདོད་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་བདུན་པ་ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་དེའི་ཡོན་ཏན་ནི་དུ་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། རྒྱལ་པོའི་བཀའ་ཉན་པའི་ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་མཐོན་ཀ་དང་། མརྒད་དང་། སྤུག་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱིས་ངམ་གྲོག་དང་། གཡང་ས་དང་། རི་ཁྲོད་དང་། མི་འཐུན་པ་གཞན་དག་ཏུ་མ་བསྐོས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་འགེངས་ལ་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱང་ཟད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ན། གསེར་དང་དངུལ་ལྟ་ཞིག་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་འདིའི་འབྱོར་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། གཡོ་མེད་པ་དང་། སྒྱུ་མེད་པ་དང་།

68-104a

གཞན་ལ་མི་གནོད་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དགའ་བ་ནི་ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པ་ནི། མིའི་གནས་བཞི་རྣམས་ལ་སྒོ་བར་བྱེད་ཅིང་ཀླུ་དང་། ལྷའི་རིས་གཉིས་དང་། རྒྱལ་ཆེན་བཞི་དང་། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོའི་སྟན་ཕྱེད་འཕྲོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ནི་རིན་པོ་ཆེ་དེ་དག་ལས་ཆུང་ཟད་དམན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རལ་གྲི་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། པགས་པ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། མལ་ཆ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ཚལ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ཁྱིམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། གོས་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ལྷམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའོ། །དེ་ལ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་རལ་གྲི་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཡུལ་འཁོར་གང་དག་རྒྱལ་པོའི་ཡིད་དང་། ཚིག་ལས་འགལ་བར་བྱེད་འདོད་པ་དེར་རལ་གྲི་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་འགྲོ་སྟེ། དེས་བཏབ་པ་མེད་ཅིང་རལ་གྲི་རིན་པོ་ཆེས་སུ་ལ་ཡང་བཏབ་པ་མེད་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་འཁོར་ཀུན་གྱིས་མཐོང་ནས་འདུད་པར་བྱེད་དོ། །ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དེའི་ཡོན་ཏན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། བཟང་བ། མི་བཟད་པ། ཆད་པ་མེད་ཅིང་མཚོན་གྱིས་བདའ་བ་མེད་ཀྱང་ཡུལ་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདུད་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་རལ་གྲི་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ། །པགས་པ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། པགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ནས་འབྱུང་སྟེ། དེ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་དང་། ཚོང་པ་དག་གིས་རྒྱལ་པོ་ལ་འབུལ་བར་བྱེད་དེ། དེའི་ཡོན་ཏན་ནི་འདི་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་རྒྱ་མཚོའི་ཀླུའི་པགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེང་དུ་དཔག་ཚད་ལྔ་ལ་ཆུར་དཔག་ཚད་བཅུ་སྟེ། དེ་ཆར་གྱིས་མི་རླན། རླུང་གིས་མི་སྐྱོད། མེས་མི་འཚིག །གྲང་ན་དྲོ་བར་བྱེད་ཅིང་། དྲོ་ན་བདེ་བ་བསིལ་བར་བྱེད་ལ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་གང་དུ་འགྲོ་བ་དེར་བློན་པོ་རིན་པོ་ཆེས་དེ་ཁྱེར་བར་བྱེད་དེ། ཇི་

68-104b

ལྟར་སོ་སོ་ནས་བྱེད་པ་ལྟར་དེ་རྒྱལ་པོའི་འཁོར་གྱི་ཁྱིམ་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་དོ། །བུད་མེད་མི་སྡུག་པ་དག་མི་མཐོང་ཞིང་དཀར་བ་དེ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ལ་ཟླ་བ་དང་། ཉི་མའི་འོད་སྣང་བ་དེ་དང་ཡང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ་རྒྱལ་པོའི་མལ་ཆ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་ཡང་ཞིང་འཇམ་ལ་མཐོན་དམན་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་བཏེག་ན་འཕར་བ་དང་མནན་པ་ནེམ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བསམ་གཏན་སེམས་ན་དེའི་བསམ་གཏན་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞིང་བློ་གྲོས་གསལ་བར་བྱེད། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་ཡིན་ན་དེ་མལ་ཆའི་སྟེང་དུ་འདུག་ན། དེའི་ཚེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་ཆགས་པ་མེད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། མལ་ཆ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་གནས་དང་འདྲའོ། །རྒྱལ་པོ་མལ་ཆ་རིན་པོ་ཆེའི་ནང་ན་འདུག་པ་བུད་མེད་ཀྱིས་མཐོང་ལ་དེའི་ཚེ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེས་ཀྱང་ཡིད་ལ་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གསུམ་པ་འདི་ནི་མལ་ཆ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ཚལ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ཡོན་ཏན་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གལ་ཏེ་རྒྱལ་པོ་ཚལ་དུ་བསམ་གཏན་ལ་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དེར་ཉེ་བར་འགྲོ་ན་ཚལ་དེའི་མཐུ་དང་། རྒྱལ་པོའི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་གང་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཚལ་གྱི་དགའ་བའི་རྣམ་པ་མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བྱ་དང་། པད་མ་དང་། ལྟེང་ཀ་དང་། འབབ་པའི་ཆུ་ངོགས་བདེ་བ་དང་། ལྷའི་བུ་མོ་དག་རོལ་མོ་བྱེད་ཅིང་། དགོད་ལ་མཛེས་པ། རྩེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལྷའི་རིས་དེ་ནས་ཚལ་དེར་ཉེ་བར་འོང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་ལྷ་བཞིན་དུ་ལྷའི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། ཚལ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དེར་བུད་མེད་དང་ལྷན་ཅིག་ཤིན་ཏུ་དགའ་ཞིང་དགའ་མགུར་སྤྱོད་པར་བྱེད་དེ། དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ་བཞི་པ་ཚལ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་མཐོང་ནས་གནས་སོ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཁྱིམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། ཡོན་ཏན་ནི་དུ་ཞིག་དང་ལྡན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་འཁོར་

68-105a

ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཁྱིམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་ནང་དུ་ཉལ་བར་གྱུར་ན། མཚན་མོ་ཉལ་བ་དེའི་ཚེ་ཟླ་བ་ལྟ་བར་འདོད་ན་འོང་ཞིང་གཟའ་དང་། རྒྱུ་སྐར་དང་། སྐར་མདའ་དག་ཀྱང་དེའི་ཁྱིམ་དེར་ཉེ་བར་འོང་བར་འགྱུར། དེའི་ནོར་བུ་ཡང་མཐོང་ན་དགའ་བར་འགྱུར། ལྷ་མོ་དག་ཀྱང་ལྷའི་རོལ་མོ་བྱེད་པར་འགྱུར། གང་མྱ་ངན་མང་པོ་དང་བྲལ་བའི་མི་དེ་བདེ་བར་གཉིད་ལོག་པར་འགྱུར། གཉིད་ལོག་པ་ན་རྨི་ལམ་དགེ་བ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དག་མཐོང་བར་འགྱུར། གྲང་བའི་དུས་སུ་ནི་རླུང་དྲོ་བ་ལྡང་ཞིང་། དྲོ་བའི་དུས་སུ་རླུང་བསིལ་བ་རེག་ན་བདེ་ཞིང་འཇམ་པ་ལྡང་ངོ་། །མཚན་མོ་ཐུན་གསུམ་ལས་ཐུན་གཉིས་ལ་ཉལ་ཞིང་ཐུན་གསུམ་པ་ལས་གཉིད་དང་བྲལ་ནས་ལངས་ཏེ། བདེ་བའི་ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཁྱིམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ནོ། །གོས་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་ཡོན་ཏན་ནི་དུ་ཞིག་དང་ལྡན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐགས་བཟང་ཞིང་མཆོག་ཏུ་འཇམ་ལ་དྲི་མས་མ་གོས་པ་ཡིན་ཏེ། གྱོན་ནས་གྲང་བ་དང་། དྲོ་བ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། ཉམ་ཆུང་བ་དང་། ངལ་བ་དང་། དུབ་པའི་གནོད་པ་མེད་ལ། མེ་དང་མཚོན་དག་གིས་བསྲེག་པ་དང་། གཅད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་ལྷམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། ལྷམ་ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྐང་པ་ལ་གྱོན་ན་ཇི་ལྟར་སྐམ་ས་ལ་རྐང་པ་མི་འབྱིང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་ལ་ཡང་མི་འབྱིང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དལ་གྱིས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་ན། དཔག་ཚད་བརྒྱར་ཡང་འགྲོ་བར་འགྱུར་ཞིང་ལུས་ལ་ངལ་བ་མེད་དེ། འདི་དག་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་། ཉེ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དག་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། མིའི་

68-105b

གནས་བཞི་དང་། ལྷའི་རིགས་གཉིས་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་བུ་དཔའ་ཞིང་རྟུལ་ཕོད་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་སྡེ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ་སྟོང་ཐམ་པ་ཡོད་དེ། དེ་དག་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕྱག་བྱེད་དོ། །གནོད་སེམས་མི་དགེ་བའི་ལས་སྤངས་པ་ནི། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་བདེ་བ་དེ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་མུན་པ་མུན་ནག་ཏུ་གྱུར་པ། ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ལ་ཉལ་དུ་གྱུར་པ་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེས་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་ནི་འདི་ལ་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་ཤིང་། དེའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་དོན་མེད་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ལ། ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བའི་བག་ལ་ཉལ་འདོར་བར་འགྱུར། དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉེ་བར་འགྱུར་ཞིང་འཁོར་བ་དང་རིང་བར་འགྱུར། འདི་ལ་ལོག་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་མཐོང་ནས་དབང་པོ་ལྔ་བསྒྲུབས་པར་འགྱུར་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དེ་ཐོག་མ་ནས་འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དེ་དག་རྣར་ཐོས་ནས་དེའི་ཚེ་འདི་ལྟར་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་དམིགས་ཤིང་འགྲོ་བ་ལྔ་རྣམས་ལ་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་ལྔ་དམིགས་ཏེ། ལྷ་རྣམས་ལ་བག་མེད་པས་འཆི་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། མི་རྣམས་ལ་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ལ་གནོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ལ་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དུད་འགྲོ་རྣམས་ལ་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་དེ་དག་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཡན་ལག་དབྱེ་བ་དག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་དམིགས་སོ། །དེའི་ཚེ་འདི་ལྟར་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་འཁོར་བ་

68-106a

ཐམས་ཅད་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བར་གྱུར་ཅིང་སྣང་བར་གྱུར་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་ལམ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་སེམས་བསྐྱེད་དེ། དེའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ལས་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ཉིད་སྐྱེའོ། །གང་གིས་དེའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ལ་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་རབ་ཏུ་མགུ་ཞིང་ཀུན་ཏུ་དགའ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། སེམས་རངས་པར་གྱུར་ནས་ཡིད་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ་འདིའི་མིང་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། རིགས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་རྣམས་སྤོང་བར་འདོད་ལ་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་མི་འདོད་པར་ཞུགས་པ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡུལ་དག་གིས་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མོད་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲེད་པ་དག་ལ་ཀུན་ཏུ་མི་དགའ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །གཞན་ཡང་ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་སེམས་ཀུན་ཏུ་བསྟན་པར་བྱེད་ཅིང་གོམས་པར་བྱེད་ལ་མང་དུ་བྱེད། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་ལ་དགའ་བར་འགྱུར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཕྱིར་ཞིང་སེམས་གསལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་བྱེད། ལུས་དང་ངག་གི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ཞི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་དེའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཞི་བས་ཉིན་མོ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་གྱིས་རིག་ནས་ཀུན་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སེམས་རབ་ཏུ་དང་ཞིང་ཁྱིམ་གྱི་གནས་གཟེབ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ལ་སེམས་ཀུན་ཏུ་མི་ཆགས། དེས་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་རྣམས་ལ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ཞུགས་པའི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དག་གིས་འདོད་པའི་ལྷ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུ་ཤེས་དག་ལ་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་། བདུད་དང་ལྷན་ཅིག་གཡུལ་འགྱེད་པར་འདོད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་འདོད་པ་དེ་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་གྱིས་རིག་ནས་ཀུན་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དེ་ལྟར་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་དམིགས་ནས་ཆེས་ཤིན་ཏུ་རབ་

68-106b

ཏུ་འབྱུང་བའི་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་དང་། སྦྱར་བའི་ཆང་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྤངས་ནས་སྡོམ་པ་ལེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་གང་གི་ཚེ་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་རྫོགས་པར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་ཀུན་ཏུ་དགའ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་མིང་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། རུས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་རྡལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་དང་། ཡུལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ་ཆོས་གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་ཡང་དག་པའི་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམས་པར་བྱེད་ཅིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མཐོ་བར་བྱེད། བདུད་ཀྱི་འཆིང་བ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོ་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ལས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་མངོན་པར་སྒྲོགས་སོ། །ལོག་པར་ལྟ་བ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་བག་ལ་ཉལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་ལ། ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་མཐའ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གཞི་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པས་ཆོས་དེ་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་འདི་ལྟར་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་སྟོད་པར་བྱེད་དེ། མི་དགོད་མི་སྨོད་སྐྱོན་དུ་མི་འགྲང་ལ་ཕ་རོལ་དག་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །ལོག་པར་ལྟ་བ་ལ་སྨོད་དེ། སྟོད་པར་མི་བྱེད་ལ་སྨོད་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པར་ལྟ་བས་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བ་ལས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་དག་པར་མངོན་པར་སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་འཇོག་པར་མི་བྱེད་དོ། །འཆིང་བ་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་འཆིང་བ་ཡིན་ཞིང་འབྱུང་པོ་རྣམས་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གནས་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུས་དེ་སྤངས་ན་དགེ་བ་དུ་མ་དེ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་འདི་ལྟར་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་

68-107a

ཉམ་ང་བ་འཆིང་བར་གྱུར་པ་དུ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་དབང་མེད་པར་རིག་ནས་ཁྱིམ་ནས་འབྱུང་ཞིང་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འདོད་ལ་བདུད་དང་ལྷན་ཅིག་གཡུལ་འགྱེད་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་ས་བླ་དང་། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷ་དག་གིས་རིག་ནས་ཀུན་ཏུ་དགའ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་རྣམས་ལ་ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་ཡིད་ཀྱིས་རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་གྲོང་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་རྡལ་མང་གེ་མོ་ཞིག་དང་། ཡུལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་ཡང་དག་པའི་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་ཁྱིམ་ནས་བྱུང་བས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམས་པར་བྱེད་ཅིང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་ས་བླ་དང་། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷ་དག་དང་། གནོད་སྦྱིན་དེ་དག་ལས་དེ་སྐད་ཐོས་ནས་ཡིད་དགའ་ལ་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དག་རབ་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་མི་དམ་པའི་ཆོས་དགེ་བའི་གཏམ་གྱིས་སྤྲོ་བ་སྐྱེས་ནས། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ཇི་ལྟར་རིགས་པར་འཕགས་པ་དགེ་སྦྱོང་གི་མཁན་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་དོ། །བསྙེན་བཀུར་བྱས་ནས་ཀྱང་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཤིང་གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ཏེ་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ལེན་ཏོ། །སྡོམ་པ་བླངས་པས་ས་བླ་དང་། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལྷག་པར་ཀུན་ཏུ་དགའ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་འཛམ་བུ་གླིང་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་གྲོང་མང་གེ་མོ་ཞིག་དང་། ཡུལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་ནས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བའི་ལས་དང་། ཆོས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ། བུ་དང་ཆུང་མ་ལ་སྲེད་པ་དུག་ལྟ་བུ་དོན་མེད་ཅིང་ཉམ་ང་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས། སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ཤིང་སོ་སོར་ཐར་པ་བླངས་ཏེ། བདུད་དང་ལྷན་ཅིག་གཡུལ་འགྱེད་པར་འདོད་པ། དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མོད་ལས་སྐྱེས་པ་སྤོང་བར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་ནས་

68-107b

དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ཀུན་ཏུ་དགའ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིགས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལས་གྲོང་མང་གེ་མོ་ཞིག་དང་། ཡུལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་ནས། ཡང་དག་པར་ལྟ་བས་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དགེ་སློང་ག་གེ་མོ་ཞིག་གི་དྲུང་དུ་གནས་སོ་ཞེས་མངོན་པར་སྒྲོགས་སོ། །དེ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་ནས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་དམས་པར་འགྱུར་ཞིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཡིད་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་ནས་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་འདི་ལྟར་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་རྡུལ་ཙམ་ལ་ཡང་འཇིགས་པར་ལྟ་ལ་བཟོད་ཅིང་དུལ་ཏེ། སེམས་ཡང་དག་པར་སྡོམ་པ། འདུ་འཛི་ལ་མི་དགའ་ཞིང་ཉེ་བར་ཁྲོ་བ་མེད་པ། རིགས་ནས་རིགས་སུ་ཉེ་བར་སྟེན་ཅིང་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དང་འགྲོགས་པར་མི་བྱེད་ལ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད། བཟའ་བ་ཞིམ་པོ་མང་དུ་མི་འདོད་ཅིང་ཚོགས་ངན་པ་དང་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད། ཡུལ་གྱི་སྤྱོད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་མི་བྱེད་ཅིང་ནམ་དུ་ཡང་མཛའ་བཤེས་སུ་ལྟ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་མི་བྱེད། ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་མི་བྱེད་ཅིང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པར་འགྱུར། ཞི་བའི་ཟས་ཀྱིས་གནས་ཤིང་བདུད་ཀྱི་འཆིང་བ་གཅོད་པ་ལ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པར་འགྱུར། ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ལ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་ཞིང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། འབྱུང་པོ་རྣམས་ལ་གང་མི་འཚེ། །རྟག་ཏུ་བྱམས་སེམས་བཟོད་ལྡན་པ། །འབྱུང་པོ་ཀུན་གྱི་ཕ་ལྟ་བུར། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་རྗེས་སུ་ལྟ། །མ་བྱིན་ལེན་པ་སྤངས་པ་ནི། །རྟག་ཏུ་ཤེས་ལྡན་དབང་པོ་ཐུལ། །ལུས་ཀྱི་ལས་མཐའ་དགེ་བ་དང་། །སྲིད་པ་དག་ལས་དེ་རྒལ་ལོ། རི་མོར་

68-108a

བྲིས་པའི་བུད་མེད་ལ། །མིག་གིས་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དེ། །འཇིག་རྟེན་འདོད་པ་དམ་བཅོམ་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་གྲོལ་ཞེས་བྱ། །དཔའ་ལ་བོང་བ་གསེར་དུ་འདྲ། །མྱ་ངན་བྲལ་ཞིང་མཉམ་པར་གཞག །ཉོན་མོངས་འདོད་ཆགས་མ་འདྲེས་པ། །དེ་ནི་མཐའ་ཡས་སྒོ་ཐོབ་བོ།། །།གང་ལ་དོན་དང་དོན་མིན་མཉམ། །དེ་བཞིན་རྙེད་དང་མ་རྙེད་དང་། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་སེམས་མཉམ་པ། །དེ་ནི་དགེ་སློང་ཞེས་བྱའོ། །མཛའ་བཤེས་མི་བཤེས་གཉི་ག་སྤངས། །སེམས་ནི་མཉམ་ཞིང་དབང་པོ་ཐུལ། །གང་དག་ཡུལ་གྱིས་ཉོན་མི་མོངས། །དེ་ཡང་བྲམ་ཟེར་ཤེས་པར་བྱ། །ཡུལ་ནི་གང་ཟག་དུག་འདྲ་ལ། །སྡང་བ་དཔའ་བོ་ཉོན་མོངས་བྲལ། །རྫོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་པ་ཡི། །དེ་ཡི་མྱ་ངན་འདས་མི་རིང་། །སྐྱེ་དང་འཇིག་པའི་དེ་ཉིད་ཤེས། །ཡང་དག་ལྟ་ལ་ཆགས་པ་མེད། །གངས་རི་ལྟ་བུར་བློ་མི་གཡོ། །དེ་ནི་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་ལོ། །ཙན་དན་དང་ནི་རལ་གྲིར་མཉམ། །ཟས་ནི་ཞིམ་དང་མི་ཞིམ་མཉམ། །ཟབ་དར་སྣམ་བུ་མཉམ་པ་ནི། །སྲེད་པས་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་མི་དགའ་ཞིང་། །རྩྭ་སྟན་ཙམ་གྱིས་ཆོག་ཤེས་ལ། །རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་མེ་ལྟ་བུར། །གང་གིས་མཐོང་བ་དེ་མཐོང་ངོ་། །གང་དག་ཡུལ་གྱི་དབང་མི་འགྱུར། །སྲེད་པའི་ཆུ་བོར་མི་འཇུག་ལ། །རང་གི་ལས་འབྲས་དེ་ཉིད་ཤེས། །དེ་ནི་དགེ་སློང་སངས་རྒྱས་གསུངས། །གང་དག་འདས་པའི་དུས་མི་འདོད། །མ་འོངས་པ་ལ་བློ་མི་དགའ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་ད་ལྟར་ལ། །མི་དགའ་དེ་ཡི་བློ་གྲོས་མེད། །གང་གི་བློ་གྲོས་ཕྱིར་ལོག་པ། །ཆོས་ལ་རྟག་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར། །དཀར་པོ་ཆོས་ལ་མཉམ་གཞག་པ། །དེ་ནི་འཁོར་བར་མི་འཇུག་གོ། །གང་གིས་སེམས་ལ་རྙོག་མི་བྱེད། །རིག་པ་མེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཡུལ་ནི་བྲན་ལྟ་བུ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ཡིན། །གང་གིས་དབང་པོ་དབང་བྱེད་ཅིང་། །དབང་པོའི་དབང་དུ་མི་

68-108b

འགྲོ་ལ། །གང་དག་གཟུགས་སོགས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་། །ཉོན་མོངས་མེད་པ་ཐུབ་དང་འདྲ། །གང་གིས་བསམས་པ་དགེ་བ་དག །བཟོད་ལྡན་མཐོང་ན་དགའ་བ་དང་། །སེམས་ནི་རབ་ཏུ་དགའ་བྱེད་པ། །མི་དེ་ཟླ་འདྲ་ཐུབ་པ་ཡིན། །གང་དག་དགོན་པར་མངོན་དགའ་བ། །ཁང་བཟངས་མཆོག་ལ་ཆགས་པ་མེད། །ཐང་གི་ཤིང་ལ་མངོན་དགའ་ཞིང་། །ཟས་སློང་དགེ་སློང་ཞེས་བྱའོ། །དཔའ་བོ་ཞི་དུལ་བློ་བཟང་བ། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཉིད་རིག །དེ་ནི་བླ་མེད་གནས་འགྲོ་ཞིང་། །གང་དུ་སོང་བར་ཉོན་མི་མོངས། །སྙིང་བརྩེ་ལྡན་ཞིང་བློ་གྲོས་དྲང་། །རྟག་ཏུ་བསམ་གཏན་ཕ་རོལ་འགྲོ། །ཕལ་པ་རྣམས་དང་མཉམ་མི་འགྲོ། །རྣལ་འབྱོར་དེ་ནི་བདེན་ཚིག་ལྡན། །ལོག་པར་ལྟ་བའི་ཆོས་དེ་དག །སྤངས་པས་དེ་དག་འཐོབ་པར་འགྱུར། །གཞན་ཡང་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་པས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཡིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པའི་རིམ་གྱིས་ཟག་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ལས་བླ་དང་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་རྣམས་ཇི་ལྟར་དགའ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞིའི་ལྷ་དེ་དག་དང་། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སྒྲོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་ལྷ་འདི་ལྟར་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རིགས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལས། གྲོང་ག་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་རྡལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་རིགས་ཀྱི་བུ་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡང་དག་པར་སྡོམ་པ་སྤྱོད་པ། སྤོབས་པ་རིགས་པ་དང་གྲོལ་བ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་རྡུལ་ཙམ་ལ་ཡང་འཇིགས་པར་ལྟ་བ། བདུད་

68-109a

ཀྱི་ཕྱོགས་དམས་པར་བྱེད་ཅིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མངོན་པར་མ་ཐོ་བར་བྱེད་དེ། དེ་བདག་ཅག་གིས་ལྷ་རྣམས་ལ་གསོལ་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཐོས་ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དགའ་བ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་གྱི་མདུན་ན་འདོན་དེ་དང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀུན་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལེའུར་བཅད་པའོ།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་གསུམ་པ། དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཟག་པ་རིམ་གྱིས་སྤངས་པའི་དགེ་སློང་དག་དང་པོ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྤོང་ཞིང་། དགེ་བའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་སྒོམ་པར་བྱེད་ཅིག་གུ་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། དགེ་སློང་དེ་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ཡུལ་དང་དབང་པོ་འདི་དག་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པ་དག་གིས་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འཁོར་བར་ཞུགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་འཁྱམ་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། ཡུལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ནང་དང་ཡུལ་དེ་དག་གིས་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་འཁྱམ་མོ་སྙམ་མོ། །དེ་རེ་ཞིག་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་དེ་ལྟར་དབེན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་གོམས་པར་བྱེད་དེ། དགོན་པ་དང་། ཚལ་གྱི་ནང་དང་། ཀུན་དགའི་ར་བ་དང་། སོག་མའི་ཁྲོད་དང་། ཤིང་དྲུང་དང་། དུར་ཁྲོད་དབེན་པ་རྣམས་སུ་སེམས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུ་གདུལ་བའི་ཕྱིར་གོམས་པར་བྱེད་དེ། དབེན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་སེམས་ཤིན་ཏུ་དང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་གྲོང་དག་ཏུ་དགོད་དགོད། སྒེག་སྒེག །རྩེ་རྩེ་བ་དག་ལ་མངོན་པར་མི་དགའ་ཞིང་ཕ་རོལ་གྱི་བུད་མེད་དེ་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་ལ། འདུ་འཛི་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་ཚོགས་གཉིས་འདྲ་སྟེ། འདུ་འཛི་དང་སྨད་འཚོང་ངོ་། །དེ་ཚོགས་གཉིས་སྤངས་ནས་དང་པོར་དེའི་ཡིད་རྩེ་གཅིག་ལ་དགའ་ཞིང་རབ་ཏུ་དང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་ན་སེམས་འདི་བསྡུ་བ་

68-109b

དང་གཟུང་བར་ནུས་སྙམ་དུ་ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་འདི་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་དག་གིས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་ཡིད་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་མོ། །བཅྭ་བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གིས་གཟུགས་མངོན་ནས་ཡིད་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་ཅིང་། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྣ་བས་སྒྲ་ཐོས་ནས་ཡིད་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་དམིགས་པ་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྣས་དྲི་བསྣམས་ནས་ཡིད་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། རྣམ་པར་བྱང་བ་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྕེས་རོ་མྱོང་ནས། ཡིད་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། རྣམ་པར་བྱང་བ་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱིས་རེག་བྱ་ལ་རེག་ནས་ཡིད་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་

68-110a

ནོ། །ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། རྣམ་པར་བྱང་བ་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་ཤེས་ནས། ཡིད་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། རྣམ་པར་བྱང་བ་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དག་གིས་འཁོར་བ་ན་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །གང་གི་ཚེ་དགེ་སློང་དེ་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་དག་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་ཀུན་ཏུ་དགའ་ནས་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་བས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ལ་གང་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་གྲོང་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་རྡལ་མང་གེ་མོ་ཞིག་དང་། ཡུལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་རིགས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་རིགས་ཀྱི་བུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དེ་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་དག་ལ་རབ་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ལ་དབེན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་སྟེ། མཐའ་གཅིག་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་ལས་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་དག་གིས་དེ་ཐོས་ནས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམས་པར་འགྱུར་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས། ཀུན་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་དེ་དག་གིས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ། ལྷ་གང་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རིགས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་

68-110b

བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དེ་དབེན་པ་ནས་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་བར་ལ་དགའ་བ་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ལ་རབ་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་དེ་དག་ལས་ལྷའི་དབང་པོ་ཀོའུ་ཤི་ཀས་དེ་ཐོས་ནས་ཡིད་མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་རབ་ཏུ་མཐོང་བ། འདོད་པ་ལས་གཞན་པའི་ས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིག་གུ་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། འཕགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་བཞི་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། གཏོང་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་སོ། །དགེ་སློང་གིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཇི་ལྟར་མཐོང་ཞེ་ན། འདི་ལ་དགེ་སློང་ནི་དགེ་སློང་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དེ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་སྟེ། ལུས་འདི་ལ་སའི་ཁམས་དང་། ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དེ་དག་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་རྣམ་པར་འབྱེད་ལ་སོ་སོར་རྟོག་གོ། །དེ་ལ་སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། སའི་ཁམས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ནང་ན་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་ནང་ན་ཡོད་པ་གང་ཞེ་ན། ལུས་འདི་ལ་གང་ཆུང་ཟད་ནང་དང་སོ་སོའི་ནང་དུ་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པའོ། །དེ་ལ་བཟུང་བ་ནི་པགས་པ་དང་། ཤ་ལ་སོགས་པས་བསྡུས་པའོ། །ཟིན་པ་ནི་སྐྲ་དང་། སྤུ་དང་། སེན་མོ་དང་། སོས་བསྡུས་པའོ། །སྲ་བ་དང་མཁྲང་བའི་རྣམ་པ་ནི་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྲ་དང་། སྤུ་དང་། སེན་མོ་དང་། སོ་དང་། རྔུལ་དང་། རང་གི་ཤ་དང་། རུས་པ་དང་། རྩ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། སྙིང་དང་། མཆིན་པ་

68-111a

དང་། གློ་བ་དང་། མཁལ་མ་དང་། མཆེར་པ་དང་། མཆིལ་མ་དང་། ཕོ་བ་དང་། ལོང་ཀ་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། གཉེ་མ་དང་། ལྟོ་དང་། ལྟོ་བ་དང་། གླད་པ་དང་། གླད་རྒྱས་རྣམས་སོ། །གང་གཞན་ཡང་ལུས་འདི་ལ་ནང་དང་། སོ་སོའི་ནང་དུ་སྲ་བ་དང་། མཁྲང་བའི་རྣམ་པ་བཟུང་བ་དང་། ཟིན་པ་འདི་ནི་ནང་གི་སའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་ལ་གང་ཆུང་ཟད་སྲ་བ་དང་མཁྲང་བའི་རྣམ་པ་མ་བཟུང་བ། མ་ཟིན་པ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་སའི་ཁམས་དེ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཁམས་ཙམ་སྟེ། ཚོར་བས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཤིང་། འདོད་རྒྱལ་གྱིས་མ་བྱས་པའི་སའི་ཁམས་རྟག་པར་མ་ཡིན། བདེ་བར་མ་ཡིན། གཙང་བར་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ཞིང་། དེ་བདག་ཏུ་མི་ལྟ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ལ་ལྷག་པར་མོས་པའི་དགེ་སློང་དེ་ནི་འདི་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མ་ཡིན་དེ་དག་བདག་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །འདི་དག་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ནས། སའི་ཁམས་ལ་སེམས་འདི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་དགེ་སློང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ལ་ལྷག་པར་མོས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཆུའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ཆུའི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ནང་ན་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་ནང་ན་ཡོད་པ་ནི་ལུས་འདི་ལ་གང་ཆུང་ཟད་ཆུ་དང་ཆུའི་རྣམ་པ་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཆུའི་ཁམས་ནི་ལུས་ལ་གཤེར་བའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་རྔུལ་དང་། མཆིལ་མ་དང་། སྣབས་དང་། གླད་པའི་པྲི་དང་། ཁྲག་དང་། ཞག་དང་། ཆུ་སེར་དང་། ཚིལ་དང་། རྐང་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། གཅིན་དང་། གླད་རྒྱས་རྣམས་སོ། །གང་གཞན་ཡང་ལུས་འདི་ལ་ནང་སོ་སོའི་ནང་དུ་ཆུ་དང་ཆུའི་རྣམ་པ་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པ་གང་ཆུང་ཟད་ཡོད་པ་འདི་ནི་ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་གང་ཞེ་ན། གང་ཆུང་ཟད་

68-111b

ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུ་དང་ཆུའི་རྣམ་པར་གཤེར་བ་དང་། གཤེར་བའི་རྣམ་པ་སྟེ། མ་བཟུང་མ་ཟིན་པ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་དང་། གང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཁམས་ཙམ་སྟེ། འདི་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན་པ་ཆུའི་ཁམས་ཡང་དག་པར་མཐོང་ནས་ཆུའི་ཁམས་ལ་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་དགེ་སློང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། མེའི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ནང་ན་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་ནང་གི་མེའི་ཁམས་ནི་ལུས་འདི་ལ་གང་ཆུང་ཟད་ནང་དང་། སོ་སོའི་ནང་གི་མེ་དང་། མེའི་རྣམ་པ་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པའོ། །དེ་དག་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་གིས་གདུང་བར་བྱེད་པ་དང་། གང་གིས་ཡོངས་སུ་སྲེག་པར་བྱེད་པ་དང་། གང་གིས་འབར་བར་བྱེད་པ་དང་། གང་གིས་ཟོས་པ་དང་། འཐུངས་པ་དང་། འཆོས་པ་དང་། མྱངས་པ་རྣམས་ལེགས་པར་བདེ་བར་འཇུ་བར་འགྱུར་བ་དང་། གང་གཞན་ཡང་ལུས་འདི་ལ་ནང་གི་དང་། སོ་སོའི་ནང་གི་མེ་དང་མེའི་རྣམ་པ་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པ་འདི་ནི་ནང་གི་མེའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་གང་ཆུང་ཟད་མེ་དང་། མེའི་རྣམ་པ་དང་། དྲོ་བ་དང་དྲོ་བའི་རྣམ་པ་སྟེ། མ་བཟུང་མ་ཟིན་པ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་ནང་གི་མེའི་ཁམས་དང་། གང་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེའི་ཁམས་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཁམས་ཙམ་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན། འདི་ལྟར་དེ་དག་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ནས་མེའི་ཁམས་ལ་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བྱེད་པ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཀྱང་མེའི་ཁམས་

68-112a

རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །དེ་ལ་རླུང་གི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། རླུང་གི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ནང་ན་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་ནང་གི་གང་ཞེ་ན། ལུས་འདི་ལ་གང་ཆུང་ཟད་ནང་དང་། སོ་སོའི་ནང་གི་རླུང་དང་། རླུང་གི་རྣམ་པ་ཡང་བ་དང་། ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་བཟུང་བ་དང་། ཟིན་པ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། སྟེང་དུ་འགྲོ་བའི་རླུང་དང་། འོག་ཏུ་འགྲོ་བའི་རླུང་དང་། ངོས་སུ་འགྲོ་བའི་རླུང་དང་། ལྟོར་འགྲོ་བའི་རླུང་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རལ་གྲི་དང་། ཁབ་དང་། མཚོན་ཆ་ལྟ་བུའི་རླུང་དང་། རླུང་སྐྲན་དང་། སྲིན་བུ་དང་། ལྷན་ཅིག་རྒྱུ་བའི་རླུང་བརྒྱད་ཅུ་དག་ཡོད་དོ། །རླུང་བརྒྱད་ཅུ་དག་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་དག་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། །གང་ལུས་འདི་ལ་གཞན་ཡང་ནང་དང་སོ་སོའི་ནང་གི་རླུང་དང་། རླུང་གི་རྣམ་པ་ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པ་འདི་ནི་ནང་གི་རླུང་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་གང་ཆུང་ཟད་རླུང་དང་། རླུང་གི་རྣམ་པ་ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་མ་བཟུང་མ་ཟིན་པ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ནང་གི་རླུང་གི་ཁམས་དང་གང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་བསྡུས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཁམས་ཙམ་སྟེ། དེ་དག་བདག་གི་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན་ལ་བྱེད་པ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཤིང་ཚོར་བ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཏེ། དེ་ལྟར་འདི་དག་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ནས་རླུང་གི་ཁམས་དེ་ལ་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་དགེ་སློང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནམ་མཁའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ནང་ན་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་ནང་གི་ལུས་འདི་ལ་གང་ཆུང་ཟད་ནང་དང་། སོ་སོའི་ནང་གི་ནམ་མཁའ་དང་། ནམ་མཁའི་རྣམ་པ་བཟུང་བ་དང་ཟིན་པ་མི་གསལ་ཞིང་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་

68-112b

པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཟོས་པ་དང་། འཐུངས་པ་དང་། འཆོས་པ་དང་། མྱངས་པ་རྣམས་ནང་དུ་འཇུག་པར་སྐབས་འབྱེད་པ་དང་། མིད་པའི་སྦུབས་དང་། མིག་ཕུགས་དང་། སྣའི་བུ་ག་དང་། ལྕེའི་བུ་ག་དང་། ཟས་ནང་དུ་འགྲོ་བ་ལྕེས་སྐབས་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ནང་གི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ནམ་མཁའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་ཆུང་ཟད་མ་བཟུང་བ་མ་ཟིན་པ་མི་གསལ་ཞིང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཤིང་ལོའི་བར་གྱི་གསེབ་དང་། རི་ཕུག་གི་བུ་ག་དང་། རི་ཕུག་གི་བུ་གའི་གསེབ་དང་། ཆུ་བོའི་གསེབ་དང་། གང་ཕྱི་རོལ་གྱི་བུ་ག་ཡོད་པ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་ནང་གི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་། གང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཁམས་འདི་ནི་ཁམས་ཙམ་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ནས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་དེ་དག་མཐོང་ནས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་མ་ཡིན། དེ་དག་བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཤིང་། ཚོར་བ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་པའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཏེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དོན་མཐོང་བ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྗེས་སུ་མྱོང་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་རྩ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། ཡིད་ནི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཆོས། །ཡིད་མགྱོགས་ཡིད་ནི་

68-113a

འགྲོ་བ་ཡིན། །ཡིད་ནི་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཡིས། །སྨྲ་བ་དང་ནི་འབྱེད་པར་འགྱུར། །སྡིག་པའི་མཚན་ཉིད་བསལ་བ་ཡིས། །འཆི་དང་སྐྱེ་བ་རྣམ་ཤེས་ཤིང་། །ལས་འབྲས་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་ནི། །འཆི་བ་མེད་པའི་གནས་འཐོབ་བོ། །གང་དག་དབང་པོ་ཀུན་འཛིན་པ། །འབྱུང་པོ་ཀུན་ལ་ཕན་པར་དགའ། །དབང་པོ་བདེ་ཞིང་ཞི་ལ་དུལ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ཇི་ལྟར་དབང་པོ་དྲུག་ལ་གནས། །འདོད་ཆགས་དགྲ་ནི་ཟློག་པར་བྱེད། །དཔའ་བོ་ཤེས་རབ་བྱེད་ལྡན་གང་། །དེ་ནི་ཞི་བའི་གནས་འཐོབ་བོ། །དགོན་པར་གནས་ལ་དགའ་བྱེད་ཅིང་། །མཉམ་གཞག་ས་ལ་གནས་པ་ནི། །མཁའ་སྤྲིན་རླུང་གིས་གཏོར་བ་ལྟར། །སྡིག་པའི་ཆོས་རྣམས་འཇིག་པར་བྱེད། །ལུས་ངག་ལས་ཀྱི་མཐའ་དགེ་ཞིང་། །སྤྱོད་པ་དགེ་ལ་ཡང་དག་དགའ། །དེ་ཉིད་ལྟ་ཞིང་བྱ་བ་མཁས། །བདུད་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པ་འཇིག་པར་བྱེད། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་མི་གནོད་ཅིང་། །དགེ་བའི་སེམས་ལ་བརྐམ་ཆགས་མེད། །བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་མང་བ་ནི། །དགེ་སློང་ངེས་པར་འབྱུང་ལ་གནས། །གང་དག་ཡུལ་གྱི་འཆིང་བའི་རྒྱུ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མི་འདོད་པ། །དེ་ནི་ཞི་བ་མཆོག་འགྲོ་ཞིང་། །གང་དུ་སོང་བར་ཉོན་མི་མོངས། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཅི་དགེ་སློང་འདི་དང་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ཀྱི་དང་པོའི་ས་ལས་ས་གཞན་གཉིས་པ་ལ་འདུག་པ་ནི། ཁམས་དྲུག་གི་དེ་ཉིད་ཤེས་པའི་ས་ལ་ཅི་ད་ལྟར་ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ས་ལ་འཇུག་གམ་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། ས་གཞན་གསུམ་པ་ལ་འཇུག་གོ། །དགེ་སློང་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་དེའི་ས་གཞན་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཕན་ཚུན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་ས་གཞན་ཡིན་ཏེ། དེ་བདེ་བ་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་ཤེས། ཡིད་བདེ་བ་

68-113b

རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་ཤེས། བཏང་སྙོམས་རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་བདེ་བ་ཆུང་ཟད་རྣམ་པར་ཤེས་ཏེ། བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་རེག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདེ་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེའོ། །དེ་བདེ་བའི་ཚོར་བ་འདི་མྱོང་བ་ན་བདེ་བའི་ཚོར་བ་མྱོང་ངོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་དེ་བདེ་བ་མྱོང་བའི་རེག་པ་གང་འགགས་ན། དེ་བདེ་བ་མྱོང་བའི་རེག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚོར་བ་སྐྱེས་པ་མྱོང་བ་ན། བདག་གི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ནུབ་བོ་ཞེས་ཚོར་བ་ནུབ་པ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །བདག་གི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ། བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །བདག་གི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་དག་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟར་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་རེག་པ་བཤད་པ་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡིད་བདེ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཡིད་བདེ་བའི་གཞིར་འགྱུར་བའི་རེག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་པའོ། །ཡིད་མི་བདེ་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཡིད་མི་བདེ་བའི་གཞིར་འགྱུར་བའི་རེག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིད་མི་བདེ་བ་སྐྱེས་པའོ། །དེ་ནས་འདི་ལྟར་དེའི་ཡིད་བདེ་བའི་གཞིར་འགྱུར་བའི་ཚོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྗེས་སུ་རྟོག་སྟེ། ཡིད་བདེ་བའི་གཞིར་འགྱུར་བ་འགོག་པ་མཐོང་ནས་ཡིད་བདེ་བ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་བདག་གི་ཡིད་བདེ་བའི་ཚོར་བ་སྔོན་སྐྱེས་པ་དེ་ཟད་ཅིང་ཞི་ལ་རྣམ་པར་བྲལ་བ་དེ་ལས་དེའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་སྐྱེ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་མི་བདེ་བ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་ཞིང་བཏང་སྙོམས་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེའི་ས་གཞན་གསུམ་པ་འདི་ལ་འཇུག་པ་ལ་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་

68-114a

བཞི་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ཀཽ་ཤི་ཀ་ལ། གང་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ། ཡུལ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་ཁྱེར་མང་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་རིགས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་མིང་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་། དེ་ས་གཞན་གསུམ་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ། བདུད་དང་ལྷན་ཅིག་གཡུལ་འགྱེད་པར་འདོད་པས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམས་པར་བྱེད་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ཀཽ་ཤི་ཀས། དེ་ཐོས་ནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་ཞིང་། གླང་པོ་ཆེ་ས་སྲུང་གི་བུ་ལ་ཞོན་ཏེ། རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བའི་ལྷའི་ཚོགས་ལ་སོགས་པས་བསྐོར་ནས། འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱ་ཆེར་སྦྱར་ཏེ། ས་གཞན་གསུམ་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བར་དང་། བདུད་དང་ལྷན་ཅིག་གཡུལ་འགྱེད་པར་འདོད་པ། བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་དམའ་བར་བྱེད་ཅིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་མངོན་པར་མཐོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྙད་དོ། །ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལས་དེ་ཐོས་ནས། འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ས་གཞན་གསུམ་པ་ལས་ས་གཞན་བཞི་པ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཅིག་གུ་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། དེས་གཞན་བཞི་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་བདེ་བའི་རྒྱུ་དང་། བདེ་བའི་གཞི་དང་། བདེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བདག་གི་ཚོར་བ་སྐྱེས་སོ། །དེ་འགགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཞི་ལ་ནང་དུ་ནུབ་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རེག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་

68-114b

གཞི་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་སྐྱེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རྐྱེན་དང་། རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ལ་བདག་གི་རེག་པའི་ཚོར་བའི་གྲོགས་དང་རེག་པ་འབྱུང་བ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལ་མི་དགའ་ཞིང་ཆགས་པར་མི་བྱེད་ལ་ཚོར་བ་དེ་ལ་མངོན་པར་མི་དགའ་ཞིང་མང་དུ་མི་བྱེད་དེ་རོ་མྱོང་བར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བས་ཀྱང་གནོད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་འཚེ་བར་མི་བྱེད་ལ་རྙོག་པ་ཅན་དུ་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་ཏེ། དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ནི། ཚོར་བ་གསུམ་པོ་འདི་དག་གིས་གལ་ཏེ་ན་གཏན་དུ་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར། ཡང་ན་བཏང་སྙོམས་ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཀྱེ་ཨེ་མ་བདག་གིས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་པ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་བྱང་བ་འདི་རྫོགས་པར་བྱ་ཞིང་བདག་གི་སེམས་དང་འཐུན་པར་བྱ་སྟེ། བདག་གི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཐར་གཏུགས་པ་དང་འབྲེལ་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ལ། དེ་ལ་མཆོག་ཏུ་ལྷག་པར་གནས་པར་བྱ། བདག་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དེ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་སོ། །བདག་གིས་འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་བྱང་བ་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་འདི་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། གནས་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །དེ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་པ་དེ་དང་བདག་གི་སེམས་འཐུན་པར་བྱེད་ལ་བཏང་སྙོམས་དེ་ལ་གནས་ཤིང་འདུག་སྟེ། དེ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པ་དང་། དེ་ཉེ་བར་ལེན་པ་བདག་གི་འདུ་ཤེས་མེད་

68-115a

འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། གསེར་མགར་རམ། གསེར་མགར་གྱི་སློབ་མ་མཁས་པ་དེ་སོལ་མལ་དུ་གསེར་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །བཅུག་ནས་ཕྲ་སྐམ་གྱིས་བཟུང་ཞིང་ཡམ་ཤིང་གིས་འབུད་ཀུན་ཏུ་འབུད་དོ། །ལས་ལེགས་པར་བྱས་པའི་གསེར་དེ་དགེ་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་ལ་ཁ་དོག་བཟང་བ། ལས་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་བསྟོད་པ། ཁ་དོག་བཟང་བར་བསྔགས་པ། ཡུལ་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་འཐུན་པར་འཇུག་པ་དེ་དྲི་མ་དང་བྲལ་ཞིང་སྐྱོན་ལྷག་མ་ཡང་མེད་ལ་དུལ་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་ཏེ། རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཀྱང་ཟིལ་དུ་རླག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་གསེར་མགར་རམ། གསེར་མགར་གྱི་སློབ་མ་མཁས་པ་གཞན་ཞིག་གིས་གསེར་ལེགས་པར་སྦྱང་བ་བྱས་པར་རིག་ནས་ཅི་འདོད་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་བགོ་བར་བྱ་བ་དག་ལ་དྲིལ་བུའི་རྒྱན་བྱེད། གལ་ཏེ་ཤིན་ཏུ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་དག་བྱེད། གལ་ཏེ་དཔུང་རྒྱན་དུ་བྱེད། གལ་ཏེ་སྙིང་གར་མཛེས་པའི་རྒྱན་བྱེད། གལ་ཏེ་གླེགས་བམ་ལ་མཛེས་པར་བྱེད། གལ་ཏེ་མགོ་རྒྱན་དུ་བྱེད། གལ་ཏེ་སོར་གདུབ་ཏུ་བྱེད། གལ་ཏེ་གསེར་གྱི་ཕྲེང་བར་བྱེད། གལ་ཏེ་རྒྱན་ཅོད་པན་དུ་བྱེད་དེ། གང་དང་གང་དུ་ཁྱེར་བ་དེ་དང་དེར་ལས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་ཤིན་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་ཤེས་རབ་ཅན་ནི་བདག་གིས་འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་བྱང་བ་གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་དེ་རྫོགས་པར་བྱས་ལ་བདག་དེ་དང་འཐུན་པར་དེ་ལ་གནས་ཏེ། དེ་དང་འབྲེལ་བ་དང་། དེ་ལ་ལྷག་པར་གནས་པ་དང་། དེ་ཉེ་བར་ལེན་ཅིང་དེ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གང་བདག་གི་བཏང་སྙོམས་

68-115b

འདི་ནི་མི་རྟག་པ་མི་བརྟན་པ་ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་དེ་གཟུགས་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་པོ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་ནས། བདག་གི་བཏང་སྙོམས་མི་རྟག་ཅིང་མི་རྟག་པར་དམིགས། མི་བརྟན་ཞིང་མི་བརྟན་པར་དམིགས་ཏེ། འདུས་བྱས་སུ་རིག་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་མི་རྟག་ཅིང་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད་པ་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་འདི་ནི་གཡོ་བ་དང་བྲལ་བ་ཡིན། འདི་ནི་ཞི་བ་ཡིན། འདི་ནི་ཉེ་བར་ཕན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དེ་ལུས་ཀུན་ཏུ་ཚོར་བ་སྐྱེ་ཞིང་མྱོང་བ་ན་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་ཤིང་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱང་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །འགགས་པ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་ཤིང་འགག་པ་ཡང་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །མིག་གི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས། སྣའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས། དེ་བཞིན་དུ་ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །དགེ་སློང་ཚོར་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་དེ་ཚོར་བ་དེ་དག་ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་རྟོག་སྟེ། དེ་མིག་གི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེ་བ་ན་སྐྱེས་པ་ལ་གནས་ཤིང་མྱོང་བར་བྱེད་ལ་འགགས་ཤིང་འགག་པ་ན་བདག་གི་ཚོར་བ་འགགས་སོ་ཞེས་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང་རྣ་བའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་ཏེ། གང་བདག་གི་མིག་གི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དེ་འགགས་ཤིང་། ནུབ་ལ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཡང་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དག་འགགས་ནས་གཞན་ཡང་རྣ་བའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེས་པ་བདེ་བ་འདི་བདེ་བ་ལ་དམིགས་པས་སྡུག་བསྔལ་མ་ཡིན། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་དམིགས་པས་བདེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དེ་རྣ་བའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་

68-116a

རྗེས་སུ་མཐོང་ཞིང་རྣམ་པར་ཤེས་ནས། རྣ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་ཚོར་བ་དག་ལ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པ་མེད་ལ་དེ་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཏེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །རྣ་བའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དེ་འགགས་ན་སྣའི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་སྣས་ཀུན་ནས་བསླང་བ་སྣས་ཀུན་ནས་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། བདག་སྣའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེས་པ་བདེ་བ་ལ་དམིགས་པ་ནི་བདེ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་དམིགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་དམིགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དེ་སྣའི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། ནུབ་པ་ཡང་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་འགགས་ན་སྣའི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །བདག་གི་སྣའི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ལྷག་པར་ཆགས་པ་སྐྱེས་པ་དེ་ལྟར་བདག་གི་འགོག་པ་འདི་དག་ཀྱང་སྐྱེ་སྟེ། དེ་འགགས་ནས་ལྕེའི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྐྱེ་བ་ནས་ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ས་གཞན་བཞི་པ་ལ་ཚོར་བ་ཡང་དག་པར་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་སྤྲོ་བ་ཆེན་པོ་བདུད་ཀྱི་འཆིང་བ་གཅོད་པར་འདོད་པ་ལ་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས། བར་སྣང་གི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ཀྱང་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །གང་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་ཡུལ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་མང་གེ་མོ་ཞིག་དང་། རིགས་ག་གེ་མོ་ཞིག་ལས་རིགས་ཀྱི་

68-116b

བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དེ་འབད་པ་དང་། བརྩོན་པས་རིམ་གྱིས་ས་གཞན་བཞི་པའི་ཚོར་བ་ཡང་དག་པར་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་ཞུགས་པ་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམའ་བར་བྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བར་བྱེད་པ་དེ་བདག་གིས་ལྷ་རྣམས་ལ་བསྙད་དོ་སྙམ་མོ། །བརྒྱ་བྱིན་གླང་པོ་ཆེ་ས་སྲུང་གི་བུ་ལ་ཞོན་པ་དེ་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་དག་གིས་མཐོང་ནས་དགའ་སྟེ། བརྒྱ་བྱིན་ལ་སྨྲས་པ། བརྒྱ་བྱིན་གང་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་མི་ཆོས་དང་ལྡན་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་བརྒྱ་བྱིན་ཁྱོད་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་དང་འཐུན་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་བདུད་ཀྱི་འཆིང་བ་སྤོང་ཞིང་རབ་ཏུ་སྤོང་བའི་ཚོར་བ་ལ་ཇི་ལྟར་རྟོག་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། དགེ་སློང་དེ་ཡང་དག་པའི་ཚོར་བ་ཉིད་ལ་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་མི་དགེ་བ་སྐྱེས་པ་དེ་ལངས་པ་ན་དགེ་བ་ལ་དམིགས་པ་གཉིས་པས་འགགས་སོ། །དགེ་བ་སྐྱེས་པ་དེ་ཡང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་དམིགས་པས་འགགས་ཤིང་ལུང་བསྟན་པ་ཡང་འགགས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་སྐྱེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྣའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། ལྕེའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་པ་ན་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཞིང་དེའི་ཉོན་མོངས་པ་བསྲབས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་སྒོམ་པ་ན་ཚོར་བ་ཕྲ་མོ་དེ་དག་སོ་སོར་ཤེས་སོ། །དེ་ཆོས་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འགག་པ་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་མར་མེའི་འོད་ཉི་མའི་འོད་ཀྱིས་འགག་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་གཉི་ག་འགག་གོ། །གཞན་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཚོར་བ་

68-117a

རྒྱས་པ་སོ་སོར་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་མར་མེའི་འོད་ལ་མར་མེའི་འོད་གཉིས་པས་གསལ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཚོར་བ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དེ། ཚོར་བ་གང་ཞིག་དང་། ཚོར་བ་གཞན་གང་ཞིག་གི་ཚོར་བ་དང་ལྷན་ཅིག་གཏན་དུ་མི་འཐུན་པར་འགྱུར་རམ་སྙམ་པ་ལས་དགེ་བའི་ཚོར་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་ཚོར་བ་ལྷན་ཅིག་གཏན་དུ་མི་འཐུན་པར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་མར་མེའི་འོད་དང་། སྐར་མའི་འོད་ལྷན་ཅིག་མི་འཐུན་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དེ། ཚོར་བ་གང་ཞིག་ལ་ཚོར་བ་གང་ཞིག་གིས་གཏན་དུ་སེལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཚོར་བས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་གཏན་སེལ་བ་ཉིད་དུ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་མེའི་འོད་ཀྱིས་ཁ་བ་ཞུ་བ་བཞིན་ནོ། །ཚོར་བ་གང་ཞིག་ལ་ཚོར་བ་གང་ཞིག་གིས་གནོད་ཞིག་གུ་སྙམ་ནས་ཡང་འདི་རྒྱས་པར་བྱེད་དེ། གང་གི་ཚེ་མི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལ་བདེ་བའི་ཚོར་བས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ཡང་རྒྱས་པར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་ཉི་མས་ཉིན་མོའི་ཟླ་བའི་འོད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འགྱུར་ཞིང་ཟླ་བའི་འོད་དེ་ཡང་མཚན་མོ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དེ། གང་ཚོར་བ་མང་པོ་དང་ལྡན་པ་དག་ཚོར་བ་གཅིག་གི་དྲན་པ་རྩེ་གཅིག་པའི་ཚོར་བ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་འཐུན་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འགྱུར་རམ་སྙམ་ན། དེ་འཇིག་རྟེན་པ་བྱེད་པའི་ཚོར་བ་མང་པོ་དག་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཚོར་བས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་མཚན་མོ་རྒྱུ་སྐར་དང་། གཟའ་དང་། སྐར་མ་མང་པོའི་འོད་དག་ཟླ་བའི་འོད་གཅིག་གི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་བའི་ཚོར་བ་ཆེས་ཕྲ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཚོར་

68-117b

བ་མང་བ་ནི་གང་ཡིན། དགེ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྩོམ་ཞིག་གུ་སྙམ་ན་དེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཚོར་བ་མང་བ་ཡང་ཟག་པ་མེད་པའི་སྣང་བས་ཐུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མཚན་མོ་རྒྱུ་སྐར་དང་། གཟའ་དང་། སྐར་མ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ཟླ་བའི་སྣང་བ་གནས་པས་ཐུབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བ་དེ་ལ་རྟོག་སྟེ། བདག་གི་ཚོར་བ་གཞན་ཡུན་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་གནས་སྙམ་མོ། །དེ་སྐད་ཅིག་ལ་བདག་གི་ཚོར་བ་གཞན་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པར་གནས་པར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་གློག་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་འདི་ལྟར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། ཅི་མིག་གི་ཚོར་བ་སྣའི་ཚོར་བའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་རམ་སྙམ་མོ། །དེ་བློ་གཅིག་བཞིན་དུ་དབང་པོ་ཐ་དད་པའི་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་དབང་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་བ་ལང་གཅིག་ཅིག་རྟ་དང་། རྔ་མོ་དང་། བོང་བུ་དང་། མ་ཧེའི་རིགས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བརྩོན་པའི་དབང་པོ་ལྔས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཡུལ་གྱི་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན། གླང་དང་། རྟ་དང་། རྔ་མོ་དང་། བོང་བུ་དང་། མ་ཧེ་དང་། ཕག་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཚོར་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་བའི་དགེ་སློང་དེ་དག་ནི་ཤེས་པ་ཆེས་ཞིབ་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཤེས་པ་དེ་ལ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་ཅིང་སྒོམ་སྟེ་མང་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པ་ན་ཚོར་བ་རྗེས་སུ་མཐོང་ཞིང་ཟད་པ་དང་འཇིག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་ནས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་གི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཚོར་བ་གང་ནས་འོང་ཞིང་གང་དུ་སོང་། འགག་པ་ན་གང་དུ་སོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་མོ། །དགེ་སློང་ཚོར་བ་ཟད་པ་དང་། འཇིག་པ་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་དེ་རབ་ཏུ་སེམས་པ་ན། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ལ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། མིག་གི་ཚོར་བ་གང་ནས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འོང་བ་མེད་ལ། འགག་པ་ན་ཡང་གང་དུ་ཡང་སོགས་པར་མི་

68-118a

འགྱུར་ཏེ། མིག་གི་ཚོར་བ་མ་བྱུང་བ་ལས་འབྱུང་ཞིང་། བྱུང་ནས་ཀྱང་སོ་སོར་འབྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །མིག་གི་འབྱུང་ཁུང་ལས་ཚོར་བ་འབྱུང་སྟེ། དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོའི་གཞི་ལས་ཆུ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །འགག་པ་ན་ཡང་གང་དུ་ཡང་མི་སོགས་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་བོ་གཞོལ་བར་འགྲོ་བ་རྒྱ་མཚོར་འདུ་བ་བཞིན་ཏེ། མིག་གི་ཚོར་བ་མ་བྱུང་བ་ལས་འབྱུང་ཞིང་བྱུང་ནས་ཀྱང་སོ་སོར་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་ཚོར་བ་དག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྫ་མཁན་ནམ། རྫ་མཁན་གྱི་སློབ་མ་མཁས་པ་ཞིག་འཁོར་ལོ་ལ་ཡང་བརྟེན། འཇིམ་པ་ལ་ཡང་བརྟེན། རྩོལ་བ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཆུ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས་རྒྱུ་འཇིམ་པ་ལ་བརྟེན་པའི་བུམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བུམ་པ་དེ་འབྱུང་ཁུང་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ཤིང་འཇིག་པ་ན་ཡང་གང་དུ་ཡང་སོགས་པར་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་བུམ་པ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། མིག་ལ་ཡང་བརྟེན། གཟུགས་ལ་ཡང་བརྟེན། སྣང་བ་ལ་ཡང་བརྟེན། ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། མིག་གི་ཚོར་བ་བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་སྐྱེའོ། །དཔེར་ན་བུམ་པ་གལ་ཏེ་རྒྱུ་རྐྱེན་བཟང་པོ་ལས་བྱུང་ན་བུམ་པ་དེ་ལེགས་པར་འགྱུར་ཞིང་། གལ་ཏེ་ངན་ན་དེའི་ཚེ་བུམ་པ་མ་ལེགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་དམིགས་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་བཟང་ན་དེའི་ཚེ། མིག་ལ་སོགས་པ་ཚོར་བ་བཟང་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རིམ་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མི་བཟང་ན་དེའི་ཚེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཚོར་བ་ངན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ལ་དམིགས་པ་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པར་སེམས་པའི་

68-118b

དགེ་སློང་ནི་ཚོར་བ་རྗེས་སུ་ཚོལ་བ་ན་ཚོར་བ་དུ་མ་ལ་གནས་པར་མཐོང་སྟེ། བྱེད་པ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཤིང་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་མ་བྱུང་ལ་འདོད་རྒྱལ་གྱིས་ཀྱང་མ་བྱས། ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མ་ཡིན། རྟག་པ་མ་ཡིན། བརྟན་པ་མ་ཡིན། ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཞིང་། དེའི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དེ་མཐོང་ནས་ཡང་འབྱུང་བའི་སྲེད་པ་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མོད་ལ་སྐྱེས་པའི་དྲི་མ་ཅན་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་བྱེད་དེ། འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བའི་དགེ་སློང་ནི་ལམ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་པར་བྱེད་ཅིང་གོམས་པར་བྱེད་ལ་མང་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་དེ་ལྟར་སྒོམ་པ་ན་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དག་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་བག་ལ་ཉལ་འདོར་བར་བྱེད་དེ། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དག་གང་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། མ་རིག་པའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། ལྟ་བའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། ཐེ་ཙོམ་གྱི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། ཕྲག་དོག་གི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། སེར་སྣའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དེ་དག་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །བག་ལ་ཉལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ལ་ཉལ་དང་། སྲེད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ལ་ཉལ་དང་། ལྟ་བའི་བག་ལ་ཉལ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བའི་བག་ལ་ཉལ་དང་། མ་རིག་པའི་བག་ལ་ཉལ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི་བག་ལ་ཉལ་དང་། ཐེ་ཙོམ་གྱི་བག་ལ་ཉལ་ཏེ། འདི་དག་ནི་གཙོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་གསུམ་དུ་ཡོངས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ། ས་གསུམ་དུ་ཡོངས་སུ་རྒྱུ་བར་བྱེད་པ། ཉེས་པ་གསུམ་ལ་ཡོངས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ། དུས་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ། བར་མ་གསུམ་གྱི་ཚོར་བ་གསུམ་རྗེས་སུ་བསྒོམས་པ། སྐྱེ་བ་གསུམ་དུ་འཕོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་དགེ་སློང་དེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་བཅས་པ་འདི་དག་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར། མིག་གི་རྐྱེན་

68-119a

ནི་གང་། རྒྱུ་ནི་གང་ལས་སྐྱེས། གཞི་གང་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་ཅིག་གུ་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། མིག་གི་རྒྱུ་ནི་ལས་ལས་བྱུང་ཞིང་། ལས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་བ་ཊའི་ས་བོན་ཆུང་ངུ་ལས་ཤིང་ལྗོན་པ་སྐྱེ་ལ་ཤིང་ལྗོན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་ཡང་ཤིང་བ་ཊའི་ས་བོན་ཕྲ་མོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་པ་ལས་ལས་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ལ། ལས་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་རྣམས་ཡོད་ཅིང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་སྲེད་པའི་ཞགས་པ་དེས་བཅིངས་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུའི་རྒྱ་མཚོར་ཡོངས་སུ་འཁྱམ་མོ། །ཚོར་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདི་དག་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ལས་སུ་བྱ་བ་མེད་དེ། ལས་མེད་ན་སྲེད་པ་འ་བྱུང་བར་མི་འགྱུར་ལ། དེ་མེད་ན་ཚོར་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་རྐྱེན་ནི་དཔེར་ན་སྙིང་པོ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཀོང་བུ་ལ་ཡང་བརྟེན། མར་ལ་ཡང་བརྟེན། མེ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས་མར་མེའི་འོད་སྐད་ཅིག་ལ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མཐོང་བ། ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོལ་ཞིང་ལས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ། ལས་ཀྱི་མཐུས་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ལུས་ནི་ཀོང་བུ་ལྟ་བུ་ཡིན། དབང་པོ་དག་ནི་མར་ལྟ་བུ་ཡིན། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ནི་མེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་ནི་མར་མེའི་འོད་འབར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་གང་གིས་སྲིད་པ་གསུམ་དུ་འགྲོ་བའི་ཚོར་བ་དེ་ཉིད་ཚོལ་ཞིང་མཐོང་བ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གསེར་མགར་གསེར་བླངས་ནས། ལས་དང་ལས་སུ་བྱས་པའི་གསེར་ལས་རྒྱན་གྱི་རྣམ་པ་ལེགས་པར་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་

68-119b

པ་གསེར་མགར་ལྟ་བུ་དེ་དམིགས་པ་གསེར་ལྟ་བུ་ལ་དམིགས་ཏེ། གལ་ཏེ་དམིགས་པ་བཟང་ན་དེ་ལས་བཟང་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོའོ། །གལ་ཏེ་དམིགས་པ་ངན་ན་དེ་ངན་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་ནི། །དོན་ཞིབ་ངེས་པར་བྱས་པ་ཡིན། །ཐར་པའི་རྒྱུན་ལ་མངོན་དགའ་ན། །སྲེད་པས་ཁྱེར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་དག་གི། རྗེས་འབྲང་ལས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་དང་། །ལས་ཀྱི་འབྲས་བུར་སྦྲེལ་ནས་སུ། །སྲིད་པ་ཉམ་ངར་ཀུན་ཏུ་འཁྱམ། །གང་ཞིག་མི་དགེ་མི་ལེན་ཅིང་། །རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་ལས་དགའ་བ། །ཟླ་འོད་དྲི་མ་མེད་པ་ལྟར། །རྣལ་འབྱོར་འགྲོ་བ་དེ་འདྲར་འགྱུར། །མེ་ཡིས་ཤིང་སྐམ་བསྲེགས་པ་ལྟར། །སྡིག་པའི་ཆོས་རྣམས་རབ་བསྲེགས་པ། །སྡིག་ལས་གྲོལ་ཞིང་ཉོན་མོངས་རྒལ། །ས་གསུམ་དག་ཏུ་རྣམ་པར་མཛེས། །གང་ཞིག་ཡིད་ནི་ཐར་འདོད་ཅིང་། །ནམས་ཀྱང་འཁོར་བར་མི་དགའ་བ། །དེ་ནི་འཁོར་བར་མི་འཆིང་སྟེ། །མཁའ་ལ་བྱ་ནི་འགྲོ་བ་བཞིན། །གང་ཞིག་ཚོར་འབྱུང་དེ་ཉིད་ཤེས། །ཚོར་བའི་འབྲས་བུ་རིག་པ་ནི། །དེ་ཉིད་གྲོལ་བར་ཤེས་པར་བྱ། །དེ་ཉིད་རིག་པ་སྲིད་གསུམ་དུ། །བདེ་སྡུག་གིས་ནི་དེ་མི་གནོད། །ཞིམ་དང་ང་བས་གོས་པ་མེད། །གང་དག་སྲིད་པ་འབར་བ་ལྟར། །རྣལ་འབྱོར་དེ་ནི་བསམ་པ་ལྡན། །བློ་གྲོས་རྟག་ཏུ་མི་རྨོངས་ཤིང་། །རྟག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་ཕ་རོལ་འགྲོ། །དགེ་སློང་སྡོམ་ལ་མངོན་དགའ་བ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གཉེན་ལྟ་བ་ལ་དགའ་མེད་ཅིང་། །མཁས་པ་དག་ལ་ལྟ་འདོད་ལ། །ཁྱིམ་གྱི་སྐྱོན་ལས་ངེས་འབྱུང་བ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །དབང་པོ་ཐམས་ཅད་རབ་ཞི་ཞིང་། །ཡུལ་རྣམས་ལ་ནི་ཆགས་མེད་ལ། །གཉའ་ཤིང་གང་ཙམ་ལྟ་བ་དག །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ཁྲོ་མེད་ཁྱིམ་ལ་སྤྱོད་མེད་ཅིང་། །ཚོང་ཟོང་ཉོ་འཚོང་མི་བྱེད་ལ། །སྲང་དང་བཞི་མདོར་མི་

68-120a

དགའ་བ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གླུ་དང་གར་ལ་མི་ལྟ་ཞིང་། །ཉེས་རྩོམ་རྣམས་ལ་ཆགས་མེད་ལ། །གང་དག་དུར་ཁྲོད་དགའ་བྱེད་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ཉི་མ་གཅིག་ལ་བསོད་སྙོམས་མཆོག །བླངས་ནས་སང་གིར་མི་སེམས་ལ། །ལྟོ་འགྲངས་ཙམ་གྱིས་ཆོག་བྱེད་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་དག་གོས་མཆོག་རྣམ་སྤོང་ཞིང་། །ཕྱག་དར་ཁྲོད་ཀྱིས་ཆོག་འཛིན་ལ། །གང་དག་རིགས་པར་ཟས་ཟ་བ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་དག་ལས་ནི་མི་རྩོམ་ཞིང་། །ལས་རྣམས་ཀུན་ལ་བསམ་མེད་ལ། །སྤྲོ་མེད་འདུད་པ་མེད་པ་ནི། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །འདོད་པའི་ཁྲོ་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཞིང་། །གཏི་མུག་འདམ་ནི་རྣམ་སྤངས་ལ། །སྡིག་པའི་ཆོས་ཀྱིས་མ་གོས་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཀུན་ལས་འདས། །བག་ལ་ཉལ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས། །བསམ་པ་ཀུན་ལས་རྣམ་གྲོལ་བ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཡིས། །མྱ་ངན་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གནས། །གང་དག་ཉོན་མོངས་ཀུན་བཅོམ་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །དབང་པོ་དུལ་ཞིང་བློ་གྲོས་བརྟན། །འདོད་པའི་འདམ་ནི་རྣམ་པར་སྤངས། །རྩེ་གཅིག་ཡིད་ནི་ལེགས་གནས་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་དག་ས་ཡི་རིམ་ཤེས་ལ། །ས་ཡི་དེ་ཉིད་སྟོན་བྱེད་ཅིང་། །གང་དག་ཕན་ཚུན་ས་ཤེས་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ཟག་བཅས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་འབྱུང་བ་དག །རྣམ་པ་བཞིན་དུ་ཀུན་ཤེས་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དྲང་ཞིང་ཞི། །རྨུགས་དང་གཉིད་ནི་རྣམ་སྤངས་ལ། །ནང་པར་ལྡང་ཞིང་མཁས་གཙང་བ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་ཞིག་ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་ལ། །དགའ་ཞིང་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་དགའ། །དགོན་པ་ཀུན་དགར་དགའ་བ་དག །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །ནམ་

68-120b

མཁའ་ལ་ནི་བྱ་གནས་པ། །དེའི་གྲིབ་རྟག་ཏུ་རྗེས་འགྲོ་ལྟར། །གང་བློ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གནས། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་ཞིག་ཉོན་མོངས་ཉེ་ཉོན་མོངས། །བཅོམ་ཞིང་ཞི་ལྟ་བློ་གྲོས་གཙང་། །དབུགས་དབྱུང་རྔུབ་པའི་རྣམ་པ་ཤེས། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་ཞིག་རིག་པའི་ཆོ་ག་ཤེས། །རྣལ་འབྱོར་རིག་ཅིང་དེ་ཉིད་སྟོན། །ལམ་དང་ལམ་མིན་རིམ་ཤེས་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་ཞིག་དགའ་ལ་མི་ཆགས་ཤིང་། །འཇིགས་པ་དག་ལ་འཇིགས་མེད་ལ། །དཔའ་བོ་དགའ་དང་འཇིགས་མཉམ་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །རྒ་དང་འཆི་བའི་དེ་ཉིད་ཤེས། །ལྷ་དང་ལྷ་མིན་ཕྱག་བྱས་པ། །སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཕན་ཚུན་ཤེས། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་ཞིག་སྣམ་སྦྱར་ལྷུང་བཟེད་ཀྱིས། །ཆོག་འཛིན་སོགས་འཇོག་མི་བྱེད་ལ། །འདོད་པ་ཆུང་ཞིང་ཚངས་པར་སྤྱོད། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །དྲི་མེད་སྟན་གཅིག་ཟས་ཟ་ཞིང་། །ཞིམ་པའི་རོ་ལ་མི་ཆགས་ལ། །རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་སྤངས་པ་དག །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །བཏང་སྙོམས་སྙིང་རྗེ་དག་ལ་དགའ། །འཆབ་དང་སྐྱོན་ནི་རྣམ་སྤངས་ཤིང་། །ཉེས་པའི་རྫས་ཀུན་ངེས་བསྲེགས་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །དགེ་སློང་དེ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་ཚོར་བ་དེ་དག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་རྟོག་སྟེ། དེ་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཞིབ་མོས་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བའི་དམིགས་པ་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བ་མེད་པར་མཐོང་ངོ་། །དམིགས་པ་གཉིས་པས་ལྷན་ཅིག་འགག་ཅིང་འཇིག་པ་མཐོང་སྟེ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བའི་དམིགས་པ་འདས་ནས་བདག་སྒྲ་ལ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚོར་བ་སྡུག་པའམ་མི་སྡུག་པ་སྐྱེ་སྟེ། བདག་གི་སེམས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གྱུར་པ་མེད་དོ་སྙམ་ནས། དེས་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པ་དེ་བརྟན་པར་བྱས་ནས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །རྣ་བའི་ཚོར་བ་སྒྲ་ལ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་དེ་འགགས་ནས་སྣའི་ཚོར་བ་དྲི་ལ་དམིགས་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་སྣའི་ཚོར་བ་ལ་

68-121a

ཡང་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། བདག་གི་སྣའི་ཚོར་བ་དྲི་དང་བཅས་པ་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བའམ། ལུང་དུ་བསྟན་པའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་སྐྱེ་སྟེ། བདག་གི་སྣའི་ཚོར་བ་དེའི་སེམས་གྱུར་པ་གལ་ཏེ་དེས་སེམས་གྱུར་པ་མཐོང་ན། དེས་ཡང་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་གོམས་པར་བྱེད་ཅིང་སྤྱོད་ལ་འབད་ཅིང་བརྩོན་ཏེ་ལས་སུ་རུང་བར་བྱེད་ལ། དགེ་བའི་ཆོས་ཟག་པ་མེད་པས་སེམས་གོམས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་མི་གཡོ་ན་ལྕེའི་དམིགས་པ་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བའམ། ལུང་དུ་བསྟན་པའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་དམིགས་པ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་ཅིང་ཅི་འདིས་བདག་གི་སེམས་གྱུར་ཏམ་སྙམ་མོ། །གལ་ཏེ་རོ་ལ་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་སྐྱེས་པས་སེམས་གྱུར་པ་མཐོང་ན། དེས་ཡང་སེམས་དམིགས་པའི་ཀ་བ་ལ་མོས་པའི་ཐག་པས་བཅིངས་ནས། ཇི་ལྟར་སེམས་འདི་ལྕེའི་ཚོར་བ་དང་བཅས་ཤིང་། སྲེད་པ་དང་བཅས་པས་མི་འཕྲོག་པར་བྱ་སྙམ་ནས་སྤྱོད་ཅིང་འབད་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་དོ།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་བཞི་པ། དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལུས་ཀྱི་རེག་བྱ་དང་བཅས་པའི་རེག་བྱའི་ཚོར་བ་དམིགས་པའི་ཀ་བ་ལ་བཅིངས་ནས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་དེ་རེག་བྱའི་ཚོར་བ་དེས་སེམས་གྱུར་པར་མཐོང་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་དམིགས་པའི་ཀ་བ་ལ་བཅིངས་ནས་ལས་སུ་རུང་བར་བྱེད་ཅིང་གྱུར་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་དོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཡིད་ལ་འོང་བའི་ཡིད་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཚོར་བ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་བསྟན་པ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དེ་དག་གིས་ཡིད་གྱུར་ན་དེ་དམིགས་པའི་ཀ་བ་དེ་ལ་མོས་པའི་ཐག་པས་བཅིངས་ནས་ལས་སུ་རུང་བར་བྱེད་དེ། གྱུར་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་དོ། །ཡུལ་དྲུག་ལུས་ལ་ཡོད་པའི་ཚོར་བ་

68-121b

ལ་ལྟ་བའི་དགེ་སློང་ཡང་དག་པའི་ཚོར་བ་འབྱུང་བ་དང་ཟད་པ་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་གནས་ལྔ་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ཤེས་པའི་སྒྲོན་མས་ཚོར་བ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཚོར་བ་འདི་དག་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོར་བ་འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བར་མཐོང་ལ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འཕྲོགས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པའི་མེས་བསྲེགས་ཏེ། འདི་ལ་ཚོར་བ་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་ནི་གང་ཡང་མེད་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདི་ཉིད་སྐྱེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདི་ཉིད་འགག་གོ་སྙམ་མོ། །དེ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྗེས་སུ་མཐོང་ཞིང་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེས་སེམས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་རྣམ་པར་མི་གཡོ་ལ་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བར་མི་བྱེད་དེ་དྲི་མ་ཅན་དུ་མི་བྱེད་དོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་རྣ་བའི་ཚོར་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ཚོར་བ་རྗེས་སུ་མྱོང་ཞིང་རིག་པའི་ཚོར་བ་འདི་གང་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་རྣ་བའི་ཚོར་བ་འདི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བར་མཐོང་སྟེ། ཡིད་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བ་དེ་ལ་གནས་པར་ཟད་ཀྱི་འདི་ལ་བྱེད་པ་པོ་དང་ཚོར་བ་པོ་མེད་ཅིང་རྣ་བའི་ཚོར་བ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་མེད་དེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་པ་འདི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འགག་གོ་སྙམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སྣའི་ཚོར་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ཚོར་བ་འདི་མྱོང་ཞིང་རིག་པ་གང་ཞིག་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་ཚོར་བ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བར་མཐོང་སྟེ། དེ་ལ་དམིགས་པ་དེ་ལ་གནས་པ་དེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་ཞིང་རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་པ་འདི་བྱེད་པ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཤིང་ཚོར་བ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་པ་རྒྱུན་ཆགས་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། དེ་སྣའི་ཚོར་བ་རྟོགས་ནས་བྱེད་པ་པོ་དང་ཚོར་བ་པོ་མེད་ཅིང་དོན་གྱི་བར་དུ་གཅོད་པར་གྱུར་པ་ནི་མེད་དོ་སྙམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལྕེའི་

68-122a

ཚོར་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། ལྕེའི་ཚོར་བ་འདི་མྱོང་ཞིང་རིག་པ་གང་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་ལྕེའི་ཚོར་བ་འདི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བར་མཐོང་སྟེ། དེ་ལ་གནས་པ་དེ་དང་འབྲེལ་བ་དེ་ལ་དམིགས་པ་དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཞིང་། དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི། འདི་ལ་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་དང་། དོན་གྱི་བར་དུ་གཅོད་པར་འགྱུར་བ་མེད་དེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདིའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེའོ་སྙམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལུས་ཀྱི་རེག་བྱའི་ཚོར་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་མྱོང་ཞིང་རིག་པ་འདི་གང་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་འདི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བར་མཐོང་སྟེ། འདི་ལ་བྱེད་པ་པོའམ་ཚོར་བ་པོ་དོན་གྱི་བར་དུ་གཅོད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མེད་དེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་པ་འདི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་འཇུག་གོ་སྙམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཡིད་ཀྱི་ཚོར་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ཡིད་ཀྱི་ཚོར་བ་མྱོང་ཞིང་རིག་པ་འདི་གང་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་ཡིད་དང་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མཐོང་སྟེ། གསུམ་འདུས་པའི་རེག་པ་རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱུང་བའི་ཚོར་བ། དཔེར་ན་རྫས་དྲི་ཞིམ་པ་དུ་མ་བསྡུས་པ་ལས་སྤོས་བཟང་པོ་འབྱུང་ངོ་། །སྤོས་དེའི་རྒྱུ་མི་འབྱུང་བ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་གི། བྱེད་པ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་ཤིང་ཚོར་བ་པོས་གནས་སུ་མ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ལོ་མ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཟེ་བ་ལ་ཡང་བརྟེན། སྡོང་བུ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཟེ་འབྲུ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས་པད་མ་ཞེས་བྱ་བའི་མེ་ཏོག་འབྱུང་སྟེ། པད་མ་དེའི་རྒྱུ་གཅིག་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ལ་ཡང་བརྟེན། ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བརྟེན། སྣང་བ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་འབྱུང་སྟེ། མིག་ལས་སྐྱེས་པ། མིག་ལ་བརྟེན་པའི་ཚོར་བ་དེ་རིགས་གཅིག་པ་མ་ཡིན། རྫས་གཅིག་པ་མ་ཡིན། འབྱུང་བ་གཅིག་

68-122b

པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ལ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་ཚོལ་བའི་དགེ་སློང་དེ་ནི་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དེའི་ཆོས་དཀར་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བུ་རམ་ཤིང་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ་བཅུག་ནས་མེས་བསྐོལ་བ་དེས་དེ་དང་པོ་ཞུ་ཞིང་དྲི་མར་འགྱུར་བ་ནི་བུ་རམ་དྲི་མ་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ལན་གཉིས་སུ་བསྐོལ་བ་དང་། དཀར་བར་འགྱུར་ཞིང་བུ་རམ་དུ་ཤེས་སོ། །ལན་གསུམ་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་དཀར་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་བུ་རམ་ཤིང་བསྐོལ་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་དམིགས་པའི་སྣོད་དུ་ཡེ་ཤེས་མེ་ལྟ་བུས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་བུ་རམ་ཤིང་ལྟ་བུ་ཡོངས་སུ་སྐོལ་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་དབུ་བ་ལྟ་བུ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་དེའི་དཀར་བ་ལྟ་བུ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་དགེ་སློང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེས་སྐོལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཤིན་ཏུ་དཀར་ཞིང་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་ལ་ཤིན་ཏུ་སྐྱོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་དྲི་མ་དང་བྲལ་ཞིང་དཀར་ལ་དག་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བ་དེ་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པ་ཕྲ་བ་གཞན་གྱིས་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་ཚོར་བ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བ་ཕྲ་བའམ་རགས་པ་དྲི་མ་ཅན་གཏི་མུག་དང་ལྡན་པ་སྐྱེས་པ་དེ། ཚོར་བ་རགས་པ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གིས་བསལ་ཅིང་སྤངས་ཏེ། ལྷག་མ་དང་བཅས་པར་བྱས་སོ། །རྣ་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྣའི་ཚོར་བ་དང་། ལྕེའི་ཚོར་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དགེ་སློང་དེ་དེ་ལྟར་བརྩོན་ཞིང་སྤྲོ་ལ་བདུད་ཀྱི་སྡེ་འཇོམས་པ་ན། ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དང་། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དང་། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དེ་དག་དང་། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དེ་དག་དང་། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དེ་དག་དང་། རྒྱལ་

68-123a

པོ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་། རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ཡང་གླང་པོ་ཆེ་ས་སྲུང་གི་བུ་ལ་ཞོན་ནས་ཡིད་དགའ་བས་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དེ། སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་དེ་དག་ཀྱང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་དགའ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཐོགས་ཤིང་ལུས་ལྷའི་ཕྲེང་བ་དང་། སྤོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། སྒྲ་དང་། རེག་བྱ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་བདེ་བ་དཔེ་མེད་པ། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷའི་རིས་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་ཁང་པ་དང་། གཞལ་མེད་ཁང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་ཅིང་དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་བཞི་བཅུ་ཡོད་པ། ཡིད་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཁང་བཟངས་དཔག་ཚད་ཁྲི་ཡོད་པ། ཟག་པ་མེད་པར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱམས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་པ་དེ་ལ་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་དག་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བགོས་ཏེ། པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་མགོ་བཏུད་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་གསོལ་པ། ལྷ་འདི་ལྟར་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་ལས་ཀྱི་ས་ལ་གནས་པ། གྲོང་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་དང་། གྲོང་རྡལ་མང་གེ་མོ་ཞིག་དང་། ཡུལ་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་རིགས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་སྐྲ་དང་། ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ནས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དེ་སྤྱོད་པ་ལ་ནན་ཏན་བགྱིད་ཅིང་བླ་མ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བགྱིད་པ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཚོལ་ཞིང་ཚོར་བའི་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་ཞེས་བགྱི་བ་ས་གཞན་བཞི་པ་ལ་ཞུགས་ནས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་འཇོམས་པར་བགྱིད་ཅིང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཟམ་པ་བརྟན་པར་བགྱིད། ཆོས་དཀར་པོ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བགྱིད་ཅིང་། བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་སྨོད་པར་བགྱིད་ལ། ལྷའི་ཕྱོགས་འཕེལ་བར་བགྱིད་པ་དེ་བདག་ཅག་གིས་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་གསོལ་ལོ། །འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་

68-123b

རྣམས་ལ་བྱམས་པས་ལྷའི་ཕྱོགས་འཕེལ་བར་གྱུར་པ་དེ་ཐོས་ནས། ཀྱེ་ལྷ་དག་འདི་ལྟར་གང་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་དམའ་བར་བྱེད་ཅིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་མངོན་པར་མཐོ་བར་བྱེད་ལ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལས་རབ་ཏུ་གྲོལ་བར་བྱེད་ཅིང་བདུད་ཀྱི་སྡེ་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ལ་བདག་རབ་ཏུ་དགའོ་ཞེས་གཏམ་དུ་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་ཚོར་བའི་ཚོགས་དྲུག་མདོར་བསྡུས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ནས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་སའི་ཆོས་ས་གཞན་ལྔ་པ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པས་བརྟགས་ན། ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བའི་དེ་ཉིད་མཐོང་ཞིང་ཚོར་བའི་ཚོགས་དྲུག་གི་ལས་ཀྱི་མཐར་བྱས་ལ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་མཚན་མར་བྱེད་དོ། །ས་གཞན་འདུ་ཤེས་དང་བཅས་པ་གང་ཡིན་སྙམ་ན། བདག་ཆོས་དཀར་པོ་དབེན་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་ལས་དབེན་པར་སྤྱོད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འདུ་ཤེས་སུ་བྱེད་ཅིང་། དེ་ཡང་དག་པར་སེམས་པར་བྱེད་ལ། དེ་ཆོས་དཀར་པོ་མཚན་མར་བྱེད་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ། དམིགས་པ་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅིང་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་ཞིག་གུ་སྙམ་ནས། དེ་ཤིན་ཏུ་དབེན་པས་འདུ་ཤེས་དེ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་འདུ་ཤེས་དེས་གཟུགས་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་ལ་མཚན་མར་དམིགས་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རིང་བ་དང་། ཐུང་བ་དང་། གྲུ་བཞི་དང་། ཟླུམ་པོ་དང་། ཟུར་གསུམ་དང་། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། བཙོད་ཀའོ། །དེ་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མས་རིང་པོར་བྱེད་པ་ནི། ཀྱེ་མ་བྱིས་པ་བློ་ཞན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པའི་སྐྱེ་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། ལས་དང་། འབྲས་བུ་དང་། འཆི་འཕོ་དང་། འབྱུང་བ་དང་། སྡུག་པ་དང་། བྲལ་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། དུབ་

68-124a

པ་དང་། ན་བ་དང་། གཞན་གྱིས་བསྒོ་བ་དང་། བརྙས་པ་དང་། བྲན་གྱི་ངོ་བོ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བ་དང་། སོགས་པར་བྱེད་ཅིང་དོན་མེད་པར་གྱུར་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འདི་ཀུན་ནི་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་གིས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཁྱབ་པར་བྱས་ཤིང་རྣམ་པར་གཙེས་པའི་འཁོར་བ་འདི་ནི་རིང་ངོ་སྙམ་མོ། །དེ་ལ་མིར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་འདོད་པས་ཉོན་མོངས་ཤིང་གཅིག་ལ་གཅིག་འདྲིད་པ་དང་། གཞལ་བླུགས་དང་། ཤགས་དང་། ཚོང་པ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་སྟེན་པ་དང་། མཚོ་དང་། ངམ་གྲོག་དང་། ཡུལ་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། འཐབ་མོ་དང་། ཞིང་རྨེད་པ་དང་། ཕྱུགས་སྐྱོང་བ་དང་། ཀླ་ཀློར་སྐྱེ་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། དབང་པོ་མ་ཚང་བ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་དང་བྲལ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་དང་བྲལ་བ་དང་། རྐྱེན་མ་ཚང་བ་དང་། མི་ཁོམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། བརྣབ་སེམས་དང་། གནོད་སེམས་དང་། ཕྲ་མ་དང་། ཚིག་རྩུབ་པོ་དང་། ཚིག་ཀྱལ་པ་ལ་ཡིད་རྣམ་པར་ཞེན་པའི་འཁོར་བ་འདི་ནི་རིང་ངོ་སྙམ་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ཡང་རིང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དེ། ཡུལ་སྡུག་པ། སྒྲ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་ཤིང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དང་། བག་མེད་པ་དང་། བུད་མེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། དགའ་བའི་ཚལ་དང་། ཡོངས་སུ་འདུ་དང་། རྣམ་པར་མཛེས་པ་དང་། ཤིང་རྟ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཚལ་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། ལྟེང་ཀ་དང་། དལ་གྱིས་འབབ་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་རྩེ་བ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། སྤོས་དང་། བདུད་རྩིའི་རོ་དང་

68-124b

རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྩེ་བ་དང་། ཁ་ཟས་དང་། གནས་ཁང་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་པ་དང་། ཙན་དན་དང་། ལྷའི་མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། བྱུག་པ་དང་། མེ་ཏོག་མན་དཱ་ར་བ་དང་། ལྷའི་རོལ་མོ་དང་། ལྷའི་གླུ་དབྱངས་ལ་སེམས་རབ་ཏུ་ཆགས་ཤིང་། དམ་པའི་ཆོས་ལ་ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་རིང་ངོ་སྙམ་མོ། །ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ཡང་རིང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དེ། ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། དུབ་པ་དང་། ཉམ་ཆུང་བ་དང་། མེའི་ཆར་རབ་ཏུ་འབབ་པ་དང་། མིད་པ་ཁབ་ཙམ་ལ་ལྟོ་རི་ཙམ་པ་དང་། ལྟོ་རྒལ་བ་ལ་ཞར་བ་དང་། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་སྐྱེས་ཤིང་གཅིག་ལ་གཅིག་མཚོན་གྱིས་འདེབས་པ་དང་། མུན་ནག་ཏུ་འཇུག་ཅིང་གཡང་སར་རབ་ཏུ་ལྟུང་བ་དང་། ཆུ་བོ་དང་། ལྟེང་ཀ་དང་། འབབ་ཆུའི་དངོ་དང་། མཚོར་རྒྱུག་པ་དང་། གཤིན་རྗེའི་མིས་རལ་གྲི་དང་། དབྱིག་པ་དང་། གཞོར་དང་། མདུང་གིས་བཏབ་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བ། སྐྱུགས་པ་དང་། ངར་སྣབས་ཀྱི་ཁ་ཟས་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཟ་བ། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཆི་མ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་བཟོད་པར་དཀའ་བ། ཡུལ་ངན་བྱུང་ཞིང་གདོང་དང་ལུས་སྐྲས་ཁེབས་པ། ལུས་ལ་སྲིན་བུ་འབུམ་ཞུགས་པ། ལུས་ནད་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་གཞིར་གྱུར་ཅིང་ཐེབས་པ། འཁོར་བར་ཡུན་རིང་དུ་ཞུགས་པ། ལྕགས་ཀྱི་བྱ་རོག་མཆུ་འབར་བ་དག་གིས་མིག་ཕྱུང་བ། ལུས་ཤིང་བསྲེགས་པ་འདྲ་ཞིང་ཕ་རོལ་གྱིས་གནོན་པ། གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བ། དགོན་པ་དཔག་ཚད་བྱེ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་ཞུགས་པ། མགོན་མེད་ཅིང་ཟས་དང་། སྐོམ་གྱི་མེས་ལུས་བསྲེགས་པ། མུན་ནག་ཏུ་ཞུགས་པའི་ཡི་དགས་དག་ནི་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་ལ་ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ལོག་པར་ལྟ་བས་བསླུས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་རིང་ངོ་སྙམ་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །གཅིག་

68-125a

ལ་གཅིག་ཟ་ཞིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པ་ལ་ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་རྣམས་ནི་ཆུ་དང་ཆུ་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་རྟག་ཏུ་སྐོམ་པས་གདུངས་ཤིང་སྙིང་ཡོངས་སུ་བསྐམས་པ་དང་། གཟུང་བས་འཇིགས་པ་ཆུ་སྲིན་བྱིས་པ་གསོད་དང་། ཆགས་བརྐམ་དང་། སྲམ་དང་། རུས་སྦལ་དང་། ཉ་དང་། ཉ་མིད་དང་། ཉ་མིད་མིད་དང་། ཆུ་སྲིན་ཀུམ་བྷི་ར་དང་། ཆུ་སྲིན་ན་ཀྲ་དང་། ཆུ་སྲིན་མ་ཀ་ར་དང་། ཆུ་སྲིན་ཉ་ཕྱིས་དང་། ཆུ་སྲིན་དུང་ལ་སོགས་པ་ཆེན་པོ་དང་། ཆུང་ངུ་རྟག་ཏུ་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་རྒྱས་བཤོར་ཞིང་བཟུང་བས་འཇིགས་པ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྐམ་ས་ལ་རྒྱུ་བ་རི་དགས་དང་། མ་ཧེ་དང་། ཕག་རྒོད་དང་། གླང་པོ་དང་། ཁྱུ་མཆོག་དང་། རྟ་དང་། བོང་བུ་དང་། བ་ལང་དང་། རི་དགས་རུ་རུ་དང་། དྲེད་མོ་དང་། བསེ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཆིང་ཞིང་མཚོན་གྱིས་གསོད་པ་དང་། ནད་དང་། རྒ་བ་དང་། འཆི་བས་གཅིག་ལ་གཅིག་གནོད་པ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གིས་ཉེན་པ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་བྱ་རོག་དང་། འུག་པ་དང་། ངང་པ་དང་། རྨ་བྱ་དང་། ཁྱིམ་བྱ་དང་། བྱ་ཀོམ་ཥྚི་ཀ་དང་། ཕུག་རོན་དང་། བྱ་དཾ་ཏྱུ་ཧ་དང་། བྱ་ཙ་ཤ་དང་། བྱ་འདབ་བརྒྱ་དང་། བྱ་ཚ་ཡ་བ་ལིན་དང་། བྱ་ཤང་ཤང་ཏེའུ་དང་། བྱ་སན་ཏ་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡང་བྱའི་རིགས་དག་གསོད་པ་དང་། འཆིང་བ་དང་། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། ཚ་བས་གནོད་པ་རྣམས་དང་། གནས་གསུམ་ལ་གནས་པ་སྐམ་ས་དང་། ཆུ་དང་བར་སྣང་ལ་རྒྱུ་བའི་དུད་འགྲོར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་མི་བཟོད་ཅིང་སོ་སོའི་འཇིགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་རིང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་སོས་དང་། ཐིག་ནག་དང་། བསྡུས་གཞོམ་དང་། ངུ་འབོད་དང་། ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དང་། ཚ་བ་དང་། རབ་

68-125b

ཏུ་ཚ་བ་དང་། མནར་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་བཟོད་པ། བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ངན་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོའི་འཇིགས་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་ཡོད་པ། མེ་དང་། མཚོན་དང་། གཡང་ས་དང་། བརྐྱལ་པའི་ཆུ་བོ་དམར་པོའི་ནང་དུ་ལུས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ། ལོ་མའི་རལ་གྲིའི་ནང་དུ་འཇུག་ཅིང་འདབ་མས་སོ་སོར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ། བ་ཚྭའི་ཆུའི་ནང་དུ་འཇུག་ཅིང་ས་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལ་འགྲོ་བ། སྲེག་པར་བྱེད་པའི་པད་མ་མི་བཟད་པ། གནོད་པར་བྱེད་པ། བཟོད་པར་དཀའ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་རིང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །དགེ་སློང་དེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ལ་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅིང་། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡུན་རིང་པོའི་གཟུགས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་ལས་དང་འབྲས་བུའི་རྒྱུའི་གཞི་དམིགས་པ་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གི་འགྲོ་བར་སོང་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་ཅིང་། མཚན་མར་བྱེད་ལ། རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད། གཞི་ལ་དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་གསལ་བས་མཐོང་སྟེ། འཁོར་བ་ལ་ཡིད་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་དེ་ཐུང་ངུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། དགེ་སློང་དེ་བདུད་ཀྱི་སྡེ་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཐུང་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅེ་ན། འཁོར་བ་ཐུང་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། སྡོམ་པ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཆོག་ཤེས་པ་དང་། བླ་མ་ལ་གུས་པ་དང་། ཡིད་དྲང་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཕ་མ་ལ་གུས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་ཆོས་ཉན་ཅིང་ལྟ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་དང་། གཡོ་བྱེད་པ་དང་། གཞལ་བླུགས་དང་། འདྲིད་པ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྤོང་བ་དང་། ཕྱུག་པ་དང་། ཡིད་དྲང་བ་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། ལུས་

68-126a

དང་། ངག་དང་། ཡིད་ལས་སུ་རུང་བ་དང་ལྡན་ཞིང་མིའི་སྙིང་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་ཐུང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་དག་བག་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བའི་ཚལ་དང་། རྣམ་པར་མཛེས་པ་དང་། ཤིང་རྟ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཡོངས་འདུ་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། ལྟེང་ཀ་དང་། པད་མ་སྣ་ཚོགས་དང་། རྒྱན་དང་། དོ་ཤལ་དང་། བྲོ་གར་དང་། ཁྲོན་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་མཛེས་པའི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་དང་། འབབ་ཆུ་དང་། ཆུ་མིག་ཚག་ཚིག་དང་། ཚལ་དང་། བདུད་རྩི་དང་། ཟས་དང་། གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དག་སྤངས་ནས། གང་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཟས་བསམ་གཏན་དང་། ཀློག་པ་ལ་གནས་ཤིང་ལེགས་པར་ལྟ་ལ་ཁ་ཏོན་དུ་འདོན་པ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། དུལ་བ་དང་ཡང་དག་པར་སྡོམ་པ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། དབང་པོ་དུལ་བ་དང་། སྨྲ་བའི་ཚིག་ཉུང་བ་དང་། ཆོས་འདོད་པ་དང་། ཞི་བའི་ཟས་ལ་གནས་པའི་ལྷ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་འཁོར་བ་ནི་ཐུང་ངོ་། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པ་བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། ཁ་སྐམས་པ་དང་། ཚལ་ཤིང་བསྲེགས་པ་བཞིན་དུ་དམན་ཞིང་ཞུམ་ལ་སྐྲ་དང་། གདོང་ཤིང་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུའི་ལུས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་དུ་མི་བགྲང་བར་གང་དག་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་ལ་དབང་པོ་རབ་ཏུ་དང་བས་དད་པ་ཆུང་ངུ་ཞིག་བྱས་པ་དེ་དག་གི་འཁོར་བ་ནི་ཐུང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་ཞིང་རྡེག་པ་དང་། གྲང་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། ཡུལ་ངན་དང་། འཇིགས་པས་འཇིགས་པ་དེ་དག་གལ་ཏེ་ནུས་ན་སྐད་ཅིག་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་གནོད་པ་མི་བགྲང་བར་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་ལ་སེམས་དང་བར་བྱས་པའི་དུད་འགྲོ་དེ་དག་གི་འཁོར་བ་ནི་ཐུང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་སོས་

68-126b

དང་། ཐིག་ནག་དང་། བསྡུས་གཞོམ་དང་། ངུ་འབོད་དང་། ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དང་། ཚ་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཚ་བ་དང་། མནར་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེས་པ་གང་དག་སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་གནོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་དུ་མི་བགྲང་བར། གང་དག་སྐད་ཅིག་ཙམ་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སེམས་དད་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གི་འཁོར་བ་ནི་ཐུང་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་དེ་ལྟར་འཁོར་བ་ཐུང་བར་སེམས་སོ། །འཁོར་བ་གྲུ་བཞི་པོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྙམ་ན། དེ་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་གྱི་མི་རྣམས་ནི་བདག་གི་བ་མེད་ཅིང་བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་མེད་ལ་ངེས་པར་གོང་དུ་འགྲོ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་གྲུ་བཞི་པོ་ཡིན་པར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་མི་ཤེས་པས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། སེམས་བཟང་པོ་མ་ཡིན་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་འཁོར་བ་ནི་ཟླུམ་པོ་ཡིན་པར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་སོ། །དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ལས་འདྲེན་མ་དག་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ལྷ་དང་། འདྲེན་མ་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུའོ། །དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་ནི་ལྷ་རྣམས་སུའོ། །འདྲེན་མས་ནི་མི་རྣམས་སུ་སྐྱེ་སྟེ། ལས་གསུམ་ཉེ་བར་འགྲོའོ། །གང་དག་གནས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་བར་སྐྱེས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ནི་ཟུར་གསུམ་པོ་ཡིན་པར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་ཆེན་བཞི་པ་དང་། འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལས་ལྟ་བུར་སྐྱེས་པའི་ལྷ་དག་ལས་ཤི་ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། གང་དག་མི་ལས་ཤི་ནས་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མི་ཁོམ་པ་མེད་པའི་ས་དེ་དག་གི་འཁོར་བ་ནི་ཟླུམ་པོ་ཡིན་པར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །ལས་དམར་པོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དག་ནི་དུད་འགྲོ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་ལ་

68-127a

གཅིག་ཟ་ཞིང་དམར་པོ་ལ་དགའ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །ལས་ཁ་དོག་དཀར་པོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ནི་ལྷ་དང་མི་ཡིན་ཏེ། གཙང་ཞིང་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱུང་བའི་རིམ་གྱིས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་འཛིན་ཏེ། ལྷ་འཆི་བ་ན་དེ་ལ་ལྷ་དག་བདེ་འགྲོ་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་བཞུད་ཅིག་ཅེས་སྨྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་འཆི་བ་ན་གཉེན་དང་། མཛའ་བཤེས་དང་། ཆུང་མ་དག་མིག་མཆི་མས་གང་ཞིང་ངོ་མ་ཟུང་གནག་པ་དག་བདག་ཅག་ཐོང་ལ་བདེ་འགྲོ་མིའི་འཇིག་རྟེན་དགྱེས་པར་བཞུད་ཅིག་ཅེས་སྨྲའོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། མི་དེ་ཉིད་ཐོབ་ཀྱང་གང་དགེ་བ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཤེས་རབ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་མེད་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོའི་དགོན་པར་གཙེས་ཤིང་ཡོངས་སུ་འཁྱམ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱིས་བསླུས་ཤིང་ཆུད་གཟན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དགེ་སློང་དེ་ཚོར་བའི་དེ་ཉིད་མཐོང་བ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། མིག་དང་། གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེའོ། །གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ་བརྗོད་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ། གཟུགས་མཐོང་ན་བཟང་བ་དང་། མི་བཟང་བ་དང་། ཉེ་བ་དང་། བསྐལ་པ་དང་། རིང་བ་དང་། ཐུང་བ་དང་། གྲུ་བཞི་དང་། ཟླུམ་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། ཟུར་གསུམ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་དབྱིབས་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་མཚན་མར་བྱེད་ལ་གཞི་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ། །ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གཞི་འདུ་ཤེས་སུ་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་འབྱེད། དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤིན་ཏུ་འབྱེད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ། །རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ལ་དམིགས་ཤིང་། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་ཤེས་ནས་རྣམ་པར་སྤོང་བར་བྱེད། ཕན་པ་དང་། མི་ཕན་པའི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་འདས་པ་ལ་

68-127b

འདུ་ཤེས་སུ་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་འདིས་བདག་གི་བྱས་པ་ཉེས་པ་བྱས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འདུ་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདུ་ཤེས་མེད་ན་དྲན་པ་ཡང་མེད་དེ། དྲན་པ་དེ་དང་འདུ་ཤེས་སུ་འབྲེལ་བ་ནི་དེའི་དམིགས་པ་ཡིན་ཞིང་དེའི་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འོད་དེའི་རྐྱེན་དེའི་གཞི་དེའི་རྒྱུ་མར་མེ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་བདག་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དགེ་སློང་དེ་ས་གཞན་ལྔ་པ་འདུ་ཤེས་སུ་རེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་ཡང་དག་པའི་ཚོར་བ་བདེ་བ་ལ་འདུ་ཤེས་སུ་བྱེད་ཀྱང་དེ་ལ་དགའ་བ་མེད་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལས་བྱས་པ་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཡང་འཇིགས་པ་མེད་པར་དེ་མཚུངས་པར་རྟོག་སྟེ། གསེར་བཟང་པོ་བཞིན་ནོ། །དགེ་སློང་འདུ་ཤེས་ཅན་དེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་འདུ་ཤེས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞིང་རྟོག་པར་བྱེད་པ་གཞན་མ་ཡིན་པ་བདག་གི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྐྱེན་ནི་གང་ཡིན། རྒྱུ་ནི་གང་ཡིན་གཞི་ནི་གང་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་འདུ་ཤེས་འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། རྐྱེན་ཚོགས་པ་དེས་འདི་སྐྱེ་ཞིང་དེ་འགོག་པ་ལས་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཟླ་བ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཆུ་ཤེལ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། ནོར་བུ་ཆུ་ཤེལ་ལས་ཆུ་དང་བ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་འདུ་ཤེས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདུ་ཤེས་འདི་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། བྱེད་པ་པོ་དང་ཚོར་བ་པོས་མ་བྱས། འདོད་རྒྱལ་བས་མ་བྱུང་བར་འདི་སྐྱེའོ་སྙམ་མོ། །དགེ་སློང་དེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་དེ་ཉིད་ཚོལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་དེ་ཉིད་མཐོང་ཞིང་དེ་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པའི་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་རིམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོས་ཚོལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་བོའི་རྒྱུན་འབབ་པ་ལྟར་འདུ་ཤེས་ལ་ཞུགས་པ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་དགེ་བ་འབྱུང་བ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་མི་དགེ་བར་འགྱུར་བར་སྐྱེས་སོ། །དེ་ཡང་སེམས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུ་ཉམས་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་འགྱུར་བ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་སྐྱེས་སོ། །དེ་བདེ་

68-128a

བའི་འདུ་ཤེས་ལ་བདེ་བར་མི་ལྟ་སྟེ། ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་ལ་བདེ་བར་འདུ་ཤེས་ཤིང་བདེ་བ་ལ་ཡང་བདེ་བ་མ་ཡིན་པར་འདུ་ཤེས་ཏེ། བདེ་བ་དེ་དག་ནི་ཆུང་ངུར་འདུ་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་བདེ་བའི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པར་ལྟ་ཞིང་ཚོར་བ་དག་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཆགས་པ་མེད་ཅེ་ན། ཚོར་བ་ནུབ་པ་དེས་འདུ་ཤེས་མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་ཅིང་འདུ་ཤེས་ནུབ་པ་དེས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འབྱུང་བར་འདོད་པ་མེད་དེ། གནས་པ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད་ལ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་མེད་དོ། །གནས་པ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད་ལ། གཞན་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ངོ་བོ་འདི་ནི་དགེ་སློང་ཕུང་པོའི་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་མི་གནས་ཤིང་། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་ཡིན། དེ་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། གཙང་བ་དང་། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མ་ཡིན། འཁོར་བ་ན་སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་སྡུག་པ་དྲ་བའི་ཞགས་པ་ལྟ་བུ་དག་གིས་འཆིང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་དྲན་པ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་ཟག་པ་ཟད་པར་བྱ་བ་ནུས་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། དགེ་སློང་བརྩོན་འགྲུས་ཞན་པ་དང་། །ལེ་ལོ་བྱེད་ཅིང་ལྟ་བ་ལ། །གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་སྤྲོ་དགའ་མེད། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །མལ་ཆ་སྟན་ལ་ལོངས་མི་སྤྱོད། །དགེ་སློང་ཡིན་ཞེས་སངས་རྒྱས་གསུངས། །གང་ཞིག་ལེ་ལོ་མངོན་དགའ་བ། །དེ་ནི་དགེ་བའི་འོས་མིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱི་གཞི་གཅིག་ནི། །ལེ་ལོ་ཡིན་ཏེ་གང་ལ་ཡོད། །གང་ལ་ལེ་ལོ་གཅིག་ཡོད་པ། །དེ་ལ་ཆོས་ནི་མེད་པ་ཡིན། །བགོ་བ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་འཛིན་པ། །དེ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན་ཞེས་བརྗོད། །གང་གི་བློ་གྲོས་བརྗོད་མེད་ཅིང་། །བསམ་གཏན་མེད་ལ་ཟག་ཟད་མེད། །ཆ་བྱད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་

68-128b

འཛིན་པ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་མིན། །གཙུག་ལག་ཁང་དང་ཀུན་དགར་བརྩོན། །ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དགའ་མེད་ཅིང་། །བུད་མེད་ཆང་ལ་ཆགས་པའི་བློ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་མིན། །གང་ཞིག་བདུད་ཀྱི་འཆིང་གཅོད་དང་། །སྡིག་པའི་ལས་དག་གཅོད་བྱེད་ལ། །།དགེ་འདུན་སྤྱོད་ཡུལ་མི་སྤྱོད་པ། །དེ་ནི་དགེ་སློང་སངས་རྒྱས་གསུངས། །སྦྲུལ་གདུག་དང་ནི་ཏ་མྲ་དག །སྨིན་པ་ཟ་བ་ཉིས་ན་རུང་། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་ན་དགེ་འདུན་གྱི། །བཟའ་བཏུང་སྤྱོད་པ་མི་རུང་ངོ་། །གང་ཞིག་ཉོན་མོངས་འདུས་པ་ནི། །དེ་ནི་བསོད་སྙོམས་འོས་མིན་ཞིང་། །དེ་ནི་བསོད་སྙོམས་རིགས་མིན་ཏེ། །དེ་ནི་དམྱལ་བའི་འོས་ཡིན་ནོ། །སྦྲུལ་གདུག་ཁུང་ན་འདུག་ལྟ་བུའི། །ཉོན་མོངས་གང་གིས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས། །དགེ་སློང་དེ་ནི་བསོད་སྙོམས་སྤྱོད། །དེ་ནི་བུད་མེད་ལྟ་བ་མེད། །གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་གཏར་བཞག་ཅིང་། །སྡིག་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་ནི། །དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་སུན་བྱེད་པ། །དེ་ནི་དགེ་སློང་ཇི་ལྟར་ཤེས། །གང་ཞིག་རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་དང་། །གང་ཞིག་ཡུལ་སྡུག་སེམས་བྱེད་ལ། །བུད་མེད་ལྟ་ཞིང་དེ་འདོད་པ། །དགེ་མིན་ཁྱིམ་མིན་གཡོན་ཅན་ཡིན། །ཇི་ལྟར་མེ་ཡིས་ཚལ་བསྲེགས་བཞིན། །གང་གིས་ཉོན་མོངས་ཚལ་བསྲེགས་པ། །བྲམ་ཟེ་དེ་ཡིན་དེ་དགེ་ཞིང་། །སྡིག་པའི་ཟས་ལ་མི་ཆགས་སོ། །རྟག་པར་གྲོང་དུ་འགྲོ་སྤྲོ་ཞིང་། །གཡོན་ཅན་རྟག་ཏུ་ཁྲུས་བྱེད་པ། །རྨོངས་པ་བདག་དང་གཞན་སླུ་སྟེ། །དམ་ཆོས་ལམ་ལ་རྨོངས་པ་ཡིན། །ཡིད་ནི་ཞི་ཞིང་དགོན་པ་རུ། །རྟག་ཏུ་བསམ་གཏན་ཕ་རོལ་འགྲོ། །བྲམ་ཟེ་དེ་ཡིན་དེ་དགེ་ཞིང་། །དགེ་བའི་ལམ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན། །དགོན་པ་དག་ཏུ་དགའ་བྱེད་པ། །དེར་ནི་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་དགའ། །འདོད་པ་ཚོལ་བའི་ཡིད་དག་ནི། །དེར་ནི་དགའ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་འབེལ་བའི་གཏམ་དགའ་ཞིང་། །ཡུལ་གྱི་སྲེད་པས་མངོན་དགའ་བ། །གང་ན་འཆི་

68-129a

བ་མེད་པ་ཡི། །ཞི་བའི་གྲོང་དུ་མི་འགྲོའོ། །རྒྱལ་པོ་བསྟེན་ཅིང་ཟས་དང་སྐོམ། །ཤིན་ཏུ་ཞིམ་འདོད་རྟག་ཁྲོ་བ། །མིང་གི་དགེ་སློང་གཡོ་ཐབས་ཀྱིས། །གང་དག་རྒྱལ་པོའི་སྒོར་འདུག་ཅིང་། །ཁྱིམ་པ་དག་དང་ཉེ་རྩོམ་བཅས། །དེ་ནས་དེ་དག་སུན་འབྱིན་ཅིང་། །སྦྱིན་བདག་བདེན་སེམས་སླུ་བར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་གླང་ཆེན་ཚལ་གནས་བཞིན། །གང་དག་བུ་སྨད་ཡོངས་སྤངས་ནས། །ཞི་བའི་ཚལ་ན་གནས་པ་ནི། །དེ་དག་སྲེད་སྤངས་བསམ་པ་མཉམ། །དགེ་སློང་དེ་ཉེས་པ་དེ་དག་སྤངས་ནས་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་དེ་ལས་གཞན་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོའི་དེ་ཉིད་མཐོང་བ། ཐར་པ་ལ་འབད་ཅིང་སྤྱོད་དེ། བླ་མ་ལ་ཡོངས་སུ་འདྲི། ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པའི་དེ་ཉིད་ཤེས་ཤིང་། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པས་ཐར་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དེ་ཚོལ་བ་ནི་ལམ་བརྩོན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མཉམ་པར་ལྟ་ཞིང་དྲི་མ་མེད་པའི་སེམས་དང་། ཞི་བའི་སེམས་ཀྱིས་ལམ་དེ་ཀུན་ཏུ་སྟེན་ཅིང་སྒོམ་སྟེ་མང་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་ཟག་པ་མེད་པའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་དགེ་བ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དེས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམས་པར་བྱེད་ཅིང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་འཕེལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དག་གིས་ཤེས་ནས། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དག་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་བཞི་པ་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཐབ་བྲལ་དང་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷ་དག་གིས་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་བྱམས་པ་བཞུགས་པའི་བར་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཅིག་ཅིག་མཆོག་ཏུ་དགའ་ཆེས་ནས། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དེ། འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་པ་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ནས་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཡིད་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་བར་དུ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་

68-129b

རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་གཞན་ལྔ་པ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཅིག་གུ་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་བཅུ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རོའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་བཅུ་པོ་དེ་དག་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །བདག་གི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཡང་བརྟེན། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས་འདུ་ཤེས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། མིག་ལ་ཡང་བརྟེན་གཟུགས་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མཐོང་སྟེ། །གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ། རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་ཚོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱོང་བའོ། །སེམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འདུ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཟུགས་འདི་ནི་རིང་པོ། གཟུགས་འདི་ནི་ཐུང་ངུ་། གཟུགས་འདི་ནི་སྡུག་པ། གཟུགས་འདི་ནི་མི་སྡུག་པ། གཟུགས་འདི་ནི་བསྟན་དུ་ཡོད་པ། གཟུགས་འདི་ནི་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ། གཟུགས་འདི་ནི་བསྟན་དུ་མེད་པ། གཟུགས་འདི་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་བར་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་འདི་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་དབྱེ་སྟེ། དེ་ལྟར་གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ་སྐྱེའོ། །དེ་རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་སེམས་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་མྱོང་བའི་དོན་ནི་ཚོར་བའི་དོན་ནོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་དོན་ནི་ཚོར་བའི་ཚེ་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་འདི་དག་

68-130a

ལ་ཡིད་འཇུག་པ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་ཞིང་ངོ་བོ་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་ཆེན་པོ་བཅུའི་ཆོས་ལྟ་བུའོ། །སེམས་པའི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་། དྲན་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་དང་། རེག་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་ནི་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་འདྲ་ཞིང་དེ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་གཞི་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་འོན་ཀྱང་འོད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཡིན་ལ། སེམས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཡིན་ནོ། །དེ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ནས། མིག་འདི་ནི་གསོག་ཏུ་མཐོང་། གསོབ་ཏུ་མཐོང་། སྙིང་པོ་མེད་པར་མཐོང་ངོ་། །ཡང་དག་པར་མཐོང་བའི་དགེ་སློང་དེ་ནི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ནས་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་ཏེ། །དེ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བས་དེ་མིག་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་གཏི་མུག་རྙོག་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་སྤོང་ངོ་། །ཤའི་གོང་བུའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་སྟེ། ཚིལ་དང་། རྣག་དང་། ཁྲག་དང་། མཆི་མའི་གནས་ཡིན་པར་རིག་ནས། འདོད་ཆགས་སྤོང་ཞིང་མི་རྟག་པར་རིག་ནས་རྟག་པར་མི་ལྟ་བ་ཡིན་ལ། རུས་པའི་བུ་གའི་ནང་ན་ཤའི་གོང་བུ་ཡོད་པར་རིག་ནས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར། རྒྱུས་པས་སྦྲེལ་བར་རིག་ཅིང་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་འདི་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་འབྲེལ་བར་རྟོགས་ཏེ། འདི་ལ་སྙིང་པོ་མེད་ཅིང་བདག་མེད་པར་རིག་ལ། མདོར་ན་མིག་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་ནས། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་ཤིང་གཟུགས་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་དེ།

68-130b

གལ་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་འདི་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་རྟོག་སྟེ། ཅི་འདི་ལ་སྙིང་པོ་ཡོད་དམ། ཅི་གཙང་ངམ། ཅི་རྟག་གམ། ཅི་བདེ་བ་ཡོད་དམ་སྙམ་མོ། །དེ་གཟུགས་ལྟ་ཞིང་ཤེས་ཏེ། རྟོག་པས་གཟུགས་སུ་མི་དམིགས་ཏེ། འདི་ལ་སྙིང་པོ་མེད་དོ། །གཟུགས་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པ་འདི་ནི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཙམ་སྟེ། འདི་ལ་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ངོ་བོ་ནི་མེད་ལ། སྡུག་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་ཁོ་ནར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་བཟུང་བའི་འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་སྡུག་པ་དང་སྡང་བར་སེམས་སོ་སྙམ་མོ། །དེ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་མཐོང་ནས། རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། དེ་སྒྲ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་གོ། །སྒྲ་སྐྱེས་པ་དབང་པོའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེས་རྣ་བ་ལ་ཡང་བརྟེན། སྒྲ་ལ་ཡང་བརྟེན། དེ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ། རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་རེག་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་གང་གིས་མྱོང་བར་བྱེད། དེ་ལ་རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་གང་གིས་ཀུན་ཏུ་ཤེས་པར་བྱེད།། རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱུང་བའི་སེམས་གང་གིས་སེམས་པར་བྱེད་སྙམ་ན། འདུ་ཤེས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ནི་རིང་ངོ་སྙམ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྒྲ་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་འདི་ལས་སྐྱེས་པའི་སྒྲ་མི་གསལ་བ་དང་ཆུང་བ་དང་། ཆེན་པོར་སྙན་པ་དང་མི་སྙན་པ་འདི་འབྱུང་སྟེ། དེ་སྒྲ་བྱུང་བ་དེ་ལ་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པར་སེམས་པར་བྱེད་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་ཅིང་ཚོར་བས་ཤེས་པར་བྱེད་ལ། སོམ་ཉིས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ན་རྟོག་པར་བྱེད། རྟོག་པ་ན་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལ་སྒྲ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྙན་པའམ་མི་སྙན་པ་ནི་མེད་དོ། །སྒྲ་སྙན་

68-131a

པའམ་མི་སྙན་པ་འདི་ནི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཙམ་ཁོ་ན་སྟེ། སྒྲ་འདི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་པའམ། བདེ་བའམ། སྙིང་པོའམ། བདག་དང་བཅས་པ་ནི་མེད་ལ། སྒྲ་སྙན་པའམ། མི་སྙན་པ་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ཁོ་ནའོ་སྙམ་མོ། །དེ་སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མངོན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ན། སྒྲ་ཐོས་པ་ན་རྨོངས་པ་མེད་ཅིང་ཆགས་པ་མེད་ལ། སྙིང་པོ་མེད་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་རྣ་བ་དང་། སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མངོན་པར་རྟོག་པ་ན། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འཐོབ་སྟེ། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་བདག་མ་ཡིན་ཞིང་། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་བདག་གི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སེམས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སྣ་དང་། དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟ་སྟེ། སྣ་ལ་ཡང་བརྟེན། དྲི་ལ་ཡང་བརྟེན། དེ་སྐྱེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། ཉེ་བའམ། རིང་བའམ། ཡིད་དུ་འོང་བའམ། ཡིད་དུ་མི་འོང་བའམ། དྲི་ཞིམ་པའམ། དྲི་མི་ཞིམ་པའམ། རླུང་གིས་ཁྱེར་ཏེ་འོངས་པའམ། ཁྱེར་ཏེ་མི་འོང་བའི་དྲི་སོ་སོར་སྣོམ་མོ། །དེ་ལ་སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དྲི་དེ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ། རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཚོར་བའོ། །ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདུ་ཤེས་སོ། །དེ་རྣ་བ་དང་། སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་མཐོང་ནས། ནང་གི་རེག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རེག་པ། ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདུ་ཤེས། དེ་སེམས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདུ་ཤེས་དེ་སེམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་འདི་དག་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པར་རྩོམ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཇི་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ས་ཆེན་པོའི་ཆོས་བཅུ་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་

68-131b

མཚན་ཉིད་ཐ་དད་ཅིང་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་གཞན་བྱ་བ་གཅིག་རྩོམ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དགེ་སློང་དེ་སྣ་དང་དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པར་དེ་ཉིད་འདི་ལྟར་ཚོལ་ཏེ། ཅི་འདི་ལ་སྐྱེ་མཆེད་འདི་རྟག་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། ཐེར་ཟུག་པ་མེད་ཅིང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། སྣ་དང་། དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པར་ཤེས་ལ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་ཅིང་བདག་གི་མེད་དོ་ཞེས་རིག་ནས་སྣ་དང་། དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་འདི་ནི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཁོ་ན་ཙམ་ཡིན་ལ། དེས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བཅིངས་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་ཞན་པ་དག་ནི་རྣམ་པ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་གོ་སྙམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། ལྕེ་ལ་ཡང་བརྟེན། རོ་ལ་ཡང་བརྟེན། དེ་སྐྱེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ་རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཚོར་བ། ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདུ་ཤེས། རེག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རེག་པ། སེམས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་སེམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་འདི་དག་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ཞིང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ། བྱ་བ་ཐ་དད་པ་རྩོམ་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དོན་གཅིག་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་ལ་ཡང་བརྟེན། སྐམ་པ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཐེའུ་ལ་ཡང་བརྟེན། ཐབ་ལ་ཡང་བརྟེན། མགར་བ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། ལག་པའི་རྒྱན་སོར་གདུབ་གཅིག་བྱེད་དེ། ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་འདི་ཡང་། ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་སྐྱེད་དོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་འདི་ལྟར་རབ་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྟག་པའམ། བདེ་བའམ། གཙང་བའམ། བདག་དང་བཅས་པ་ཆུང་ཟད་ཡོད་པ་

68-132a

རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་བསམས་ན་གང་མཚན་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཆུང་ངུ་ཙམ་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ལྕེ་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ལོ། །དེ་སེམས་ཅན་རྒྱ་མཚོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གང་དུ་ཞུགས་ཤིང་ཆགས་པ། མི་དང་། ལྷ་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་གནོད་ཅིང་ཞུགས་ཏེ་འཆིང་ངོ་། །དེ་ལྕེ་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཏེ། ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ལ་བདག་མེད་ཅིང་ལྕེ་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ལ་བདག་གི་མེད་དེ། བདག་རྟག་པའམ། བརྟན་པའམ། ཐེར་ཟུག་པ་མེད་ཅིང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། ལྕེ་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་མེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། དེ་དེ་ལས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ལོ། །གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལུས་དང་། རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལུས་ལ་ཡང་བརྟེན། རེག་བྱ་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མཐོང་སྟེ། གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པ། རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་འབྱུང་སྟེ། ཆོས་འདི་དག་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་མིག་གི་དབང་པོའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ལུས་ཀྱི་རེག་པ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་ལྔ་པ། དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་དེ་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་བཅུ་བརྟགས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོག་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། ཆོས་གང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་བསྡུས་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དང་ནམ་མཁའོ།།

68-132b

དེ་ལ་ཆོས་གང་ཆུང་ཟད་མེད་པའི་ཆོས་དེ་བསྡུས་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ས་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམ་པ་དུ་མ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་གནས་སོ་སོར་རྟོག་པས་ཉོན་མོངས་པ་སེལ་ཞིང་ཟད་པར་བྱེད་ལ་འཇིག་པར་བྱེད། ཟག་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱོགས་པར་བྱེད་ཅིང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་མི་ཤེས་ཤིང་ཤེས་པ་མེད་ལ། སོ་སོར་རེག་པ་མེད། ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མེད་ལ། རབ་ཏུ་རྟོག་པ་མེད། གཞན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་སྐྱེས་པ་དག་ཀྱང་འཇིག་པར་བྱེད་ཅིང་། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་བདག་འཇིག་པར་བྱེད་ལ། ཡང་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་པ་གསུམ་པ་འདི་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་དང་ཆོས་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་ལ་རྟག་པ་དེ་དག་དུས་ཀྱིས་མ་བསྐྱེད་ཅིང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ལ་མི་སྐྱེའོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་དེ་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་དང་གཟུགས་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅེ་ན། དེ་ལ་གཟུགས་ཅན་བཅུ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅིང་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ཇི་ལྟར་ན་དམིགས་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་ན་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པས་སྒྲ་འཛིན་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་ན་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པས་དྲི་འཛིན་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པས་རོ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་དང་། གཞན་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཇི་ལྟར་ན་བསྟན་དུ་

68-133a

མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པ་དག་གིས་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅིང་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ཇི་ལྟར་དམིགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དགེ་སློང་དེ་ཇི་ཙམ་དུ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་མཐོང་ཞིང་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། རྒྱ་དང་རྒྱའི་འབུར་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་རྒྱ་དེའི་མི་འདྲ་བ་མཁྲང་བ་དང་། རྒྱའི་འཇམ་པ་དང་། སྙི་བ་དང་། མཁྲང་བ་དང་། མི་མཁྲང་བ་དེ་ལས་རྒྱའི་འབུར་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅིང་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་ལ་དམིགས་པ་འཛིན་ཏོ། །གསུམ་པ་རྒྱའི་འབུར་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་མི་འདྲ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་མི་འདྲ་བ་ལས་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ནི་མཐའ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །མཐའ་གཉིས་པ་ནི་འདྲ་བ་དག་ལས་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐགས་དཀར་པོ་དག་ལས་གོས་ཀྱི་སྣམ་བུ་དཀར་པོར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །མཐའ་གསུམ་པ་ནི་མི་འཐུན་པ་དག་ལས་མི་འཐུན་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཙུབ་ཤིང་ལས་མེ་འབྱུང་ཞིང་མེ་དང་ཤིང་མི་འཐུན་པར་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ། །མཐའ་བཞི་པ་ནི་སླ་བ་ལས་བསྐ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འོ་མ་སླ་བ་ལས་བསྐ་བ་འབྱུང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འོ་མ་སླ་བ་ལས་ཞོ་བ་སྐ་བ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མི་འདྲ་བ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེའོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། ཆོས་རྟོགས་པ་ལ་མངོན་དགའ་ཞིང་། །བསམ་གཏན་ཀུན་དགར་གནས་ལྡན་ལ། །དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་ནི། །མྱ་ངན་འདས་པ་མཆོག་འཐོབ་བོ། །བྱམས་ལ་རྟག་པར་ཀུན་ཏུ་དགའ། །ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བརྩོན་བྱེད་ཅིང་། །ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཤེས་པ། །དེ་ཉིད་ཁོ་ན་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་གི་བློ་གྲོས་ཚུལ་བཞིན་སེམས། །འདོད་དང་ཁྲོ་བས་མི་ཉམས་པ། །དགེ་སློང་དེ་ཡིན་ཤེས་པར་བྱ། །དེ་ལས་བཟློག་ན་གཞན་དུ་འགྱུར། །འབྱུང་པོ་ཀུན་ལ་བརྩེ་ཞིང་ཞི། །ཆགས་པ་ཐམས་

68-133b

ཅད་རྣམ་སྤངས་ལ། །འཆིང་བ་ཀུན་ལས་ངེས་གྲོལ་བ། །དེ་ཉིད་རིག་པ་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་གི་རྣམ་ཤེས་ལས་རུང་བཞིན། །གང་དག་ཡུལ་གྱིས་མི་ཉམས་པ། །གསེར་ལ་དྲི་མ་མེད་པ་བཞིན། །དག་པ་དགེ་སློང་ཞེས་བྱ་འོ། །གང་གི་ཡིད་ལ་དགའ་བ་དང་། །མི་དགའ་བ་ཡིས་གོས་མེད་ཅིང་། །སྐྱོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་པ། །དེ་ནི་དགེ་བའི་གཏེར་དུ་བལྟ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཉེ་བར་ཁྲོ་མེད་ཅིང་། །ཆོས་སྤྱོད་པ་དག་དབང་པོ་ཐུལ། །སེམས་ཅན་མི་དམན་བློ་གྲོས་ལྡན། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་དག་བསྟན་བཅོས་བསྟན་བཅོས་དོན། །རྟག་ཏུ་རྣམ་ཤེས་བློ་གྲོས་དགའ། །བཟའ་བཏུང་དག་ལ་དགའ་མེད་པ། །ཞི་བའི་ཡིད་དེ་དགེ་སློང་ཡིན། །གང་དག་ཚལ་དགོན་གཙུག་ལག་ཁང་། །དུར་ཁྲོད་དང་ནི་རྩྭ་བཏིང་ལ། །ཡིད་ནི་དགའ་བར་བྱེད་པ་དག །དེ་ལྟ་བུ་ནི་དགེ་སློང་ཡིན། །སྐྱོན་རྣམས་དེ་ཉིད་ལས་ཤེས་ཤིང་། །འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་རིག་པ་དང་། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དེ་ཉིད་ཤེས། །སྡིག་དང་བྲལ་བ་དགེ་སློང་ཡིན། །སྡིག་པའི་དགོན་པ་བཅོམ་བྱས་ཤིང་། །སྐྱོན་བཅོམ་དབང་པོ་ཐུལ་བ་དང་། །ཡང་སྲིད་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ནི། །ཞི་བའི་ཡིད་དེ་དགེ་སློང་ཡིན། །བསྔགས་པས་སྙིང་ལ་དགའ་མེད་ལ། །སྨད་པས་ཞུམ་པ་མེད་པ་ནི། །རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུར་ཟབ་པ་སྟེ། །རྣལ་རིག་དགེ་སློང་ཞེས་བྱ་འོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་བདག་མི་སྟོད། །སྙན་པར་སྨྲ་ཞིང་དུས་སུ་སྨྲ། །བརྐམ་མེད་གྲགས་པ་མཁས་པ་དག །དགེ་སློང་དེ་ནི་ཞི་ཞེས་བྱ། །འདོད་པའི་ཁམས་སུ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ། །དེ་བཞིན་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་ནི། །གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཤེས། །བསྟན་རིག་དགེ་སློང་ཞེས་བྱ་འོ། །འཇིག་རྟེན་གཏམ་ལ་ཆགས་མེད་ཅིང་། །གང་གི་ཡུལ་དག་དུག་ལྟ་བུ། །ཆགས་པའི་སྐྱོན་དག་རྟག་འཇོམས་པ། །དགེ་སློང་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་བས་བསྟན། །གང་གི་བློ་གྲོས་འདོད་རྣམས་ལ། །འདམ་ལྟ་བུར་ནི་རྟག་ཏུ་ལྟ། །བརྟན་པ་བློ་གྲོས་ངེས་གྲོལ་ཞིང་། །དེ་ནི་

68-134a

འཁོར་བའི་འཆིང་ལས་གྲོལ། །གང་ཞིག་ལེ་ལོ་ཐག་བསྲིངས་པ། །བསམ་གཏན་ཁ་ཏོན་ལས་རུང་ཞིང་། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་བྱེད་པ། །དགོན་གནས་དགེ་སློང་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་བློ་གྲོས་དྲིས་ལན་ལྡོན། །སྤོབས་དང་ལྡན་ཞིང་དབང་པོ་ཐུལ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ཤེས་ཏེ། །གང་དག་བཟློག་ན་རྩྭ་དང་འདྲ། །གང་གི་བློ་གྲོས་ལུས་དུབ་པས། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྐྱོ་མེད་ཅིང་། །དོན་དུ་བྱ་བ་ཀུན་ཤེས་པ། །དེ་ནི་དགེ་འདུན་སོགས་པ་བྱེད། །ཚོང་ཟོང་ཕྱིར་མིན་ལོངས་ཕྱིར་མིན། །གྲགས་པའི་དོན་དུ་ག་ལ་ཞིག །གང་བློ་དགེ་འདུན་དོན་སེམས་པ། །དེ་ནི་འཁོར་བའི་འཆིང་ལས་གྲོལ། །གང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་མཐོ་རིས་དང་། །རྙེད་དང་གྲགས་པའི་དོན་དུ་མིན། །ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་འདས་དོན་བྱེད། །དགེ་སློང་དེ་ནི་ཞི་ཞེས་བྱ། །སྡིག་པ་དག་ནི་རྟག་ཏུ་སྤངས། །ལེགས་པར་བྱེད་ལ་རྟག་དགའ་ཞིང་། །སྡིག་པའི་བཤེས་དང་མི་འདྲེ་བ། །སངས་རྒྱས་བསྟན་ལ་དགེ་སློང་ཡིན། །སེམས་ནི་བྱམས་པར་བསྒོམས་བྱས་ཤིང་། །མཁས་པ་དྲང་པོའི་སེམས་ལྡན་ལ། །བསླབ་པའི་གཞི་ལ་ཉམས་མེད་པ། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཡོང་མི་རིང་། །འཁོར་བའི་སྐྱེ་དང་རྒ་བ་ཡི། །འཇིགས་ལས་ཁ་ནི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཤིང་། །བསམ་གཏན་ལྡན་ལ་བག་ཡོད་པ། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཡོང་མི་རིང་། །མི་རྟག་སྟོང་པ་བདག་མེད་དང་། །བྱ་བའི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་དང་། །བསམ་གཏན་འཕེལ་བའི་རྣམ་ཤེས་པ། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཡོང་མི་རིང་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ས་གཞན་ལྔ་པ་ལས་ས་གཞན་དྲུག་པ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། དགེ་སློང་དེ་མུ་བཞི་པ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་འདི་དག་གི་རྒྱུ་འདྲ་བ་དག་ལས་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་དང་། མི་འདྲ་བ་དག་ལས་མི་འདྲ་བ་དང་། འདྲ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཕྱེད་འདྲ་

68-134b

བ་དག་ལས་ཕྱེད་འདྲ་བ་འབྱུང་། ཇི་ལྟར་རྒྱུ་འདྲ་བ་དག་ལས་འདྲ་བ་འབྱུང་ཞེ་ན། དཔེར་ན་འབྲུ་དང་། འབྲུའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དག་ལས་འབྲུ་ཉིད་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ། ནང་གི་དགེ་བའི་ལས་འདྲ་བ་དག་ལས་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ལ་དམིགས་པ་ནི་མུ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མི་འདྲ་བ་དག་ལས་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ནི་དཔེར་ན་འོ་མ་ལས་ཞོ་སྐྱུར་བ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་ཡང་འཇིག་རྟེན་འདིར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་འདོད་པ་སྡུག་པ་དག་བྱས་པས། ཞོ་སྐྱུར་བ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་མི་འདོད་ཅིང་མི་སྡུག་ལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་རྣམས་ལ་དམིགས་པ་ནི་མུ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མི་འདྲ་བ་དག་ལས་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ནི་དཔེར་ན་ཚོན་སྔོན་པོ་དང་། བབ་ལར་སྦྱར་ན་ཁ་དོག་མི་འདྲ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། ནང་གི་ཆོས་ལ་ཡང་ལས་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལས་དང་། འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་སྟེ། ལས་དང་འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བ་ནི་དཔེར་ན། ལོག་པར་ལྟ་བ་མཆོད་སྦྱིན་པ་དག་མཐོ་རིས་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཕྱུགས་དག་གསོད་དེ། དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་ནི་མུ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཕྱེད་འདྲ་བདག་ལས་ཕྱེད་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ནི། ཐགས་ཕྲ་མོ་དཀར་པོ་ཉིད་ལས་སྣམ་བུ་དཀར་པོ་སྟུག་པོ་ཉིད་དུ་བྱེད་དེ། ཕྲ་མོ་དང་། སྟུག་པོ་གཉིས་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ཕྱེད་འདྲ་བདག་ལས་ཕྱེད་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ནི། མི་དགེ་བའི་ལས་བསགས་པ་ཕྲ་མོར་གྱུར་པ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་དག་བྱེད་པ་ནི་མུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་སློང་དེ་ལས་དང་འབྲས་བུ་འོང་བ་དང་འགྲོ་བའི་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་བསམས་པ་མཐོང་ནས། ལས་དང་འབྲས་བུ་འཁོར་ལོ་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་འགྲོ་བའི་མུ་བཞི་པ་སེམས་པར་བྱེད་དེ། རིས་དང་ལྡན་པའི་མི་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མུ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །མི་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་མུ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པར་བྱེད་པའི་

68-135a

ལས་ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་མུ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་མུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །རིས་དང་ལྡན་པར་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པར་གྱུར་པ་དག་རྒྱུ་སྔར་མ་ཐོབ་པར་མི་དག་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཐོབ་པ་མེད་པའི་མི་ལ་འདོད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལ་སོགས་པས་གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་མུ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །མི་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་མེའམ། རལ་གྲི་དང་ཕྲད་ན་སྲེག་གོ་ཞེའམ། གཅོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཐོབ་ན། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་སུ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ནི་མུ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་རིག་སྔགས་དང་། དུག་གི་མཐུ་ཐོབ་པ་དང་། མ་ཐོབ་པ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི། འཆི་བའི་ཡུལ་གྱི་དུས་སུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་མའི་གཟུགས་བརྙན་ཐོབ་པ་ནི་མུ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་ནི། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་སྨན་གྱི་ས་བོན་བཏབ་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་དཔེར་ན། དགེ་སློང་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ངེས་པར་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་རི་རབ་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡོད་པའི་ལས་དེ་དག་ཐོབ་པ་མེད་ཅིང་གནོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། གྲོལ་བ་ནི་མུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་ལ། སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ལས་ནི་མུ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་ལ། ཚེ་

68-135b

འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་མུ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཚེ་འདི་ལའང་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ནི་མུ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཚེ་འདི་ལ་ཡང་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། སྐྱེས་ནས་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་མུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་ལ། སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ལས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་རྒྱལ་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན། ཆད་པས་གཅོད་པ་ནི་ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་སྦྱིན་པས་དེ་བསྔགས་པར་འགྱུར་བ་ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བ་ཡོད་པ་དེ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ལྷན་ཅིག་མི་འགྲོ་བ་ནི་མུ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་ལ། ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ནི། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་མེ་དོང་དུ་ཞུགས་པས་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི། ཚེ་འདི་ལ་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བ་བྱས་པས་གཞན་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ཐོབ་པ་ནི་མུ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང་། སྐྱེས་ནས་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ནི་མུ་གསུམ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་མུ་གསུམ་པ་བཞིན་ནོ། །ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། སྐྱེས་ནས་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་དཔེར་ན། འཇིག་རྟེན་པ་དག་མི་སྨྲ་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། མི་སྨྲ་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དག་ནི་ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ཀྱི་ལས་ཡིན་ཏེ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ལས་དེས། ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་མི་དམིགས་ཤིང་། སྐྱེས་ནས་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་

68-136a

མ་ཡིན་པ་ནི་མུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དགེ་སློང་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་ནས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ལྷ་དང་། མི་རྣམས་ཀྱི་ལས་དང་། འབྲས་བུ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་དྲ་བ་མང་པོ་ཡན་ལག་དུ་མ་མཐོང་ནས། ཡང་དག་པའི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེ། ལས་དང་། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་འདི་དག་ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན། ངག་གིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ་ནི། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་ཤིང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྒྱུ་དེ་དང་། རྐྱེན་དེ་དག་གིས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའམ། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སམ། ཡི་དགས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེའོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་འདི་དག་ལུས་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ངག་གིས་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་ལྡན་པ་ནི། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་རྒྱུ་དེ་དང་། རྐྱེན་དེ་དག་གིས་ལུས་དང་བྲལ་ནས། བདེ་འགྲོ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེའོ། །རང་གི་ལས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་བའི་དགེ་སློང་དེ་ནི། གཞན་དག་ལས་ཐོས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་། བདུད་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་བའི་སེམས་ཅན་དག་དང་སྤྱོད་པ་མཚུངས་པར་མི་སྤྱོད་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་གཏུགས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡིད་འབྱུང་བ་དང་། དགེ་བ་དང་། འཁོར་བའི་མཐར་གཏུགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། འཁོར་བ་འདི་ལས་ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་དང་། སྦྱིན་

68-136b

བདག་དང་། སྦྱིན་པ་པོ་དག་སྒྲོལ་བ་དང་། གཞན་དག་ལ་ཡང་ཕན་གདགས་པ་བྱེད་པར་གྱུར་པས་སྤྱོད་དོ། །ཆོས་དང་། ལས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པའི་དགེ་སློང་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ལྷ་དང་། མི་རྣམས་ཀྱི་ལས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་ནོར་བུ་ཤིན་ཏུ་དང་ཞིང་གསལ་བ། ནོར་བུ་བཻ་དཱུརྱའི་བུ་གའི་ནང་དུ་སྐུད་པ་བཅུག་པ་སེར་པོའམ། བཙོད་ཀའམ། དཀར་པོ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ། ལས་ཀྱི་ནོར་བུའི་ནང་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྐུད་པ་ཡོད་པ་དེ་དགེ་སློང་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་དེས་མཐོང་ངོ་། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ནོར་བུ་ལྟ་བུའི་ལས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་ནོར་བུ་དཀར་ཞིང་ཤིན་ཏུ་དཀར་བ་གང་ཞིག །ཀུན་ནས་གསལ་ཞིང་རྨ་མེད་ལ། དང་ཞིང་དབུག་བཟོད་པ། ལས་སུ་བྱར་རུང་ཞིང་ཀུན་ཏུ་སྒོར་གྱུར་ལ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྔགས་པ། ནོར་དང་ལྡན་ཞིང་རྒྱལ་པོ་ལ་འོས་པ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་ནོར་བུ་དེ། རྒྱལ་པོའམ། རྒྱལ་པོའི་བུས་དེའི་ཡོན་ཏན་ཤེས་ཤིང་། དེའི་རིན་ཤེས་པར་གྱུར་ནས། རྒྱན་དུ་བྱ་བ་ནས་གདགས་པའི་བར་དུ་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ། དགེ་སློང་དེ་ཕྱོགས་དཀར་པོ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ནོར་བུ་འདི་ཀུན་ནས་དཀར་ཞིང་། ཤིན་ཏུ་གསལ་ལ་སྡིག་པ་མེད་པ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་ཅིང་དང་ལ་དབུག་བཟོད་པ། ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་སྐྱེད་པ། དྲི་བ་དང་ལན་ལྡོན་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཐུར་མས་འབིགས་པར་བཟོད་ཅིང་། ལས་སུ་རུང་བ་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཤེས་པ་དག་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ནོར་བུ་འདི་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དུ་དེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་དམ། དེ་བདུད་

68-137a

ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་དམ། དེ་ཚངས་པའི་རྒྱལ་སྲིད་དམ། དེ་ཟག་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པའི་རྒྱལ་སྲིད་འགྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་དེ་ལྟར་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནོར་བུ་འདི་ལས་སུ་རུང་ཞིང་ཀུན་ཏུ་སྒོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་ཏུ་སྒོ་ནི་ལྷ་དང་མིའི་སྒོར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་སྒོར་གྱུར་པ་ནི། འཁོར་བའི་གྲོང་ཁྱེར་ལས་འབྱུང་ཞིང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྒོའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྔགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པ་སློབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྔགས་པའོ། །རྒྱལ་པོ་ལ་འོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལམ་བསྒྲུབ་པ་ཤེས་པའི་སེམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཏུ་རུང་བའོ། །དེར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནོར་བུ་བཻ་དཱུརྱ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནོར་བུ་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་དང་། ཆོས་འཐུན་པར་དམིགས་པའོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་ནོར་བུ་གཞན་ཞིག་རྨ་ཡོད་ཅིང་ཐམས་ཅད་དུ་བཟང་བ་མ་ཡིན་ལ། ཀུན་གྱི་སྒོ་མ་ཡིན། དཀར་བ་མ་ཡིན་ཞིང་དབུག་ཏུ་མི་བཟོད་ལ། ལས་སུ་བྱར་མི་རུང་། སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་བསྔགས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། རྒྱལ་པོའམ། རྒྱལ་པོའི་བུ་ལ་རུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་ཆོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ནོར་བུ་རྨ་ཡོད་པ་དེའི་རྨ་གཅིག་པོ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཐེ་ཙོམ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་གྱི་སྒོ་མ་ཡིན་པ་ནི། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོའི་སྒོ་ཡིན་ནོ། །ནོར་དང་མི་ལྡན་པ་ནི། ཟག་པ་མེད་པའི་བཀྲ་ཤིས་དང་མི་ལྡན་པའོ། །དབུག་པར་མི་བཟོད་པ་ནི། ལེགས་པར་འདྲི་བ་དང་། ལན་གླན་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་འབུགས་པའི་ཐུར་མར་མི་རུང་བའོ། །རྒྱལ་པོའམ། རྒྱལ་པོའི་བུ་ལ་

68-137b

འོས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་བརྒྱད་རྣམས་སུ་མི་རུང་བ་སྟེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མགུལ་དུ་ཐོགས་སོ། །དེ་དག་ནོར་བུ་དེའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ནོར་བུ་ཐོགས་ནས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ཞུགས་ཏེ་ཡོངས་སུ་འཁྱམ་མོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དགེ་སློང་ནོར་བུ་དེ་ལྟ་བུའི་ནོར་བུར་གྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི། བཻ་དཱུརྱ་དང་འདྲ་བའི་ནོར་བུ་མཆིང་བུ་མཐོང་ནས། བཻ་དཱུརྱ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་བཞིན་ནོ། །དགེ་སློང་དེ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་བརྟག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཤེས་པས་གཞན་བདུན་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་ལ་ཞུགས་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དག་གིས་མཐོང་ནས། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དག་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལའོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ལའོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་རྣམས་ལའོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་བརྒྱ་བྱིན་ལའོ། །བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ནི་འཐབ་བྲལ་བ་རྣམས་ལའོ། །འཐབ་བྲལ་བ་དག་གིས་ནི་དགའ་ལྡན་པ་རྣམས་ལའོ། །དགའ་ལྡན་པ་དག་གིས་ཀྱང་བྱམས་པ་ལའོ། །བྱམས་པས་ཀྱང་འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་ལའོ། །འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་པ་རྣམས་ལ། འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་རྗེས་སུ་ཇི་ལྟར་མཐོང་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས། གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་གང་སྡོམ་པ་ཉིད་བླངས་ཏེ། དེ་ཕན་ཆད་

68-138a

གཉིད་ལོག་གམ། མྱོས་སམ། རབ་ཏུ་མྱོས་ཀྱང་། དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ཉིད་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ། དཔེར་ན། ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བར་ཆད་མེད་པ་རྟག་ཏུ་འབབ་པ་དེ་བཞིན་དུ། སྐྱེས་བུ་དེ་གཉིད་ལོག་གམ། མྱོས་སམ། རབ་ཏུ་མྱོས་པའི་འཇུག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པར་འདོད་དོ། །གཟུགས་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ལས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན། གཟུགས་དེ་ཡང་། གཟུགས་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་ཡིན་ལ། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་སློང་དེས། སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་གཟུགས་ཐ་དད་པ། གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ། མིང་དང་འགྲོ་བ་ཐ་དད་པ། གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཇི་ལྟ་བུར་མཐོང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི། སེམས་ཐ་དད་པ། གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། མོས་པ་ཐ་དད་པ་དང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར། གཟུགས་ཐ་དད་པ་དང་། གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་དང་། མིང་དང་འགྲོ་བ་ཐ་དད་པ་དང་། གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ནི། དཔེར་ན་རི་མོ་མཁན་ནམ། རི་མོ་མཁན་གྱི་སློབ་མ་མཁས་པ་ཞིག །ས་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་འཇམ་ལ་མཁྲང་བ་ཞིག་མཐོང་ནས་འདུག་སྟེ། ཚོན་སྣ་ཚོགས་དག་གིས། རི་མོའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ལེགས་ཤིང་། ལེགས་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས། སེམས་ཀྱི་དབང་གིས་འདྲི་བ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་རི་མོ་མཁན་ནམ། རི་མོ་མཁན་གྱི་སློབ་མ་ལྟ་བུ་འདི་ལྷག་པར་མོས་པས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ས་ཤིན་ཏུ་འཇམ་ཞིང་མཁྲང་བ་དག་ལ། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དག་གི་འཁོར་བའི་སར་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་དང་། མིང་དང་འགྲོ་བ་ཐ་དད་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་

68-138b

གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དག །སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེས་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ཚོན་དཀར་པོས་ནི། གཟུགས་དཀར་པོར་འདྲི་བར་བྱེད་ལ། དམར་པོས་ནི་དམར་པོར་འདྲི་བར་བྱེད། སེར་པོས་ནི་སེར་པོར་འདྲི་བར་བྱེད། ཚོན་ཕུག་རོན་ཁ་ལྟ་བུས་ནི་ཕུག་རོན་ཁ་ལྟ་བུ་འདྲི་བར་བྱེད། ནག་པོས་ནི་ནག་པོར་འདྲི་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་འདི་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པ་དཀར་པོ་ཉེ་བར་བཟུང་ནས། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཆོས་དཀར་པོ་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་དཀར་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །རི་མོ་མཁན་གྱིས་ཚོན་དམར་པོ་བླངས་ནས། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་དམར་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དམར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒྲ་དང་། རོ་དང་། རེག་པ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་སྟུག་པོ་དག་གིས། རི་མོའི་གཞི་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བྱས་པའོ། །ཡང་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེས། ཚོན་སེར་པོ་བླངས་ནས་དུད་འགྲོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་སེར་པོའི་དབང་གིས། གཅིག་ལ་གཅིག་ཁྲག་འཐུང་བར་བྱེད་ཅིང་ཤ་ཟ་བར་བྱེད་ལ། གཅིག་ལ་གཅིག་ཚོན་སེར་པོ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གིས་གསོད་དོ། །ཡང་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེས། ཚོན་ཕུག་རོན་ཁ་ལྟ་བུ་ལ་དམིགས་པ་མཐོང་ནས། ཚོན་ཕུག་རོན་ཁ་ལྟ་བུའི་ལས་དྲི་མ་ཅན་ཡི་དགས་ཀྱི་འགྲོ་བ་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་ལུས་ཚལ་ཤིང་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་སེར་སྣ་ལ་དམིགས་ཤིང་། གཏི་མུག་རབ་རིབ་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་དབང་གིས་བཀྲེས་ཤིང་སྐོམ། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེས། ཚོན་རྩི་ནག་པོ་ལྟ་བུའི་ལས་ཀྱི་ངོ་བོ་བླངས་ནས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གཟུགས་ནག་

68-139a

པོ་འདྲི་བ་ལྟ་བུར་དེ་དག་ཀྱང་། ལས་ནག་པོས་ལྕགས་ནག་པོའི་ར་བ་འབར་བས་བསྐོར་བ་དེར་སྐྱེས་ཏེ། ལུས་ནག་པོ་ལ་ནད་དང་། གནོད་པ་དང་། བཀྲེས་ཤིང་སྐོམ་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་ཅིང་། རང་གིས་ཉེས་པར་བྱས་པ་གཞན་ཡང་མཚུངས་པ་མེད་པའི་གནོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉམ་ཐག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ། ཚོན་རྩི་ལྔའི་རི་མོའི་གཞི་ལྟ་བུའི་འཁོར་བ་ཁམས་གསུམ་དུ་འགྲོ་བ་ལྔར་ཀུན་ཏུ་གནས་ཤིང་། ས་གསུམ་པོ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱིས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་ཀུན་ཏུ་གནས་ཏེ། དེ་ལ་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེ་འདོད་པ་བསྟན་ཅིང་འདོད་པའི་ཁམས་ལ་དམིགས་པས། གཟུགས་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འདྲིའོ། །འདོད་པའི་ཁམས་དང་བྲལ་བ་དག་ནི། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་དམིགས་ཤིང་གནས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་སའི་གནས་སྐབས་བཅུ་དྲུག་པོ་དག་ནི་བསམ་གཏན་བཞིའི་པིར་གྱིས། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་མངོན་པར་འདྲིའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བ་དག་ནི། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞིའི་སྲེད་པ་ལ་མཉམ་པར་དམིགས་པའི་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུས། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མངོན་པར་འདྲི་སྟེ། ཁམས་གསུམ་གྱི་གཞི་འདི་ནི་རྒྱ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེས། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་མཐོང་སྟེ། དེ་ལ་སེམས་ནི་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ནི་རི་མོའི་ཚོན་རྩིའི་སྣོད་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དག་ནི་ལས་བརྟན་པར་བྱས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་ནི་ཁྲི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་ནི་པིར་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་སྣ་ཚོགས་དག་ནི་ཚོན་རྩི་སྣ་ཚོགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བ་ནི་རྩིག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ནི་སྣང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །བརྩོན་འགྲུས་

68-139b

རྩོམ་པ་ནི་ལག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པས་བྱས་པའི་གཟུགས་མང་པོ་དག་ནི། རི་མོའི་གཟུགས་ཆ་བྱད་དང་། དབྱིབས་དང་། མདོག་དང་། འབྱོར་པར་གྱུར་པ་མང་པོ་དག་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དགེ་སློང་བསམ་གཏན་ལ་ཞུགས་པ་དེ། སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན། གང་རི་མོ་མཁན་དེ་མགུ་ན། ཚོན་རྩིའི་རྣམ་པ་ལེགས་པར་སྦྱང་བ་བྱས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། པིར་གྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ལེགས་པར་འདྲི་ན་དེའི་ཚེ། གཟུགས་ལེགས་པར་འདྲི་བ་དེ་བཞིན་དུ། གང་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་འདི་མགུ་ན་བསམ་གཏན་གྱི་བྱ་བ་ལ། ཚོན་རྩི་ལྟ་བུའི་བསམ་གཏན་གྱི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ། ཚོན་རྩི་ལྟ་བུ་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། པིར་གྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ལེགས་པར་འདྲི་བ་ལྟ་བུའི་དམིགས་པ་ལུང་ཕོག་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པས། འོག་དང་། སྟེང་དུ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་དང་། ལྡང་བ་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་ན། སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེ། བསམ་གཏན་གྱི་སར་གཟུགས་ལེགས་པར་འདྲིའོ། །གལ་ཏེ་མི་དགའ་ན། སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོའི་ས་ངན་པ་དེར་འགྲོ་བའི་རིས་དང་། གནོད་པ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་གཏུན་ཤིང་པིར་ལྟ་བུས་མི་དགེ་བའི་ཚོན་རྩི་བླངས་ནས་སྣོད་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་གཟུགས་དེ་དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བའི་གཟུགས་མ་ལེགས་པ་འདྲི་སྟེ། རྒྱ་ཆེར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྤྲེའུ་ནི་འཕྱར་བ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་དང་། ལྕུག་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་དང་། རི་བྲགས་ཀྱི་བུ་ག་དང་། སྨན་ལྗོངས་ཐ་དད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་བ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་སྤྲེའུ་ལྟར་འཕྱར་བ་འདི་ཡང་ཐ་དད་པ་

68-140a

ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་གི་འགྲོ་བ་ལྔར་འགྲོ་སྟེ། སེམས་ཅན་ནི་ཤིང་ལྟ་བུའོ། །སྲེད་པའི་ལྕུག་མ་ནི་ལྕུག་མའི་རྣམ་པ་དུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན། རྟོག་པ་ནི་མེ་ཏོག་གི་ཡལ་ག་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་དང་། རི་སུལ་དང་། བུ་ག་དང་། སྤྱོད་པ་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པའི་ཁམས་གསུམ་ནི་འབྲས་བུ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ནི་ཕུག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །སེམས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ལྷ་དང་། མི་རྣམས་ཀྱི་གནས་རྣམས་སུ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་སྟེ། སེམས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུ་དེ་འཁོར་བའི་སར་འཁྱམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་བསམ་གཏན་ལ་ཞུགས་པ་དེ་སེམས་གར་མཁན་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་གར་མཁན་དག་ཆ་བྱད་དང་། ཚོན་རྩི་དང་། ས་དང་། གོས་དང་། སིལ་སྙན་སྣ་ཚོགས་དག་ཐོགས་ནས། གར་མཁན་གར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་གར་མཁན་ལྟ་བུ་འདི་ཡང་ས་དང་འགྲོ་བའི་རིས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་སུ་ལས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་ཆ་བྱད་སྣ་ཚོགས་ཐོགས་ཤིང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འཛིན་པ་ནི་ཆ་བྱད་སྣ་ཚོགས་ཐོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་དག་ནི་སིལ་སྙན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བ་གར་མཁན་ལྟ་བུ་ནི་རང་གི་ཡུལ་གར་མཁན་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། གར་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་གར་མཁན་ལྟ་བུ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་ཅིང་ཡུན་རིང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དུ་མར་གར་བྱེད་དོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཉ་ལྟ་བུ་ཆུ་བོའི་ཉ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཉ་ནི་རིའི་ཆུ་བོ་འགྱུར་ཞིང་དབའ་རླབས་འཁྲུགས་པ་གཏིང་ཟབ་ལ་རྒྱུན་དྲག་སྟེ། བཟོད་པར་དཀའ་ཞིང་འབབ་པའི་རྒྱུན་གྱིས་ཤིང་ལྗོན་པ་མང་པོ་རྩ་ནས་འབྱིན་པར་ནུས་ལ་འགྱུར་བའི་ཤུགས་དྲག་པོ་བཟློག་པར་དཀའ་བའི་ལས་མི་བཟད་པར་འབྱུང་ཞིང་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཉ་ལྟ་བུ་འདི་ཡང་སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་དབའ་རླབས་འཁྲུགས་པ་ནི་འགྱུར་ཞིང་དབའ་རླབས་འཁྲུགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། མནར་མེད་པས་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཆུ་བོ་རབ་མེད་ལྟར་གཏིང་ཟབ་པ་ཡིན། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་

68-140b

ཀྱི་རྒྱུན་བཟོད་པར་དཀའ་བའི་འགྲོ་བ་དག་ཏུ་ཕ་རོལ་དུ་འགྲོ་བ་ནི་རྒྱུན་དྲག་པོ་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། འགྲོ་བ་ལྔའི་ཆུ་བོར་རྒྱུ་བའི་རྒྱུན་དྲག་པོས་བསྐལ་པ་དུ་མ་ཙམ་དུ་འདྲེན་པར་འགྱུར་བ་མི་བཟོད་པ་ནི་འབབ་པའི་རྒྱུད་འགྱུར་བའི་ཤུགས་དྲག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་བའི་ཤུགས་བཟློག་པར་དཀའ་བ་ནི་བཟློག་པར་དཀའ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པ་ཆུ་བོ་ལྟ་བུར་སེམས་ཉ་ལྟ་བུ་འབྱུང་ཞིང་འཇུག་སྟེ། ལྷ་དང་མི་དག་ཏུ་ནི་འབྱུང་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་རྣམས་སུ་ནི་སྲེད་པ་ཆུ་བོ་ལྟ་བུར་སེམས་ཉ་ལྟ་བུ་འཇུག་གོ། དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་ལ་གནས་པ་དེ་ལས་དང་ཆོས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་ཤིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སེམས་ལ་རག་ལས་པ་མཐོང་ལ། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་ཅིང་སེམས་ཀྱིས་བསླུས་པ་མཐོང་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་ལས་ལ་རག་ལས་ཤིང་སེམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་སེམས་རག་ལས་པ་མཐོང་སྟེ། ཀྱེ་མ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ནས་འགྲོ་བ་དུ་མར་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་མོ། །དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་འཆིང་ཞིང་རྣམ་པར་བྱང་བས་འགྲོལ་བར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་མང་སྟེ། དམིགས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་། འགྲོ་བའི་རིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྔའོ། །རྟེན་བཟང་པོའི་བྱེ་བྲག་གིས་དལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པ་དང་། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བའི་འདུ་བྱེད་དང་། ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་སེམས་བག་ལ་ཉལ་དང་ལྡན་པ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་དང་རྟག་ཏུ་མི་ལྡན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་ལྔ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དབང་པོའི་བྱེ་བྲག་གིས་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་ལ། སྲེད་པའི་གནས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་མདོར་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་འདིའི་ཕྱོགས་འདི་ནི་

68-141a

སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྔར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བ་གསུམ་དག་གི་གཉེན་པོ་གསུམ་ཡིན་ནོ། །འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་རབ་ཡང་དག་པའི་ལམ་སྟོན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ལ་ནི་མི་སྡུག་པའོ། །ཞེ་སྡང་ལ་ནི་བྱམས་པའོ། །གཏི་མུག་ལ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལུས་ལ་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བ་ན། དེ་ལུས་དེ་ལ་དམིགས་ནས་གནས་ཤིང་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ། རྐང་པ་དང་། སེན་མོ་དང་། མདོག་དང་། ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་རགས་པའི་བར་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་བདག་གང་ཡིན། བདག་གི་ཅི་ཡིན་ཞེས་དེ་རང་གི་ཡན་ལག་གི་ཕྱོགས་ལ་རྐང་པ་དང་། སེན་མོ་ལུས་ཐ་དད་པར་ལྟ་སྟེ། གང་ལ་བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་འཇུག་པ་འདི་ནི་སེན་མོ་དང་ལུས་མ་ཡིན་ཞིང་། རྐང་པའི་སེན་མོ་ལུས་སམ་བདག་མ་ཡིན། གང་ལ་བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་འཇུག་པ་འདི་ནི། རྐང་པའི་མཐིལ་ལུས་མ་ཡིན་ཞིང་ལོང་བུ་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན། རྐང་པའི་རྟིང་པ་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན་ཞིང་བསྡུས་པ་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན། སྟ་ཟུར་དང་དཔྱི་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན། གཞང་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན། སྒལ་བའི་རུས་པར་གྱུར་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་ལྔ་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན། ལྟག་པ་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན། བཞིན་གྱི་རུས་པར་གྱུར་པ་བདག་གམ་ལུས་མ་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་དེས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ན་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ལུས་མ་མཐོང་ཞིང་སོ་སོ་ལ་ཡང་ལུས་མ་མཐོང་ལ། རྣམ་པར་ཕྱེ་ན་ཡང་ལུས་མ་མཐོང་ངོ་། །མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ལ་ཡང་ལུས་སམ་བདག་མི་མཐོང་ཞིང་བདག་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ལུས་རྡུལ་ཕྲ་མོར་སོ་སོར་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ། དེ་བདག་གི་ལུས་ཡུངས་ཀར་ཙམ་དང་ཕྱེ་མ་ལྟ་བུར་མཐོང་ངོ་། །དེ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ་བདག་ནི་གང་ཞིག །ཅི་སའི་ཁམས་བདག་ཡིན་ནམ། ཆུའི་ཁམས་བདག་ཡིན་ནམ། མེའི་

68-141b

ཁམས་བདག་ཡིན་ནམ། རླུང་གི་ཁམས་བདག་ཡིན་ནམ་སྙམ་མོ། །དེ་དོན་དམ་པར་ན་བདག་གི་ཁམས་མ་མཐོང་ཞིང་བདག་གི་ཁམས་མཐོང་བ་མེད་པ་ན་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་ཤིང་ལྗོན་པ་དུ་མ་འདུས་པ་ལ་ཚལ་དུ་མཐོང་ལ་ཤིང་ལྗོན་པ་རེ་རེ་ལ་ཚལ་མེད་དོ། །དོན་དམ་པར་ན་ཚལ་ཞེས་བྱ་བ་ཤིང་ལྗོན་པ་མ་གཏོགས་པར་ཚལ་མེད་ལ་ཡང་དག་པར་ན་ཤིང་ལྗོན་པ་ཡང་ཤུན་པ་དང་། རྩ་བ་དང་། ཡལ་ག་དང་། ལོ་མ་དང་། ལྕུག་མ་མ་གཏོགས་པར་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མེད་དེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཚལ་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་ལུས་འདི་ཡང་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་ཙམ་འདི་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདི་ནི་ལུས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་འདུ་ཤེས་འཇུག་གོ་སྙམ་ནས་དེ་ལུས་དེའི་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ནས་ལུས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་དག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ན་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མོད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡང་འབྱུང་བའི་སྲེད་པས་གནོད་པ་མེད་དེ། དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཞེ་སྡང་གི་གཉེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་ཞེ་ན། དེ་བྱམས་པ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཉམ་ང་བར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འགྲོ་བ་ལྔ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། འཆི་འཕོ་དང་། འབྱུང་བ་དག་འཇིགས་པ་ལྔར་ཞུགས་ཤིང་ཤི་བའི་ལུས་རུས་པ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ལ་མ་ལྟ་བུར་སྙིང་རྗེ་སྐྱེའོ། །རྨ་ལ་བ་ཚྭས་བྱུགས་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་འདི་དག་ལ་ཇི་ལྟར་ཁྲོ་བ་སྐྱེད་དེ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། དེ་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་ཆེན་པོ་གཉིས་པ་ལ་གནས་སོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཇི་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་པ་སོ་སོར་འཇིག་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་ཞེ་ན། གཏི་མུག་གིས་བསྒྲིབས་པའི་སེམས་ཅན་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་དང་། ངག་གིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་

68-142a

རྣམས་སུ་སྐྱེའོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བས་གཏི་མུག་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ལུས་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་། ངག་གིས་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་དེ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ཤིང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་སློང་དེ་ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གཞིག་པའི་གཉེན་པོ་གསུམ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་དང་། བག་ལ་ཉལ་སོ་སོར་གནས་པ་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། ཤིང་ལྗོན་པའི་རྩ་བ་བཅད་ན་ཤུན་པ་དང་། རྩ་བ་དང་། འདབ་མ་དང་། ལོ་མ་དང་། སྡོང་པོ་དང་། ཡལ་ག་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རུལ་པའམ། རྙིས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་གསུམ་པོ་དེ་དག་བཅོམ་ན། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་དེ་ས་གཞན་བདུན་པ་ལས་ས་གཞན་བརྒྱད་པ་ལ་འཇུག་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་འདི་ལྟར་མིག་གིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ཞིང་ཇི་ལྟར་ན་མིག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་དུ་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཆགས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་ཤིག་གུ་སྙམ་ན། དེ་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་མཛའ་བཤེས་མཐོང་བའམ། གཟུགས་སམ། བུད་མེད་དམ། དེ་ལས་གཞན་པ་མཐོང་ན་ཀུན་དུ་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེ་སྡང་གི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་འགྲན་ཟླར་གྱུར་པའམ། འགྲན་ཟླའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་དག་ལ་ཞེ་སྡང་བར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གིས་བསྒྲིབས་པའི་མིག་དག་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་

68-142b

མི་མཐོང་སྟེ། གཏི་མུག་གིས་བསྒྲིབས་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཙམ་གྱི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཆགས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་སོ། །སྲེད་པས་བསླུས་པའི་མི་ནི་རང་གི་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བདག་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཀུན་དུ་ཆགས་པར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་ཁྱི་ནི་ཤ་མེད་པའི་རུས་པ་བླངས་ཏེ་ཁར་བཅུག་གོ། །དེ་འགྲམ་སོའི་བར་དུ་རུས་པ་བཅུག་པའི་ཁ་ཆུ་འཛག་པས་གཤེར་བ་ལ་ཟ་ལ། དེ་ལ་ཆགས་པའི་ཁྱི་ཡང་རང་གི་ཁའི་སོའི་བར་ནས་ཁྲག་འོང་སྟེ། དེ་རུས་པ་དེའི་རོ་ཡིན་པར་སེམས་ཀྱི་རོ་འདི་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྲག་ལ་བདག་ཉིད་མྱོང་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཤིང་རོ་ལ་ཆགས་པའི་ཁྱི་དེ་ལྕེ་ཡང་ཟའོ། །རོ་ལ་ཆགས་པའི་བསྒྲིབས་པ་རུས་པ་ཡིན་པར་སེམས་པ་དེ་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཙམ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་མིག་ཏུ་སྡུག་པའི་གཟུགས་དག་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཁ་ཆུ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བློ་གྲོས་བསྒྲིབས་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ནི་རུས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། མིག་ནི་ཁར་བཅུག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཟའོ། །དེའི་སྲེད་པ་ནི་གང་གིས་ཁྲག་འཛག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་བདག་གི་གཟུགས་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་འདི་ནི། སྲེད་པ་ཁྲག་གི་རོ་ལ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། དེ་རོ་དེ་ལ་ཆགས་སོ། །དེ་ལ་ཁྱི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡང་དེ་དང་འདྲ། རུས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ། འགྲམ་སོས་ཟ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ། སོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ལྟ་བས་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་རུས་གོང་ལྟ་བུ་དག་གིས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སླུ་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་མོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཁོར་བར་ཡིད་བྱུང་བའི་དགེ་སློང་དག་སྲེད་པའི་འཇིགས་པས་འཇིགས་ཤིང་། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྤོང་ཞིག་

68-143a

གུ་སྙམ་མོ། །ཇི་ལྟར་གླང་པོ་ཆེ་ལོ་དྲུག་ལོན་པ་གླང་པོ་ཆེའི་ཆོ་ག་ཤེས་པའི་མིས་བསྐོར་ཅིང་ལུས་ཆེན་པོ་དེ་ཤིང་ཐགས་ཀྱིས་བསྐོར་ཏེ། བཅིང་བ་ལྔ་ཡིས་བཅིངས་ནས་བུ་རམ་ཤིང་དང་། ལ་དུ་དང་། བུ་རམ་ཆང་དང་། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བའི་རོ་མང་པོ་སྦྱར་ཅིང་། སིལ་སྙན་དང་། གླུ་དང་། སྒྲ་དབྱངས་དག་གིས་དེ་རྣམ་པར་འདུལ་བར་བྱེད་དེ། གང་གིས་དེ་ཚལ་གྱི་བདེ་བ་བརྗེད་པར་བྱ་བ་བརྗེད་ནས། དེར་གླང་པོ་ཆེ་ཐ་མལ་པ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་གཞན་གྱིས་བཀྲིར་རུང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་གླང་པོ་ཆེའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ་དེས་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ན་རང་གི་ཚལ་གྱི་བདེ་བ་འདོད་པའི་གནས་རི་དང་། སྨན་ལྗོངས་དང་། ཚལ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བྱའི་སྒྲ་དང་། ཆུའི་རྒྱུན་དང་། ས་ཕྱོགས་དགའ་བ་རྗེས་སུ་བསམས་ཤིང་བཅིངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེ་བ་དེ་དག་རྗེས་སུ་དྲན་ནས། བཅིངས་པ་ཐམས་ཅད་བཅད་དེ། གླང་པོ་ཆེའི་ཆོ་ག་ཤེས་པའི་མི་ལ་ཡང་འཛེམ་པ་མེད་པར་བྱས། ཤིང་ཐགས་བཙུགས་པ་ཡང་བཅོམ། བུ་རམ་ཤིང་གི་དུམ་བུ་དང་། ལ་དུ་དང་། བུ་རམ་ཆང་དང་། བཏུང་བའི་རོ་དག་ནི་འཐུངས་ལ་གླུ་དབྱངས་དག་གིས་གཞག་པར་མ་ནུས་ཤིང་དེའི་ཡིད་རྣམ་པར་གདུལ་བ་དང་། དེའི་ཚལ་གྱི་བདེ་བ་བརྗེད་པར་བྱ་བར་མ་ནུས། གླང་པོ་ཆེ་ཐ་མལ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འདྲ་བར་འགྲོ་བར་མི་འདོད་ཅིང་ཡང་ཚལ་དེ་དག་དྲན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དགེ་སློང་དེ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ཞུགས་པ། འཆིང་བ་ལྔ་དག་གིས་བཅིངས་ཏེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་སྡུག་པ་དག་ཡིན་ནོ། །གླང་པོ་ཆེ་ཆོ་ག་ཤེས་པའི་མིས་བསྐོར་བ་ལྟ་བུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡིན། རང་གི་བློ་གྲོས་ཁྱིམ་གྱི་གཟེབ་ལྟ་བུས་བསྐོར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བུ་དང་། ཆུང་མ་དང་། ཀུན་དགའ་ར་བ་དང་། བྲན་མོ་དང་། བྲན་ཕོ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་། ཁྱིམ་གྱིས་བསྐོར་བ་ཡིན། བུ་

68-143b

རམ་ཤིང་དང་། ལ་དུ་དང་། བུ་རམ་ཆང་དང་། བཏུང་བའི་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ལ་དུ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྐོམ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །སྲེད་པ་ལ་རྣམ་པར་ཆགས་པ་ནི་གླུ་དབྱངས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་ནི་བཅིངས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། གླང་པོ་ཆེ་ཐ་མལ་པ་དང་འདྲ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ཐ་མལ་པ་ལོག་པར་ལྟ་བ་གླང་པོ་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །ལྷན་ཅིག་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འབྲེལ་བ་མི་ཐ་མལ་པའི་ཁར་སྦྲང་རྩི་ལྟ་བུ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་གཏམ་དག་གིས་རབ་ཏུ་དགའ་བའོ། །གཞན་གྱིས་བཀྲིར་རུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །གླང་པོ་ཆེའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་འགྲོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རི་དྲན་ཞིང་རིའི་སྨན་ལྗོངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །བྱའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་གྱི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ཆུ་བོའི་རྒྱུན་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆུ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །རྒྱུན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ས་ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚངས་པའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་སོ། །རྗེས་སུ་བསམས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་རྗེས་སུ་བསམས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ་གླང་པོ་ཆེའི་ཚོགས་ལྟ་བུའི་རྗེས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གླང་པོ་ཆེ་ལྟ་བུར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པས་བྱའི། ཁྱི་ལྟ་བུར་ནི་མི་བྱའོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་

68-144a

དེ་ས་གཞན་བརྒྱད་པ་ལས་ས་གཞན་དགུ་པ་ལ་འཇུག་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། ཁམས་གསུམ་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། མི་གཙང་བའི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་ནགས་ཚལ་གྱི་ཁྲོད་ན་རི་ནགས་ཆེན་པོའི་ངམ་གྲོག་ལ་ཤིང་འབྲ་གོ་སྐྱེ་བ་སྐྱོན་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འབྲས་བུ་ཆུང་ངུ་ཡོད་པ་བླང་བར་དགའ་ཞིང་ཉེས་པ་མང་པོར་འགྱུར་བ་དང་། ངམ་གྲོག་ཏུ་ལྟུང་བའི་ཉེས་པས་སྲོག་ལ་ཐེ་ཙོམ་ཟ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཁོང་སྟོང་གི་ཉེས་པས་གཡང་སའི་ཕྱོགས་སུ་ལྟུང་བ་དང་། ཤིང་མཐོན་པོ་ལ་འཛེགས་པ་དག་གི་སྲོག་འཆད་པར་བྱེད་པའོ། །གལ་ཏེ་མི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྨོངས་ཤིང་མུན་པར་གྱུར་པ་དག་རོ་ལ་ཆགས་པ་དེ་འབྲས་བུ་དེ་དག་མཐོང་ནས། ངམ་གྲོག་དང་། གཡང་ས་དང་། ཤིང་ཁོང་སྟོང་མཐོན་པོ་ལྟུང་བའི་སར་འགྲོ་སྟེ་འཆི་བར་འགྱུར་བ་མི་སེམས་སོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བློ་ཞན་པ་རོ་ཆུང་ངུ་མྱོང་བས་ཕྲོགས་པ་དེ་དག་ཤིང་དེ་ལ་འཛེགས་སོ། །དེ་ཤིང་དེ་ལས་འབྲས་བུ་དག་མ་ཐོབ་པར་དེའི་སྲོག་ནི་གཡང་སར་གཏོང་ངོ་། །གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཐབས་གཞན་དང་ལྡན་པའམ། དགེ་བའི་ལས་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་ནི་དེ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རོ་ཆེས་ཆུང་བས་བྱིས་པའི་བློའི་ཉེས་དམིགས་ཆེས་མང་བ་བཅིངས་པར་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ། དགེ་སློང་དེས་ནགས་ཚལ་གྱི་ཁྲོད་ལྟ་བུར་འགྲོ་བ་ལྔའི་རིམ་པ་མཐོང་ངོ་།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་དྲུག་པ། ངམ་གྲོག་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ངམ་གྲོག་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཤིང་འབྲ་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །སྐྱོན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་དུ་མ་སྟེ་དེ་དག་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ཤིང་ལ་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་

68-144b

དང་། དྲི་སྡུག་པ་འདོད་པ་དེ་དག་ལ་རྣམ་པར་ཆགས་པའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །བླང་བར་དཀའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་བླང་བར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པ་དང་། མཚོན་གྱིས་འཁྲུག་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་ལ་སྟེན་པ་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་། ཚོང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་ཐོབ་པ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ལྟ་བུ་ཉེས་པ་མང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ངམ་གྲོག་དང་། གཡང་ས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་གཡང་ས་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །སྲོག་ལ་ཐེ་ཙོམ་ཟ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ཤིང་ཁོང་སྟོང་གི་ཉེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་དང་། གསོག་དང་། གསོབ་དང་། སྙིང་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །རྨོངས་པའི་མི་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱིས་པ་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་སྐྱོན་མང་པོ་དུ་མ་འབྲས་བུ་མེད་པའི་འདོད་པ་མནོག་ཆུང་བ་མཐོང་ནས་དགེ་སློང་དེ་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཀུན་དུ་རྟོག་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་འདོད་པ་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་མར་མེ་མཐོང་ན་དགའ་ལ་རེག་ན་མཆོག་ཏུ་ཚ་བ་ལ། ཕྱེ་མ་ལེབ་རྨོངས་པ་མར་མེ་ཁ་དོག་སྡུག་པར་མཐོང་ནས་མར་མེ་དེའི་ནང་དུ་སོང་བ་དང་། དེ་འཆི་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གིས་བསྒྲིབས་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལྟ་བུ་དག་ནི་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཀུན་དུ་དགའ་བར་ལྟའོ། །མར་མེ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་མར་མེ་དེར་ལུས་སོང་བའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་སུ་སྲེག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་འདོད་པ་དག་གིས་ཆོག་གོ་སྙམ་ནས། དགེ་སློང་དེ་འདོད་པ་དག་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དག་འཆིང་བ་གང་གིས་བཅིངས་ཤིང་འཁོར་བར་ཀུན་དུ་འཁོར་སྙམ་ནས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་

68-145a

ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་འཆིང་བ་གཉིས་ཀྱིས་བཅིངས་ཏེ། ཟས་ཀྱི་འཆིང་བ་དང་། རེག་པའི་འཆིང་བའོ། །དེ་ལ་ཟས་ཀྱི་འཆིང་བ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཁམ་གྱི་ཟས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མིའི་གནས་བཞི་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་རིས་དྲུག་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཟས་ཡོད་པ་དེ་དག་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཟས་སོ། །རེག་པའི་ཟས་ནི་བྱ་དང་། མིག་གིས་ལྟ་བ་དག་གི་འོ། །དེའི་རྣམ་པ་གཞན་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མི་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་འཁྲིག་པའི་རེག་པ་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་འདོད་པ་ལ་སྟེན་པ་དེ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་འབྱུང་ངོ་། །མཉམ་པར་དམིགས་པའི་ཟས་ནི་གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་གཉིས་ཀྱིས་བཅིངས་ཏེ། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་དང་། བག་ལ་ཉལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆིང་བ་དག་ལས་དེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་རྣམས་ལ། རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་མིག་གིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་སྟེ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་བདེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། དམིགས་པ་བདེ་བ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་བདེ་བའི་ལས་བྱུང་བ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིད་མི་བདེ་བར་འགྱུར་བའི་གནས་གང་ཡིན་པ་དེ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདེ་བ་ལས་བྱུང་བ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བ་དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་ལ་དམིགས་པ་བདེ་བ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་བདེ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་མིག་གིས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་

68-145b

དམིགས་པའི་གཟུགས་མཐོང་སྟེ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདེ་བ་ལ་བདེའོ་ཞེས་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་། རྟོག་པར་བྱེད་ལ་རོ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོར་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདེ་བ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ལ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདེ་བའི་ལས་དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་མིག་གིས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་རྣམས་མཐོང་ནས་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སེམས་དེ་ལ་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་ཡིད་འཇུག་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ལ། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བར་སྐྱེ་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་དེ་མིག་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་དགེ་སློང་གི་མིག་གིས་འདི་ལ་གཟུགས་མཐོང་ནས། མ་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་མ་ཆགས་ལ་རྙོག་པ་ཅན་དུ་མ་ཡིན། སྨོད་པ་མེད་ཅིང་དགའ་བར་མི་བྱེད་ལ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བསྒྲིབས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་བཏང་སྙོམས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བཏང་སྙོམས་སུ་འགྱུར་བའི་གནས་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་། བདེ་བར་འགྱུར་བའི་གནས་མི་དམིགས་སོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ས་དྲུག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ངོ་བོ་ས་གཞན་བཅུ་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་པ་སྟེ། ས་དྲུག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་འཇུག་གོ། །དེ་སྐྱེས་ནས་འགོག་པར་འགྱུར་བའི་ལམ་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་སྒོ་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཆོས་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་མཐོང་ཞིང་ཡང་དག་པར་ཐོབ་ནས་རབ་ཏུ་

68-146a

འབད་དོ། །དེ་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་འབད་པ་ན་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དག་གིས་བདུད་ཀྱི་འཆིང་བ་ཕལ་ཆེར་སྤ་གོང་བར་མཐོང་ནས་དགའ་སྟེ། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དག་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་རྣམས་ལའོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འཐབ་བྲལ་བ་རྣམས་ལའོ། །འཐབ་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དགའ་ལྡན་པ་རྣམས་ལའོ། །དགའ་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་ལའོ། །འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་པ་རྣམས་ལའོ། །གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚངས་རིས་པ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དེ། དེ་ལྟར་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བ་ནས་ས་གཞན་བརྒྱད་པ་ལ་འཇུག་པ་དག་ས་དྲུག་པའི་ནང་དུ་ལྷག་པར་ཞུགས་པ་དེ་ཚངས་རིས་ཀྱི་ལྷ་དག་གིས་ཐོས་ནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་ལ་བསམ་གཏན་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་བཏང་སྟེ། ཀུན་དུ་དགའ་བར་གྱུར་པའི་བར་དེ་ཐོས་ནས་ཤིན་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། དགེ་དང་མི་དགེ་དག་གི་ལས། །བདག་གིས་བྱས་པའི་ལས་ཀུན་གྱི། །འབྲས་བུ་ངེས་པར་སྤྱོད་འགྱུར་ཏེ། །ལུས་ཅན་དག་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན། །ཉོན་མོངས་ས་ནི་དང་པོར་མངར། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཚ་བ་ཡིན། །དེ་དག་དོན་མེད་བྱེད་པས་ན། །དུག་དང་འདྲ་བར་སྤང་བར་བྱ། །ཉོན་མོངས་དབང་དུ་མི་འགྲོ་ཞིང་། །ཡེ་ཤེས་དབང་དུ་འགྲོ་བྱ་སྟེ། །ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་ཚེ་འདི་དང་། །ཕ་རོལ་དག་ཏུ་བདེ་བ་འཐོབ། །ཇི་ལྟར་རྩྭ་ལ་མེས་བསྲེགས་བཞིན། །ཤེས་པས་རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་གཞོམ། །ཚངས་པ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་སྟོན་པ། །ཡེ་ཤེས་མེ་ལྕེ་མཆོག་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཡེ་ཤེས་སྤྱོད་ཡུལ་དགའ། །དེ་དག་ཞི་བའི་ལམ་ལ་གནས། །གང་དག་ཉོན་མོངས་སྦྲུལ་བསྲེགས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཞིགས་པར་གྱུར། །

68-146b

དཔའ་བོ་གང་དག་ཕན་ཚུན་ཤེས། །མཁས་པ་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི། །དེ་དག་གནས་ནི་དམ་པར་འགྲོ། །སྐྱེ་དང་འཆི་བ་སྤངས་པ་ཡིན། །གང་དག་འཁོར་ལ་མངོན་དགའ་ཞིང་། །མགུ་བ་ཉོན་མོངས་དགྲ་དག་གིས། །རྟག་ཏུ་བཅིང་བས་བཅིངས་པ་སྟེ། །དེ་དག་སྲེད་པ་ཉམ་ངར་འཁྱམ། །གང་དག་ངེས་འབྱུང་བློ་ཡོད་ཅིང་། །གང་དག་རྟག་ཏུ་ཞི་སྤྱོད་པ། །དེ་ནི་ལྷ་ཡི་རིས་དག་གི། ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བར་འགྱུར། །འདོད་ལ་སོགས་ལ་གང་སྡང་བ། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་རྟག་ཏུ་མཆོད། །ཤིང་སྐམ་མེ་ཡིས་བསྲེགས་པ་ལྟར། །དེ་ནི་འཁོར་བ་འཇིག་པར་བྱེད། །གང་དག་སེམས་ཀྱི་དབང་མི་འགྲོ། །རྟག་ཏུ་དེ་རྗེས་སེམས་འགྲོ་བ། །མུན་ལ་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟར། །དེ་ནི་ཉོན་མོངས་ངེས་པར་འཇོམས། །སེམས་ནི་དགྲ་ནང་དགྲ་ཆེན་ཏེ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་དགྲ་མེད་དོ། །རི་ནི་དུས་སུ་བསྲེགས་པ་ལྟར། །སེམས་ཅན་རྟག་ཏུ་སེམས་ཀྱིས་བསྲེགས། །བྱིས་པ་བླུན་པོ་སེམས་དབང་སོང་། །དབང་པོ་མ་ཐུལ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་མེད་ཅིང་། །དེ་ཡི་མྱ་ངན་འདས་པ་རིང་། །སྡུག་བསྔལ་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་སྨིན་དང་། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་ནི་རྣམ་ཤེས་པ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་འདུས་པ་ཡི། །འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་འཇིག་པར་བྱེད། །སྣང་བའི་ནང་ན་ཤེས་པ་མཆོག །མུན་པའི་ནང་ན་གཏི་མུག་སྟེ། །དེ་ལྟར་གང་ཞིག་སྣང་ལ་དགའ། །དེ་ནི་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་འོ། །དོན་རྣམས་མཆོག་ཀུན་མེད་བྱེད་པ། །དཔའ་བོས་གཏི་མུག་རྣམ་པར་སྤོངས། །གང་ཞིག་གཏི་མུག་དབང་སོང་བ། །དེ་ལ་ཞི་བ་མེད་པ་ཡིན། །གལ་ཏེ་ཆེ་བར་བདག་འདོད་ན། །མེ་ཡིས་རེག་པར་གྱུར་ཀྱང་རུང་། །སྦྲུལ་དང་ལྷན་ཅིག་འདུག་ཀྱང་སླའི། །ཉོན་མོངས་ལྷན་ཅིག་སྦྱོར་མི་བྱ། །བདུད་རྩིའི་ནང་ན་ཤེས་པ་མཆོག །ཆེ་བའི་ནང་ན་གཏེར་མཆོག་ཡིན། །གཉེན་གྱི་ནང་ན་གཉེན་མཆོག་སྟེ། །ནོར་གྱི་ནང་ན་ནོར་མཆོག་གོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཡེ་ཤེས་མེས། །རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་རི་བསྲེག་གོ། །ཉོན་མོངས་རི་དག་བསྲེགས་པ་ནི། །བདེ་བའི་གཞི་ལ་གནས་པ་ཡིན། །མི་གང་བློ་ནི་ཞན་པ་དག །ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཉོན་མོངས་གཟེབ། །འཁོར་བ་དག་

68-147a

ལས་མ་རྒལ་བ། །མུན་པ་མུན་ནག་ནང་དུ་འཇུག །གང་དག་ཆོས་ལ་བློ་རྟག་པ། །དེ་དག་དམ་པ་རྟག་ཏུ་མཆོད། །དེ་དག་ཚེ་རབས་འབྲས་བུར་ལྡན། །དེ་དག་བློ་ཡིས་གཙེ་བ་མེད། །དེ་ལྟར་དགེ་སློང་དེ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་རྣམ་པ་ཡང་དག་པ་ཤེས་པར་གྱུར་ནས་གནས་ཏེ། དེ་ལྟར་དེ་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཚེ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་འཁོར་བའི་རིའི་རྩེ་མོ་འཇིག་པར་བྱེད་ཅིང་སྤོང་བར་བྱེད་ལ་འཇོམས་པར་བྱེད་དེ། ཡང་འབྱུང་བར་མི་བྱེད། དེའི་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་འཇོམས་པར་བྱེད་ཅིང་། དེའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཞན་རྗེས་སུ་སེམས་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ན་ཉེས་པར་བྱས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུའི་རྒྱུན་རྣམ་པ་དུ་མ་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་ལྟར་འབབ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཚོར་བ་མི་བཟད་པ་ཚ་བ་རྩུབ་པ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དེ་ལེགས་པར་བྱས་པ་དང་། ཉེས་པར་བྱས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དཔྱོད་པའི་བློས་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ཀྱེ་མ་སྲོག་ཆགས་འདི་དག་ནི་སེམས་ཀྱིས་བསླུས་ཤིང་སྲེད་པས་བསླུས་ནས་ཡང་སོས་དང་། ཐིག་ནག་དང་། བསྡུས་གཞོམ་དང་། ངུ་འབོད་དང་། ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དང་། ཚ་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཚ་བ་དང་། མནར་མེད་པའི་གནོད་པའི་ཉེན་འཁོར་གྱི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། འདི་ལྟར་ལས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་ནི་གང་ཞིག །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལས་གང་གིས་སྲོག་ཆགས་རྣམས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་དུ་འགྲོ་སྙམ་ནས། དགེ་སློང་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཡང་སོས་ན་ཡོད་པའི་འཁོར་གྱི་མིང་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་གཙང་བའི་འདམ་དང་། ལྕགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བ་དང་། སྣོད་དུ་བཙོ་བ་དང་། གནོད་པ་རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་དང་། མུན་པ་དང་། ཀུན་དུ་མི་དགའ་བ་དང་། ཚོར་བ་བདོ་བ་དང་། ནད་ཐམས་

68-147b

ཅད་པ་དང་། མཚོན་འབབ་པ་དང་། གནོད་པ་དྲག་པ་དང་། ནེའུ་ལེ་ནག་པོ་ལྟ་བུ་དང་། གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནོད་པ་དང་། པད་མའི་ཕྲེང་བ་དང་། མཚེའུ་དང་། གནོད་པ་མཐོ་བ་སྟེ། ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལས་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དགེ་སློང་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན་སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་ལས་དང་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་ཆེན་པོ་དང་། འབྲིང་དང་། ཐ་མས་གནོད་པ་ཆེན་པོ་དང་། འབྲིང་དང་། ཐ་མར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ནི་མི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པའམ་སྡོམ་པ་བླངས་པའམ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕྱོགས་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་གཞན་སེམས་ཅན་དུ་ཡང་ཤེས་ལ་བསམས་བཞིན་དུ་སྲོག་བཅད་དེ་ལས་ཀྱི་མཇུག་ཀྱང་སོགས་ཤིང་འཆགས་པར་མི་བྱེད་ལ་སེམས་འགྱོད་པར་མི་བྱེད། གཞན་དག་ལ་ཡང་རུང་བར་རྗོད་ཅིང་ཕྱིར་ཞིང་བྱེད། གཞན་དག་ཀྱང་སྲོག་གཅོད་པ་དེ་ལ་གཅོད་དུ་འཇུག་ཅིང་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བར་བྱེད། དགའ་བར་བྱེད་ཅིང་རབ་ཏུ་གནས་པར་བྱེད་ལ་སློབ་པར་བྱེད། གཞན་དག་གིས་བྱས་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད་པའི་མི་གཏི་མུག་ཅན་ཡང་དང་ཡང་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གནས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་ལྔ་བཅུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ཉིན་ཞག་གཅིག་གོ། །བགྲང་བའི་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཉིན་ཞག་སུམ་ཅུ་ལ་ཟླ་བ་གཅིག་གོ། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་ལོ་གཅིག་སྟེ། རྒྱལ་ཆེན་བཞི་པ་དག་ནི་ལོ་ལྔ་བརྒྱར་འཚོ་ལ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཡང་སོས་ཀྱི་ཉིན་ཞག་གཅིག་ཡིན་ནོ། །སྡིག་པ་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་ཆེན་པོས་ཚེ་ཐུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་རིང་པོར་འགྱུར་ཏེ། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་ནི་ཡོད་དོ། །གལ་ཏེ་སྡིག་པའི་ས་བོན་མི་བཟད་པ་བྱས་ན་དེའི་འཁོར་གཅིག་གམ།

68-148a

གཉིས་སམ། གསུམ་མམ། བཞིའམ། ལྔའམ། དྲུག་ནས་དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བཅུ་དྲུག་གི་བར་དག་ཏུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་ནས་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་བསལ་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་ཀྱི་བར་དུ་འབྱུང་ངོ་། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་དག་གི་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་ནི་ལྷའི་བགྲང་བའི་ཚུལ་དང་འཐུན་ཏེ་མིའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་དག་གི་ལས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེས་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུས་རི་མོ་ལྟ་བུའི་རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་སའི་ཆ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པའི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་གནོད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དག་གི་འཇིགས་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་དག་རབ་ཏུ་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ལས་གང་གིས་འཁོར་མི་གཙང་བའི་འདམ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན་མི་གཙང་བའི་འདམ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ནི། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་སྲོག་གཅོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བྱེད་ན་བྱ་ཡིས་བྱ་ལའམ། མིག་དུད་ཀ་ལྟ་བུས་མིག་དུད་ཀ་ལྟ་བུ་ལའམ། དུད་ཀ་ལྟ་བུས་དུད་ཀ་ལྟ་བུ་ལའམ། རྒྱའམ་གདོས་ཀྱིས་རི་དགས་དང་རི་དགས་དག་གསོད་པར་བྱེད་ལ། འཆགས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་། ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་སོགས་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་དེ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་གནོད་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་གཙང་བའི་འདམ་གྱི་འཁོར་དུ་མི་གཙང་བ་རབ་ཏུ་འབར་བ་རོ་ཚ་བ་ཟངས་བཞུས་པ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ཞིང་སྲིན་བུ་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་ཀུན་ཏུ་གང་སྟེ། དེ་གལ་ཏེ་མི་གཙང་བ་དེ་དག་ཟ་ན། དེའི་སྲིན་བུ་དེ་དག་གིས་ལུས་དེའི་ནང་དུ་སོང་སྟེ་སྔར་མཆུ་ཟའོ། །ཕྱིས་ལྕེ་ཟ་སྟེ། དེའི་འོག་ཏུ་རྐན་ཟ། རྐན་གྱི་འོག་ཏུ་ཨོལ་གོང་། ཨོལ་གོང་གི་འོག་ཏུ་སྙིང་། སྙིང་གི་འོག་ཏུ་མཆིན་པ། མཆིན་པའི་འོག་ཏུ་མཆེར་པ། མཆེར་པའི་འོག་ཏུ་བཱར་ཤྨ། བཱར་ཤྨའི་འོག་ཏུ་བཱ་ཀྴ་ལི་ཀ། །བཱ་ཀྴ་ལི་

68-148b

ཀའི་འོག་ཏུ་གཉེ་མ། གཉེ་མའི་འོག་ཏུ་རྒྱུ་མ། རྒྱུ་མའི་འོག་ཏུ་ལོང་ཀའི་ནང་དུ་སོང་ནས་གནད་ཐམས་ཅད་དང་། སོའི་གནད་རྒྱུས་པ་དང་། ཤ་དང་། གློ་བ་དག་སྟེ། མི་གཙང་བའི་ལུས་ལས་སྲིན་བུ་འབྱུང་བ་དེ་དག་གིས་ཟའོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཚོར་བ་ཚ་བ། རྩུབ་པ། མི་བཟད་པ། མིའི་བགྲང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ལོ་དུ་མ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཚོར་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ཙམ་དུ་སྡིག་པ་བྱའི་སྲོག་གཅོད་པ་ནི་བྱས་གསོད། སྲོག་ཆགས་དུད་ཀ་ལྟ་བུ་ནི་དུད་ཀ་ལྟ་བུས་གསོད། རྒྱ་དང་གདོས་ཀྱིས་རི་དགས་གསོད་པ་རྔོན་པ་སྤྱོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ནི་དེ་དག་གིས་གསོད་ཅིང་། དེ་དག་གིས་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཟ་སྟེ། དེའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་དེ་ཟོས་པ་དེ་ལྟར་སྲིན་བུ་དེ་དག་གིས་དེའི་ནང་དུ་སོང་ནས་ཟའོ། །རང་གི་ལས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་འདྲ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་པར་གྱུར་ན། དེ་དེའི་ཚེ་མི་གཙང་བའི་འདམ་གྱི་འཁོར་གྱི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཞིང་། སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུ་དེ་ཡང་རི་མོ་བྲིས་པ་ལྟ་བུ་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལས་ཐར་ནས་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་སུ་མི་འགྱུར་ན་དེ་དུད་འགྲོ་བྱར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བྱ་དེར་གྱུར་ནས་དེ་བཞིན་དུ་བྱ་དེས་གསོད་དོ། །རི་དགས་སུ་གྱུར་ན་ཡང་དེས་སྔོན་ཇི་ལྟར་རྒྱའམ། གདོས་དག་གིས་བྱའམ་རི་དགས་དག་བསད་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དུད་འགྲོར་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ལྷའམ་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པར་དེ་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་གཉིས་པ་ལྕགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སྲོག་གཅོད་པའི་ལས་གང་གིས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ་ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། གལ་ཏེ་རྙེད་པ་དང་། བཙོང་བ་དང་། བླང་བའི་རྒྱུའི་སེམས་ཅན་དག་སྲོག་གཅོད་པར་བྱེད་དེ། མཚོན་གྱིས་གཞན་

68-149a

བསད་ཅིང་སྲོག་དང་བྲལ་ན། དེ་རྒྱུ་དེ་དང་། རྐྱེན་དེ་དང་། གཞི་དེ་འཆགས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བར་བྱེད་པའི་ལས་དང་། ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལྕགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ན་ལྕགས་ཀྱི་ར་བ་རབ་ཏུ་འབར་བ་འཕང་དུ་དཔག་ཚད་བཅུ་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་མེས་རབ་ཏུ་འབར་ཏེ། དེའི་དྲུང་ན་མི་དག་གི་མེ་ནི་སྤྲིན་དང་མཚུངས་སོ། །མཚོན་རབ་ཏུ་འབར་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་དག་གི་ལུས་ལ་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ། གང་གིས་ལུས་དེ་དག་ཡུངས་ཀར་ཙམ་དུ་གཅོད་ཅིང་འཇིག །སྲེག་ཅིང་གཤེག་གོ། །ཐམས་ཅད་དུ་མཚོན་གྱི་ཆར་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ། དཔེར་ན་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་དུས་སུ་ཆར་གྱི་རྒྱུན་འབབ་པ་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུར་མཚོན་གྱི་ཆར་གྱིས་མངོན་པར་ཁེབས་ཏེ། གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གཤེགས་ཀྱང་འཆི་བར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ཡན་ལག་རྣམས་བཅད་ཅིང་གཏུབས་པ་དང་རབ་ཏུ་ངུའོ། །ལྕགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ན་རལ་གྲི་ལོ་མ་ལྟ་བུའི་ཚལ་ཡོད་དེ། སྟེང་དང་འོག་གི་སོ་རྣོ་བ། བ་ཚྭ་ལྟ་བུའི་ཚལ་དེ་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་ཚལ་ནག་པོའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུ་མཐོང་ནས། དེ་དག་བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པས་གདུངས་པ་ཀུན་དུ་རྒྱུག་ཅིང་ཆོ་ངེས་འདེབས་པ་ན་དེ་གང་དུ་ཞུགས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀུན་ནས་མཚོན་གྱི་ཆར་གྱིས་རྣམ་པར་གཤེག་པར་བྱེད་དོ། །དེར་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ཕྱུགས་དེ་དག་ལ་ཟས་ཀྱིས་བྲིད་ནས་བསླུས་པ་དེའི་ལས་དེ་དང་འབྲས་བུ་དེ་ནི་འདི་ལྟར་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་རི་མོའི་གཞི་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་མི་དགེ་བའི་ལས་མངོན་པར་འདྲི་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲུབ་པའི་ལས་སོ་སོར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ཇི་ཙམ་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ། ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་གཤེག་པར་བྱེད་དེ། གང་སེམས་རི་མོ་མཁན་

68-149b

ལྟ་བུ་དེས་མངོན་པར་འདྲི་བ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་གསུམ་པ་སྣོད་དུ་བཙོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལས་གང་ཞིག་གིས་དེར་སྐྱེས་པར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན་སེམས་ཅན་རྔ་མོའམ། ཕག་གམ། མཱ་ཏ་ལ་ཀའམ། རི་བོང་དུ་གྱུར་པའམ། མཱ་ཏོ་ལ་ཀའམ། དྲི་ཤྱ་བྷུ་ཏེ་གསོན་པ་དག་བཟའ་བའི་དོན་དུ་སྤུ་ད་བྱི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེར་འཇུག་ཅིང་རབ་ཏུ་བསྐོལ་ཏེ། འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལུས་དང་བྲལ་ཏེ། ཤི་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བར་ས་བོན་དང་མཚུངས་པའི་འབྲས་བུ་སྣོད་དུ་བཙོ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་རབ་ཏུ་བཙོ་བ་ལྕགས་ཀྱི་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ་རབ་ཏུ་བཅུག་ནས་སྲན་མ་མུད་ག་བཞིན་དུ་འཚེད་དེ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་མེ་མི་བཟད་པས་འཚེད་དོ། །སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུའི་གཞི་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ཏེ་ཟད་པར་བྱས་ན་དེ་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། གང་ལྷ་དང་མིའི་བར་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ་དེ་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་འཁོར་སྣོད་དུ་བཙོ་བ་མཐོང་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་དགེ་སློང་དེ་ཇི་ལྟར་ན། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་ལ་ལྟ་ཞེ་ན། དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའམ། ལྷའི་མིག་གིས་བརྟགས་ན། འདི་ལྟར་དགེ་སློང་དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་དཔའ་བ། བདུད་ཀྱི་སྡེ་མངོན་པར་འཇོམས་ཤིང་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཆུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེ་གསོད་པར་བྱེད་པ། བྱམས་པའི་ཆུའི་བུམ་པས་ཞེ་སྡང་གི་མེ་གསོད་པར་བྱེད་པ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་སྒྲོན་མས་གཏི་མུག་གི་རབ་རིབ་སེལ་བར་བྱེད་དེ། ཟབ་མོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་དགེ་སློང་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་རྒལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་བཞི་པ་གནོད་པ་རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་

68-150a

བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་ས་བོན་དང་། འབྲས་བུར་མཚུངས་ཏེ། གང་གིས་མིར་གྱུར་པའི་ཡང་སོས་གཞན་གནོད་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཤིང་གི་བར་དུ་བཙིར་བའི་ཚོར་བ་དང་། ལུམ་པ་ཀའི་ཚོར་བ་དང་། དུད་པའི་ཚོར་བ་དང་། ལམ་གྱི་ཚོར་བ་དང་། དབང་པོའི་ལམ་འདྲེན་པའི་ཚོར་བ་དང་། སའི་ཚོར་བ་དང་། རབ་ཏུ་ལྟུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། ཁབ་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་། ཐག་པས་འདྲེན་པའི་ཚོར་བ་དང་། གླང་པོ་ཆེའི་སྟེང་ནས་ལྟུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། བྱེ་མས་འཐོར་བའི་ཚོར་བ་དང་། གཏུན་ཤིང་གི་ཚོར་བ་དང་། ལྕག་གཞུས་པའི་ཚོར་བ་དང་། གླད་པ་ན་བའི་ཚོར་བ་དང་། བུས་པ་དང་། ཁྱེའུ་པང་བར་བཙིར་བ་ལྟ་བུའི་ཚོར་བ་དང་། གྲང་བ་དང་དྲོ་བའི་ཚོར་བ་དང་། ཆུའི་ཚོར་བ་དང་། ཁར་གོངས་སམ། ཆུ་བླུགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། ཤིང་ལ་དཔྱངས་པའི་ཚོར་བ་དང་། ངམ་གྲོག་དང་གཡང་སར་རྣམ་པར་འཇིགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། དགྲའི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་དང་། སྦ་བ་གཅོད་པའི་ཚོར་བ་དང་། སོར་མོ་ལ་རབ་ཏུ་གནོད་པའི་ཚོར་བ་དང་། སྤུ་འཐོག་པའི་ཚོར་བ་དང་། མགོ་འཁོར་ལོས་བསྐོར་བའི་ཚོར་བ་དང་། ཞ་ཉེ་དང་རོ་ཉེ་དང་ཟངས་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བར་འཇུག་པའི་ཚོར་བ་དང་། སྣར་ལྕགས་རྣོན་པོ་འཇུག་པའི་ཚོར་བ་དང་། སྦ་བའི་གནས་སུ་སྦྲུལ་འཇུག་པའི་ཚོར་བ་དང་། བོང་བས་འཕེན་པའི་ཚོར་བ་དང་། སྲེད་པའི་ཚོར་བ་དང་། ལུས་ལ་མེའི་ཕྲེང་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྐྲ་འབལ་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྲོག་ཆགས་མར་ཀོ་ཏ་ཀ་འཇུག་པའི་ཚོར་བ་དང་། པགས་པ་གཏུབས་པའི་ཚོར་བ་དང་། ཙཱལྦཱི་ན་ཀའི་ཚོར་བ་དང་། འདུས་པའི་ཚོར་བ་དང་། ལུས་གཏུབས་པའི་ཚོར་བ་དང་། རྫ་མ་དང་བུམ་པར་བཙོས་པའི་ཚོར་བ་དང་། སོ་ཕག་གི་ཚོར་བ་དང་། ལུས་ཕྱེད་དུ་བ་ཚྭ་བླུགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། ཕྱག་དར་གྱི་ཕྱེ་མའི་ཚོར་བ་དང་། རབ་ཏུ་བསྲེགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། རྐང་པའི་མཐེ་བོ་མཚོན་གྱིས་བཅད་ཅིང་རབ་ཏུ་བསྲེགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། པྱི་པྱི་ལིང་གི་ཚོར་བ་དང་། རྒྱ་མཚོ་སུམ་ཅུའི་དབུ་བའི་ཚོར་བ་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པའི་ཚོར་བ་དང་། རིང་དུ་འགྲོ་བའི་

68-150b

ཚོར་བ་དང་། འགྲམ་སོའི་ཚོར་བ་དང་། སྣུམ་གྱི་ཚོར་བ་དང་། གསེར་རྡུང་བའི་ཚོར་བ་དང་། ཚབས་ཆེར་སྐྲངས་པའི་ཚོར་བ་དང་། བསླང་བ་དང་དབབ་པའི་ཚོར་བ་སྟེ། ཚོར་བ་དེ་དག་གིས་གང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དུ་མ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་དེ་དག་ནི་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གནོད་པ་རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་དེ་ནི་དེར་རྒྱུ་དང་མཚུངས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དཔེ་མེད་པ་བྱེ་བ་སྟོང་ཕྲག་བཅུར་བསྒྱུར་བ། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གནོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ས་དེར་དེ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་སེམས་རི་མོ་མཁན་ལྟ་བུས་སྲེག་པའི་པིར་དང་། མི་དགེ་བ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོན་རྩི་སྣོད་ཀྱི་གཞི་ལྟ་བུའི་སྙིང་ལ་ཀུན་དུ་འདྲི་སྟེ། བུ་དང་ཆུང་མའི་མཚན་མ་དམ་པོས་དེ་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །རང་གིས་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ལས་ནི་ཕ་མས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ཙམ་དུ་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཆི་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཤི་ནས་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་གང་གིས་དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་པ་མཉམ་པར་གྱུར་ན། རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་རྟག་ཏུ་བཅིང་བ་དང་། གཙེ་བ་དང་། གནོད་པ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་ནས་འཚེ་བ་དང་། མི་བདེ་བར་འགྱུར། སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་ཀྱང་མངོན་པར་གཙེ་སྟེ། རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པར་འགྱུར། གཉེན་འདབ་དང་། མཛའ་བཤེས་དང་། ཆུང་མ་དང་། བུ་དག་དང་ཡང་ཞེ་འགྲས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་ལྔ་པ་མུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དག་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སེམས་ཅན་གང་དག་ལོག་པར་ལྟ་བ་ལས་དང་འབྲས་བུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྟོན་པ་མཆོད་སྦྱིན་དག་ལ་ཕྱུགས་བསུབས་ནས་

68-151a

གསོད་པར་བྱེད་པ་དང་། རུས་སྦལ་དག་སོ་ཕག་གིས་མངོན་པར་གཡོགས་ཤིང་མུན་པར་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མུན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་མུན་པ་འབྱུང་བའི་མེས་སྲེག་པར་བྱེད། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་རི་ཤུགས་དྲག་པོ་དག་འོངས་ཤིང་ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་བདས་ནས་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་སུ་བཅུག་ལ་བྱེ་མ་སྙིམ་པ་ནས་གཏོར་བ་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་རློག་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྐྲའི་རྩེ་མོ་བསྡུས་པ་ཕན་ཚུན་སྐྱབས་མེད་པ་དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་གནོད་པ་བྱེད་ཅིང་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུའི་རླུང་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལངས་པ་གང་གིས་འདི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཞིགས་པར་བྱེད་དོ། །སྐོམ་པ་དང་། བཀྲེས་པས་ལུས་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེ་དག་དེ་ནི་དེ་ན་ངུད་མོ་འབྱིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་རུས་སྦལ་མེའི་ནང་དུ་བསྲེགས་ཤིང་། སོ་ཕག་དག་གིས་མནན་པ་དེ་ལྟར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་འཁྲུལ་འཁོར་ལ་ཁབ་ཀྱི་བུ་ག་ཙམ་གྱི་སྣང་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མེད་པར་བྱེད་ལ་རང་གི་ལུས་ལས་བྱུང་བའི་སྤུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཀུན་དུ་སྲེག་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུས་བག་ལ་ཉལ་རི་ལྟ་བུ་ལ་རྣམ་པར་རྒྱུ་ཞིང་རྒྱུ་རིའི་ངོས་ལྟར་བརྟན་པས་རྒྱགས་པ་རིའི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུ་ལ་གནས་པ་ལྟ་བ་ངན་པའི་རི་ཁྲོད་ལྟ་བུ་ལ་རྣམ་པར་རྒྱུ་ཞིང་ང་རྒྱལ་ལས་བྱུང་བ་ཤིང་ལྗོན་པ་ཐིབས་པོ་ལྟ་བུར་སྤྱོད་པ། ཁྲོ་བ་བྲག་གསེབ་ལྟ་བུ་ལ་གནས་པ། ཕྲག་དོག་ཡོན་ཏན་བསགས་པ་ལྟ་བུའི་འབྲས་བུ་དང་སྲེད་པ་ཆུ་བོའི་དབང་དུ་སོང་བ་ལྟ་བུས་གང་མི་དགེ་བའི་རླབས་བྱས་པ་དེ་དག་ཇི་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཆི་བའི་དུས་མི་བྱེད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་མུན་པ་དེ་ལས་ཐར་ནས། གལ་ཏེ་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོར་མ་སྐྱེས་ལ་མི་དག་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན། དེ་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་རྟག་ཏུ་བཅིང་བས་བཅིངས་པར་འགྱུར་ཞིང་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་དྲུག་པ་ཀུན་དུ་མི་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལས་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་

68-151b

བ་ཀུན་དུ་མི་དགའ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སེམས་ཅན་ལ་མངོན་པར་འཁུ་བའི་བསམ་པ་ཡོད་པ་ནི་རྟག་ཏུ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དུང་དང་། རྔ་པ་ཊ་ཧ་དང་། བུང་བུའི་སྐད་ཀྱིས་ནགས་ཁྲོད་ན་རྣམ་པར་རྒྱུ་བའི་སེམས་ཅན་རི་དགས་དང་། བྱ་དང་། སེང་གེ་དང་། དྲེད་དང་། གུང་དང་། སྤྲེའུ་ལ་སོགས་པ་བག་ཚ་བ་མེད་པར་རྒྱུ་བ་དག་སྒྲ་དེ་དག་གིས་ཀུན་དུ་སྐྲག་པར་བྱེད་ཅིང་རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོ་ཕལ་པོ་ཆེར་ཡིད་ཀྱིས་བསམ་པ་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་རྔོན་པ་གསད་པའི་བསམ་པ་ཡོད་པ་འགྲོ་བ་དེ་ནི་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀུན་དུ་མི་དགའ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དང་འཐུན་པར་འབྲས་བུ་འབྱུང་སྟེ། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་ཀུན་དུ་མི་དགའ་བ་བྱས་པ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་མེའི་ནང་དུ་བཅུག་ནས། བྱ་རོག་དང་། འུག་པ་དང་། བྱ་རྒོད་དང་། ཁྱི་དང་། སྲིན་པོ་དང་། ཝ་རྣམས་ཀྱི་མཆུ་རྣོ་ལ་སྒྲ་མཆོག་ཏུ་འཇིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣ་བ་དྲུང་ནས་བཅད་ཅིང་ཟ་ལ། མཆོག་ཏུ་འཇིགས་པ་མི་འདོད་ཅིང་མི་སྡུག་ལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་སྐྲག་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་དེས་ཀུན་དུ་མི་དགའ་བ་ཕལ་ཆེར་ཡིད་ལ་གཅགས་པར་འགྱུར་ཞིང་སྲོག་ཆགས་མར་ཀོ་ཏ་ཀའི་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུས་ཡང་དང་ཡང་དུ་རུས་པའི་གསེབ་དང་ནང་དུ་ཞུགས་པ་དག་གིས་རྣ་བ་ལ་ཟའོ། །སེམས་ཉ་ལྟ་བུ་དེ་སྲེད་པ་ཆུ་བོ་ལྟ་བུ་ལ་རྣམ་པར་རྒྱུ་ཞིང་ཁྲོ་བ་དབའ་རླབས་ལྟ་བུར་འཁྲུག་པས་འཁོར་བ་རི་བོའི་གསེབ་ལྟ་བུ་ལ་གནས་ཤིང་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་འདོད་པའི་རོ་ཆུང་བ་མཆིལ་པ་ལྟ་བུའི་འཆིང་བ་དང་། ལྟ་བ་ངན་པ་ཆུ་ལྟར་ཟབ་པ་ལ་རྣམ་པར་རྒྱུ་བ། སྐྱེ་བ་དང་། འཆི་བའི་འགྲོ་བའི་ལུས་འདི་སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་ལ་རྟག་ཏུ་སྲེད་པ་གང་མི་དགེ་བའི་ལས་དེས་དགོད་ཅིང་བྱས་ལ་དེའི་ངུད་མོ་འབྱིན་པ་ནི་མི་མྱོང་གི་བར་དུ་འཆི་བའི་དུས་། མི་བྱེད་དོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། རང་གི་སྲེད་པ་གྲོང་གནས་པ། །སེམས་ནི་ཉ་འདྲ་རྨོངས་པ་ཡིས། །ལས་

68-152a

བྱེད་ཚེ་ན་དགར་འཛིན་ལ། །མྱོང་བའི་ཚེ་ན་ངུ་བར་བྱེད། །གང་ཚེ་མི་དགེ་དེ་ཡི་ལས། །ལྷག་མ་མེད་པར་བཅོམ་ཞིང་སྤངས། །མེད་གྱུར་དེ་ནི་དེ་ནས་སུ། །ཤི་ནས་ཡི་དགས་དུད་འགྲོར་སྐྱེ། །ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བའི་ལས། །གང་གིས་གལ་ཏེ་དེར་མི་སྐྱེ། །གལ་ཏེ་དེར་ནི་མི་རྣམས་དང་། །སྐལ་མཉམ་མི་རུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །དེ་ནི་རྟག་ཏུ་དམན་པ་ཡིས། །ཟིལ་གྱིས་ནོན་ཅིང་ནམས་ཀྱང་ནི། །དེ་སེམས་དགའ་བ་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །གང་དང་གང་ནི་བྱེད་པ་དག །དོན་མེད་དགའ་བ་མེད་བྱེད་དང་། །བུ་དང་ཆུང་མ་ནོར་དང་འབྲུ། །གསོད་དང་འཆིང་བར་བྱེད་པ་དང་། །དེ་ནི་མི་དགེ་ལས་ཀྱིས་སུ། །དགའ་མེད་རྒྱུ་འཐུན་འབྲས་བུ་ཡི། །ཀུན་དུ་མི་དགའ་རྟག་ཏུ་ཐོས། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་བདུན་པ་ཚོར་བ་བདོ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སེམས་ཅན་བག་ལ་ཉལ་བདོ་བ་དང་། ཞེ་འགྲས་པ་བདོ་བ་དང་། སེམས་ཟབ་པ་བདོ་བའི་སེམས་ཅན་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་མང་པོ་བག་མེད་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་བདོ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་ཚ་བ་དང་། མཚོན་དང་། མེ་དང་། ངམ་གྲོག་དང་། གཡང་ས་དང་། ཕུར་བུ་དང་། མེ་འབར་བའི་ཕྲེང་བའི་རྒྱན་བྱས་པའི་ཚོར་བ་ལ་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཚོལ་བ་ན་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་གཞན་གང་ཞིག་ཡོད་སྙམ་ནས། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྲེག་པ་མི་བཟད་པའི་ཚོར་བ་རྟག་ཏུ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མཐོང་སྟེ། སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སེམས་ཅན་

68-152b

དམྱལ་བ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་ལྟ་བ་ངན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་དག་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་སྤངས་པའི་མི་ངམ་གྲོག་གམ་གཡང་སར་རབ་ཏུ་ལྟུང་བ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་བ་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས། ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་འདུས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་དེ་ཐག་པ་རབ་ཏུ་འབར་བས་བཅིངས་ནས་དཔག་ཚད་དུ་མར་གྱེན་དུ་བཏེག་བཏེག་སྟེ་ངམ་གྲོག་དག་ཏུ་འདོར་བར་བྱེད། སྐྱེས་ནས་སྤུ་གྲི་དང་མཚོན་གྱི་ས་ཕྱོགས་རྣམས་སུ་ཡང་དེ་དག་འདོར་བར་བྱེད། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ནས་སྒྲ་འབྱིན་པ་ན་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་བསླུ་ཤིང་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་ཞུགས་ནས་འཁྱམ་པ། གཏི་མུག་གིས་མུན་པས་ལོག་པར་བྱས་ཤིང་ཚལ་ཀུན་ནས་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུའི་ལུས་དག་ལ་ཁྱི་མཆེ་བ་རབ་ཏུ་རྣོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་ཟ་བར་བྱེད་ཀྱང་གང་དེ་ན་འདུག་པ་དེ་དག་ལ་སྐྱོབ་པའམ་དཔུང་གཉེན་ནམ་བདེ་བར་བྱེད་པའམ། དབུགས་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པའི་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་ཅི་རིགས་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། ལོག་པར་ལྟ་བའི་གཏི་མུག་གིས། །གཏི་མུག་ཞགས་བསྒྲིམས་སྐྱེ་བོ་ཁྱོད། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གནོད་པ་དག །ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་འདུས་པ་ཐོབ། །མི་ཡི་སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་དག །ལོག་པར་ལྟ་བས་དགེ་ཀུན་བསྲེགས། །དེ་ཡིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་དང་འབྲེལ། །གནོད་པ་མི་བཟད་ཁྱེར་ཏེ་འོངས། །གང་དག་ལོག་པའི་དབང་སོང་བ། །སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསླུས་པ་ཡི། །སྐྱེས་བུ་བློ་ཞན་དེ་དག་ནི། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཀུན་དུ་འགྲོ། །དགྲ་གཞན་ཤིན་ཏུ་སྤང་བར་སླའི། །སེམས་ཀྱི་དགྲ་ནི་སྤང་བར་དཀའ། །དེ་ཡིས་བཅིངས་པའི་མི་དག་ནི། །གཤིན་རྗེའི་གནས་སུ་ཁྲིད་པར་བྱེད། །ཡུལ་རྣམས་ལ་ནི་རྟག་རྒྱུག་ཅིང་། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་མི་རྒྱུག་ལ། །དམ་ཆོས་ལམ་ལ་རྨོངས་པ་ནི། །

68-153a

སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་ཁྲིད། །གདུལ་བའི་ནང་ན་སེམས་གདུལ་དཀའ། །མེ་ཡི་ནང་ན་མེ་མཆོག་སྟེ། །གདུལ་དཀའ་མྱུར་དུ་འགྲོ་བ་ནི། །དམྱལ་བའི་ནང་ན་དམྱལ་བ་ཡིན། །གང་དག་སེམས་ཀྱི་དབང་སོང་བ། །མི་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ། །གང་དག་མི་བཟད་དེ་ཟློགས་པ། །དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་མི་འགྲོ། །འདོད་ཆགས་མི་བཟད་མེ་གཅིག་ཡིན། །གཏི་མུག་མུན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེ་སྡང་མི་བཟད་དགྲ་ཡིན་ཏེ། །འགྲོ་བ་དགྲ་གསུམ་དབང་དུ་སོང་། །སྔོན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་ཞུགས་པ། །ཁྱོད་ཀྱིས་མི་དགེ་གང་བྱས་པའི། །རྨོངས་པ་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་སྤྱོད། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པ་དག་མ་བྱས། །རང་གི་སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་བསླུས་པ། །གཞན་གྱི་ནོར་དག་ཕྲོགས་པ་དང་། །གཞན་གྱི་བུད་མེད་བསྟེན་པ་ཡིས། །སྐྱེ་བོ་དག་ནི་རྟག་ཏུ་བཅིངས། །དེ་ཡི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱིས། །ཁྱོད་ནི་དེ་རིང་དབང་དུ་གྱུར། །མི་ཡི་ཐ་མ་རང་གིས་སུ། །ལས་ངན་བྱས་པས་ངུར་ཅི་ཡོད། །མི་གང་གིས་ནི་ཉེས་བྱས་པ། །ཕྱི་ནས་བློ་ལ་འགྱོད་པར་འགྱུར། །ཚྭ་སྒོར་ས་བོན་བཏབ་པ་ལྟར། །དེ་ལ་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་མེད། །འདོད་པ་མངར་བ་ཆུང་ལྡན་པ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཚ་བ་ཡིན། །རྨོངས་པ་གང་ཞིག་དེ་སྟེན་པ། །དེ་ནི་མུན་པ་མུན་ནག་འགྲོ། །བུ་དང་ཆུང་མ་བདེ་བྱའི་ཕྱིར། །རྨོངས་པས་ངན་པ་གང་བྱས་པས། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་གཅིག་པུ་སྲེག །རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུས་བསླུས། །གང་ཞིག་བུ་སྨད་དབང་སོང་བ། །མི་ནི་ངན་པར་བྱས་པ་སྟེན། །དེ་ནི་དམྱལ་བ་འདིར་འགྲོ་སྟེ། །ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ཡི་རྗེས་སུ་མྱོང་། །བུ་དང་ཆུང་མའི་དོན་མི་འདོད། །མཛའ་བཤེས་དོན་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། །འཆི་བའི་དུས་ནི་བྱུང་བ་ན། །ཉེ་བར་གནས་ཤིང་བསྲུང་བ་མེད། །གང་དག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སེམས། །གང་དག་སྲེད་པས་ཡོངས་བསླུས་པ། །དེ་དག་དེ་ལྟར་གྲོགས་སུ་འགྱུར། །ཅི་ཕྱིར་ཁྱེད་ནི་བསྲེག་མི་བྱ། །སྔོན་ནི་ཡུལ་གྱི་དབང་བྱས་ཤིང་། །སྲེད་པ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བསླུས། །བདག་ཉིད་ངན་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །བྱས་པས་

68-153b

བདག་ཉིད་ཅི་ངུར་ཡོད། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་འདུས་པ་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལས་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ན། ཇི་ཙམ་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་གནོད་པ་དྲག་ཅིང་མི་བཟད་པ་དུ་མ་དག་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་དེ་ལས་གྲོལ་ཞིང་ཐར་ནས་གལ་ཏེ་མི་དག་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཕྲོགས་པ་མེད་ན། དེ་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་འགྲོ་ལྡིང་བ་དང་། བར་བ་རའི་ཡུལ་དང་། རྒྱ་མཚོའི་དབུས་ཀྱི་ཡུལ་དང་སིན་དུའི་ཡུལ་དང་། ཞར་བའི་གླིང་གི་ཡུལ་དང་། གང་ན་བྲན་མཆོག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་དབུལ་བའི་བྲན་དུ་འགྱུར། སྒོ་སྲུངས་དང་། ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཉམས་ཤིང་མ་ཚང་བ་དང་། ལུས་སྐོམ་པ་དང་། བཀྲེས་པས་ཡོངས་སུ་གདུངས་ཤིང་གྲང་བ་དང་ཚ་བའི་གཞིར་གྱུར་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་གཞན་གྱིས་རྟག་ཏུ་གཙེ་བ་དང་། བྱིས་པ་དག་གིས་དབྱུག་པ་དང་། བོང་བ་དག་གིས་བརྡེག་ཅིང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་བརྙས་པར་འགྱུར། བུ་དང་ཆུང་མས་ཀྱང་རྣམ་པར་སྤངས་པར་འགྱུར་ཞིང་མངལ་ནས་སྐྱེས་ཚུན་ཆད་མཆོག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་དང་མཚུངས་པ་དང་། རྐྱེན་དང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་སྔར་བྱས་པ་དེ་ཕྱིས་དེ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དེ་ཉེས་པར་བྱས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་དེ་མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མུན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། འཁོར་བ་ལ་ཕལ་ཆེར་ཤིན་ཏུ་ཡིད་བྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དགེ་སློང་དེ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ་འདི་ལྟར་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ལ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་ཞིང་འགྲོ་བ་ཤིན་ཏུ་བསྡམས་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྤྱོད་པ། འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བྱུང་བ། བདུད་ཀྱི་འཆིང་བ་མཆོག་ཏུ་དམ་པ་གཅོད་པ། བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་མི་འདོད་ཅིང་། ཉོན་མོངས་པ་འདོད་ཆགས་དག་གི་དངོས་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་འདུག་པར་མི་འདོད་པ། དགའ་

68-154a

བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མོད་ལས་བྱུང་བའི་སྲེད་པ་ལ་མངོན་པར་མི་དགའ་བའི་དགེ་སློང་ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་དང་ལྡན་པ་དེ་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དག་གིས་མཐོང་ནས་བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པ་དག་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །དེ་ལྟར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཚངས་རིས་དག་གིས་ཐོས་པའི་བར་རྒྱ་ཆེར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་གཞན་ཡང་གང་ཞིག་ཡོད་སྙམ་མོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རབ་ཏུ་མི་བཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་སྟེ། དེས་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན་ཁྱིམ་པ་གང་གིས་འོས་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་མལ་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་གྱི་རྐྱེན་གྱི་ཡོ་བྱད་མང་པོ་དག་ལ་སྤྱད་པ་འཆབ་པ་དང་། གཞན་ལ་སྙད་བཏགས་ཏེ་ཕྱུགས་གསོད་པའམ། ལྷ་ལ་སྙད་བཏགས་པའམ། བྲམ་ཟེ་འདོད་པའི་སྡིག་པས་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རབ་ཏུ་མི་བཟད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱ་རོག་དང་། བྱ་རྒོད་དང་། ཕག་རྒོད་གཏུམ་པོ་དག་གིས་མིག་འབྱིན་ཅིང་། ཕག་དང་འཁྲུགས་པའི་སྒྲ་དང་། གཏུན་ཤིང་དང་། མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དང་། དམྱལ་བའི་སྲུངས་མ་དྲག་པ་རབ་ཏུ་མི་བཟད་པ་ཡོད་དོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རབ་ཏུ་མི་བཟད་པར་སྐྱེ་བའི་གནོད་པ་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་འབྱིན་པ་དང་། ལྕེ་གཅོད་པ་དང་། ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་གཅོད་པ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་སྣོད་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་ནས་ཟངས་ཀྱི་ཁུ་བ་ལྡུད་པ་དང་། ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕུར་བུ་འཛུགས་པ་དང་། རྐང་པ་གཅོད་པ་དང་། བྱ་རོག་གིས་ཟ་བ་དང་། ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གནོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ཙམ་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མི་བཟད་པར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ངུ་བ་ན་མགོན་མེད་ཅིང་གྲོགས་མེད་ལ། གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་གསོད་པར་འགྱུར་རོ།།

68-154b

དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ནས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་གང་གིས་དུད་འགྲོ་དང་ཡི་དགས་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་དག་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་ལག་རྡུམ་མམ་ལོང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་མི་འགྱུར། ཤི་ནས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་ལས་ཀྱི་ལུ་གུ་རྒྱུད་ཀྱིས་སྦྲེལ་བ་དག་ཡང་ངན་སོང་དེ་དག་ཀུན་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ལ་ལེགས་པར་བྱས་པས་ནི་ལེགས་པ་དང་། ཉེས་པར་བྱས་པས་ནི་ཉེས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འཁོར་བ་ན་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། ལས་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བྱ་རྒོད་ཀྱིས་འཇིགས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་བརྟགས་ན། མི་གང་གིས་དོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་བསད་དམ། བཅིངས་སམ། བཀྲེས་པའམ། སྐོམ་པར་བྱས་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས། ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བྱ་རྒོད་ཀྱིས་འཇིགས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བར་མཐོང་ངོ་། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་ས་གཞི་ལྕགས་ལ་ས་བྱས་པ་དཔག་ཚད་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡོད་པ་མེས་རབ་ཏུ་བསྲེགས་ཤིང་ལྕགས་ལས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཟུར་གསུམ་པ་ཁ་དོག་ཆུ་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་གང་བ་དེ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་གཤིན་རྗེའི་ཆད་པས་གཅོད་པར་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་གིས་ཀུན་དུ་གསོད་པར་བྱེད་པ་ན་རལ་གྲི་དང་མདའ་བོ་ཆེ་ཡོད་པའི་ལུས་ཀྱི་ཤུགས་དྲག་པོ་དག་གིས་གསོད་ཅིང་ཉིན་མཚན་དུ་གནོད་པ་བྱེད་དོ། །མཚོན་རྣམས་ཀྱིས་གསོད་པ་ན། གང་གི་ཚེ་མགོན་མེད་པ་འབྲོས་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་རལ་གྲི་དང་། མདའ་བོ་ཆེ་དང་། མདའ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཀུན་དུ་གསོད་པར་བྱེད་ཅིང་ཐང་ལ་ཡང་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་ཡོད་པའི་འཚོ་བ་དང་འབྲེལ་ལ་ཆུ་མེད་ཅིང་མགོན་མེད། དབུགས་འབྱིན་པ་མེད་ཅིང་སྐྱབས་མེད་ལ། ཕ་རོལ་གྱི་གནོད་པས་བཀོལ་བ་ན། ཀུན་དུ་

68-155a

སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། གྲོགས་མང་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་བྱེད་པ། །དེ་ཡི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི། །གཅིག་པུ་སྲིད་པ་སྲིད་པར་སྤྱོད། །ཇི་ལྟར་མི་དག་འཇིག་རྟེན་དུ། །བདག་ཉིད་ངན་བྱས་རྒྱུག་པ་ལྟར། །དེ་ལྟར་མེ་དང་མཚོན་དག་དང་། །དུག་དང་དགྲ་དག་གནས་པ་མིན། །ལས་དང་འབྲལ་བ་མ་ཡིན་གྱི། །རང་གི་གཉེན་འདབ་ཀུན་དང་འབྲལ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དགེ་བ་དང་། །མི་དགེ་འགྲོ་ཞིང་རྗེས་སུ་འགྲོ། །གང་ན་མེ་ཏོག་ཡོད་པ་ཡི། །དེར་ནི་དྲི་དག་རྗེས་སུ་འགྲོ། །དེ་ལྟར་དགེ་དང་མི་དགེ་བའི། །ལས་ནི་འགྲོ་ཞིང་རྗེས་སུ་འགྲོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ཆར་དྲི་འགྲོ་ཞིང་། །ནགས་ཚལ་དག་ཏུ་འདུས་པ་ཡིས། །བྱ་དག་ནང་པར་གྱེས་པ་ལྟར། །སྲོག་ཆགས་འདུས་པའང་དེ་དང་འདྲ། །དཔལ་ཆེ་བ་དག་ཆུད་གསན་ཅིང་། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་ཉེས་བྱས་པ། །གཏི་མུག་གིས་ནི་ཡོངས་སུ་བསླུས། །མི་དགེའི་ལས་དག་ཅི་མི་བྱེད། །གང་དག་ཞི་བ་མཆོག་མི་འགྲོ། །གང་དག་ལྷ་ཡི་གནས་མི་འགྲོ། །དེ་ཡི་རྒྱུ་ལ་མཆོག་རྨོངས་པ། །མུན་པའི་ནང་ན་དེ་མུན་གནག །དེ་ལྟར་དམྱལ་བར་བཙོ་བ་ན། །དེ་ནི་བྱེ་བ་དུ་མ་རུ། །རང་གིས་ཉེས་པར་བྱས་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཡོངས་སུ་འཁྱམ། །ཇི་སྲིད་དེ་ཡི་མི་དགེ་བ། །ངན་བྱས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་པ་དང་། །ཟད་པར་མ་གྱུར་དེ་སྲིད་དུ། །འཆི་བའི་དུས་ནི་བྱེད་མི་འགྱུར། །གང་ཚེ་དེ་ཡི་ལས་ཀྱིས་དེར། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་བྱང་གྱུར་ན། །དམྱལ་བ་བྱ་རྒོད་འཇིགས་དེ་ལས། །དེ་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །གལ་ཏེ་དེ་ལས་དེ་གྲོལ་ཞིང་། །ཡི་དགས་དུད་འགྲོར་མ་སྐྱེས་ལ། །མི་རྣམས་དང་ནི་སྐལ་མཉམ་པར། །གལ་ཏེ་མི་རུ་སྐྱེས་གྱུར་ན། །དེ་ནི་རྔ་མོ་སྤྱོད་འགྱུར་ཞིང་། །ཁལ་གླང་དག་ལ་སྤྱོད་པར་འགྱུར། །རྒོད་མ་དག་ལ་སྤྱོད་འགྱུར་ཞིང་། །གླང་པོ་ཁ་སྒྱུར་རྟ་རྫིའམ། །བཤོར་བ་དག་གི་རྒྱ་ཐོགས་པ། །དབུལ་ཞིང་ཚེ་ནི་ཐུང་བར་འགྱུར། །ངན་པར་བྱས་པའི་ལས་དག་དང་། །སྐྱོན་དུ་བགྲང་བའི་ལས་རྣམས་ནི། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འཐུན་པས་ན། །འབྲས་བུ་དེ་དང་འཐུན་པར་འགྱུར།། །།

68-155b

འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་བདུན་པ། དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེའི་འཁོར་ལ་གཞན་དང་གཞན་ནས་ཀུན་དུ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཐིག་ནག་གི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་པོ་འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཡང་སོས་ཀྱི་འཁོར་བཞིན་ནོ། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་གཉིས་པ་དག་ལ་བརྟགས་ན་ལས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་ཤིང་། ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྙིང་པོ་ཐམས་ཅད་རིག་སྟེ། བྱས་ལ་བསགས་པ་དང་། བསགས་ལ་མི་བྱེད་པ་དང་། བྱས་ལ་མ་བསགས་པའོ། །དེ་ལ་བྱས་ལ་བསགས་པ་ནི་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་ཡིན། བསགས་ལ་མི་བྱེད་པ་ནི་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་མ་ཡིན། བྱས་ལ་མ་བསགས་པ་འདི་ཡང་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་མཐོང་སྟེ། ལས་ཀྱི་ཐག་པས་རྒྱུད་ཕན་ཚུན་སྦྲེལ་བའི་འཁོར་དག་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་ནི་དེ་ཡང་ལས་རྣམ་པ་དུ་མ་སྣ་ཚོགས་དུ་མ་དག་དང་། སེམས་ཕལ་ཆེར་དམིགས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དག་མཐོང་ནས་སྐྱོ་བར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་ལ་བརྟགས་ན་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་གསུམ་པ་བསྡུས་གཞོམ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་ལས་བསགས་པ་གང་གིས་སེམས་ཅན་དག་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་སྨིན་པར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་བྱས་ལ་བསགས་པ་སོ་སོར་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུས་སེམས་ཅན་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་མི་

68-156a

དགེ་བ་གསུམ་པོ་འདི་དག་གི་ལས་ཀྱིས་སྲོག་ཆགས་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་སྡིག་པ་ཆེན་པོས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གཞིར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། འབྲིང་དང་ཆུང་ངུ་དག་གིས་ནི་འཁོར་དུའོ། །དེ་དག་གི་ཆེན་པོ་དང་འབྲིང་དང་ཆུང་ངུ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གནོད་པ་ཡང་ཆེན་པོ་དང་འབྲིང་དང་ཆུང་ངུར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་བའི་ལས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚེ་རིང་པོ་དང་འབྲིང་དང་ཐུང་ངུར་འགྱུར། དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཆེན་པོ་དང་འབྲིང་གི་དབང་གིས་ཀྱང་གནོད་པ་ཆེན་པོ་དང་འབྲིང་དུ་འགྱུར་རོ། །ལས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིའོ། །དུས་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེད་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་སྐྱེད་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེད་པའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་དང་ཐ་མའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཚེ་འདི་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཚེ་དང་འབྲེལ་བ་དང་། སྲིད་པ་བར་མ་དང་འབྲེལ་བ་དང་། ཚེ་གཞན་དང་འབྲེལ་བའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པར་འབྲེལ་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དག་ཡིན་ཏེ། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པར་འབྲེལ་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། མིར་གྱུར་པ་ལས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པའོ། །བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཅི་ཙམ་དུ་བྱེད་པ་རྩོམ་པ་དེའི་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཙམ་དུ་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དགེ་སློང་དག་ཇི་ལྟར་མོས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོབ་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བྱེད་པ་བྱས་པ་དང་། མི་བྱེད་པ་བྱས་པ་དང་། འབྲེལ་བར་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་བྱེད་པ་བྱས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྔར་དགེ་སྦྱོང་དུ་གྱུར་པ་ཕྱིས་དེའི་རྗེས་སུ་འཐུན་པར་དགྲ་བཅོམ་པའི་བར་དུ་བྱས་པའོ། །མི་བྱེད་པ་བྱས་

68-156b

པ་ནི་གང་དག་དགེ་སྦྱོང་དུ་གྱུར་ནས་ལེགས་པར་བྱ་བ་མི་བྱེད་པའོ། །འབྲེལ་བར་བྱས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཚེ་འདི་ལས་ཤི་ནས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་འབྲེལ་བ་དང་། བསམ་གཏན་དང་འབྲེལ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་འབྲེལ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་འབྲེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་ནས། བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་སར་འབྲེལ་བ་ཡིན་ཏེ། བསམ་གཏན་གསུམ་པའམ། བཞི་པར་མ་ཡིན་ནོ། །བསམ་གཏན་དང་འབྲེལ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་འབྲེལ་བ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ། ཚེ་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱི་དྲ་བ་དང་འབྲེལ་བ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་འདི་ཀུན་ཕན་ཚུན་རག་ལས་ཤིང་སྐྱེ་བའི་རིམ་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལ་བྱེད་པ་པོའམ་ཚོར་བ་པོའམ་འདོད་རྒྱལ་གྱི་ལས་ནི་གང་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་མོ། །དགེ་སློང་དེ་དེ་ལྟར་སེམས་པ་ན་བདུད་ཀྱི་སྡེ་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་ཅིང་དགེ་བའི་ཆོས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཆེན་པོ་ཡང་རྗེས་སུ་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་གཞིར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན་དེས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་དང་། ལས་མངོན་པར་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞིའི་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཤིང་ལྗོན་པའི་ཁྲོད་དུ་བྱ་རྒོད་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་བཟུང་ནས་རྒྱུ་མ་བྲུས་ཏེ་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །ཆུ་བོ་ཕུར་བུས་གང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ན། ཕུར་བུ་རིང་པོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེར་བཅུག་ནས་གཤིན་རྗེའི་མིས་ཡང་རལ་གྲི་རབ་ཏུ་འབར་བ་མང་པོ་དག་གིས་གསོད་

68-157a

པར་བྱེད་དོ། །དེ་དེར་འདུག་པ་ན་ཚོར་བ་དྲག་ཅིང་རྩུབ་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་པ་དཔེ་ཟླ་མེད་པ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཕུར་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བའི་ཚོར་བ་ནི་ཕུར་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་འབིགས་པར་བྱེད་ཅིང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་བཟུང་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱོད་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ཕན་ཚུན་དུ་བསྐྱོད་པས་རྣམ་པར་འཁྲུགས་ཤིང་ངུ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ན་ཟངས་དམར་པོ་བསྐོལ་ཅིང་བཞུས་པ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ལུས་ཤིང་སྐམ་ལྟ་བུར་བྱེད་དེ། རྨོངས་པར་བྱེད་ཅིང་སྲེག་པར་བྱེད་དོ། །ཕུར་བུས་གང་བའི་ཆུ་བོ་དེར་བསྐོལ་བ་ན། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ཁ་ཅིག་ནི་ལུས་རྩྭ་ལྟར་རབ་ཏུ་སྲེག་གོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རྡོ་ལྕི་བ་ལྟར་ནུབ་བོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ལུས་ཉ་ལྕིབས་ལྟར་ཆུ་འགྲམ་དུ་བྱུང་ངོ་། །ཁ་ཅིག་ནི་ལུས་ཉ་ལྟ་བུ་ལ་བྱ་རྒོད་ཀྱི་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེས་ཟའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ལུས་མར་སར་གྱི་གོང་བུ་ལྟར་ཞུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ལྕགས་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལྟ་བུའི་རྡོ་བས་ལུས་ཀྱི་ཁོག་པ་བྱེ་མ་སྙིམ་པ་ནས་གཏོར་བ་བཞིན་དུམ་བུ་བརྒྱའམ་སྟོང་དུ་རློག་གོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བ་ཚྭས་སྲེག་པ་ན་ཟངས་སམ་ལྕགས་དག་ནང་དུ་བཅུག་པ་བཞིན་དུ་ཞུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཕྲ་སྐམ་རབ་ཏུ་འབར་བདག་གིས་བཟུང་ནས་ཡང་མཚོན་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུས་ཀུན་དུ་གསོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ལུས་ཐགས་ལྟར་ཆེར་བརྒྱངས་ནས་གསོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཁས་བུབ་ཏུ་བཞག་ནས་གསོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བུམ་པའི་ནང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བུམ་པ་དེའི་ནང་དུ་བཅུག་ནས་དེར་མོན་སྲན་གྲེའུ་བཙོ་བ་བཞིན་དུ་སྟེང་དུ་འབྱུང་ཞིང་འོག་ཏུ་འཇུག་གོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྟེང་དུ་བྱུང་ནས་ངུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་འཇུས་ནས་ངུའོ། །མགོན་མེད་པ་ཁ་ཅིག་ནི་བྱ་རྒོད་དང་། ཁྭ་དང་། ཝ་དང་། ཁྱི་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ས་གཞི་རབ་ཏུ་འབར་བ་ན་གནས་པ་དག་བཟུང་ནས་ཟ་སྟེ། ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་བསླུས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་ཅིང་སྲོག་གཅོད་པ་

68-157b

དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བ་ལ་དམིགས་པ་དེ་དག་ནི་ཚོར་བའི་རྣམ་པ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀུན་ནས་མགོན་ཚོལ་བ། སྐྱབས་ཚོལ་བ་དེ་དག་བདག་ཅག་ཉོན་མོངས་པ་འདི་ལས་སྐྱོབ་པ་སུ་ཞིག་ཡོད་སྙམ་ནས་ཀུན་དུ་རྒྱུག་ཅིང་ངུ་བ་ན། གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་གཏུན་ཤིང་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་བསྣུན་ཅིང་ཆུ་བོ་དང་། ཤིང་ལྗོན་པ་དང་། བྲག་རབ་ཏུ་འབར་བའི་གསེབ་དང་། སྨན་ལྗོངས་དང་། ཕུ་ཆུའི་གསེབ་དང་། རི་གསེབ་དག་ཏུ་ཤིན་ཏུ་བཅུག་ནས་གནོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག་བྱེད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཤིང་ལྗོན་པ་ཤིན་ཏུ་མཐོ་བའི་ཁར་ཁྲིད་ནས་ཡང་དེ་ནས་ས་གཞི་ཕུར་བུ་བཙུགས་པའི་སྟེང་དུ་རབ་ཏུ་འདོར་བར་བྱེད་ཅིང་དེ་དེར་ཡན་ལག་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཉམས་པ་བརྒྱའམ་སྟོང་དུ་འགྱུར་རོ། །ཡང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་བཟུང་ནས། ལོ་མ་རལ་གྲིའི་ནགས་ཚལ་ལྟ་བུར་བཅུག་སྟེ། འདབ་མ་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བས་གཙེར་ཏོ། །རང་གི་ལས་ཀྱིས་ཤིང་ལྗོན་པ་དེ་ལ་བུད་མེད་ཉམས་དགའ་བ་ཆ་བྱད་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་དང་། ཕྱེ་མ་དང་བྱུག་པས་ལུས་རྣམ་པར་བཀླུབས་པ། རྒྱན་གྱི་ཆ་བྱད་མཆོག་ཏུ་བཟང་བས་མངོན་པར་བརྒྱན་པ། ཤིན་ཏུ་གཞོན་ཞིང་སེན་མོ་གཙང་ལ་སྒེག་བག་ཅན་དུ་ཆས་པ་བྱིས་པ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་འཕྲོག་པར་བྱེད་ཅིང་དགའ་བ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ། རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱན་བཀོད་པ་ཐོགས་པ་མཐོང་ངོ་། །མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ཤིང་དྲུང་དུ་སོང་སྟེ། འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འདི་ནི་གང་མིར་གྱུར་ཅིང་མི་བྱེད་པ་ན་བདག་གི་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས་རང་གི་ལས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པ་དེ་ཤིང་དེ་ལ་འཛེག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཤིང་དེ་ལ་འཛེག་པ་ན་ལོ་མ་རལ་གྲི་ལྟ་བུ་དེ་དག་གིས་ཤ་གཅོད་པར་བྱེད་དོ། །ཤ་བཅད་ནས་རྒྱུས་པ་གཅོད་དོ། །རྒྱུས་པ་བཅད་ནས་རུས་པ་གཅོད་དོ། །རུས་པ་བཅད་ནས་རྐང་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་རལ་གྲིས་ཀུན་དུ་གཤེགས་པ་ན། བུད་མེད་དེ་ལ་མཆོག་

68-158a

ཏུ་ཆགས་པའི་བློས་ཤིང་དེ་ལ་འཛེག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལས་གནོད་པ་འདི་དག་མྱོང་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱིས་བསླུས་པ་དེ་ཤིང་དེ་ལ་འཛེག་པར་བྱེད་དོ། །ཤིང་དེའི་ཐོར་ཏོ་ལ་འཛེགས་པ་དང་བུད་མེད་དེ་སའི་སྟེང་ན་གནས་ཤིང་སྐྱེས་བུ་ལ་ལྟ་བ་མཐོང་ངོ་། །སྐྱེས་བུ་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་པའི་མིག་གིས་རྣམ་པར་ལྟ་བར་བྱེད་ཅིང་སྐྱེས་བུ་དེ་ལ་ཚིག་སྙན་པས་འབོད་ལ་སྔར་འཛུམ་ཞིང་སྙན་པར་སྨྲ་སྟེ། འདི་ལྟར་བདག་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་སླད་དུ་འདིར་མཆིས་ན་ཅིའི་སླད་དུ་བདག་ལ་ཚིག་མི་གསུང་ཞིང་བདག་གི་ལུས་དང་མཇལ་བར་མི་མཛད། དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེས་ལས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་བྱས་པ་དེ་མཐོང་ནས་ཡང་ཀུན་དུ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཤིང་ལོ་མ་རལ་གྲི་ལྟ་བུ་དེ་ལས་འབབ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་འབབ་པ་ན་ལོ་མ་སྤུ་གྲི་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ཁ་གྱེན་དུ་བལྟས་ཏེ། དེ་དག་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་སྔར་ཤ་བཏོགས་སོ། །ཕྱི་ནས་རྒྱུས་པ་གཅོད་དོ། །དེ་ནས་རུས་པ། རུས་པའི་འོག་ཏུ་གནད་ཐམས་ཅད་གཅོད་དོ། །དེ་ནས་རྐང་བྲུས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་གནོད་པར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྙིང་ལ་འདོད་པའི་སྲེད་པས་ཡོངས་སུ་གདུངས་པ་དེ་དག་གིས་བཅད་ཅིང་གཤེག་ལ་གནད་དང་གནད་གཅོད་བཞིན་དུ་བུད་མེད་དེ་ལ་ལྟའོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལ་ལྟ་བ་ན་བྱ་རྒོད་ཀྱི་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བས་མིག་འབྱིན་ཅིང་སྤུ་གྲི་རྣོན་པོ་ལྟ་བུས་དེའི་རྣ་བ་ཡང་གཅོད། ངུ་བ་ན་འདབ་མ་རབ་ཏུ་འབར་བདག་གིས་ལྕེ་གཅོད་ཅིང་དེའི་སྣ་ཡང་གཅོད་དེ། དེའི་ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་གཅོད་དོ། །འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྲེད་པས་ཡིད་ཕྲོགས་པ་ཡང་ས་ལ་འབབ་པར་བྱེད་པ་དང་ཡང་བུད་མེད་དེ་ཤིང་ཁར་འཛེག་གོ། །འཛེགས་པ་དང་། དེ་མཐོང་ནས་ཡང་དེ་ཤིང་གི་ཐོར་ཏོ་དེ་ལ་འཛེག་པར་བྱེད་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ལྟར་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འཕངས་པར་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསླུས་

68-158b

པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་ལོ་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཡོངས་སུ་འཁྱམ་མོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དོན་གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གདུངས་ཤིང་དེ་ལྟར་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་རྒྱུས་བསྲེགས་ཀྱང་དེ་དག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་སེམས་འདི་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་སུ་སོང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དག་ཏུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་འདི་ལ་ཡིད་བརྟན་པར་མི་བྱའོ། །ཡང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་དེ་ན་རི་བྱ་རྒོད་དང་ཉེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྐོམ་པ་དང་བཀྲེས་པས་གདུངས་པ་དེ་དག་གིས་བརྒྱུགས་པ་དང་། དེའི་ཚེ་རི་བྱ་རྒོད་དང་ཉེ་བ་ལ་བྱ་རྒོད་ལྕགས་ཀྱི་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལུས་ཆེ་ཞིང་ལྟོ་ཆེ་བ་དག་གནས་ཏེ། དེ་དག་གི་ལྟོའི་ནང་ན་མེ་མདག་ཡོད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དག་མགོན་མེད་ཅིང་སྐྱབས་མེད་པ་ན་རི་དེ་ལ་འཛེག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་མགོན་མེད་པ་ངུ་འབོད་པ་དག་ལ་བྱ་རྒོད་དེ་དག་གིས་གླད་པ་བཏོགས་ཤིང་གླད་རྒྱས་བྲུས་ལ་མིག་ཀྱང་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་དེའི་གླད་པ་དང་གླད་རྒྱས་དག་འཐུངས་ནས་མགོ་ཡང་འདོར་བར་བྱེད་དོ། །གླད་རྒྱས་དང་མིག་ཕྱུང་བ་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་མུན་པ་ཐིབས་པོའི་ནང་དུ་བརྒྱུགས་པ་དང་དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་བྱ་རྒོད་ལུས་ཆེ་ཞིང་ཁོ་ལག་ཆེ་བ་ལྟོའི་ནང་ན་མེ་མདག་ཡོད་པའི་བྱ་རྒོད་འོངས་ཏེ། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་བཟུང་ནས་ཟའོ། །དེ་ལྟར་ལྟོའི་ནང་དུ་སོང་བ་དེ་དག་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཀྱང་དེ་སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་མཐུས་འཆི་བའི་དུས་མི་བྱེད་དོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་

68-159a

ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་མཐུས་ནི་ལོ་མ་རལ་གྲི་ལྟ་བུའི་ནགས་སུ་བུད་མེད་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་མཐུས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཕྱོགས་གཞན་དུ་འགྲོའོ། །དེ་ན་ཡུལ་ཆུ་བོ་མཐའ་ཡས་ཕ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ཟངས་བསྐོལ་ཅིང་བཞུས་པས་རབ་ཏུ་གང་བའི་ཆུ་བོ་དེའི་ཕ་རོལ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དག་གིས་བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་དང་། གནས་མལ་མང་ཞིང་བཟང་བ་དང་། གྲིབ་མ་དང་། ནགས་ཚལ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་དག་མཐོང་ཞིང་ཆུ་བོ་རབ་ཏུ་འབབ་པ་དང་། ལྟེང་ཀའི་ཕྱོགས་བསིལ་བ་དག་མཐོང་སྟེ། དེས་དེ་དག་མཐོང་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་བརྒྱུགས་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་ངུ་ཞིང་འཁྲུགས་སོ། །གྲོགས་པོ་དག་ཚུར་ཤོག་ཚུར་ཤོག །བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་དང་། གནས་མལ་བདེ་བ་དག་རྙེད་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གིས་སྒྲ་ཐོས་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ་དག་ཀུན་དུ་རྒྱུག་གོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་འདུས་ནས། ཀྱེ་མ་བདག་ཅག་གི་བདེ་བ་དང་མགོན་སྐྱབས་དེ་ཕྱོགས་གང་ནས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་དག་མཐོང་ནས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་ཆུ་བོ་མཐའ་ཡས་ཕ་རོལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕ་རོལ་ན། བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་དང་། གནས་མལ་དང་། ཚལ་དང་། ནགས་ཚལ་མང་པོ་དག་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་བོ་མཐའ་ཡས་རབ་མེད་དེས་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་རོ་ཉེ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བ་བཞུ་བའི་དབུ་བས་ཁེབས་པ་དག་ཏུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེར་ལྷུང་ངོ་། །ལྷུང་ནས་ཁ་ཅིག་ནི་མར་སར་གྱི་གོང་བུ་ལྟར་ཞུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཁྭ་མཆུ་རབ་ཏུ་

68-159b

འབར་བ་དག་གིས་ཟའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཉའི་ཁ་རབ་ཏུ་འབར་བས་མིད་དེ་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཞུ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཆུ་བོ་དེའི་ནང་དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཞུ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དག་གི་ལས་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་སེམས་ཀྱིས་བསླུས་ནས་སུ། །བུ་སྨད་གང་གི་དོན་བྱེད་པ། །སྡིག་ལས་བྱུང་བའི་ཞགས་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གནས་སུ་ཁྲིད། །བློ་ངན་ཞེན་པ་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས། །གང་གི་དོན་དུ་སྡིག་བྱས་པའི། །བུ་དང་ཆུང་མ་གྲོགས་པོ་དང་། །གཉེན་འདབ་རྩ་ལག་གང་དུ་སོང་། །མི་ཡི་སར་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་སུ། །བདག་ལ་ངེས་པར་སྡུག་མ་བྱས། །མི་ཡི་ཐ་མ་བུ་ཡི་དོན། །དེས་ན་སྡིག་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱས། །གང་གིས་སྔན་ཆད་སྡིག་བྱས་པ། །ཕྱིས་ནི་གནོད་པར་མི་འགྱུར་མིན། །བུ་དང་ཆུང་མས་བསླུས་པ་དེ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དྲག་པོར་འགྲོ། །ཆུང་མ་གཉེན་གྱིས་ཅི་བྱེད་ཅིང་། །བུ་དེས་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་འགྱུར། །ལས་ཀྱི་ལམ་རྒྱགས་ཡོད་པ་ནི། །གཅིག་པུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྲེག །བདེ་བ་འབྱུང་བ་མ་སྨད་པ། །དགེ་བའི་ལས་ནི་མ་བྱས་པས། །བྱིས་པ་གཏི་མུག་གིས་བསླུས་པ། །ཕྱི་ནས་དོན་བྱེད་ཅི་མི་གདུང་། །གང་ཞིག་གཏི་མུག་གིས་བསླུས་པ། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་རྗེས་སུ་འགྲོ། །བུ་དང་ཆུང་མ་བདེ་བྱའི་ཕྱིར། །དེ་དག་ཀུན་གྱི་འོག་ཏུ་འགྲོ། །སྲོག་ཆགས་ལས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་དང་། །རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྤྱོད། །ལེགས་བྱས་ལྷ་ཡི་འཇིག་རྟེན་དུ། །ཉེས་པར་བྱས་པས་དེ་བཞིན་དམའ། །དེ་ལྟར་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་པ་དེ་དག་ལ་རྗེས་སུ་བསྟན་པ། གང་ཁྱེད་ཅག་གིས་བྱས་པའི་ལས་འདི་དག་སུ་ཞིག་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཏེ་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བ་རང་གིས་བྱས་པ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཞིང་། མ་བྱས་པ་ནི་འོང་བར་མི་འགྱུར་ལ། བྱས་པ་ནི་ཆུད་ཟ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་

68-160a

དམྱལ་བ་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་བཙོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པ་དག་གི་འབྲས་བུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གིས་དེ་དག་ཉིད་ཐོབ་པ་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལས་ཐར་ནས། གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་ཚེ་ཐུང་ཞིང་དབུལ་ལ་ཆུང་མ་ངན་པ་དང་། དེ་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་པར་གྱུར་པའམ་དེ་ཆུང་མ་མེད་པར་འགྱུར་ལ་བརྙས་ཤིང་གཞན་གྱིས་བཀོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུའི་ལས་ཀྱི་མཐུས་བསླུས་པའི་མི། སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་ལ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཚོར་བ་ཚད་མེད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཨ་ལ་བུད་ལྟ་བུར་གཅོད་པ་དང་། གནད་དང་། གནད་གཅོད་པ་དང་། བསྡུས་པ་དང་། འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང་། ཉམ་ང་བ་མང་བ་དང་། གནོད་པ་མི་བཟོད་པ་དང་། ཨ་ཙ་ཟེར་བ་དང་། ཀྱི་ཧུད་ཟེར་བ་དང་། རྒྱོབ་ཤིག་པ་དང་། མཆི་མའི་རྒྱུན་མེ་ལྟ་བུར་མི་འཆད་པ་དང་། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་འགགས་པ་དང་། ཚོར་བ་མཐའ་མེད་དང་། པད་མ་ལྟར་གས་པ་དང་། པད་མ་ཆེན་པོ་ལྟར་གས་པ་དང་། མེ་ཐབ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་མེའི་ར་བ་མཐོང་སྟེ། འདི་དག་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གང་གིས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དགེ་སློང་དེ་སེམས་པར་བྱེད་དེ།

68-160b

གང་མི་དགེ་བ་བྱས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པ་དེ་ནི་དེའི་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ལས་ཀྱིས་ཚོར་བ་ཚད་མེད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་བུད་མེད་འོས་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་འདོད་པས་ལོག་པར་བསྟེན་པ་དེ་ནི། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་ཚད་མེད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གསལ་ཤིང་རབ་ཏུ་འབར་བས་རོ་སྨད་དུ་འབིགས་པར་བྱེད་དེ། རོ་སྨད་དུ་བཅུག་པའི་གསལ་ཤིང་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་རྒྱབ་འབིགས་པར་བྱེད། གལ་ཏེ་ལྟོར། གལ་ཏེ་དབུས་སུ། གལ་ཏེ་རྐེད་པའི་ཕྱོགས་སུ། གལ་ཏེ་ཕྲག་པར། གལ་ཏེ་དཔུང་མགོར། གལ་ཏེ་མིད་པར། གལ་ཏེ་ཁར། གལ་ཏེ་གླད་རྒྱས་འབིགས། གལ་ཏེ་རྣ་བར་འབིགས་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེའི་གསལ་ཤིང་དེ་ནི་ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་འབིགས་པར་བྱེད། གནོད་པ་ཆེན་པོར་བྱེད། སྲེག་པར་བྱེད། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་འཚེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་གནོད་པ་དེ་དག་མྱོང་བར་བྱས་ནས་ཚོར་བ་མི་བཟད་པ་ཡང་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕགས་ཀྱི་ཕྲ་སྐམ་རབ་ཏུ་འབར་བས་རླིག་པ་འབྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་བྱ་རྒོད་ཀྱིས་ཀྱང་བཟུང་ནས་ཟ་སྟེ། ཇི་ཙམ་དུ་བྱས་ལ་བསགས་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། །ཟད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ངུ་སྐད་འདོན་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་དེའི་ལས་ཟད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེའི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུ་དེས་

68-161a

མ་ནིང་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འབྲས་བུ་ཨ་ལ་བུད་ལྟ་བུར་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན་དེས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འབྲས་བུ་ཨ་ལ་བུད་ལྟ་བུར་གཅོད་པར་སྐྱེ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་སྙམ་ན་གང་བུད་མེད་འོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁར་བཅུག་ན། དེ་ལུས་ཞིག་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལ་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གཤིན་རྗེའི་མིས་དེའི་ཁར་ཕུར་བུ་བཅུག་ནས་བརྡུང་བས་རྡུང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ཕུར་བུ་བརྡུངས་པ་དེས་གལ་ཏེ་ལྟག་པར་ཕུག་ནས། འབྱུང་བར་བྱེད་པ་བསྒུལ་བ་དང་རྣ་བར་འབྱུང་ངོ་། །ལྕགས་ཀྱི་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ་ཟངས་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བས་ཁར་བླུགས་སོ། །དེས་དེའི་མཆུ་བསྲེགས་ནས་ལྕེ་སྲེག་གོ། །ལྕེ་བསྲེགས་ནས་རྐན་སྲེག་སྟེ། དེ་ལྟར་མིད་པ་བསྲེགས་པ་ནས་ལྟོའི་བར་དུ་བསྲེགས་ཏེ་རོ་སྨད་དུ་འབྱུང་ངོ་། །འདི་དག་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ཚོར་བའི་རྣམ་པ་དེ་དག་མྱོང་བ་ནི། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་དོ། །དེ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་མ་ཕྲོགས་ཏེ། ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་

68-161b

དེའི་ཁ་ནས་དྲི་རུལ་པ་ལྟ་བུ་འབྱུང་སྟེ། སྲོག་ཆགས་གང་གིས་ཚོར་བ་ཀུན་ཡིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གནད་དང་། གནད་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་དེས། དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་གནད་དང་གནད་གཅོད་པ་སྐྱེ་བར་མཐོང་ངོ་། །གང་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱས་པའི་རྣམ་པ་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བུད་མེད་གཞན་འདོད་ཆགས་མི་འདོད་པ་དེའི་མངལ་མ་ཡིན་པར་མཐུས་བཅུག་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གནད་གཅོད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དག་གི་ཚོར་བ་གང་ཡིན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཛ་ར་ཛ་ར་ཉིས་འགྱུར་དུ་བྱས་པ་བསྲེགས་པ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཁ་འགེངས་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་མགོན་མེད་པ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ངུ་འབོད་དོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེའི་ཆུང་མ་གཞན་དག་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་པར་འགྱུར་བ་བཟློག་པར་མི་ནུས་ཏེ། བྱས་ལ་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་ཚོར་བ་མ་མྱོང་གི་བར་དུ་ཆུད་ཟ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་

68-162a

འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སྲོག་ཆགས་དག་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ། བྱས་ལ་བསགས་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འཇིགས་པར་ལྟ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པས་འགྱུར་སྙམ་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །འདོད་པས་ལོག་གཡེམ་པ་ནི་གང་གིས་བྱིས་པ་གཞན་དུ་བཞིན་དུ་མཐུས་སྦ་བའི་གནས་སུ་བཅུག་པ་ནི། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འཇིགས་པར་ལྟ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་སྔོན་མིར་གྱུར་པ་ན། དེའི་བུ་གང་ཡིན་པ་མཐོང་སྟེ། ལས་ཀྱིས་བྱས་པ་དེ་ལ་འདི་ལྟར་དེ་ནི་མིར་གྱུར་པ་ན་མིར་གྱུར་པ་བདག་གི་ཡིན་ནོ། །སྙམ་དུ་སྲེད་པའི་ཡོན་ཏན་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་བུ་དེ་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཕུར་བུ་དག་འདེབས་ཤིང་། དེ་ལྟར་སྦ་བའི་གནས་སུ་ཕུར་བུ་དག་བཏབ་པ་མཐོང་ངོ་། །དེ་མཐོང་ནས་བུ་དེ་ལ་འདི་ལྟར་གནོད་པ་འབྱུང་བ་དེའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཡིད་ལ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་ཞིང་། གང་ལ་སྡུག་བསྔལ་གནོད་པའི་མེ་འབྱུང་བ། དེའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཆ་བཅུ་དྲུག་ཡིད་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་པར་ཆེའོ། །ལུས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འདི་དག་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་གནོད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་ཁ་སྦུབ་ཏུ་བཞག་ནས། ལྕགས་རབ་ཏུ་འབར་བའི་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ། ཟངས་རབ་ཏུ་འབར་བས་དེའི་སྦ་བའི་གནས་སུ་ལྡུགས་སོ། །དེ་ལ་དེ་བླུགས་པ་དང་། སྦ་བའི་གནས་ནས་

68-162b

ལོང་ཀ་སྲེག་གོ། །ལོང་ཀ་བསྲེགས་ནས་རྒྱུ་མ་སྲེག་གོ། །དེ་ཡང་བསྲེགས་ནས་སྙིང་སྲེག་གོ། །སྙིང་ཡང་བསྲེགས་ནས་མཆེར་བ་སྲེག་གོ། །མཆེར་པ་ཡང་བསྲེགས་ནས་གློ་བ་སྲེག་གོ། །གློ་བ་བསྲེགས་ནས་ཨོལ་གོང་སྲེག་གོ། །ཨོལ་གོང་བསྲེགས་ནས་མིད་པ་སྲེག་སྟེ། མཆིལ་མ་ཡང་བསྲེགས་ནས་ལྕེའི་དྲུང་དུ་སྲེག་གོ། །ལྕེའི་དྲུང་དུ་ཡང་བསྲེགས་ནས་ལྕེ་སྲེག་གོ། །ལྕེ་བསྲེགས་ནས་རྐན་སྲེག་གོ། །རྐན་བསྲེགས་ནས་གླད་པ་སྲེག་གོ། །གླད་པ་བསྲེགས་ནས་གླད་རྒྱས་སྲེག་སྟེ། འབར་བ་དེ་འོག་ཏུ་བྱུང་ནས་འགྲོའོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་འདི་ནི་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་བུ་དག་མཐོང་སྟེ། དེ་ལུས་དང་ཡིད་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནོད་པ་ནི། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་སྟེ། འཆི་བའི་དུས་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། དེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེའི་ཁུ་ཆུ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞིང་། དེ་བུ་མེད་པར་འགྱུར་ལ་དེ་མ་ནིང་ཞེས་བྱ་སྟེ་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་སྨད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། འཁོར་གཞན་གང་ཞིག་ཡོད་སྙམ་མོ། །དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་འཁུམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཁུམས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡོད་པར་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། གང་གིས་ཕྱུགས་རྨིག་ཟླུམ་གཅིག་གི་མངལ་དུ་བུད་མེད་གཞན་ཞིག་ཡིན་པར་བསམས་ཏེ། དེ་ལ་སྤྱད་དོ་སྙམ་པས་བཅུག་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་

68-163a

འཁུམས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བ་དེ་དག་གམ། རྟ་རྒོད་མ་དེ་དག་ལ་བདག་གི་སྙིང་གིས་གང་སྔོན་ཆགས་པའི་ལུས་ཡིན་པར་བསམ་པའི། བའམ། རྟ་རྒོད་མ་ལས་ཀྱིས་བྱས་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་མཐོང་ངོ་། །དེ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པའི་སེམས་ཀྱིས། བའམ། རྟ་རྒོད་མ་དེ་ལ་བསྙེགས་སོ། །དེ་དག་གི་ཁོང་པའི་ནང་ན་ལྕགས་ཀྱི་མེ་མདག་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་གང་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་དང་ཕྲད་ན་དེ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ལས་བྱས་པའི་སྒོ་དེས་ཁོང་པའི་ནང་མེ་མདག་གིས་གང་བ་དེར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དེའི་ཁོང་པ་མུན་པ་དེར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་དེ། ངུ་བར་ཡང་མི་ནུས་སོ། །དེ་ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པ་དུ་མར་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཚེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། གང་དུ་རང་གི་ཆུང་མ་མ་ཡིན་པ་གཞན་དག་ལ་བྱས་ལ་བསགས་པ། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་ཡུལ་དེ་ལྟ་བུར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས། གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་དེའི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཉམ་ང་བ་མང་བ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེ་དག་གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ལ་མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་བ་མཐོང་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི། སྐྱེས་པ་གང་ཞིག་

68-163b

སྐྱེས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཉམ་ང་བ་མང་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །བྱས་ལ་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་མཐུས། དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་མཐོང་སྟེ། སྐྲ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་ལུས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འབར་ལ། །ལུས་རྡོ་རྗེ་ལྟར་སྲ་བ་དེས་འཛིན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་བྱེ་མ་ཆང་བ་ནས་གཏོར་བ་དེ་ལྟར་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དོ། །དེ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་ཤི་ནས་ཡང་འཚོ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་སྐྱེས་པ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེས་འཇིགས་ཤིང་ཞུམ་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ངམ་གྲོག་དེ་དག་མཐོང་སྟེ། དེའི་ནང་དུ་ལྷུང་ངོ་། །དེ་ནམ་མཁའ་ལ་གནས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་དེ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་སྣང་བ་དེ་ལྟར་ཁྭ་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་འོངས་ནས་དུམ་བུར་གཅོད་དོ། །དེ་ཡང་བྱུང་བར་གྱུར་ནས་ས་ལ་ལྷུང་བ་དང་། དེར་ཝ་ཁ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་འོངས་ནས་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེའི་རུས་པ་དག་ཟད་པར་བཏོགས་ན་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བྱུང་བ་དང་། གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་ལྕགས་ཀྱི་རྫ་མ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གི་ནང་དུ་འཚེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ་མི་དགེ་བའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་འཚེད་ཅིང་ཟ་ལ་ཕྱེ་མར་རློག་གོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཉམ་ང་བ་མང་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་དེ་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས། དེའི་ཆུང་མ་དུ་མ་ཆུད་ཟ་ཞིང་། ཆུང་མ་གཅིག་ཀྱང་མི་འགྲུབ་ལ་ཀུན་མི་གཞན་གྱི་དྲུང་དུ་འགྲོ་བར་

68-164a

འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་གཞན་གང་ཞིག་ཡིན་སྙམ་མོ། །དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གནོད་པ་མི་བཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་ལ་དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི། སྡེའི་ཚོགས་གཞན་གྱི་བུད་མེད་ཐོབ་ནས་སྐྱེས་པ་མང་པོ་དག་ལ་བྱིན་ཞིང་། བདག་ཉིད་ཀྱང་མངལ་ལམ་མངལ་མ་ཡིན་པར་འཇུག་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གནོད་པ་མི་བཟད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྐང་པ་གྱེན་དུ་ཤིང་ཁར་བཏགས་ཤིང་། དེ་གྱེན་དུ་བཏགས་པ་ལ་མེས་སྲེག་སྟེ། གང་གིས་དེའི་ཁ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཐམས་ཅད་སྲེག་ཅིང་། དེའི་ཚེ་དེའི་མིག་ཤིན་ཏུ་སྡུག་གུ་བྱུང་ཞིང་སྐྱེས་པ་དག་མེས་སྲེག་གོ། །དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེའི་ཚོར་བ་དྲག་པ་ཚ་བ་རྩུབ་པ་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཚོར་བ་དེས་ཉམ་ཐག་པ་ན་འབོད་ཅིང་། ངུ་སྐད་འབྱིན་ལ་ངུ་ཞིང་ཁྲོའོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་སྐད་འབྱིན་པ་དེའི་ཁར་མེ་བཅུག་སྟེ། ཁའི་ནང་དུ་མེ་བཅུག་པས་གློ་བ་དང་། མཆེར་བ་དང་། ཕོ་བ་དང་། ལོང་ཀ་དང་། མདོམས་དང་། གཞང་བསྲེགས་པ་ནས་རྐང་པའི་བར་དུ་བསྲེགས་སོ། །དེ་སྲེག་པ་ན་

68-164b

ཡང་ཉམ་ཐག་པའི་ཚོར་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཁྭ་དེ་དག་འོངས་ནས་དེའི་ལུས་ལ་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཚོར་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཞེན་ནས་སྲེག་ཅིང་ངུ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྲེག་པ་ན་ཇི་སྲིད་དུ། དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་འདི་ལྟར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེའི་ཚོར་བ་དྲག་ཅིང་། ཚ་ལ་མི་བཟད་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་པ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། །ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེའི་མཐུས། དེའི་ཆུང་མ་མཆོག་ཏུ་དགའ་ཞིང་། མཆོག་ཏུ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་ཡང་སྡེའི་ཚོགས་གཞན་དག་གིས་ཕྲོགས་པ་དང་། དེ་འོ་དོད་འབོད་ཅིང་ངུ་ལ་མྱ་ངན་བྱེད་དོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་ཆུང་མ་དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་འདི་དང་ཕ་རོལ་དུ་ཡང་འོ་དོད་འབོད་ཅིང་ངུ་བར་བྱེད་ལ་ཡོངས་སུ་གདུང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལས་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཨ་ཙ་ཟེར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སྔོན་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བུད་མེད་གཞན་མ་རྙེད་ནས་ལུག་མ་མོའམ། བོང་མོ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ཅིང་མཆོད་རྟེན་ནམ། མཆོད་རྟེན་གྱི་ཕྱོགས་སམ། སངས་རྒྱས་ལ་གུས་པ་ཙམ་ཡང་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཨ་ཙ་ཟེར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕགས་ཀྱི་གྲོག་སྦུར་ཚོར་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པ་དག་གིས་ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །

68-165a

སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་གི་ལྟོ་ཡང་མེས་གང་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དྲག་ཅིང་མི་བཟད་པས་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཕྱི་ནང་སྲེག་ཅིང་ཟའོ། །སྲིན་བུ་ཨ་ཙ་ཟེར་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་མི་དེ་དག་གི་ཤ་ལ་ཟའོ། །ཤ་ཟོས་ནས་ཁྲག་འཐུང་ངོ་། །ཁྲག་འཐུང་ནས་རྒྱུས་པ་གཅོད་དོ། །རྒྱུས་པ་བཅད་ནས་རུས་པ་འཆའ། རྐང་འཇིབ་ཅིང་རྒྱུ་མ་དང་། གཉེ་མ་དག་ལ་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་ཟ་བ་ན། འོ་དོད་འབོད་ཅིང་ངུ་ལ་ཆོ་ངེས་འདེབས་ཤིང་སྙིང་རྗེ་རྗེ་སྐད་དུ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་མ་སྤྱད་ཀྱི་བར་དུ་དེའི་ཉེས་པར་སྤྱད་པའི་ལས་དྲག་ཅིང་མི་འདོད་ལ་མི་སྡུག་ཅིང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། མི་དེའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུའི་རྒྱུས་དེ་ལ་འགྲན་ཟླ་མང་ཞིང་། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་དེའི་འགྲུབ་པ་མེད་པར་འགྱུར། དབུལ་ཞིང་ནོར་རྫས་ཐམས་ཅད་ཉམས་པར་འགྱུར་ལ་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བྱས་ལ་བསགས་པ་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀྱི་ཧུད་ཟེར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་

68-165b

ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀྱི་ཧུད་ཟེར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་གང་ཀླ་ཀློ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་སྐྱེ་བའི་རིས་འཐུན་པའི་སྐྱོན་གྱིས་དེ་གལ་ཏེ་སྲིང་མོའམ། གཞན་འོས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ལ་སྤྱོད་པར་བྱེད་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀྱི་ཧུད་ཟེར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་གསོད་པ་ན། གང་གིས་དཔག་ཚད་ལྔར་གང་བའི་སྒྲ་དེ་ལྟ་བུ་འབྱིན་ཏོ། །སྲིད་པ་བར་མ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེས་གཞི་དེ་ལས་སྙིང་རྗེ་ཞིང་འཇིགས་པར་ཐོས་པ་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མི་འཐུན་པ་ལོག་པར་ཐོས་ཏེ། དེའི་ངུ་བ་གླུ་དབྱངས་སྙན་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུ་དང་། ཕེག་རྡོབ་པར་ཐོས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་ལྟ་བ་ན་དེར་བདག་ཀྱང་འགྲོའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེས་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་སྲིད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དང་གང་དུ་སྲིད་པ་བར་མ་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པ་དེ་བྱས་པས་དེར་སྐྱེས་སོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྒྲ་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐོས་ཏེ། ཚོར་བ་མི་བཟད་ཅིང་དྲག་ལ་ཚ་བ་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་ཅིང་དཔེ་ཟླ་མེད་པ་དག་མྱོང་བ་ན། སྒྲ་དེ་ཉིས་འགྱུར་གྱིས་སྙིང་ལ་འབིགས་པར་བྱེད་དོ། །གནོད་པ་འདི་དག་ཀྱང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕགས་ཀྱི་རི་རབ་ཏུ་འབར་བ་ཁྭ་སྤུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་དཔག་ཚད་སྟོང་ལྔ་བརྒྱར་འབར་ལ། རིང་ཁྱད་གནམ་ལ་ཐུག་པ་ཞིག་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་ལྕགས་ཀྱི་ཤིང་ལྗོན་

68-166a

པ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་ཁྭ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་གང་སྟེ། རི་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རབ་ཏུ་འབར་བ་མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་། ཀུན་ནས་དེའི་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་མེས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རབ་ཏུ་འབར་བ་ན། ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱིས་རི་དེ་པད་མའི་ཚལ་གྱིས་ཁེབས་པར་མཐོང་ཞིང་། པད་མའི་འདབ་མ་དེ་དག་འོད་འཕྲོ་བར་མཐོང་ནས། དེ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་བོས་ཏེ། གྲོགས་པོ་དག་ཚུར་ཤོག །ཚུར་ཤོག །རི་ཚལ་གྲིབ་མ་བསིལ་བ་ཅན་དུ་འདོང་། ཚལ་སྡུག་པ་དག་ཉེ་བར་བསྟེན་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྡོའི་ཆར་དག་གིས་རྡེག་པ་ན། སྐྱོབ་པ་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ་དག་རི་ག་ལ་བ་དེར་དེ་དག་རྒྱུག་གོ། །ཇི་ལྟར་རི་དེ་ལ་དེ་ལྟར་འཛེགས་པ་དང་། རི་དེ་ཡང་འབར་བའི་ཕྲེང་བས་འཁྲུགས་ཤིང་ཀུན་ནས་རབ་ཏུ་འབར་ལ། ཁྭ་རབ་ཏུ་འབར་བ་མཆུ་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཤིན་ཏུ་གང་བ་དེ་དག་མཐོང་ནས་རྒྱུག་ཅིང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལ་ཟ་བར་བྱེད་དེ། ཁ་ཅིག་ནི་གླད་པ་དང་གླད་རྒྱས་ལ་འཐོག །ཁ་ཅིག་ནི་མིག་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་སྣ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་འགྲམ་པའི་པགས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྐེད་པའི་ངོས་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ལྕེ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་མགྲིན་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་མགྲིན་པའི་པགས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་མིད་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་སྙིང་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་གློ་བ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་མཚེར་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱུ་མ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་གཉེ་མ་སྦོམ་པོ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ལྟོ་བའི་པགས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྣ་བའི་རུས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་བརླ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་བརླའི་སྦུབས་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྐང་པའི་རྟིང་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྟིང་པའི་པགས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྐང་མཐིལ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་གཞང་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་རྐང་པའི་

68-166b

སོར་མོ་ལ་འཐོག་གོ། །ཡང་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ཟ་བར་བྱེད་དེ། ཁ་ཅིག་ནི་མདུན་གྱི་ངོས་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་གློ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་གློའི་པགས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ལག་པའི་རྒྱབ་ཀྱི་རུས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དང་རྐང་ཡོད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་སོ་སོ་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་ཁྭ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །ཡང་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེས་ནས་ཀྱང་གཤིན་རྗེའི་མིས་འཇིགས་ཤིང་ཁྭས་འཇིགས་ལ། སྐྱོབ་པར་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ་དག་རི་ཁྭ་སྤུངས་པ་ག་ལ་བ་དེར་རྒྱུག་གོ། །དེ་དག་གང་གི་ཚེ་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་མེས་འབར་བའི་ཕྲེང་བའི་རི་སྤུངས་པ་དེ་ལ་འཛེག་པ་ན། འབར་བའི་ཕྲེང་བས་ལུས་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་པ་དེ་དག་རི་དེ་ལ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་བྱས་ཤིང་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ། ཀུན་ནས་བསླང་བ་ལ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ། ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་དེའི་ལས་དྲག་ཅིང་ཚ་བ་བྱས་ལ། བསགས་པའི་མཐུས་གང་དག་ཁྭ་སྤུངས་པའི་རི་དེའི་རྩེ་མོ་ལ་ཡང་གང་གིས་བྱུང་བ་དག་འཛེག་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ལ་འབར་བ་དེ་དག་གིས་དཔག་ཚད་སྟོང་ལྔ་བརྒྱར་གྱེན་དུ་བཏེག་བཏེག་སྟེ། ཕྱེ་མ་ལེབ་བཞིན་དུ་སྲེག་པར་བྱེད་ཀྱང་། ཅིག་ཅར་འཆི་བའི་དུས་ནི་མི་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་བྱས་པ་དེའི་ཚེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེའི་ལས་བྱས་ལ་བསགས་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས། དེའི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ལས་དྲི་རུལ་པ་འབྱུང་ཞིང་

68-167a

མཛེའམ་དེ་ལ་ཤ་བཀྲ་འབྱུང་བར་འགྱུར། འགྲན་ཟླ་མང་ཞིང་ཕལ་ཆེ་ལ་དབུལ་བ་དང་། ཡུལ་ངན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་འཁོར་གཞན་མཆི་མའི་རྒྱུན་མེ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པར་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་དགེ་སློང་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་རལ་ཅིང་སྤྱོད་པ་ངན་པ་ལ་སྔར་གཞན་གང་ཞིག་གིས་ལྷན་ཅིག་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་བྱས་ལ། ཕྱིས་གཞན་ཞིག་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མཆི་མའི་རྒྱུན་མེ་ལྟ་བུར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚ་བ་རྩུབ་པ་མི་འདོད་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གིས་ཀུན་ནས་རབ་ཏུ་འབར་བའི་མེས་སྲེག་པ་ན། མཆི་མ་གང་འབྱུང་བ་དེ་དག་མེའི་མཆི་མར་འབྱུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་ལུས་དེ་དག་སྲེག་ཅིང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལ་གནོད་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཉེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་གནོད་པ་གཞན་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། མིག་གི་ནང་དུ་སེང་ལྡེང་གི་མདག་མས་ཀུན་དུ་འགེངས་ཤིང་། གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རུས་པ་རྡུང་སོ་སོར་འབྱེད་ལ་སྨྱིག་མ་ལྟ་བུར་འབུད་ཅིང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སོ་སོར་འཇིགས་པ་ལ། ལྕགས་ཀྱི་ཕུར་བུ་དང་གཏུན་ཤིང་དང་མདའ་བོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་གི་ལུས་གཅོད་ཅིང་འབིགས་ལ་དུམ་བུར་རློག་གོ། །ཕྲ་སྐམ་རབ་ཏུ་

68-167b

འབར་བས་གཞང་གདངས་པའི་ནང་དུ་ཞ་ཉེ་བསྐོལ་བས་ཀུན་དུ་བཀང་སྟེ། དེའི་ནང་ཞ་ཉེ་བསྐོལ་བས་རབ་ཏུ་སྲེག་ལ། ཕྱི་རོལ་མེ་ཤིན་ཏུ་འབར་བས་རབ་ཏུ་སྲེག་གོ། །དེ་གཉི་གས་སྲེག་པ་ན་ཚོར་བ་ཤིན་ཏུ་ཚ་ཞིང་མི་བཟད་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་བརྒྱད་པ། འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། དམྱལ་བའི་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱིས་སུ། །ཞ་ཉེ་དག་གིས་ནང་བླུགས་ཤིང་། །མེ་འབར་བ་ཡིས་ཕྱི་རོལ་དུ། །སྲེག་པ་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན། །གང་དག་སྡུག་བསྔལ་ལས་འབྲས་སྐྱེས། །ཚ་བ་འབྱུང་བ་སྐྱེ་བ་ནི། །ཁམས་གསུམ་དག་ཏུ་དེ་ཡི་དཔེ། །བྱ་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་གསུམ་འབྲས་བུ་གསུམ་སྐྱེས་པ། །ཁམས་གསུམ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ནི། །སེམས་གསུམ་ལས་བསླང་ཉེས་གསུམ་སྐྱེས། །གནས་གསུམ་དག་ཏུ་སྨིན་པར་འགྱུར། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ནི་ཚོགས་པ་ཡིས། །ཀུན་བསླང་སོ་སོ་དེ་ཉིད་དག །དེ་ཡི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ནི། །ཁམས་གསུམ་དག་ན་སྣང་བ་ཡིན། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སེམས་འབྱུང་བ། །དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཡོངས་འགྱུར་ཏེ། །དགེ་བ་ཡིས་ནི་དགེ་བྱེད་ཅིང་། །སྡིག་པ་ཡིས་ནི་སྡིག་པ་བྱེད། །ལས་ནི་སེམས་དང་འབྲེལ་བ་སྟེ། །སྲིད་པ་ལས་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན། །སེམས་དང་ལས་ཀྱིས་ཀུན་བསླང་བ། །འདི་ནི་འཁོར་བར་ཡོངས་སུ་བསྒྲགས། །སྲེད་པ་གང་གིས་བསླུས་པ་ཡིས། །སྡང་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་ལས། །འདིར་ནི་མི་དག་དེ་བྱེད་དེ། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འཚེད། །གཞན་གྱིས་བྱས་པའི་སྡིག་པ་ནི། །གཞན་ལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་མི་འགྱུར། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་གྱིས་བདག་ཉིད། །ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དག་ལ་སྤྱོད། །ཁྱོད་ཅག་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་སུ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་བསླུས་པ་ཡིན། །མེ་ཡིས་ཡོངས་སུ་གདུངས་པ་ཡིས། །ངུ་སྐད་དོན་མེད་ཅི་ཞིག་འབྱིན། །དེ་ལྟར་སེམས་

68-168a

ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་རང་གི་ལས་དག་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་མྱོང་བར་གྲོལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་རྗེས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟར་ལས་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་བ་ནི་དེ་ཐམས་ཅད་སྲིད་པ་བར་མར་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་སྟོན་པ་ན་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་དོ། །ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་བྱས་ལ་བསགས་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུའི་མཐུས་སྐྲན་ཅན་དུ་འགྱུར་ཞིང་སྐེམ་པོའམ། བྱད་ངན་པའམ། སྦོམ་པའམ། ལུས་ཚལ་ཤིང་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་འགགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་འདུག་པར་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེས་བརྟགས་ན་གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པ་རྣམ་པ་དུར་འགྱུར་སྙམ་ན། ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་བདོ་བ་གང་གིས་བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་མ་ཡིན་པ། ཁའམ། རྐུབ་ཏུ་ལན་ཅིག་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ན། དེ་

68-168b

ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་འགགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁར་མེའི་ཁམས་ཀྱིས་གང་བར་བཀང་ཞིང་། ལྕགས་ཀྱི་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ་ཟངས་དམར་པོ་བཞུས་པ་བླུགས་ནས་བརྫང་བས་བརྫངས་ལ། འོག་ནས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་མར་ཀོ་ཏ་ཀའི་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ཟའོ། །མེ་འབར་བའི་ཕྲེང་བ་བཅུ་གཅིག་གིས་བསྐོར་བའི་དབུས་སུ་གདུངས་ཤིང་སྲེག་སྟེ། ཡང་སོས་ཤིང་ཡང་སྲེག་གོ། །གྲོག་སྦུར་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ནི་མིག་ཟ་ལ་ཞ་ཉེས་ནི་རྣ་བ་གང་། རལ་གྲིས་ནི་སྣ་བཅད། སྤུ་གྲིས་ནི་ལྕེ་བཅད། སྤུ་གྲིའི་ཆར་གྱིས་ནི་ལུས་གཤེགས་ཏེ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བ་ནི། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདེ་བ་མེད་ཅིང་། སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་མི་བཟད་ལ་ཚ་བ་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་ཅིང་དཔེ་ཟླ་མེད་པ་དེའི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་བརྗོད་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཉི་མའི་འོད་ལས་མར་མེའི་འོད་དེ་བས་ཆུང་བ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་ཞིང་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བདེ་བ་དཔེ་ཟླ་མེད་པ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དཔེ་ཟླ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ནི་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་དེ། འདི་ནི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་། བསགས་པ་བྱང་ཞིང་ཞི་ལ། སྤངས་ཤིང་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ། དེར་ཚོར་བ་མི་བཟད་ཅིང་ཚ་ལ་དྲག་པ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ།

68-169a

མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་དེའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུའི་མཐུས། དེའི་ཆུང་མ་སྡོམ་པ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། ཆུང་མ་དེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཆོམ་རྐུན་པ་དག་གཉེར་ནས་གསོད་པར་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་གཡོ་ཐབས་སྦྱར་ནས་གསོད་པར་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་དུག་གིས་གསོད་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་གཉིད་ལོག་པ་དང་། མཚོན་གྱིས་གསོད་པར་བྱེད་དེ། བྱས་ཤིང་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ་མྱོང་བར་ཐར་པ་མེད་དོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་མཐའ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་བུད་མེད་འོས་མ་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་ལག་པས་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་བྱས་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་མཐའ་མེད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བྱས་ཤིང་བསགས་པའི་ལས་ཀྱིས་ཚོར་བ་ཤས་ཆེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ཡི་ཚོར་བ་དང་། མཚོན་གྱི་ཚོར་བ་དང་། བ་ཚྭའི་ཚོར་བ་དང་། ནད་ཀྱི་ཚོར་བ་སྟེ། ཚོར་བ་དེ་དག་གཏིང་དཔག་དཀའ་ཞིང་མཐའ་དཔག་དཀའ་ལ་མཐའ་ཡས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚོར་བ་དེ་དག་ནི་དཔེ་བྱ་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་དེར་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསླུས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པའི་བར་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེ་ད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་

68-169b

དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་དབུལ་པོར་འགྱུར་ཞིང་རི་བྲགས་དང་། དགོན་པ་དང་། འཇིགས་པ་དང་། རི་བྲགས་པ་དག་གི་གཡོག་བྲན་དུ་འགྱུར། ནད་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ན་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་པད་མ་ལྟར་གས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེ་གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་བྱས་ལ་བསགས་པས་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པད་མ་ལྟར་གས་པར་སྐྱེ་བར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་དགེ་སྦྱོང་དུ་དམ་བཅས་པ་གང་ཞིག་སྔོན་གྱི་འདོད་པ་དག་ལ་སེམས་གཏོང་ཞིང་རོ་མྱོང་བར་བྱེད་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རོ་མྱང་བར་བྱས་པས་མཚན་མོ་ཉལ་བ་ན་དེའི་རྨི་ལམ་དུ་བུད་མེད་དེ་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་འཁྲིག་པར་བྱེད་ཅིང་། སད་ནས་ཀྱང་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་རྨི་ལམ་དུ་རྨིས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རོ་མྱོང་བར་བྱེད་ཅིང་ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད། རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་ལ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གོམས་པར་བྱེད། མང་དུ་བྱེད་ཅིང་དེ་དང་དེ་ཉིད་ལ་དགའ་བར་བྱེད་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པད་མ་ལྟར་གས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཇི་ལྟར་པད་མའི་མདོག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་དེའི་སྣང་བ་ཀུན་ཏུ་དམར་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏེ། དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་བུམ་པ་དག་གི་ནང་དུ་འཚེད་ཅིང་ལྕགས་ཀྱི་བྲེ་བོའི་ནང་དུ་ལྕགས་ཀྱི་གཏུན་ཤིང་རྣམས་ཀྱིས་འཚོག་གོ། །དེ་དེ་དག་ལས་ཐར་ནས་མཚོ་ཆེན་པོའི་ནང་ན་པད་མ་སྔོན་པོ་སྐྱེས་པ་དེ་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་མཐོང་ནས་དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་སྐྱབས་འདོད་པ་

68-170a

མགོན་འདོད་པ། བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པས་ཡོངས་སུ་གདུངས་པའི་ལུས་ཅན་དག་གནོད་པ་དེ་དག་ལས་ཐར་ནས་བདག་ཅག་གིས་བདེ་བ་ཐོབ་པར་བྱའོ་ཞེས་དེར་དོང་ངོ་། །དེ་ནས་བརྒྱ་འམ་སྟོང་ཡོད་པ་དེ་དག་པད་མ་ག་ལ་བ་དེར་དོང་ངོ་། །དེར་དོང་བ་དང་ལམ་དུ་ཕུར་བུ་བཙུགས་པ་དག་གིས་རྐང་པ་ལ་ཟུག་གོ། །རྐང་པ་ཉམས་པ་དེ་ཁས་བུབ་ཏུ་ལྷུང་ངོ་། །ཁས་བུབ་ཏུ་ལྷུང་བ་དེ་དག་ལ་ཕུར་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ཟུག་གོ། །གལ་ཏེ་ཕྱིས་གན་དུ་འགྱེལ་ན་དེ་དག་གི་རྒྱབ་ལ་ཕུར་བུ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཟུག་ཅིང་འབིགས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་གློས་འགྱེལ་ན་ཕུར་བུ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་དག་གི་གློ་ཡང་འབིགས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་འདུག་ན་དེའི་འོག་ནས་འཛུག་གོ། །དེ་དག་སྲེག་ཅིང་འཚེ་ད་པ་ན་གཅིག་ལ་གཅིག་སྐད་འབྱིན་ཏེ། སྐོམ་པ་དང་བཀྲེས་པས་ཤིན་ཏུ་གདུངས་པའི་ལུས་ཅན་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་སྐད་འབྱིན་ཅིང་ངུའོ། །མྱ་ངན་བྱེད་ཅིང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པའི་ཡིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་པད་མ་དེ་ལ་ལྟ་ཞིང་འཁོད་པ་ནི་རྒྱབ་ནས་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རལ་གྲི་དང་། དགྲ་སྟ་དང་། མདའ་བོ་ཆེ་དང་། མདུང་ཐུང་རྣམས་ཀྱིས་འདེབས་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། བསིལ་བ་འདོད་པ་དག་ཐབས་འགའ་ཞིག་གིས་པད་མ་དེའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ཏེ། དེ་ལ་འཛེགས་པ་དང་། པད་མ་དེ་ཡང་སེང་ལྡེང་གི་མེའི་མདག་མ་ལྟ་བུས་གང་ཞིང་། རྡོ་རྗེ་ལྟར་སྲ་བའི་ལོ་མ་རྣམས་ལ་དེ་དག་འཛེག་སྟེ། དེ་ཡང་ཁ་ཞུམ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ལས་ཀྱི་མཐའ་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་དང་། ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱིས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པད་མ་ལྟར་གས་པ་དེར་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའམ། ལོ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མའམ། ལོ་བྱེ་བ་ཕྲག་དུ་མར་བསྐོལ་ཅིང་འཚེད་ཀྱང་དེ་དག་དུས་ལས་འདའ་བར་ནི་མི་བྱེད་དོ། །ཕྱི་ནས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་

68-170b

དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་དེའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་དག་གིས་མཐུས་དེ་མིག་ཡོན་དུ་འགྱུར། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་ཅིང་དབུལ་ལ་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པད་མ་ཆེན་པོ་ལྟར་གས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེ་དག་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པས་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་པད་མ་ཆེན་པོ་ལྟར་གས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་དགེ་སྦྱོང་དགེ་སྦྱོང་དུ་དམ་བཅས་པ་གང་ཞིག་ཚུལ་ཁྲིམས་རལ་ལ་ལུད་བོང་ལྟར་སྤྱོད་པ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བ་ལ་སྨོད་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དེ་འདིར་བདག་ལྷའམ་ལྷ་གཞན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བར་བྱ་སྙམ་སྟེ། བདག་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དེར་ལྷ་མོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་དེ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །དེ་སྲེད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འཁོར་བའི་རྒྱུར་སྤྱོད་ཅིང་སྲེད་པའི་རྒྱུར་སྤྱོད་ལ་དེ་སྡིག་པ་སྤྱོད་པ་ཡིན། དེ་ན་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཤི་སྟེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྷུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པད་མ་ཆེན་པོ་ལྟར་གས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བ་ཚྭའི་ཆུ་བོའི་རླབས་ཞེས་བྱ་བ་གང་དུ་བ་ཚྭས་གང་བར་མ་གྱུར་པ་ནི། དེ་ན་ཁབ་ཀྱི་བུ་ག་ཙམ་ཡང་མེད་པ། ཞེང་དུ་དཔག་ཚད་ལྔ་ཡོད་ལ། ཆུར་དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཡོད་པར་འཇུག་གོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཆུ་བོ་དེར་དེ་དག་ཞུགས་པ་དང་། ཚོར་བ་ཤིན་ཏུ་ཚ་བ། ཤིན་ཏུ་རྩུབ་པ།

68-171a

ཤིན་ཏུ་བཟོད་པར་དཀའ་བ་དག་མྱོང་སྟེ། དེའི་རུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྡོར་གྱུར། སྐྲ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཉ་ལྕི་བས་སུ་གྱུར། ཤ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་འདམ་དུ་གྱུར། རོ་ཉེ་བསྐོལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཆུར་གྱུར། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཉར་གྱུར་ཏེ། ཆུ་བོ་དེས་ཁས་བུབ་ཏུ་དེད་ཅིང་བསྐོལ་ཏོ། །འགྲམ་དག་ཏུ་ཆགས་ན་ཁྭ་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཟའོ། །གལ་ཏེ་མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ་དག་ཆུ་བོ་དེ་ལས་ཐར་ནས་འབྲོས་པ་ན་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ལྕགས་ཀྱི་མདུང་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་བཏབ་ནས་ཆུ་བོའི་རླབས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་སྟེང་དུ་བྱུང་བ་ན། རྐང་པ་འཚེད་པར་བྱེད་ལ། བརླའི་སྦུབས་དང་། རྒྱབ་ཀྱི་ཤ་དག་འཚེད་པར་བྱེད། མགུལ་པའི་ཤ་ཡང་ཆད་པར་འགྱུར། རུས་པ་ཡང་བསྐོལ་བར་འགྱུར། མགོའི་ཤ་ཆད་ཅིང་མགོའི་ཐོད་པ་ཡང་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཆུ་བོ་དེར་འཇུག་ཅིང་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཞུགས་པ་དེ་དག་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་བསྐོལ་ལ་འཚེད་དོ། །ཡང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ཉོན་མོངས་པའི་ཆུ་བོ་དེ་ལས་ཐར་ནས་མཚོ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། པད་མ་སྔོན་པོ་ཡོད་པར་མཐོང་སྟེ། མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། བདེ་བ་འདོད་པ་དག་དེའི་དྲུང་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་དེ་དེའི་དྲུང་དུ་དོང་ངོ་། །པད་མའི་ཚལ་དེ་དག་ཀྱང་ལྕགས་ཀྱི་པད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་རེག་པ་ནི་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་གང་དག་གིས་ལུས་དེ་ལ་རེག་པ་དེ་དག་ནི་གཤེག་པར་བྱེད་ཅིང་གཅོད་པར་བྱེད་ལ་ཟ་བར་བྱེད་ཅིང་རྡུང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་གཙེས་པ་དག་པད་མའི་ཚལ་དེ་དག་ལ་འཛེག་པར་བྱེད་དེ། པད་མ་དེ་དག་གི་ནང་མེ་མ་དག་གིས་རབ་ཏུ་གང་བ་ཡིན་ལ། སྟེང་གི་ལོ་མ་ལྕགས་ལ་ས་བྱས་པ་དག་གིས་འཆུམས་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ནང་དུ་ལན་དུ་མར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ལས་བྱས་པ་དེ་དག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། མེ་མདག་དེས་

68-171b

ལན་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་གོ། །ཁྭ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་གི་མིག་ཟ་བར་བྱེད་ཅིང་ལྕེ་གཅོད་པར་བྱེད། རྣ་བ་འབིགས་པར་བྱེད། ལུས་རྣམ་པར་ཟད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་པད་མ་ཆེན་པོ་ལྟར་གས་པ་དེར་འཚེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དམུ་རྫིང་ཅན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། རྟག་ཏུ་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པས་གདུངས་ལ། ཁྲོ་བར་ཡང་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེ་ཐབ་ཅེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་དགེ་སྦྱོང་དགེ་སྦྱོང་དུ་དམ་བཅས་པ་དེས་སྔོན་གྱི་ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་བུད་མེད་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དགོད་ཅིང་རྩེས་པ་དག་དེའི་ཚེ་དེ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་དྲན་ཞིང་ཡང་དང་ཡང་དུ་དྲན་པ་ཉིད་དུ་བྱེད། དེ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད། དེ་འདོད་ཆགས་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་སེམས་པར་བྱེད་ཅིང་། དགེ་བའི་ཆོས་ལ་སེམས་པར་མི་བྱེད་ལ་ཆོས་དང་འཐུན་པའི་ཆོས་མི་སྒྲུབ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པའི་ཆོས་རྗེས་སུ་སེམས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་རྗེས་སུ་མི་སློབ་ལ་རྗེས་སུ་མི་སྒྲུབ། དེར་ལས་སུ་རུང་བར་མི་བྱེད་ཅིང་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པར་མི་བྱེད་འཆི་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་མི་བྱེད་ཅིང་། འཁོར་བ་ལ་ཡིད་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་ལ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་རྡུལ་ཙམ་ལ་ཡང་འཇིགས་པར་མི་

68-172a

ལྟ། གནས་མལ་དང་ན་བའི་གསོས་སྨན་གྱི་རྐྱེན་མང་པོ་འཆང་བར་བྱེད་ཅིང་གནས་མལ་དང་། ན་བའི་གསོས་སྨན་གྱི་རྐྱེན་མང་པོ་འོས་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་མལ་དང་ན་བའི་གསོས་སྨན་གྱི་རྐྱེན་རབ་ཏུ་མང་པོ་དེ་དག་དེས་འཆང་བར་བྱེད་དེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་བྱས་པ་ནི་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེ་ཐབ་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །མེ་ཐབ་ཀྱི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་འབར་རབ་ཏུ་འབར། ཀུན་ཏུ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་། མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པར་སྲེག་སྟེ། དེར་གང་འབར། རབ་ཏུ་འབར། ཀུན་ཏུ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ནི་སྐྲའི་རྩེ་མོ་ཙམ་ཡང་མེད་དོ། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ཤིང་ལྗོན་པ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་འབར་ཏེ། དེ་འབར་རབ་ཏུ་འབར། ཀུན་ཏུ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་དེར་སྐད་འབྱིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་སྐད་འབྱིན་པ་ན་ཁར་མེས་བཀང་ངོ་། །དེ་ཚོར་བས་ཉམ་ཐག་པ་དང་ཡང་དེ་སྐད་འབྱིན་ཏོ། །དེའི་རྣ་བར་མེ་འབར་བ་འཇུག་སྟེ། བཅུག་ནས་སྐད་འབྱིན་ཅིང་ངུ་ལ་སྨེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །དེའི་རྣ་བར་ཡང་མེ་འབར་བ་འཇུག་ཅིང་དེའི་ལུས་ཀྱང་ཀུན་ནས་རབ་ཏུ་འབར་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་འཁྲུགས་ཤིང་སྐད་འབྱིན་ལ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་མི་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཞིག་ཕ་རོལ་གྱི་བསོད་སྙོམས་ཟོས་ལ་དེའི་ལྕེ་ལྕགས་རབ་ཏུ་འབར་བའི་གླེགས་མས་སྲེག་གོ། །གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཅན་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བུད་མེད་དག་མཐོང་ན་དེའི་མིག་སྲེག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཤིན་ཏུ་ཆགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་བུད་མེད་གཞན་དག་དགོད་ཅིང་གླུ་དབྱངས་ལེན་ལ་སྒྲ་འབྱིན་པ་དག་ཐོས་ན་དེའི་རྣ་བ་རོ་ཉེ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བས་འགེངས་པར་འགྱུར་རོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་འོས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་གང་གིས་དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱི་བདུག་སྤོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་སྣ་བཅད་ཅིང་སྲེག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་དེའི་དབང་པོ་ལྔ་ཅར་ལ་སྦྱར་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལས་དང་མཚུངས་པའི་ཆད་པ་དྲག་པོ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། །ལས་ཀྱི་མཐའ་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་

68-172b

བྱས་པ་དེ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀུན་ནས་མེ་ལྕེ་འབར་བའི་ཕྲེང་བས་འཁྲུགས་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེ་ཐབ་དེར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་དོ། །དེ་དེ་ལས་ཐར་ནས་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་བྱད་ལག་ངན་ཅིང་ལོང་བ་དང་། ཞ་ཞིང་དབུལ་བར་འགྱུར་ལ་དར་ལ་བབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་འཁོར་གཞན་ལྕགས་ཀྱི་ཕྱེ་མ་མེ་མདག་གི་ར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན་གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དགེ་སྦྱོང་དགེ་སྦྱོང་དུ་དམ་བཅས་པ་གང་གིས་མོའི་གར་དང་གླུ་དབྱངས་དང་རྒྱན་དག་གི་སྒྲ་ཐོས་ནས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཡེངས་པའི་བློས་དགོད་པ་དང་། བསྒེགས་པ་དང་། རྩེས་པ་དེ་ཐོས་ནས་ཁུ་བ་བྱུང་ལ་བྱུང་ནས་ཀྱང་རོ་མྱོང་བར་བྱེད་ཅིང་སོགས་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལྕགས་ཀྱི་མེ་མདག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་ལྕགས་ཀྱི་ར་བ་གྲུ་བཞི་པས་བསྐོར་བ། འཁོར་དཔག་ཚད་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་པ་དེའི་ནང་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རང་གི་ལས་ཀྱིས་སྲེག་ཅིང་དེར་མེའི་ཆར་དང་ལྕགས་ཀྱི་ཆར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབབ་བོ། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་ལྕགས་ཀྱི་ཆར་པས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཕྱེ་མར་རློག་ལ། མེ་མདག་གི་ཆར་པས་གདུངས་ཤིང་སྲེག་གོ། །དེར་ཆར་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཉམ་ཐག་པ་དག་གནོད་པ་དེ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ།

68-173a

ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་མྱོང་བ་དེ་དག་གི་གནོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔེ་བྱ་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དུས་ལས་འདའ་བར་མི་བྱེད་དེ། རྩུབ་ཅིང་མི་བཟད་པ་ཚ་བ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འཇིགས་པར་བྱེད་ཅིང་མི་འདོད་ལ་མི་སྡུག་ཅིང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་ལས་བྱས་པའི་ཚོར་བ་དེ་ལྟ་བུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་དེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་རྟག་ཏུ་ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་མཉན་པར་འགྱུར། རྟག་ཏུ་འཇིགས་པ་དང་། ནད་བུ་ཅན་དུ་འགྱུར། གླང་པོ་ཆེའི་སོས་འཚོ་ཞིང་དེ་རྟག་ཏུ་འཆི་བས་ཉེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེ་འཁོར་གཞན་ཞིག་པ་བཅུ་བདུན་པ་མ་མཐོང་ལ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བསྡུས་གཞོམ་གྱི་འཁོར་གྱི་ཉེན་ཀོར་བཅུ་དྲུག་པ་ལས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོད་པ་མཐོང་ངོ་། །དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་དང་འབྲེལ་བ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག་མཐོང་ནས་འཁོར་བ་ལ་ཡིད་བྱུང་ངོ་། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་གསུམ་གྱི་འཁོར་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་ཅིང་དེ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དག་འཛིན་པར་བྱེད་ལ། དེ་ལྟ་ཞིང་དམིགས་པར་བྱེད་དེ། སྲིད་པ་དག་ལ་ཡིད་བྱུང་བ་ཐོབ་ཅིང་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་མི་འདོད་པ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་བརྩོན་པའི་དགེ་སློང་དེ་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དག་གིས་མཐོང་ནས། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་བསྙད་དོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བསྙད་པ་ནས། དེ་ལྟར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་བར་གྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་བསྙད་དོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ།

68-173b

འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནས་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས། གོས་ངུར་སྨྲིག་བགོས་ཏེ། དད་པས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས། དེ་ས་གཞན་དགུ་པའི་བར་ལ་ཞུགས་པ་དེ་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ལྷ་དག་གིས་ཐོས་ནས་དགའ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཀྱེ་ལྷ་དག་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམའ་བར་འགྱུར་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མཐོ་བར་འགྱུར་བ་ནི་བདག་ཅག་དགའོ་ཞེའོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གསུམ་མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་བཞི་པ་ངུ་འབོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་བཞི་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་དག་གི་ལས་དང་། ཉེར་བསྡོགས་དང་། མཇུག་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་དག་གིས་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆང་དང་སྦྱར་བའི་ཆང་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནས་བྱུང་སྟེ། སྡོམ་པ་བླངས། བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བས་སེམས་སྦྱངས་ཤིང་ཞི་བའི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དག་གི་འཁོར་དུ་ཆང་བྲིམས་ཏེ་ར་རོ་བར་བྱས་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་རབ་ཏུ་གདུང་བ་ཆེན་པོས་བྱས་པའི་ཚོར་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕྲ་སྐམ་གྱིས་ཁ་གདངས་པའི་ནང་དུ། ཟངས་དམར་པོ་བསྐོལ་བ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལྡུགས་སོ། །དེ་འཐུང་བ་ནི་དེའི་ཚེ་སྔར་མཆུ་སྲེག་གོ། །མཆུ་བསྲེགས་ནས་རྐན་སྲེག་གོ། །རྐན་བསྲེགས་

68-174a

ནས་ལྕེ་སྲེག་གོ། །ལྕེ་བསྲེགས་ནས་མིད་པ་སྲེག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཨོལ་གོང་། དེ་བཞིན་དུ་གཉེ་མ་དང་རྒྱུ་མ། དེ་བཞིན་དུ་ཕོ་བ་དང་ལོང་ཀ་བསྲེགས་ནས་རོ་སྨད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ཆང་འཐུང་བ་དེ་ནི་མི་དགེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་འོ་དོད་འབོད་ཅིང་ངུ་འཁྲུག་ཅིང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །དེ་ཤིན་ཏུ་འཁྲུག་པ་ན་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། སྡིག་པ་དག་ནི་བྱེད་པ་ན། །འབྲས་བུ་ཚ་བ་ཤེས་པར་གྱིས། །རྨོངས་པ་གང་ཞིག་བདག་མི་ཤེས། །ཕྱི་ནས་དེ་ནི་ཡོངས་གདུང་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་བློ་གྲོས་ངན་པ་དག །སྡིག་པ་དག་གིས་ལས་བྱས་པ། །མ་ངུ་དེ་ལྟར་ལ་གོར་སྤྱོད། །སྨྲེ་སྔགས་དོན་མེད་ཅི་ཞིག་འདོན། །སྡིག་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི། །མི་ནི་ཀུན་གྱིས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་བདེ་འདོད་ན། །དེ་ལྟར་སྡིག་པ་བསྟེན་མི་བྱ། །དམྱལ་བ་དྲག་པོ་ཆེན་པོ་པ། །དེ་དག་ལས་ཀྱང་སྡིག་པའི་སེམས། །ཐར་ཀྱང་གཏི་མུག་དབང་སོང་བ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་སྡིག་པ་བྱེད། །འདི་ཡིས་དམྱལ་བར་མི་འགྲོ་ཞེས། །སྡིག་པ་ལ་ནི་ཡིད་མ་རྟོན། །མེ་ཆུང་བས་ནི་རི་དང་ཚལ། །ལྗོན་པར་བཅས་པ་སྲེག་པ་བཞིན། །རྨོངས་པ་སྡིག་པ་བྱེད་འདོད་ལ། །གནོད་པ་འབྱུང་ལ་འདོད་མི་བྱེད། །སྡིག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲས་བུ་འཇུག །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་མཐོང་། །ཆོས་ནི་ཅི་ཕྱིར་བསྟེན་མི་བྱ། །སྡིག་པའང་ཅི་ཕྱིར་རྣམ་མི་སྤོང་། །སྡིག་པ་སྤངས་པའི་མི་དག་ནི། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཉིད་མི་མཐོང་། །བདག་གི་སྡིག་ལས་འབྲས་བུ་དག །རྨོངས་པ་གང་དག་མི་ཤེས་པས། །དེ་ཡིས་ཉེས་པ་འདི་ཐོབ་སྟེ། །བློ་ངན་ཁྱོད་ནི་དེ་དག་སྤྱོད། །སྡིག་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ། །སྡིག་པས་ཡོངས་སུ་སྲེག་འགྱུར་ཏེ། །སྡིག་པས་མྱ་ངན་འདས་མི་འཐོབ། །སྡིག་པ་ལྟ་བུའི་དགྲ་གཞན་མེད། །སྡིག་པས་སྔོན་ནི་བསླུས་པ་དག །སྡིག་པས་ཡོངས་སུ་སྲེག་

68-174b

འགྱུར་ཏེ། །སྡིག་པ་དག་ནི་མི་བྱེད་པ། །དེ་ཡི་མདུན་དུ་འགྲོ་མི་འགྱུར། །ལམ་འདི་ཞི་བ་གཙོ་བོ་སྟེ། །གང་དག་སྲེད་དབང་མི་གནས་པའོ། །སྲེད་པ་སྤངས་པའི་མི་དག་ནི། །མྱ་ངན་འདས་དང་ཉེ་བར་གནས། །སྡིག་པ་དག་ནི་བྱེད་ལྡན་ཞིང་། །དགེ་བ་རྣམས་ཀྱང་མི་བྱེད་པ། །སྡིག་པས་སྲེག་འགྱུར་དེ་ལྟ་བས། །སྡིག་པ་ཡིད་ལ་མ་བྱེད་ཅིག །སྡིག་པ་སྤྱོད་པའི་མི་དག་ནི། །ནམས་ཀྱང་བདེ་བ་མི་འཐོབ་བོ། །དེ་ལྟར་གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །བདེ་འདོད་ཆོས་ལ་རྟག་ཏུ་སྟེན། །གང་དག་སྡིག་པ་སྟེན་བྱེད་པ། །སྡུག་བསྔལ་དེ་ལས་སྡུག་བསྔལ་མེད། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྡིག་མི་བསྟེན། །གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་སྐྱོ། །ལེགས་པས་ལེགས་པའི་དོན་བྱ་འོ། །ལེགས་ལ་སྡིག་པའི་བྱ་བ་དཀའ། །སྡིག་ལ་སྡིག་པའི་བྱ་བ་སླ། །འཕགས་ལ་སྡིག་པའི་བྱ་བ་དཀའ། །དེ་ལྟར་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་བཤད། ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྒོ་ཞིང་གནོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དག་བྱེད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རི་རབ་ཏུ་འབར་ལ་ཀུན་དུ་འབར་ཞིང་མཁྲེགས་པ་གཉིས་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱུག་སྟེ། ཕན་ཚུན་འདུས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་འཇུག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རི་དེ་གཉིས་ཀྱིས་འཐག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་མངོན་པ་མེད་པར་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་འཐག་གོ། །ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཡང་རི་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་སུ་བཅུག་ནས་འཐག་གོ། །དེའི་སྡིག་པའི་ལས་ཟད་པར་མ་གྱུར་གྱི་བར་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དུ་བྱུང་ཞིང་འཐག་གོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཕྱོགས་དེ་ནས་ཐར་ནས་སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ་དག་གཞན་དུ་རྒྱུག་པ་དང་། དེ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་གཞན་རྣམས་དང་ཕྲད་ནས་ལྕགས་ཀྱི་རྫ་མའི་ནང་དུ་ཁ་བུབ་ཏུ་བཅུག་གོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་དག་དེར་ཁ་བུབ་ཏུ་ལོ་འབུམ་སྙེད་དུ་སྲེག་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ། བདེ་བ་

68-175a

འདོད་པ་དེ་དག་རྫ་མར་བཙོ་བ་དེ་དག་ལས་ཐར་ནས་གར་བབ་བབ་ཏུ་འབྲོས་སོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་དེ་དག་གི་མདུན་དུ་ལྕགས་ཀྱི་ཁྭ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེ་དག་གིས་བཟུང་ནས་དེ་དག་གི་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག །གནད་དང་གནད། ཚིགས་དང་ཚིགས་སུ་བརྒྱའམ་སྟོང་དུ་ཟའོ། །སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ་དེ་དག་དེ་ལས་ཐར་ནས་ཀྱང་གར་བབ་བབ་ཏུ་འབྲོས་སོ། །བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པས་གདུངས་པ་དེ་དག་མཚོའི་ཆུ་རབ་ཏུ་དང་བ་ཞིག་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་མཐོང་སྟེ། དེ་དག་དེར་བརྒྱུགས་པ་དང་། དེ་དག་ཀྱང་རོ་ཉེ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བས་གང་བ་ཡིན་ཏེ། དེར་ཁྲུས་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་གོ། །གང་གི་ཚེ་ཞུགས་པར་གྱུར་པ་དང་། ས་ཕྱོགས་དེ་དག་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཆུ་སྲིན་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་ནས་ཁ་བུབ་ཏུ་དྲངས་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་དེ་དག་རོ་ཉེ་དེའི་ནང་དུ་སྐོལ་ལོ། །ཕྱིས་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཆུ་སྲིན་དེ་དག་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་ཚོར་བས་ཉེན་པ་སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ་དག་གར་བབ་བབ་ཏུ་འབྲོས་སོ། །གལ་ཏེ་མདུན་ན་འཁོད་པའི་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ན་དེ་དག་དེར་འཛིན་ཏེ། བཟུང་ནས་ཀྱང་མདུང་རྩེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་འབིགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ལ་མདུང་རྩེ་དེ་དག་བར་འགའ་རྒྱབ་ཏུ་ཕྱུང་ནས་འབྱུང་། བར་འགའ་གློར་ཕུག་ནས་འབྱུང་། བར་འགའ་མགྲིན་པར་ཕུག་ནས་འབྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ཚོར་བས་ཉེན་པ་དེ་དག་གི་སྒྲ་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་གཞན་དག་གིས་ཕྱོགས་དེ་ནས་གླུ་དབྱངས་ཀྱི་སྒྲར་ཐོས་སོ། །དེ་ཡང་ངུ་བའི་སྒྲ་ཡིན་ན་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སྙན་པར་ཐོས་ཏེ། སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ་དེ་དག་གནས་དེར་འགྲོའོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་

68-175b

བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་དེ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་བཟུང་ནས་མདའ་བོ་ཆེ་དང་མདུང་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་འབིགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་སྐྱབས་འདོད་པ། མགོན་འདོད་པ་དག་གར་བབ་བབ་ཏུ་འབྲོས་སོ། །དེ་དག་གིས་རྒྱང་མི་རིང་བ་ན་གྲོང་དང་ཁྱིམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཆུ་བོ་དང་ལྟེང་ཀ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མཐོང་སྟེ། དེའི་ཕྱོགས་སུ་དེ་དག་རྒྱུག་ཅིང་དེ་དག་གྲོང་དེའི་ནང་དུ་འཇུག་གོ། །གྲོང་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བ་འབར་བ་ཡིན་ལ། ནང་ན་ཡང་སྲོག་ཆགས་མར་ཀོ་ཏ་ཀ་ཁ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་ལ་མཆེ་བ་རྣོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་གང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གང་གི་ཚེ་གྲོང་དེའི་ནང་དུ་ཞུགས་པར་གྱུར་པ་དང་། ཁྱིམ་དེའི་སྒོ་གཅོད་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་དེར་སྲོག་ཆགས་མར་ཀོ་ཏ་ཀ་ཁ་མཆེ་བ་རྣོ་ལ་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །གནོད་པ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལས་ཐར་ནས། གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ཆང་བཏུང་བ་ལྡུད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་དེས། དེ་སེམས་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཞིང་དབུལ་བ་དང་། ལམ་པོ་ཆེ་དང་། བཞི་མདོའི་ཚོང་པ་དང་། བྱིས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཞད་གད་པར་གྱུར་ཅིང་བཞིན་གྱི་མདོག་ངན་པ་དང་། སོ་འབའ་ཞིག་སྣང་བ་དང་། རྐང་པ་ཤིན་ཏུ་རྡོལ་བ་དང་། ལུས་རྟག་ཏུ་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པས་གདུངས་པ་དང་། བུ་དང་ཆུང་མ་དང་ཕ་དང་མ་དང་གཉེན་བཤེས་རྣམས་ཀྱིས་བཏང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཆང་དེ་སྡོམ་པ་བླངས་པ་དག་གིས་འཐུངས་ན་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་

68-176a

བརྟགས་ན་དེས་འཁོར་སྒྲ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་གང་གིས་གསོ་སྦྱོང་བ་རྣམས་ལ་ཆང་བླུད་ན་དེས་ནི་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྒྲ་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རོ་ཉེ་རབ་ཏུ་བཞུས་པས་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ཁར་ལྡུགས་སོ། །ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་གསོ་སྦྱོང་བ་རྣམས་ལ་བླུད་པ་དེ་ལྟར་ལྕགས་ཀྱི་ཕོར་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བའི་ནང་ནས་ལྡུད་པ་ན། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་དག་ན་མེད་པ་སྙིང་རྗེ་བའི་སྒྲ་དེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་བའི་སྒྲ་ཀུན་དུ་འབྱིན་པ་ན་གང་སྒྲ་འབྱུང་བ་དེས་ནམ་མཁའ་དེ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་གང་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཁྲོ་བ་ན་ཁྲོ་བ་དེ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་ནས་ཀྱང་ཉིས་འགྱུར་གྱིས་ཁྲོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཆང་བཏུང་བའི་འཐུང་བ་དེ་མ་ལེགས་པ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པས་དགེ་བའི་ཚོགས་འཛིན་པར་གྱུར་པའི་སེམས་དེ་ཆང་གིས་རྣམ་པར་འཁྲུག་པར་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་འཁྲུགས་པའི་སེམས་དེས་ནི་བྱ་བ་དང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སོ་སོའི་ངོ་མི་ཤེས་སོ། །དེས་ན་མི་དགེ་བའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་སློང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཆང་བཏུང་བ་ལྡུད་པ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མི་དགེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་ཇི་ལྟར་བྱས་པ་དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་ཉེས་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ལ་དེ་གནོད་པ་དེས་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་བར་གནོད་པ་དུ་མ་འབྱུང་ངོ་། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ། སེམས་ཅན་དེ་དག་

68-176b

སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྒྲ་ཆེན་པོ་དེར་གནོད་པ་ཆེན་པོའི་སྒྲ་འབྱིན་པ་དུ་མ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་སྒྲ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ཕྱིས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་དེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་གལ་ཏེ་མིར་སྐྱེས་ན། རྒྱུ་དང་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་ཡིད་མི་གཞུངས་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་དུས་ཐུང་ངུས་ཀྱང་བརྗེད་པར་འགྱུར། དེའི་ཡིད་གཞུངས་པ་ཆུང་བས་ལོངས་སྤྱོད་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་སྐྱེ་བོ་ཡང་དགའ་བར་མི་འགྱུར། དེའི་ནོར་དེ་དག་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་ནད་ཆུང་ངུས་ཀྱང་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན་དེས་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་ཆེན་པོ་དང་། ཐམས་ཅད་སྒྲ་འབྱིན་པ་དང་། སྐྲ་མེ་འབར་བ་དང་། མེའི་ཕྱེ་མ་སྲིན་བུ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་མེ་འབར་བའི་གཏུན་ཤིང་དང་། རྡོ་མེ་འབར་བ་ཆར་ལྟར་འབབ་པ་དང་། གསོད་མེད་དང་། ལྕགས་ཚལ་དགོན་པ་དང་། རབ་རིབ་ཀུན་བསགས་དང་། གཤིན་རྗེའི་མཚམས་ཀྱི་དགོན་པ་དང་། ཤིང་ཤལ་མ་ལའི་ཚལ་ཆེན་དང་། ཆུ་ཤིང་བསྲེགས་པ་དུད་པའི་ཚལ་དང་། མེ་མདག་དུད་པའི་ཚལ་དང་། གློག་གི་ན་བུན་ཚལ་དང་། ཀུན་དུ་རྟོག་བྱེད་དེ། དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །དེར་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དགེ་སློང་དེས་བརྟགས་ན། དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྒྲ་ཆེན་པོའི་འཁོར་མཐོང་ནས་འཁོར་གཉིས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་འབྱིན་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེས་བརྟགས་ན་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་གང་གིས་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་དང་། དང་པོ་སྡོམ་པ་བླངས་མ་ཐག་ལ་ཆང་བླུད་ན་དེ་ལུས་དང་

68-177a

བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་འབྱིན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ལྕགས་ཀྱི་གཏུན་ཤིང་གིས་རྡེག་པ་ན་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སྒྲ་ཆེན་པོ་འབྱིན་ཏེ། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁོར་ཡུག་དང་། ཁོར་ཡུག་ཆེན་པོའི་རི་དག་དང་། ཆུ་བོའི་འཁོར་དག་མེད་ན། སྒྲ་དེས་འཛམ་བུའི་གླིང་ལ་སོགས་པ་མིའི་གནས་བཞི་པོ་དེར་ཐམས་ཅད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ངུད་མོའི་སྒྲ་འབྱིན་པ་དེས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྙིང་རྗེ་ཞིང་དེ་སྲིད་དུ་རོ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་རང་གི་ལས་དང་འཐུན་པར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་གིས་དེ་སྲིད་དུ་ངུ་བའི་སྒྲ་འབྱིན་ཏོ། །དེ་དག་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ཆུ་དཀོན་པའི་ཡུལ་དང་འབྲོག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་འབྲས་བུ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་འཁོར་སྐྲ་མེ་འབར་བ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དགེ་བསྙེན་བསླབ་པའི་གཞི་ལྔ་ཡོད་པ་ལ་ཆང་འཐུང་བ་ཡོན་ཏན་ཡིན་པར་བསླབ་པའི་གཞི་འཛིན་དུ་བཅུག་ན། དེ་ལུས་

68-177b

དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྐྲ་མེ་འབར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་མེའི་ཆར་རབ་ཏུ་འབར་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་གི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྐང་པའི་བར་དག་ཏུ་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་རབ་ཏུ་འབར་རོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་གི་རྐང་པ་དག་ལ་ནི་ཁྱི་དང་། གླད་པ་ལ་ནི་བྱ་རྒོད་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དང་། དབུས་སུ་ནི་ཝ་དག་གིས་ཟ་སྟེ། དེ་ལྟར་རང་གི་མི་དགེ་བའི་ལས་བྱས་པས་སྲེག་ཅིང་ཟའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ངུ་བཞིན་དུ། གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ཅག་སྙིང་རྗེའི་གནས་སུ་གྱུར། །ཁྱོད་ལ་སྙིང་རྗེ་མེད་དམ་ཅི། །ཁྱོད་ལ་ཞི་བ་མེད་དམ་ཅི། །བདག་ལ་ཁྱེད་ཅག་སྙིང་མི་རྗེ། །དེ་དག་གིས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་དང་། གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་སླར་སྨྲས་པ། །ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གཏི་མུག་གིས། །བསྒྲིབས་པའི་སྡིག་ལས་མང་པོ་བྱས། །མི་བཟད་པ་ཡིས་ཁྱེད་ཅག་བདས། །དེ་ནི་ངེད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན། །རྨོངས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་བསྲུངས་ཤིང་། །སྡིག་པ་མང་པོ་བསགས་པ་བྱས། །སྡིག་པ་མང་པོ་བསགས་པ་ཡི། །འབྲས་བུ་དེ་ནི་ཉེ་བར་གནས། །དེ་ལ་བདག་ཅག་རྒྱུ་མེད་དེ། །འདི་ནི་ཁྱེད་ཅག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ། །གང་དག་སྡིག་པའི་ལས་བྱེད་པ། །དེ་ནི་ལས་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་པའི་ཞགས་པས་བསླུས་པ་ཡི། །ཁྱེད་ཀྱིས་སྡིག་པ་གང་བྱས་པ། །དེ་ནི་ཁྱེད་ལ་དྲག་ཏུ་འཚེད། །ངེད་ལ་ཅི་ཞིག་སྨྲ་བར་བྱེད། །སྡིག་པ་རྒྱུ་མེད་མ་ཡིན་ཏེ། །སྡིག་མ་བྱས་ལ་རྣམ་མི་སྨིན། །གང་གིས་སྡིག་པ་གང་བྱས་པ། །དེ་ལ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་སྨིན། །ཆང་ནི་དུག་གི་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །ཆང་འཐུང་བ་ལ་བསྟེན་མི་བྱ། །ཆང་འཐུང་བ་ལ་བསྟེན་པ་ནི། །དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཉམས་པར་འགྱུར། །གང་གིས་རྟག་ཏུ་ཆང་བསྟེན་པ། །དེ་ཡི་བློ་ནི་མི་བརྟན་ཞིང་། །བློ་ཡོ་བ་ལ་ཆོས་མེད་དེ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཆང་སྤོངས་ཤིག །ཉམས་བྱེད་ནང་ན་ཉམས་མཆོག་ནི། །ཆང་ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད། །མི་ལས་ཉམས་པས་ཉམས་བྱེད་པ།།

68-178a

དེ་ལྟ་བས་ན་ཆང་མི་བསྟེན། །ཆང་འཐུང་བ་ལ་སྟེན་བྱེད་པ། །མི་སྡུག་སྡིག་པའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དུག་ལྟ་བུའི། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་རྣམ་པར་སྤོངས། །ཆང་འཐུང་བ་ལ་གནས་པའི་སྐྱོན། །ནོར་ཟད་ངན་པར་རྗོད་བྱེད་ཅིང་། །ལེ་ལོ་ཤིན་ཏུ་སྐྱེད་བྱེད་པས། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་སྤོངས་ཤིག །ཆང་གིས་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་བྱེད་ཅིང་། །དེ་བཞིན་ཁྲོ་དང་གཏི་མུག་དག །ཡང་དང་ཡང་དུ་སྐྱེད་བྱེད་པས། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཆང་སྤོངས་ཤིག །དེ་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྐྲ་མེ་འབར་བར་འཚེ་ད་དོ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་གང་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཆང་མེད་པའི་ཡུལ་དེ་ལྟ་བུར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་གཟུགས་དང་རོ་མངོན་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་གཞན་གང་ཞིག་ཡོད་སྙམ་མོ། །དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེའི་ཕྱེ་མ་སྲིན་བུ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཚོང་བ་ནི་ཆུ་མང་བར་བྱེད་ལ་རིན་ཐང་གཞན་ཡིན་ན་གཞན་དུ་འཚོང་སྟེ། དེ་ལ་སྐྱོན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་བརྫུན་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དེ་དག་བྱུང་ངོ་། །དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་

68-178b

འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེའི་ཕྱེ་མ་སྲིན་བུར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་འབྱུང་སྟེ། རླུང་ལས་གྱུར་པ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་དང་། མཁྲིས་པ་ལས་གྱུར་པ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་དང་། བད་ཀན་ལས་གྱུར་པ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་དང་། འདུས་པ་ལས་གྱུར་པ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་དང་འཐུན་པར་འབྱུང་ངོ་། །གང་ནད་གཅིག་གིས་ཉི་མ་གཅིག་ཏུ་འཛམ་བུའི་གླིང་དང་། བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་དང་། ནུབ་ཀྱི་བ་ལང་སྤྱོད་དང་། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་ཀྱི་མི་དེ་དག་ཀུན་མ་ལུས་པར་འཆི་བར་བྱེད་པའི་ནད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གནོད་པ་གཞན་དག་ཡང་དང་ཡང་དུ་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རང་གི་ལུས་དེ་དག་ལ་སྲིན་བུ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་པགས་པ་དང་། ཁྲག་དང་། ཤ་དང་། ཚིལ་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་དག་ལ་ཕུག་ཅིང་ཕུག་ཅིང་འཐུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་མགོན་མེད་པ། གཤིན་རྗེའི་མིས་འཇིགས་ཤིང་ངུ་སྐད་འབྱིན་པ་ན་མེའི་གནོད་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་འབྱུང་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་མེ་དེས་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་རབ་ཏུ་འབར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་ཆང་གི་ཉོ་ཚོང་གི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་དབུལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལྕགས་ཀྱི་མེ་འབར་བའི་གཏུན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་

68-179a

པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ། མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལྕགས་ཀྱི་མེ་འབར་བའི་གཏུན་ཤིང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །སེང་གེ་དང་། སྟག་དང་། གཟིག་དང་། རི་སྐེགས་དང་། ཤང་ཤང་ཏེའུ་དག་ཆང་གིས་བྲིད་དེ་ཉམས་པར་བྱས་ལ་བཟུང་ནས་བསད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕགས་ཀྱི་གཏུན་ཤིང་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་འབྱུང་ངོ་། །ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་གཏུན་ཤིང་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཕྱེ་མར་རློག་ཅིང་གསོད་དེ་ཇི་ལྟར་བྱེ་མའི་ཚད་ཙམ་དུ་དེ་ལྟར་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཕྱེ་མར་རློག་གོ། །ཚོར་བ་དེས་ཉམ་ཐག་པ་དག་འོ་དོད་འབོད་ངུ་སྐད་འབྱིན། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཅིང་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུག་སྟེ། བརྒྱུགས་པ་དང་། གཏུན་ཤིང་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འཚོག་གོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཚོར་བས་ཉེན་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་ནས་སྤུ་གྲི་དག་གིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་འཇོག་ཅིང་གཤོག་ལ་འདྲ་ལ་ལོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པས་དྲེག་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པས་དབུལ་བར་འགྱུར་ཞིང་སྨན་པ་དང་། སྨན་སྦྱོར་བ་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་ངན་པ་དང་། རྩྭ་དང་། མྱ་ངམ་དང་། མེས་ཚིག་པས་འཇིག་པ་མང་བའི་ཡུལ་ངན་པ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་དགུ་པ། དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་

68-179b

འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་འཁོར་རྡོ་མེ་འབར་བ་ཆར་ལྟར་འབབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྡོ་མེ་འབར་བ་ཆར་ལྟར་འབབ་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཆང་ནི་གཡུལ་འགྱེད་པའི་དོན་དུ་ཇི་ལྟར་གླང་པོ་ཆེ་ཆེན་པོས་གཡུལ་དུ་མི་མང་པོ་གསོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལས་བདག་ཅག་རྒྱལ་བར་འགྱུར་བར་བྱའོ་སྙམ་ནས་གླང་པོ་ཆེ་དག་ལ་ཆང་བླུད་དེ། མི་བསད་ན་དེ་དག་ལས་དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྡོ་མེ་འབར་བ་ཆར་ལྟར་འབབ་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་ལས་ལས་སྐྱེས་པ་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བའི་གླང་པོ་ཆེ་སྲོག་ཐམས་ཅད་འཕྲོག་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་སྟེ། དེས་མི་དེ་བཟུང་ནས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཕུག་ཅིང་ཕྱེ་མར་རློག་པར་བྱེད། འཕེན་པར་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་འཚེ་བར་བྱེད། རྣམ་པར་འཁྲུག་པར་བྱེད་ཅིང་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་སོ་སོར་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་ནས་དེ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་ངོ་། །བཟུང་ནས་ཟངས་དམར་པོ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བའི་ནང་དུ་བཅུག་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་ཀྱི་བར་དུ་དེ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་གསོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེས་གླང་པོ་ཆེ་བསད་པར་བཤམས་ཀྱང་གླང་པོ་ཆེ་དེས་གསོད་པར་འགྱུར། དབུལ་ཞིང་བྱད་བཞིན་ངན་ལ་རྐང་པ་དང་ལག་པ་བོང་བུའི་རྐང་པ་ལྟར་འགྱུར་

68-180a

ཞིང་ལུས་རྟག་ཏུ་རྩུབ་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་འཆི་མེད་ཅེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་མི་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་ནི་བུད་མེད་གཞན་འོས་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བླུད་དེ་བླུད་ནས་ཀྱང་མྱོས་པས་འཁྲུལ་པར་བྱས་ལ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འཆི་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁྱི་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་རླིག་པ་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །ཕྱུང་ཞིང་བཏོན་ནས་ཀྱང་ཡང་ཤིན་ཏུ་འཇམ་ཞིང་སྡུག་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་འབྱིན་པར་བྱེད་དེ། གནོད་པ་དོན་གྱིས་བྱེད་པས་ངུ་སྐད་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་དེ་ལས་ཐར་ནས་གར་བབ་བབ་ཏུ་འབྲོས་སོ། །དེ་དག་བྲོས་པའི་མདུན་ན་ངམ་གྲོག་ཆེན་པོ་དེ་ལ་བྱ་རོག་དང་། བྱ་རྒོད་དང་། འུག་པ་དང་། བྱ་དྷྱ་མི་ཀ་ལྕགས་ཀྱི་མཆུ་དང་སེན་མོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་གང་བ་མཐོང་ངོ་། །ངམ་གྲོག་དེ་ལས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འཁམས་ཏེ་བཞིན་གྱུར་པ། མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ་དེ་དག་རབ་ཏུ་ལྟུང་ངོ་། །དེ་ནས་བྱ་རོག་དང་། བྱ་རྒོད་དང་། འུག་པ་མཆུ་དང་སེན་མོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ་ཟའོ། །ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་ལན་གྲངས་གཞན་

68-180b

ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ལས་དེའི་རྒྱུ་དང་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་རྒྱལ་པོས་བཟུང་ཞིང་ལུས་མདོག་ངན་པ་དང་། བཞིན་མདོག་ངན་པར་གྱུར་ཅིང་དེ་ཉིད་དུ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དེས་མཐོང་ངོ་། །ཆང་ནི་དུག་དང་སྦྱར་ནས་དགྲ་གསད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླུད་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་འཁོར་ལྕགས་ཚལ་དགོན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འཁོར་བ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ལྕགས་ཀྱི་ཐག་པས་བཅིངས་ནས་ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྐོར་བར་བྱེད་དོ། །སྐོར་བ་ན་དགྲ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་མཚོན་ཆ་དག་གིས་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་གི་ལུས་ཀྱི་ཤ་དེ་དག་ལ་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་བྱེད་ཀྱང་དེའི་ལས་ཉེས་པར་བྱས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་དུས་ལས་འདའ་བར་ནི་མི་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་ལས་ཟད་ནས་འཁོར་ལོ་འཁོར་བ་དེ་ལས་ཐར་ནས་གར་བབ་བབ་ཏུ་འབྲོས་པ་དང་། དེ་དག་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལྕགས་ཀྱི་སྦྲུལ་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་། སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཟའོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་སྦྲུལ་འཛིན་པའམ་མགོའི་ནོར་བུ་འབྱིན་པར་འགྱུར་

68-181a

ཡང་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་སྦྲུལ་རྣམས་ཀྱིས་སྲོག་དང་འབྲལ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན་དེས་འཁོར་རབ་རིབ་ཀུན་བསགས་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །སེམས་ཅན་སོ་སོ་འཚོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆང་འཐུང་བའི་ཟོང་ངམ་རིན་བྱིན་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རབ་རིབ་ཀུན་བསགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་མུན་པ་ཡིན་ཏེ། དེར་གནོད་པ་མྱོང་བ་ནི་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་ཀྱང་མི་མངོན་ལ་འདི་དག་སུས་བྱས་ཞེས་གནོད་པ་ཡང་མི་མངོན་ཏེ། མུན་གནག་ལས་བྱུང་བའི་མེའི་ནང་དུ་འཇུག་གོ། །མེ་དེའི་འོད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། བར་སྐབས་སྐྲའི་རྩེ་མོ་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་མེ་དེའི་ནང་དུ་དེ་དག་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་གདུངས་སོ། །ངུ་ཞིང་སྐད་འབྱིན་པ་ན་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སོག་ལེ་དག་གིས་ཀྱང་མགོ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྐང་པའི་བར་དུ་ཕྱེད་མར་གཤེག་གོ། །ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་རྟག་ཏུ་སྐོམ་པ་དང་བཀྲེས་པས་གདུངས་པར་འགྱུར་ཞིང་དེར་ནོར་རྫས་དང་འབྲལ་བར་འགྱུར་ལ་གང་ན་བཟའ་བཏུང་ཉུང་བའི་གླིང་དེ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་

68-181b

དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཤིན་རྗེའི་མཚམས་ཀྱི་དགོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གང་གིས་ནད་མི་བཟད་པས་ཐེབས་པ་དང་། བུ་བཙས་པ་དག་ལ་ཆང་འཐུང་བའི་ཟོང་དང་རིན་གྱི་དོན་དུ་གོས་ཀྱི་རྒྱུའམ་ཟས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱིན་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཤིན་རྗེའི་མཚམས་ཀྱི་དགོན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྐང་པ་དང་། སེན་མོ་ལ་སོགས་པ་གཤིན་རྗེའི་མིའི་ཁ་འབར་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །ཟོས་ནས་ཀྱང་གནོད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་མདུང་ཐུང་གི་རྩེ་མོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་འཚེད་ཅིང་སྲེག་ལ་གཤེག་ཅིང་གསོད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་ཡུལ་ངན་པ་དང་། གནས་ངན་པ་དང་། རི་བྲགས་ངན་པ་དག་ཏུ་ཕག་འཚོ་བ་དང་ལོང་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཤིང་ཤལ་མ་ལིའི་ཚལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན་གང་གིས་སྲོག་

68-182a

གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་མཆོག་ཏུ་མང་པོས་ཆང་ཤིན་ཏུ་ར་རོ་བར་འགྱུར་བའི་རྫས་དེ་དག་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ། དེའི་ཆང་ཇི་ལྟར་ཁ་ཅིག་ནི་དར་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་ཆུ་ལྟ་བུ་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་ཞོག་ཆུ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་བཅོས་ནས་འབྲོག་དགོན་པར་ཞུགས་པའི་དེད་དཔོན་དག་ལ་བླུད་དེ། དེ་ཡང་ར་རོ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ར་རོ་བར་འགྱུར་བ། དེ་ཀུན་གྱིས་ཤིན་ཏུ་ར་རོ་བར་བྱས་ཏེ་ར་རོ་བ་དེ་དག་དེས་བསད་ནས་ནོར་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཕྲོགས་ན་དེས་བསླུས་པ་ཡིན་པས་དེ་འཇིག་རྟེན་ན་ཆོམ་རྐུན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ལས་ཀྱིས་བསྐྱོད་པས་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཤིང་ཤལ་མ་ལི་ཆེན་པོའི་ནགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་རབ་ཏུ་འབར་བའི་རྡོའི་ཆར་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ལུས་དག་ཀུན་དུ་སྲེག་ཅིང་འབིགས་ལ་གཅོད་པར་བྱེད་དེ་སའི་བར་དུ་སྲེག་པར་བྱེད་དོ། །ཆུ་བོ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བའི་མེ་མདག་མ་དམར་པོ་ཚ་བས་བཞུས་པའི་ཆུ་རྟག་ཏུ་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཟངས་དང་རོ་ཉེར་བསྲེས་པ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བའི་ཆུ་བོ་དེར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རལ་གྲི་དང་མདའ་བོ་ཆེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཀུན་དུ་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་ཐར་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་མིག་གི་མདོག་གནག་ཅིང་རྟག་ཏུ་ཁྲོ་ལ་ཕྲག་དོག་མང་པོར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ཤིང་ཤལ་མ་ལི་ཆེན་པོའི་ཚལ་ཡོད་པ་

68-182b

མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སིངས་པོ་ལྟར་བཅོས་ཏེ། འབྲོག་དགོན་པའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དག་ལ་བླུད་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཤིང་ཤལ་མ་ལི་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཆང་བླུད་པའི་འབྲས་བུས་དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཤིང་ཤལ་མ་ལིའི་འཕང་དུ་དཔག་ཚད་གཅིག་ཙམ་ཡོད་པ་འབྱུང་སྟེ། འདབ་མ་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། ཡལ་ག་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན། དུད་པ་བདུག་ཅིང་རླུང་དུག་ལྟ་བུ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་ཆང་གི་ལས་ཀྱིས་བྱས་པ་དེ་འབྱུང་ངོ་། །གང་དཔག་ཚད་གཅིག་ཚུན་ཆད་དུ་རླུང་དུག་ལྟ་བུས་གནོད་པར་བྱེད་ཀྱང་སྲོག་དང་འབྲལ་བར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཤིང་ཤལ་མ་ལི་ཆེན་པོའི་ནགས་དཔག་ཚད་སུམ་སྟོང་ཡོད་པར་ཆུད་ན། དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་མདག་མ་དང་དུ་བར་བསྲེས་པ་དུག་ལྟ་བུའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་འབུམ་སྙེད་མྱོང་ཡང་དུས་ལས་འདའ་བར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཤིང་ཤལ་མ་ལི་ཆེན་པོའི་ཚལ་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་འཇིགས་པར་བྱས་པ་ཆུད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཤིང་རྣམས་ལས་ཀུན་ནས་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུའི་ཆར་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ། གང་ལག་ན་རལ་གྲི་དང་མདའ་བོ་ཆེ་མང་པོ་ཐོགས་པ་འཁྲུགས་པ་དག་གིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དང་རྒྱུས་པ་དང་། གནད་དང་། ཀ་རན་ད་ར་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་ཐམས་ཅད་ཡང་དང་ཡང་དུ་རྣམ་པར་གཤེག་ཅིང་འདྲལ་ལ་དུམ་བུར་བྱེད་དོ། །གཤིན་རྗེའི་མིས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པ་དེ་དག་ལྕགས་ཀྱི་ཤིང་ཤལ་མ་ལི་ཆེན་པོའི་ནགས་ཁྲོད་ན་ཁ་ཅིག་ནི་གྲིབ་མའི་ནང་ན་ཞུམ་ཞུམ་པོར་འདུག །ཁ་ཅིག་ནི་ཤིང་ཁར་འཛེག །ཁ་ཅིག་ནི་གཤིན་རྗེའི་

68-183a

མི་དེ་དག་དང་ཕྲད་ནས་རལ་གྲི་དག་གིས་འདེབས་ཤིང་གཤེག་གོ། །དེ་ཆང་འཐུང་བའི་འབྲས་བུས་གང་དག་གི་གྲིབ་མའི་ནང་ན་ཞུམ་ཞུམ་པོར་འཁོད་པ་དེ་དག་གི་མིག་ཀྱང་བྱ་རྒོད་ཀྱིས་འབྱིན་ཅིང་ཁུ་བ་ཡང་འཐུང་ངོ་། །ཆང་འཐུང་བ་དེའི་འབྲས་བུས་ཤིང་དེ་ལ་འཛེག་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཤིང་དེ་དག་ལས་ཡལ་ག་ལྷུང་བས་དེ་དག་དུམ་བུ་བརྒྱའམ་ཡང་ན་སྟོང་དུ་ཕྱེ་མར་རློག་གོ། །གང་དག་ཚལ་དེའི་ཐོར་ཏོ་ལ་འཛེགས་པ་དེ་དག་བ་ཚྭའི་ཆུ་བོ་བཞུས་པར་འཇུག་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་རྒྱུས་པ་དང་། རུས་པ་དང་། ལུས་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་དེའི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་དེ་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་དང་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་ཡིད་རྣམ་པར་གཡེངས་ཤིང་ནད་དྲག་པོའམ་གལ་ཏེ་སྙིང་ནད་དམ། གལ་ཏེ་ངལ་སྐྱེན་པ་མང་བའམ། གལ་ཏེ་རྐང་བམ་གྱིས་འདེབས་པར་འགྱུར་ཞིང་གལ་ཏེ་ལོང་བས་ཉམ་ཐག་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆུ་ཤིང་བསྲེགས་པའི་དུད་པའི་ཚལ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་བུད་མེད་ཡོན་ཏན་ཅན་དག་ལ་ཐབས་གཞན་གྱི་སྤྱོད་པས་བྲིད་དེ་བླུད་ནས་ར་རོ་བར་བྱས་ཏེ་སེམས་འཁྲུལ་བར་གྱུར་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ནི་ལས་དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ཀུན་ནས་

68-183b

དཔག་ཚད་ལྔ་ཡོད་པ་དེའི་ནང་དུད་པས་འཁྲིགས་ཤིང་རྒྱ་མཚོའི་ཀློང་གི་མེའི་མུན་གནག་གིས་གཏིབས་པ་ཟབས་སུ་ཀུན་ནས་རྒྱང་གྲགས་གསུམ་དུ་ས་བརྐོས་པ་དེར་མེ་མདག་ཁྲོལ་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ཤིན་ཏུ་གང་བའི་སའི་བུ་ག་དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་འཇུག་སྟེ་ངུ་སྐད་འབྱིན་པར་ཡང་མི་ནུས་ཤིང་དེ་བཞིན་དུ་འཛག་སྒོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེས་གང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ཐར་ནས་ཆུ་ཤིང་གི་དུད་པ་དེས་དེ་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཛག་སྒོ་ཐམས་ཅད་གང་བར་འགྱུར་ལ་འདི་ལྟར་མེ་དེ་ལ་བདེ་བར་སེམས་ཏེ། དུ་བ་དེའི་མཐུ་ནི་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་ཀྱང་ཐར་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བྱ་དུ་བའི་མདོག་གི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མཆུ་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བ་དེ་དག་གིས་རུས་པ་ཕུག་ནས་རྐང་དག་ལ་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་གློ་དང་མཇུག་དོ་དག་ལ་གདོན་གྱི་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་ཤིང་དབུལ་བ་དང་ཚེ་ཐུང་བར་འགྱུར་བར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེ་མདག་དུད་པའི་ཚལ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་དགྲ་གསད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་རྒྱལ་པོས་བཀྲབས་པ་གསད་པའི་ཕྱིར་བླུད་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྷུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མེ་མདག་དུད་པའི་ཚལ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།

68-184a

དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དེར་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་མེ་མདག་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུའི་རླུང་ལྡང་ལ། རླུང་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ཕན་ཚུན་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་ཐུག་ཅིང་ཤིན་ཏུ་ཐུག་གོ། །དེ་དག་གི་ལུས་ཕན་ཚུན་ཐུག་པ་ན་ཇི་ལྟར་བྱེ་མ་ཆང་བ་ནས་གཏོར་བ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟར་ལུས་དེ་དག་ཕྱེ་མར་ཟློག རློག་གོ། །ཡང་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྤུ་གྲིས་གཤེག་ཅིང་མེའི་ཚོར་བ་དང་། ནད་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་། མཚོན་ཆའི་ཚོར་བ་དང་། བ་ཚྭའི་ཚོར་བ་སྟེ། ཚོར་བ་མཆོག་ཏུ་ཚ་བ། མཆོག་ཏུ་འཇིགས་པ་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས། ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་གཞང་འབྲུམ་རིམ་གསུམ་པས་ཐེབས་པར་འགྱུར་ཞིང་། རྟག་ཏུ་གྲང་བའི་རིམས་ཀྱིས་ཐེབས་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གློག་གི་ན་བུན་ཚལ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་འདུག་པ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལ་བློ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དག་སླུ་བའི་བསམ་པས་བླུད་ན་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་

68-184b

འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གློག་གི་ན་བུན་ཚལ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལ་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ཁྲུ་ཉིས་བརྒྱར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་མེས་རབ་ཏུ་གང་བ་དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་ནས་འཇུག་སྟེ། རྐང་པ་ནས་མགོ་ལ་སོགས་པའི་བར་བཏེག་ཅིང་བཞུས་སོ། །ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ་མེ་དེ་ནི་ལོ་མ་སྡུད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ཙམ་དུ་ཕྱོགས་བཅུར་ཐག་པས་དཀྲིས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་དཀྲིས་ནས་ཇི་ལྟར་ཐལ་བ་ཡང་མི་མངོན་པ་དེ་ལྟར་སྲེག་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ལྟར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་གོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་དེ་ཆང་འཐུང་བའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་ཡུལ་ཡ་བ་ན་དང་། བ་ལྷི་ཀ་དེར་སྐྱེས་ཤིང་བཀོལ་བས་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤུགས་དྲག་པས་བཀོལ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན་དེས་འཁོར་ཀུན་དུ་རྟོག་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆང་འཐུང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འདི་དག་ཆང་གིས་ཡིད་གཡེངས་ན་ལམ་དུ་འཇུག་པ་ལ་ངལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་ལམ་དུ་འཇུག་པའི་ཆེད་དང་། རྔོན་པ་དག་རི་དགས་གསད་པ་ལ་འགྲོ་བ་འགྱོགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་བླུད་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་

68-185a

བ་ཀུན་དུ་རྟོག་བྱེད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལ་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པ་གང་དང་གང་ཉིད་དུ་ཀུན་དུ་སེམས་པ་དེ་དང་དེ་ཉིད་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་བརྒྱའམ་ཡང་ན་སྟོང་ངམ། བྱེ་བ་བརྒྱའམ་ཡང་ན་སྟོང་དུ་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་གཞན་དུ་གནོད་པ་གང་དང་གང་འབྱུང་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཞི་འགྱུར་དུ་དེར་འབྱུང་སྟེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གིས་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། དེ་ཡི་ལས་ནི་རྣམ་གསུམ་གྱིས། །གནས་སྐབས་དགུར་ནི་འཚེ་ད་བྱེད་ཅིང་། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་བཞི་བཅུ་ཐམ། །དྲག་པོ་རབ་ཏུ་གཡོས་པར་འགྱུར། །དོན་མེད་གཞི་ནི་ཆང་ཡིན་ཏེ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་བཞད་གད་པ། །དབང་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་ཉམས་ཤིང་། །དོན་མེད་པ་ཡི་རྒྱུར་གྱུར་ཏོ། །ཚིག་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་དང་། །ཆགས་པ་དང་ནི་འཇིགས་པ་དང་། །ངག་གི་སྐྱོན་དང་རློམ་པ་དང་། །ཚིག་རྩུབ་གཞི་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། །ཆང་གིས་ཀུན་དུ་གཡེངས་པའི་ཡིད། །བྱ་དང་མི་བྱ་མི་ཤེས་པ། །མི་དེ་ཕྱུགས་དང་མཚུངས་པ་ཡིན། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཆང་སྤོངས་ཤིག །ཆང་གིས་གཡེངས་པའི་མི་དག་ནི། །གསོན་ཡང་ཤི་བ་དག་དང་མཚུངས། །གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་གསོན་འདོད་པས། །རྟག་པར་ཆང་ནི་རྣམ་པར་སྤོངས། །ཆང་ནི་ཉེས་པ་ཀུན་གྱི་གཞི། །རྟག་པར་དོན་ཀུན་མེད་པར་བྱེད། །ངན་སོང་གསུམ་གྱི་ཐེམ་སྐས་ཏེ། །མུན་ནག་གནས་ནི་ཆེན་པོ་ཡིན། །ཆང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ། །དེ་བཞིན་ཡི་དགས་འཇིག་རྟེན་དང་། །ཆང་གི་སྐྱོན་གྱིས་བསླུས་པ་ཡི། །མི་དག་དུད་འགྲོ་རྣམས་སུ་འགྲོ། །དུག་གི་ནང་དུ་དུག་ནི་ཆང་། །དེ་བཞིན་དམྱལ་བའི་ནང་ན་དམྱལ། །ནད་ཀྱི་ནང་ན་ནད་མཆོག་ནི། །ཆང་ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད། །བློ་དང་དབང་པོ་ཉམས་བྱེད་ཅིང་། །རིན་ཆེན་ཆོས་ནི་ཟད་བྱེད་ལ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་འཇིག་བྱེད་པ། །མི་བཟད་ཆང་ནི་སྐྱེ་གནས་

68-185b

གཅིག །རྒྱལ་པོ་དང་ནི་བསྟན་བཅོས་མཁས། །ཆང་གིས་ཡང་བར་བྱེད་འགྱུར་ན། །ཐ་མལ་མི་དག་ཆང་འཐུང་བ། །བསླུས་པར་འགྱུར་བ་ཅི་ཞིག་སྨོས། །ཆང་ལ་བསྟེན་པའི་མི་དག་ནི། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་སྟ་རེ་ཡིན། །ངོ་ཚ་མེད་པར་བྱེད་པའི་མཆོག །ཡང་བ་དག་ཏུ་ཉེ་བར་བསྟན། །ཆང་གིས་ཕྲོགས་པར་གྱུར་པའི་སེམས། །བྱ་བ་དང་ནི་མི་བྱ་བ། །མི་ཤེས་རྣམ་པར་མི་ཤེས་ཤིང་། །ཐམས་ཅད་མི་ཡིས་མི་ཤེས་སོ། །གང་ཞིག་ཆང་ལ་སྟེན་བྱེད་པ། །སྐྱེ་བོ་རེས་འགའ་དགའ་བྱེད་ཅིང་། །རེས་འགའ་ཡོངས་སུ་གདུང་བྱེད་ལ། །རེས་འགའ་སྡིག་པ་བྱེད་པ་ཡིན། །བློ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་སྐྱེད་ཅིང་། །འཇིག་རྟེན་གཉིས་ནི་རྣམ་འཇིག་བྱེད། །ཐར་པའི་ཆོས་ལ་མེ་ལྟ་བུར། །སྲེག་བྱེད་ཁོ་ན་ཆང་ཡིན་ནོ། །མི་གང་དག་ནི་ཆང་སྤོང་བ། །ཆོས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་མཉམ་པར་བཞག །གང་ན་འཆི་བ་མེད་པ་ཡི། །གནས་མཆོག་དག་ཏུ་དེ་འགྲོ་འོ། །ཆང་འཐུང་བ་ཡིས་བསླུས་པ་དག །དེ་ནི་བྱེད་པ་དམན་པ་ཡིན། །མི་བཟད་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་། །དོན་མེད་ཅི་ཞིག་ཡོངས་སུ་གདུངས། །འཐུང་བའི་ཚེ་ན་ཆང་ཞིམ་སྟེ། །རྣམ་སྨིན་ཚེ་ན་མཆོག་ཏུ་ཚ། །ཀིམ་པ་ཀ་ནང་ཀིམ་པ་ཀ། །ཆང་ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད། །བདག་ལ་འདི་ཡིས་མི་གནོད་ཅེས། །བློ་ལྡན་ཆང་ལ་ཡིད་མ་རྟོན། །མྱོང་ན་བསིལ་ཡང་རྣམ་སྨིན་ཚ། །ཆང་ནི་དམྱལ་བར་འགྲོ་བར་བྱེད། །སྡིག་པའི་ཆོས་རྣམས་བྱེད་པ་ལ། །སེམས་གཡེང་བ་དག་དགའ་བར་བྱེད། །ཕྱི་ནས་རྣམ་སྨིན་ཚ་བ་རུ། །བློ་ངན་ཡོངས་སུ་གདུང་བར་འགྱུར། །འདོད་པ་རྣམས་ལ་བློ་མི་གཏང་། །འདོད་པ་མཆོག་ཏུ་སླུ་བ་ཡིན། །འཁོར་བའི་འཆིང་བ་དྲག་པོ་སྟེ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ། །གང་ཞིག་འདོད་པ་རྣམས་ལ་དགའ། །དེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་མེད་དོ། །འདོད་པའི་སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པ་ལ། །བདེ་བ་ནམས་ཀྱང་ག་ལ་ཡོད། །ཁྱེད་ཅག་འདོད་པ་མི་བཟད་ཅིང་། །དྲག་པོ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འོངས། །གནོད་

68-186a

པ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་ལ། །དོན་མེད་ཅི་ཞིག་ཡོངས་སུ་གདུང་། །གང་ཚེ་འདོད་པས་བསླུས་པ་ཡི། །ཁྱེད་ཅག་གིས་ནི་སྡིག་བྱས་པ། །དེ་ཚེ་ཅི་ཕྱིར་ཁྲོ་མི་བྱེད། །དེ་རིང་ཅི་ཞིག་ཡོངས་སུ་གདུང་། །བྱས་ལ་བསགས་པ་བརྟན་པ་ཡི། །ལས་དག་གི་ནི་འབྲས་བུ་སྣང་། །སྡིག་པའི་ཚོར་བ་མི་བཟད་པས། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྡིག་མི་བྱ། །སྡིག་པ་སྡིག་པའི་རྣམ་སྨིན་དེ། །རྟག་ཏུ་སྡིག་པ་རྣམས་སུ་སྨིན། །སྡིག་མི་བྱེད་ལ་སྡིག་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྡིག་པ་སྤོངས། །སྡིག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ལ། །སྡིག་པའི་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན། །སྡིག་པ་རང་གིས་བྱས་པ་གནོད། །གཞན་གྱིས་སྤྱོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་སྟོན་པ་རྗེས་སུ་བསྟན་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་གནོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག་བྱེད་དུ་འཇུག་གོ། །ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་མཆོག་ཏུ་ཁྲོ་བས་ཁྲོ་བར་འགྱུར་ཞིང་བཀའ་བློ་མི་བདེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱི། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་གྱི་ཉེན་ཀོར་ལ་ཀུན་དུ་མི་རྟོག་སྟེ། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཀྱེ་ཨེ་མ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་པོ་འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡང་སོས་དང་། ཐིག་ནག་དང་། བསྡུས་གཞོམ་བཞིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་ཏུ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་གནོད་པ་གཞན་གང་དང་གང་དག་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལ་ཚོར་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཅུ་འགྱུར་དུ་འགྱུར་ཏེ། ལས་བྱས་པའི་རྒྱུ་གང་བརྟན་

68-186b

པ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། སྡོམ་པ་བླངས་པས་ཆང་ལྡུད་པའམ་འཐུང་བའི་ལས་ངན་པ་བཞི་འགྱུར་བྱས་པས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ལས་དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བཞི་འགྱུར་གྱིས་ཚེ་ཤིན་ཏུ་རིང་པོར་དེ་དག་ལ་ཚོར་བ་ཤིན་ཏུ་དྲག་པ་འབྱུང་ངོ་། །དགེ་སློང་དེས་བཞི་འགྱུར་མཐོང་ནས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་བསམས་པ་དང་། འཁོར་བ་ལ་ཡིད་འབྱུང་བ་ཡང་བཅུ་འགྱུར་དུ་ཡིད་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་དགེ་སློང་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་ནས་འཁོར་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་སྟེ། ས་གཞན་བཅུ་པ་ལ་ཞུགས་པ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ནང་གི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །དེ་ཡང་ས་བླའི་གནོད་སྦྱིན་དག་གིས་ཤེས་ནས། བར་སྣང་ལ་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་དག་ལ་མངོན་པར་བསྙད་དོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཚངས་རིས་དང་། ཚངས་པའི་མདུན་ན་འདོན་དང་། ཚངས་པ་ཆེན་པོའི་བར་གྱིས་ཐོས་ནས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་དམའ་བར་འགྱུར་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཚངས་པ་ཆེན་པོའི་རིས་ཀྱི་ལྷ་དག་དགའ་སྟེ། རྒྱ་ཆེར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་ལ་བརྟགས་ན། དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་། བརྫུན་སྨྲ་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་རྫོགས་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ནི་

68-187a

སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །མཆོག་ཏུ་བྱ་བར་དཀའ་བ་སྐྱེ་བོ་མཁས་པ་ཀུན་གྱིས་རབ་ཏུ་སྨད་པ། ངན་སོང་ཀུན་གྱི་སྒོར་གྱུར་པ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་གིས་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་རྫོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་ནས། འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོའམ། འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ། གཉིས་ཤིག་ཆོས་ཀྱི་སྲང་ལ་ཞོན་ནས་རྩོད་པའི་ཚེ་དཔང་པོ་འདི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། གང་འདིས་སྨྲས་པ་དེ་བདག་ཅག་གི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལས་དེ་ཡང་དྲན་བཞིན་དུ་དོན་གཞན་དུ་སྨྲའམ། གལ་ཏེ་ནོར་གྱི་ཕྱིར་རམ། གལ་ཏེ་ཕྱོགས་བཟུང་ངམ། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བདག་ལ་བདག་ཉིད་སླུ་བ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བརྫུན་འདི་ལས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བར་འགྱུར་བ་ཆུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། བདག་གིས་བརྫུན་དེ་བྱའོ་སྙམ་ནས། དེ་ལྟར་དེ་གྲུབ་པ་ན་ཉེས་པ་དོན་མེད་པ་བྱས་པ་དེ་ལས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་གཅིག་ལ་ཆད་པས་གཅོད་དེ། གལ་ཏེ་བསད་དུ་དགོས་པའམ། གལ་ཏེ་གསོད་པའམ། གལ་ཏེ་ཁྱིམ་འཕྲོག་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཉེས་པའི་ཚུལ་དང་འཐུན་པར་བརྫུན་དུ་སྨྲས་ན། དེའི་རྒྱུས་སྡིག་པའི་མི་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་ཤིན་ཏུ་ཚེ་རིང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་འཕྲུལ་དགའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ནི་ལྷའི་ལོ་བརྒྱད་སྟོང་ངོ་། །གང་མིའི་བགྲང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ན། མི་ལོ་བརྒྱད་བརྒྱ་ལ་ཉིན་ཞག་གཅིག་སྟེ། དེ་འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་ཞག་གཅིག་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིན་ཞག་སུམ་ཅུ་ལ་ཟླ་བ་གཅིག་གོ། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་ལོ་གཅིག་སྟེ། ལྷ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ནི་ལྷའི་ལོ་བརྒྱད་སྟོང་ཡིན་ལ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་ཉིན་ཞག་གཅིག་ཡིན་ཏེ། དེར་བརྫུན་སྨྲ་བ་སྡིག་ཅན་རྣམས་གནས་སོ། །བདག་དང་གཞན་ལ་སླུ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་མ་རུང་བར་བྱེད་ཅིང་མུན་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ། སྐྱེ་བོ་ཆེན་པོའི་ཡིད་ཆེས་པར་མི་བྱེད་ལ་སྐྱེ་བོ་མཁས་པ་ཀུན་དང་ལོ་སྟོང་དུ་མི་འཐུན་པ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་

68-187b

པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྨད་པ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་སྐྱོན་དུ་བགྲང་བ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟེགས་ཐམས་ཅད་ལ་སྟ་རེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ། རྟག་ཏུ་གནོད་པས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ། རོ་མྱགས་པ་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལས་དུག་ལྟ་བུར་ལངས་པ། འཁོར་བའི་འགྲོ་བ་ངན་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིང་ཉལ་ཉིལ་དུ་གྱུར་པ། ཁ་ནས་དྲི་མནམ་པ་སྐྱེད་པ། རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དྲ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། མི་འདོད་ཅིང་མི་སྡུག་ལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འཇིགས་པ་ཆེན་པོའི་ཕོ་ཉ། འཆི་བའི་ཚེ་རྣམ་པར་སྡངས་པ་ཆེན་པོར་བྱེད་པ། གཤིན་རྗེའི་མིའི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་མཛའ་བ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བ་དག་ལས་གཡང་ས་ལྟ་བུར་གྱུར་པ། ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། དབུལ་པོའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ། དུད་འགྲོ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ཞུགས་པ། འཁོར་བའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ། བརྫུན་སྨྲ་བའི་འབྲས་བུས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་དེའི་འཁོར་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་འབྱིན་ཤིན་ཏུ་སྒྲ་འབྱིན་དང་། ཚོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་དང་། ཚོར་བ་རྩུབ་ཅིང་ཚ་ལ་བཟོད་པར་དཀའ་དང་། གནོད་པ་དཔེ་མེད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མུན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་བར་གྱི་དུ་བ་དང་། ཕྱེ་མ་ལེབ་ལྟར་རབ་ཏུ་ལྟུང་བ་དང་། སྲོག་འཆི་བ་དང་བཅས་པ་དང་། གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། བསམ་པ་དགའ་མེད་དང་། ཕན་ཚུན་གནོད་པ་འཇུག་པ་དང་། ནགས་ཚལ་མེས་མཆེད་པའི་རྒྱུད་ལྟ་བུ་དང་། ཚོར་བ་རིང་བ་དང་། ཚོར་བ་མཐའ་ཡས་དང་། ཁྭའི་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་དང་། ཁྲག་དང་རྐང་ཟ་བ་དང་། མེ་ལྕེ་བཅུ་གཅིག་སྟེ། དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་འཁོར་བཅུ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན་ལས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་དང་

68-188a

ལས་ཀྱི་ལམ་དང་། ལས་ཀྱི་མཇུག་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སོ་སོར་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕེ་པད་མའི་འདབ་མ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་འཇམ་པ་དེ་ཁ་ནས་དྲངས་ཏེ་རྒྱང་གྲགས་གསུམ་དུ་བརྒྱངས་པ་གཤིན་རྗེའི་མི་འཇིགས་འཇིགས་ལྟར་འདུག་པས་དེ་བཟུང་ནས་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ལྕགས་ཀྱི་ཐོང་གཤོལ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་འབུགས་ཤིང་རྨེད་ལ་ཡོངས་སུ་འདྲལ་ལོ། །ཟངས་དམར་པོ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ཆག་ཆག་འདེབས་ཤིང་ལྕེ་ལས་བྱུང་བའི་སྲིན་བུ་ཁ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་སྐྱེ་སྟེ། གང་ལྕེ་དག་ལ་ཟ་ཡང་བརྫུན་སྨྲ་བ་དེས་ལྕེ་དེ་དག་ཕྱིར་ཁའི་ནང་དུ་གཞུག་པར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཁའི་ནང་གི་སོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་སོ་སྲིན་ཨུ་ལུ་ཀ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་འབྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་དེའི་རྐན་ཡང་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་རླུང་གིས་བྱེ་མའི་ཕྱེ་མ་ལྟར་ཕྱེ་མར་རློག་གོ། །དེའི་མིད་པ་ཡང་སྤུ་གྲི་ལྟ་བུའི་རླུང་གིས་འཇོག་པར་བྱེད་ལ། དེའི་སྙིང་ཡང་སྲིན་བུའི་མཆུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །བརྫུན་སྨྲ་བའི་ལུས་ཅན་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་གཞིར་སྐྱེས་ནས་སྲེག་སྟེ། ལས་བྱས་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་ལས་བྱུང་བའི་སྲིན་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་རབ་ཏུ་འབར་བའི་རྒྱུ་མ་དག་ལ་ཟའོ། །དེའི་ནང་ན་འདུག་པའི་སྲིན་བུ་རྣམས་དང་། ནད་རྣམས་ཀྱིས་ཚོར་བ་མི་བཟད་ཅིང་ཚ་ལ་དྲག་པ་རྣམས་མྱོང་ངོ་། །ཕྱི་རོལ་དུ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་གནོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཚོར་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག་གིས་འཇིགས་པ་བསྐྱེད་དོ། །ཕུར་བུ་དག་གིས་ཀྱང་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དང་། ལུས་ཀྱི་རྩ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། རུས་པའི་གསེབ་ཐམས་ཅད་འབུགས་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་ཚོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་གཙེས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྟེའུ་ཡིས་ཡན་ལག་ནས་

68-188b

རུས་པ་ལ་སོགས་པའི་བར་ཐམས་ཅད་འཇོག་གོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་དོན་མ་ཡིན་པ་བྱེད་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་སྟེགས་ཀུན་ལས་རྒལ་བ་ཡིན་ཏེ། བརྫུན་སྨྲ་བ་ནི་དོན་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་གྱུར་པ། དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་ཐམས་ཅད་ལ་སེར་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ། ངན་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་གྱུར་པ། བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ཆེས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ། འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་མི་གཙང་བ་དང་འདྲ་བར་སྨད་པར་གྱུར་པ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་དག་གིས་དུག་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་སྤངས་པ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་མུན་པར་གྱུར་ཅིང་སུ་ཡང་འདོད་པ་མེད་པ། གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་གཞན་དང་མཚུངས་པ་མེད་པ། མུན་ནག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་དག་ཏུ་གྱུར་པ་དོན་མེད་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་སྨྲ་ཞིང་གང་དག་སྨྲས་པ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོར་རྒྱུ་དེ་དང་མཚུངས་པར་འབྲས་བུ་འབྱུང་སྟེ། དེའི་རྐང་པ་མེས་མར་སར་བཞིན་དུ་འཇུ་ཞིང་དེའི་བར་ཡང་སོག་ལེ་རབ་ཏུ་འབར་བས་གཤེག་གོ། །དེ་ལུས་དང་ཡིད་ཐམས་ཅད་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་དོན་མེད་པ་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འཁོར་དེའི་མེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་དག་འཚེད་པ་ན། ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མཚུངས་པར་ཀུན་དུ་ངུ་སྐད་འབྱིན་ཏོ། །ནད་མི་བཟད་པ་དེ་དག་གི་མིང་གཟུང་བར་སླ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་བརྒྱ་སྟོང་བྱེ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཁྲིག་ཏུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་

68-189a

ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དག་གི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་དབུལ་ཞིང་ཚེ་ཐུང་ལ་སེམས་གཡེངས་པ། མ་ནིང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་སྨད་ཅིང་ཡིད་བརྟན་པའི་གནས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། ལུས་ཅན་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཡི། །ཆོས་གཅིག་ལས་ནི་འགལ་བྱས་པ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་རྣམ་རྒལ་བའི། །སྡིག་པ་དོན་མེད་གང་མེད་མིན། །ཀུན་ལ་ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད་པ། །བརྫུན་གྱི་ཚིག་ནི་མ་སྨྲ་ཤིག །འཁོར་བར་གང་གིས་གནོད་པ་ནི། །བདེ་འགྲོ་ཉིད་ནི་མཐོང་མི་འགྱུར། །བརྫུན་ཚིག་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི། །འཇིག་རྟེན་གཉིས་ལ་གནོད་བྱེད་ཅིང་། །ཀུན་གྱི་རྣམ་པར་ལྡང་བྱེད་ལ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་དགོན་པ་ཡིན། །གང་གིས་བདག་ཉིད་གཅོད་བྱེད་པ། །ཉེས་སྨྲ་གང་དག་སྨྲས་པ་ནི། །མི་དག་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ནི། །ཁ་ནས་སྟ་རེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །གང་དག་བརྫུན་ཚིག་སྨྲ་བ་ནི། །དེ་ནི་དོན་མེད་ཀུན་གྱིས་བརྟགས། །ངན་སོང་ཀུན་གྱི་རྒྱུད་ཡིན་ཞིང་། །དེ་ནི་མུན་ནག་སྐྱེ་གནས་གཅིག །བདེན་པས་དམན་པའི་མི་དག་ནི། །མཁས་པ་ཀུན་གྱིས་རྣམ་པར་སྤངས། །འཇིག་རྟེན་འདིར་ནི་རྩྭ་ལྟར་འགྱུར། །ཕ་རོལ་ངན་སོང་རྣམས་སུ་འཚེད། །དཔའ་བོ་ཤིན་ཏུ་བརྫུན་མི་སྨྲ། །ཉོན་མོངས་བརྫུན་ཚིག་སྨྲ་བ་དག །ཁ་ནས་རུལ་བའི་དྲི་འབྱུང་ལ། །ཕྱི་ནས་ལུས་ཀྱིས་གདུངས་པར་འགྱུར། །བདེན་པ་རིན་ཆེན་རྣམ་སྤངས་པ། །དེ་ལ་ཆོས་ནི་མེད་པ་ཡིན། །ཆོས་ནི་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ལ། །སྡུག་བསྔལ་མཐའ་མེད་གནས་པ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་སྒྲོན་ཡིན་ཞིང་། །མཁས་རྣམས་རིན་ཆེན་ལྟ་བུར་དགའ། །མཐོ་རིས་ལམ་གྱི་དམ་པ་ནི། །བདེན་པ་ཡིན་ཞེས་རིམས་བྲལ་གསུངས། །བདེན་པ་ཡིས་ནི་མཐོ་རིས་དང་། །བདེན་པར་སྨྲ་བ་ཐར་པར་འགྲོ། །བདེན་པས་དམན་པའི་མི་དག་ནི། །ཁྱི་དང་འདྲ་བར་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། །གང་ལ་བདེན་པ་མེད་པ་ནི། །

68-189b

ཐ་ཤལ་ནང་ན་དེ་ཐ་ཤལ། །བདེན་པ་ཆོས་ཀྱི་ཐེམ་སྐས་ཏེ། །སྣང་བའི་འབྱུང་ཁུངས་ཆེན་པོ་ཡིན། །ཐར་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལམ་ཡིན་ཞིང་། །ནོར་གྱི་ནང་ན་ནོར་མཆོག་ལ། །སྐྱབས་ཀྱི་ནང་ན་སྐྱབས་མཆོག་ནི། །བདེན་པ་ཡིན་ཞེས་མཁས་པས་བཤད། །སྣང་བའི་ནང་ན་སྣང་བ་མཆོག །མིག་གི་ནང་ནའང་མིག་དང་ལྡན། །ནོར་རྫས་མེད་ལ་ནོར་རྫས་ཏེ། །རྒྱན་གྱི་ནང་ནའང་རྒྱན་བཟང་ཡིན། །བདེན་པ་མི་ཟད་གཏེར་ཡིན་ཏེ། །རྒྱལ་པོ་ཀུན་གྱིས་དབྲོག་མི་ནུས། །མི་དག་གང་གིས་སྨྲ་བ་ནི། །འགྲོ་བ་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་བདེན་པས་སྐྱེས་བུ་དག །བརྒྱན་པ་མཛེས་ཏེ་ལྷ་འདྲ་འོ། །སྣ་ཚོགས་རྒྱན་གྱིས་སྐྱེས་བུ་དག །བརྒྱན་པ་དེ་ལྟར་མཛེས་པ་མིན། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ། །ཕ་མེད་མ་མེད་དོན་མེད་ཅིང་། །བཤེས་མེད་གཉེན་མེད་སྐྱབས་མེད་པས། །དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་བདེན་པ་སྨྲོས། །མེ་ཡི་ནང་ན་མེ་མཆོག་ལ། །དུག་གི་ནང་ན་དུག་མཆོག་སྟེ། །ངན་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་ཐེམ་སྐས་ནི། །བརྫུན་པ་ཡིན་ཞེས་ཡོངས་སུ་བསྒྲགས། །རེག་ན་དུག་དང་མེ་འདྲ་བ། །བརྫུན་པ་རྣམ་པར་སྤང་བར་གྱིས། །བརྫུན་གྱིས་བསྲེགས་པའི་མི་དག་ནི། །བསྲེགས་པ་ཡིན་ཞེས་མངོན་པར་བརྗོད། །དེ་ལྟར་མངོན་པར་འབད་ཀུན་གྱིས། །མི་དག་བརྫུན་ནི་མ་སྨྲ་ཤིག །འཇིགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་ཀུན། །བརྫུན་ལས་བྱུང་ཞེས་ཡོངས་སུ་བརྗོད། །དེ་ལྟར་དགེ་སློང་དེ་བརྫུན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་དེ་ཁོ་ན་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་མཐོང་བ། བདེན་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྒྲ་འབྱིན་ཤིན་ཏུ་སྒྲ་འབྱིན་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།

68-190a

བརྫུན་སྨྲ་བ་ནི་རྩོད་པའི་ཚེ་རང་གི་གཉེན་འདབ་ཀྱི་ཕྱིར་རམ་ཕྱོགས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རམ། ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པས་སྨྲས་ལ། དེ་སྨྲས་ནས་ཀྱང་འཆགས་པར་མི་བྱེད་སྐྱོན་དུ་མི་འཛིན་ལ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྒྲ་འབྱིན་ཤིན་ཏུ་སྒྲ་འབྱིན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དེའི་ལྕེ་གང་གིས་བརྫུན་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཆད་པས་གཅོད་པར་བྱེད་དེ། གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་སྤུ་གྲིས་མིད་པ་དྲལ་ནས་དེར་འབྱིན་ཏེ། ཕྱུང་ནས་བ་ཚྭའི་ཆུ་རབ་ཏུ་ཚ་བས་ཆག་ཆག་འདེབས་སོ། །ནང་ན་ཡོད་པའི་ལྕེ་ལ་རུལ་པའི་དྲི་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་སྲོག་ཆགས་མར་ཀོ་ཏ་ཀའི་ཁ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ཀྱང་ལྕེ་དེ་ལ་ཟའོ། །ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཡང་གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པའི་བཤད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའ་དག་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་བརྫུན་གྱི་ལས་དེ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་དེ་སྨྱོན་པར་འགྱུར་ཞིང་དབུལ་བར་འགྱུར། སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་དང་། ཚེ་ཐུང་བ་དང་། དབང་པོ་མ་ཚང་བ་དང་། སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་སྨད་པ་དང་། དོན་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་འཁོར་ཚོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་

68-190b

བརྟགས་ན། འདི་ལྟར་གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུའམ་ཞེ་སྡང་གི་རྒྱུ་མི་བཟད་པས་སྨྲས་ཤིང་། གཞན་ལ་ཡང་འདི་ལྟར་འདི་ནི་བདག་ཅག་གི་མཛའ་བོ་མཆོག་ཏུ་སྡུག་པ་བདག་ཅག་ལ་བྱམས་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་བཟུང་བར་བྱ་ཡིས། བདེན་པར་མ་སྨྲ་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་སྟེ། དེར་གཟེངས་བསྟོད་ཅིང་རབ་ཏུ་བཀོད་དེ་བཙུད་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པའི་བཤད་པ་དེ་མཐའ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོར་འབྱུང་སྟེ། གང་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལྕི་བའི་ཕྱིར་གནོད་པ་ཡང་ལྕི་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གནོད་པ་ལྕི་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་འདི་ནི་དུས་མཐའ་མེད་པ་ནས་འཇིགས་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་ཟོ་ཆུན་གྱི་རྒྱུན་ལྟར་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །སྡིག་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནོད་པ་གཞན་དུ་འཇུག་པ་ན་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ནི་ཆེས་སྡིག་པ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་རྫོགས་པ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྟོན་པ་གཅོད་པར་བྱེད་དེ། རྒྱུ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་འདིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཚོར་བ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེར་གནོད་པ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་དང་ཡང་མཚུངས་པ་མེད་དེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་སྡིག་པོ་ཆེའི་ཚོར་བ་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྲིན་བུས་བསླང་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྲིན་བུའི་ཚོར་བ་དང་། སྐོམ་པ་དང་བཀྲེས་པའི་ཚོར་བ་དང་། རེ་ཐག་ཆད་པའི་ཚོར་བ་དང་། སོ་སོའི་མུན་ནག་གི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་ཡས་པའི་ཚོར་བ་དང་། ཕན་ཚུན་ཕོག་

68-191a

པའི་ཚོར་བ་དང་། སྒྲ་དང་། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། གཟུགས་དང་། དྲི་མི་འདོད་པའི་ཚོར་བ་དང་། ཚེ་རབས་དྲན་པའི་དགྲ་བགེགས་ཀྱི་མཚོན་ཆ་ས་རབ་ཏུ་གཅོད་པའི་ཚོར་བ་དང་། བ་ཚྭའི་ཆུ་བོ་ལས་ཤིན་ཏུ་སྒྲོལ་བའི་ཚོར་བ་དང་། ཕུར་བུ་རྣམས་ཀྱིས་འདེབས་པའི་ཚོར་བ་དང་། རྨོག་ཐག་མེས་བསྲེགས་པའི་ཚོར་བ་དང་། རྩྭ་དར་བ་ལྟར་གཅོད་ཅིང་རྡོ་རྗེས་རེག་པའི་ཚོར་བ་དང་། ཀུན་ནས་མེ་དང་ཚལ་བསྲེགས་པའི་མེ་འབར་བའི་ཕྲེང་བའི་ཚོར་བ་སྟེ། དེ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་འཐུན་པའི་ཚོར་བ་ཇི་སྲིད་དུ་བརྫུན་སྨྲ་བ་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་གཡང་ས་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བརྫུན་གྱི་འབྲས་བུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཚོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་བརྫུན་སྨྲ་བའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་རྟག་ཏུ་ནད་ཀྱིས་མངོན་པར་འདེབས་ཤིང་སྐེར་བགེགས་པ་དང་། ཁ་ནད་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ལ། དབུལ་བར་འགྱུར། སྦྱིན་པ་པོའམ། སྦྱིན་བདག་ལ་སྨན་སློང་བ་ན་དེ་ཡིད་མི་ཆེས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ཡང་ངག་ལོག་པར་སྨྲའོ་སྙམ་ནས་མི་ཐོབ་སྟེ། དེ་ནི་ནད་མི་བཟད་པས་ཐེབས་ནས་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ངུ་འབོད་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་རྩུབ་ཅིང་ཚ་ལ་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོས་བདག་རང་གི་དོན་དུ་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། ནོར་རྫས་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། སྲོག་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་

68-191b

དུ་ཡིད་ཆེས་པར་སྨྲས་ལ། ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་གནོད་པ་བྱས་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་རྩུབ་ཅིང་ཚ་ལ་བཟོད་པར་དཀའ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རང་གི་ལུས་ལས་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་སྲིན་བུ་དག་སྐྱེ་སྟེ། ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཞུགས་ཤིང་གནད་ཐམས་ཅད་ལ་ཞུགས་ལ། ཆུ་རྒྱུས་ཐམས་ཅད་གཅོད་ཅིང་རྣམ་པར་གཅོད་དོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གྲུབ་པ་དག །ཤ་ཐམས་ཅད་ཟ་ཞིང་། གློ་བ་ཟ་ལ་མི་བཟད་པར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དག། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་ཚོར་བ་མེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་དྲག་པ་དག་ཚོར་བ་ཆེན་པོ་འཕེལ་བ་དང་། དུག་གི་ཚོར་བ་མེ་ལྟ་བུ་དང་། ཚོར་བ་ཤིན་ཏུ་དྲག་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དག་ནི་ཚོར་བ་རྩུབ་ཅིང་ཚ་ལ་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་སྡིག་པས་འཚོ་བ་དེའི་མི་བཟད་པ་གང་ཡིན་པ་དག་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཚེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་མའི་མངལ་དུ་ཞུགས་ནས་དེའི་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་དེས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་སྤྱད་པ་བཙའ་བར་འགྱུར་བ་དེ་སྲིད་དུ། མ་ཡང་རྟག་ཏུ་ནད་བུ་ཅན་དུ་འགྱུར། གང་གི་ཚེ་མའི་མངལ་དེ་ནས་བྱུང་ནས་དེ་ཕན་ཆད་དེ་ཡང་བྱིས་པ་ནས་རྟག་ཏུ་ནད་བུ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། སྨན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནད་གསོ་བར་མི་ནུས་པ་མཐོང་ངོ་།། །།འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།

བམ་པོ་བཅུ་པ། དེ་ནས་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་

68-192a

གནོད་པ་དཔེ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བུ་རམ་ཤིང་དང་། ས་བསྡུ་བའི་དོན་དུ་ཞིང་གི་རྣང་རྒལ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་དང་གཡོ་ཐབས་ཀྱིས་འཕྲོག་ཅིང་རྩོད་ལ་གཞན་ལ་ཡང་བརྫུན་གྱིས་སླུ་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གནོད་པ་དཔེ་མེད་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་གནོད་པ་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྕགས་མགར་སྦུད་པ་དབུགས་ཀྱིས་བཀང་བ་གཉིས་ཀྱིས་ལྕགས་རྡུང་ཞིང་གླེབས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་སྦུད་པ་གཉིས་ཀྱིས་འབུད་ཅིང་འཇུའོ། །ལས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པའི་ཚ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འབུད་ཅིང་འཇུའོ། །བརྡུང་ཞིང་གླེབས་པ་ནི་ལྕགས་བཞིན་ཀུན་དུ་རྡུང་ངོ་། །ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ནས་ཕྱུང་ནས་རྫ་མའི་ནང་དུ་བཅུག་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་ཇི་སྲིད་དུ་མོན་སྲན་གྲེའུ་བཞིན་དུ་བསྐོལ་ཏོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་རྟག་ཏུ་སྐོམ་པས་གདུངས་ཤིང་ཁྲོ་ལ་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཡིད་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་

68-192b

པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡང་གཞན་གྱི་བུད་མེད་ལ་ཉལ་ནས་དེ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་འདི་ལྟར་བདག་གིས་བུད་མེད་འདི་ལ་མ་ཉལ་ཞེས་སྨྲ་ལ། བུད་མེད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐབ་མི་དེ་ལ་ཡང་གནོད་པ་བྱེད་པར་མངོན་པར་སྒྲུབ་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མུན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྤྱི་བོར་ཕུག་ནས་དེར་ལྕེ་འབྱིན་ཏེ་ཕྱུང་ནས་ཀྱང་རལ་གྲི་དག་གིས་གཅོད་དོ། །བཅད་ཅིང་བཅད་ཅིང་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་མཚོན་ཆ་ཧུ་ལུ་ཀ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་གཅོད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། དེ་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་དམུས་ལོང་དང་འོན་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ཁ་ཟས་ལམ་པོ་ཆེ་དང་བཞི་མདོར་སྡུག་ཕོངས་པས་འཚོ་བར་འགྱུར། ཁྱིམ་གྱི་སྒོ་དུ་མར་ཁ་ཟས་སློངས་མོས་འཚོ་ཞིང་ཚེ་ཐུང་ལ་བུ་དང་ཆུང་མས་ཀྱང་སྤངས་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མུན་པ་དང་དུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྟགས་ཏེ། དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་

68-193a

ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡང་ཚོང་པ་ཁེ་སྤོགས་ཀྱིས་འཚོ་བའི་ཕྱིར། རྫས་འདི་ནི་ཚོང་པའི་ནང་ཁྲིམས་ཀྱིས་བདག་དབང་སྟེ། འདི་གཞན་མི་དབང་ཞེས་དེས་བརྫུན་སྨྲ་ཞིང་གཡོ་ཐབས་ཀྱིས་རྫས་འཕྲོག་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འཇིག་རྟེན་མུན་པ་དང་དུད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པ་ལ་འབྱུང་བ་ལྟར་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཤིན་ཏུ་འཇམ་པ་ཐམས་ཅད་བཅད་ཅིང་གཏུབས་པ་དང་། ཡང་རབ་ཏུ་ངུའོ། །དེའི་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་འཐུན་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཚ་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཆེན་པོས་ཤིན་ཏུ་འཇམ་པ་དེ་དག་ཀྱང་བཅད་ནས་སྐྱེའོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་ཆོ་ངེས་འདེབས་པ་ན། ཟླ་བ་དྲུག་ལུས་པའི་རུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་རང་གི་ལུས་ལས་བྱུང་བའི་སྲིན་བུ་རྡོ་རྗེ་མཆུ་ཅན་ལ་ཁ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཅན་དག་གིས་ཟ་ལ་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། གནོད་པའི་ཚོར་བ་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་རོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེའི་ལུས་ལས་དྲི་ང་བ་འབྱུང་། དེའི་མགོའམ་གོས་ལ་ཡང་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲིན་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་དབུལ་བར་འགྱུར་རོ། །མཆུ་དང་བཞིན་ཁབ་ལྟར་ཕྲ་ལ་ཚེ་ཐུང་བར་ཡང་འགྱུར། ཚིག་ཡིད་མི་ཆེས་ཤིང་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་

68-193b

མི་དགའ་ལ་སྡུག་ཕོངས་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ཏེ། དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལྟར་འཇུག་པ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡང་དགེ་འདུན་གྱི་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉོ་བ་དང་བཙོང་བ་ཟས་སམ་གོས་ཅུང་ཟད་ཅིག་བླངས་ལ། དགེ་འདུན་གཞན་ལ་རིན་ཐང་ཆེན་པོར་འདེབས་ཤིང་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་དགེ་འདུན་དེ་དག་ལ་སླུ་བར་ཡང་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་བདག་གིས་ཉོས་པ་འདི་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ལ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་སྨྲ་ཞིང་སྐྱེས་བུ་རྨོངས་པ་དེ་ཚོང་པའི་བདེ་ལ་ཆགས་ནས་བརྫུན་སྨྲའོ། །དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལྟར་འཇུག་པ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁྱིས་ལྟོ་ཕུག་ནས་རྒྱུ་མ་དག་ཟའོ། །གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་སྟེའུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་གིས་རྒྱབ་ཀྱི་ཤ་བཞོགས་ནས་སྲང་གཅིག་གམ། སྲང་ཕྱེད་དུ་སྲང་གིས་བཅལ་ནས། ཁྱི་དག་ལ་སྦྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་རྐང་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྟེའུ་རྣོན་པོ་དག་གིས་རུས་པ་ཡང་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །སྐམ་པ་རབ་ཏུ་འབར་བས་མགུལ་བའི་ཕྱོགས་ཕུག་ནས་ལྕེ་འབྱིན་ཏོ། །ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་ཕུར་བུ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་བཙུགས་ནས་ཤ་དག་བཅད་ཅིང་རྒྱུས་པ་འབྱིན་ཏེ། དེ་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་སྤྱད་པ་རང་གིས་བྱས་པའི་ལས་སྤྱོད་ཅིང་བརྫུན་སྨྲ་བ་དེ་རྣམ་པར་འཚེད་དོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ལས་ཐར་ནས་མེ་རྟག་ཏུ་འབར་བས་གང་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་

68-194a

ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཕྱེ་མ་ལེབ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་ཞིང་སྐྱེ་ཞིང་སྲེག་གོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་དབུལ་ཞིང་དམན་ལ་བཀྲེན་པ་དང་། གཞན་གྱིས་བཀོལ་བའི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དེ་བྱིས་པ་ནས་ཀུན་ནས་ཤིན་ཏུ་བསྲུངས་ཀྱང་མེས་ཚིག་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཤི་མ་ཐག་ཏུ་འཚོ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་ན། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཤི་མ་ཐག་ཏུ་འཚོ་བར་སྐྱེ་བར་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་སྟེང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་ན་ཐོ་བ་དག་གིས་ཀུན་དུ་བཏགས་པ་ན། ཕོག་མ་ཐག་ཏུ་འཆི་བར་འགྱུར་ཞིང་། བཏེག་པ་དང་ཡང་འཚོ་བར་འགྱུར་ལ། ཕོག་པ་དང་ཡང་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དག་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྐྱེ་ཞིང་འཆིའོ། །དེ་ཉེས་པར་སྤྱད་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་སྤྱད་པ་དེ་ལས་ཐར་ནས། མེ་ཏོག་ཨུད་པ་ལའི་ཚལ་མཐོང་སྟེ། སྐྱབས་འདོད་པ་དེ་དེར་བརྒྱུགས་པ་དང་། མེ་ཏོག་ཨུད་པ་ལ་དག་མེ་སྔོན་པོས་ཤིན་ཏུ་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་དེའི་འབྲས་བུ་དེ་གང་ཡིན་སྙམ་ན་འཇིགས་སར་

68-194b

འགྲོ་བའི་ཚོང་པ་གསད་པའི་ཕྱིར། ཆོམ་རྐུན་པ་གང་ཞིག་དགེ་སློང་གི་ཚུལ་དུ་ཞུགས་ནས་འཇིགས་ས་ན་ཆོམ་རྐུན་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེ་དག་ནང་དེར་དོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་། རྐྱེན་དེས་བཅོམ་པའི་ལས་དེའི་འབྲས་བུས་མེ་ཏོག་ཨུད་པ་ལ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་མདག་མ་སྔོན་པོས་གང་བར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ་རྐང་པ་མེད་ཅིང་ཕྱིར་འབྱུང་བར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ལས་ཀྱི་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་མཐུས་དེ་ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། མིག་དང་བྲལ་ཞིང་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་མེ་ཏོག་ཨུད་པ་ལ་མདག་མེས་གང་བ་དེར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་ལ་གསོད་ཅིང་ཡང་འཚོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པས་དེ་རྟོག་པ་པོ་དང་། གཡོ་ཐབས་སྨྲ་བར་འགྱུར། དེའི་ནོར་རྫས་བསགས་པ་རྒྱལ་པོས་འཕྲོག་ཅིང་དེ་ཡང་བཅིངས་པའི་ཚེ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡང་དེ་དབྱེ་བའམ་གསོད་པའམ་ཕ་རོལ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཡོ་སྒྱུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ནི་རྟག་ཏུ་བདེན་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། བདག་བདེན་པ་སྨྲའོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ཀུན་དད་པ་བསྐྱེད་ནས། དེ་དེའི་ཚེ་བརྫུན་སྣ་ཚོགས་སྨྲས་

68-195a

པ་གང་གིས་ཡུལ་འཁོར་འཇོམས་པར་བྱེད། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གསོད་པར་བྱེད། དགྲ་གཞན་གྱི་ནོར་རྫས་འཕྲོག་པར་བྱེད་དོ། །སྔོན་བདེན་པ་སྨྲའོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ཡིད་ཆེས་པ་ཐོབ་པར་བྱས་ཤིང་དད་པ་བསྐྱེད་དེ། དེ་ནས་བརྫུན་སྨྲ་བ་ནི་དེ་ཆ་ལུགས་བཟང་པོར་བསྒྱུར་ཅིང་རྐུན་མ་བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱང་རིང་པོ་ནས་དེའི་མ་དང་ཕ་དང་བྲན་དང་བསྟེན་གྲོགས་དང་སྡུག་པའི་མི་དེ་དག་མཐོང་ངོ་། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེས་མཐོང་བ་དང་། དེ་དག་གི་ཁ་ནས་དེས་ཚིག་སྙན་པ་དག་ཐོས་པ་དང་། དེ་དག་གི་དྲུང་དུ་མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་ཚོལ་བས་རྒྱུག་གོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་དེ་དག་གི་དྲུང་དུ་རྒྱུག་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་མདག་མེ་མཚོ་ལྟ་བུའི་ནང་དུ་ནུབ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རྡོ་ཆུར་བོར་བ་བཞིན་དུ་ནུབ་བོ། །དེ་ནས་འབྱུང་ལ་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་བསྲེགས་ཏེ། ཚོར་བས་ཉམ་ཐག་ནས་ངུ་སྐད་འདོན་པ་ན། དེའི་ཕ་དང་མ་དང་བུ་དང་བསྟེན་གྲོགས་དག་མཐོང་བ་དང་ཡང་རྒྱུག་གོ། །དེ་ནས་ཡང་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་གཤིན་རྗེའི་མི་སོག་ལེ་ཐོགས་པ་དག་ལམ་ནས་བྱུང་སྟེ། དེ་གཤིན་རྗེའི་མི་དེ་དག་གིས་བཟུང་ངོ་། །བཟུང་ནས་ཤིང་བཞིན་དུ་དབུས་གཤོག་གོ། །དེ་རེས་འགའ་དེ་ལས་ཐར་ན་པགས་པ་དང་། རུས་པ་ཙམ་ལུས་པ་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཕུག་ཅིང་དྲལ་བའི་ལུས་རྨ་མཚན་ཅན་དག་གར་ཐར་ཐར་དུ་འབྲོས་སོ། །དེ་བྲོས་ན་ཡང་གཤིན་རྗེའི་མི་གཞན་དག་གིས་བཟུང་ངོ་། །བཟུང་ནས་ལས་ལས་བྱུང་བའི་ཟོ་ཆུན་རྒྱུད་མའི་ནང་རྡོས་བཀང་བ་དེར་དེ་བཅུག་གོ། །དེ་ནས་ཟོ་ཆུན་རྒྱུད་མོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་འཁོར་ལོ་ལྟར་བསྐོར་ཏེ། དེར་བརྫུན་སྨྲ་བ་དེ་ཕྱེ་བཞིན་དུ་འཐག་ཅིང་ཕྱེ་མར་རློག་གོ། །དེ་ཟོ་ཆུན་རྒྱུད་མོ་དེ་ལས་བྱུང་སྟེ། ཐར་ནས་མ་དང་ཕ་དང་།

68-195b

བསྟེན་གྲོགས་དང་། སྙིང་དུ་སྡུག་པ་མཐོང་སྟེ། མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། དཔུང་གཉེན་འདོད་པ་དེ། དེ་དག་གི་དྲུང་དུ་བརྒྱུགས་རྗེས་སུ་བརྒྱུགས་པ་དང་། ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལམ་དུ་ཕུར་བུ་དང་། ལས་ཀྱི་སྟག་བྱུང་སྟེ། དེ་དེས་བཟུང་ངོ་། །བཟུང་ནས་ཁར་བཅུག་སྟེ། དེ་འགྲམ་སོའི་བར་དུ་བཅུག་ནས་ཕུར་བུ་རྣོ་ཞིང་རབ་ཏུ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཟེར་ནས་འདྲེན་ཏོ། །དེ་སེམས་པ་དང་ལྡན་ནས་རྒྱུག་པ་དང་། དེའི་རྐང་པ་ཡང་གཅོག་ཅིང་འཐུབ། བྱིན་པ་ཡང་གཅོད་ཅིང་འཐུབ་ལ་སྲེག་གོ། །དེའི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཕུག་ཅིང་དྲལ་ལ་ལུས་བསྲེགས་ཤིང་ལུས་ཉམས་ལ་རྣམ་པར་ཉམས་པ་དང་། རྩ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། རུས་པ་དང་། ལུས་ཀྱི་ལྷག་མ་ལུས་པ་དག་ཤིན་ཏུ་རྒྱུག་སྟེ། དེ་ལྟར་བརྫུན་སྨྲ་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པའི་འབྲས་བུས་རྒྱུ་དང་འཐུན་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་བོ། །འདི་ལྟར་དེ་བདེན་པར་སྨྲ་བར་བསྒྲུབས་ལ། དེ་ནས་བརྫུན་སྨྲ་ཞིང་གཡོ་ཐབས་སྨྲ་ལ་ཤུར་ལུང་སྨྲ་བ་དག་དེ་ལྟར་དེ་མ་དང་ཕ་དང་། བསྟེན་གྲོགས་དང་། སྙིང་དུ་སྡུག་པ་མཐོང་ངོ་། །བརྫུན་སྨྲ་བ་དེ་འདི་ལྟར་ཚོར་བ་རྩུབ་པ་ཚ་བ། ཚོར་བ་རྣོ་བ། མཐའ་ཡས་པ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སྲེག་གོ། །འཚེད་དོ། །གཅོད་དོ། །གསོད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་དག་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པར་དེ་དབུལ་ཞིང་ནད་བུ་ཅན་དང་། དམན་པ་དང་། དབང་པོ་མ་ཚང་བར་འགྱུར། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་ཤིང་ཞེ་འགྲས་པ་དང་མི་འཐུན་པར་འགྱུར། དེའི་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་མི་འགྲུབ་ཅིང་ལོག་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་

68-196a

བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀུན་དགའ་ལ་རེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ནི་རྣམ་པ་འདི་དག་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ནད་བུ་ཅན་དང་། ལྟོགས་པ་དང་། དམན་པ་དང་། མགོན་མེད་པ་དང་། བཀྲེན་པ་དག་ལ་ནོར་རྫས་སྦྱིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ལས་མ་བྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་སཱ་ལུའི་བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་དང་། གོས་དང་། མལ་ཆ་དང་། ཁྱིམ་སྦྱིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ལས་མ་བྱིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་དེས་རེ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལུས་དང་བྲལ་བའི་འོག་ཏུ་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཀུན་དགའ་ལ་རེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པའི་རྣམ་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་གིས་བཟའ་བ་སྦྱིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ལས་མ་བྱིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་བཟའ་བ་དང་། བཅའ་བ་ཞིམ་པོ་དང་། རྒྱན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཀླུབས་པ་དག་མཐོང་ངོ་། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ལྟོགས་པས་ཉེན་པ་དེ་དག་རྒྱང་རིང་པོ་ན་བཟའ་བ་ཉམས་དགའ་ཞིང་སྨོན་པའི་བཟའ་བ་དེ་དག་མཐོང་སྟེ། བཟའ་བ་དེ་དག་གི་ཕྱོགས་སུ་རྒྱུག་པ་དང་། ལམ་ཕུར་བུ་དང་། སྤས་གང་ཞིང་ལམ་དུ་སོག་ལེ་རབ་ཏུ་འབར་བས་གཤེག་པ་ན་ཕྱོགས་དེར་རྒྱུག་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ནམ་ཟས་དེ་ཐོབ་པ་དང་། དེ་དག་ལྕགས་ཀྱི་ཐུ་ལུམ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིང་དྲི་ང་ལ་མདོག་མི་སྡུག་པ་ལས་ཀྱིས་བྱས་པ་ཚུལ་ལོག་པར་མཐོང་སྟེ། དེ་ཉེ་བར་བལྟས་པ་དང་། མིག་གི་འབྲས་བུ་ལྟུང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་བསྣམས་པ་དང་དྲི་དེས་སྣ་ཚིག་ནས་བྱིད་དོ། །རེག་པས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་

68-196b

ཚིག་སྟེ། དེའི་ལུས་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུར་བྱེད་དོ། །རོ་བྲོ་བ་ལྕགས་ཀྱི་ཐུ་ལུམ་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུས་ལྕེ་སྲེག་གོ། །དེ་བསྲེགས་ནས་ཡང་མིད་པ་དང་། སྙིང་དང་། མཆིན་པ་དང་། གཉེ་མ་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། ཕོ་བ་དང་། ལོང་ཀ་ནས་རོ་སྨད་ཀྱི་བར་དུ་བསྲེགས་ནས་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་གང་གིས་མལ་ཆ་དང་། ཁྱིམ་སྦྱིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ལས་བརྫུན་སྨྲས་པ་དེ་གྲང་བ་དང་ཚ་བས་གདུངས་ཤིང་རེ་བ་མེད་པར་བྱས་སོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་ས་གཞི་ཟངས་ཀྱི་གླེགས་མ་རབ་ཏུ་བཞུས་པར་བཞག་སྟེ། དེས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇུ་ཞིང་སྲེག་གོ། །དེས་ཁྱིམ་སྦྱིན་པར་བྱས་པ་ལས་མ་བྱིན་པ་དེ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱིམ་གྱི་བརྫུན་སྨྲ་བ་དེ་ལྕགས་ཀྱི་ཁྱིམ་དགའ་བ་དང་། ཉེ་བར་དགའ་བ་ཚད་དཔག་ཚད་ལྔ་བཅུ་པར་ལྕགས་ཁུ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བའི་ནང་དུ་འཇུག་གོ། །དེ་དེར་འོག་ནས་སྟེང་དུ། སྟེང་ནས་འོག་ཏུ་བསྐོལ་བ་ན། སྟེང་ནས་སྟེང་དུ་འབྱུང་ཞིང་། འོག་ནས་འོག་ཏུ་འབྱུང་བར་བསྐོལ་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཚོས་ཏེ་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཞིགས་ཤིང་ཤ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། པགས་པ་དང་། རུས་པ་དང་། ཚིགས་ལྷག་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཞིགས་ནས་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བས་གང་བའི་རྫ་མ་མུན་པ་མུན་ནག་དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་འབྱུང་སྟེ། གདུངས་ཤིང་རྣམ་པར་ཁྲོ་ལ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །གང་རྫ་མ་གོང་མ་དེར་བཙོས་པ་དང་། དེའི་འོག་ཏུ་ལྕགས་ཀྱི་རྫ་མ་འོག་མ་དེར་རབ་ཏུ་འཚེད་དེ། འདི་ལྟར་འོག་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་དེ་དག་གི་ཤུགས་ཀྱིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ཕོག་སྟེ། ལུས་དུམ་བུ་བརྒྱའམ་གལ་ཏེ་སྟོང་དུ་གྱེས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་འབྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་གཞན་དག་ལ་ཕོག་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་བརྫུན་སྨྲ་བ་དེའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལས་ཀྱི་ཞགས་པས་བཅིངས་པ་དག་ཡང་ལན་འབུམ་སྙེད་དུ་རྣམ་པར་ཞིགས་སོ། །དེ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་

68-197a

ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་བྲན་གྱི་རིགས་སམ་དེ་དང་འཐུན་པར་དེ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཁས་བླངས་པ་ལས་བརྫུན་དུ་སྨྲས་པ་དེ་ནི་དེ་དང་འཐུན་པར་ལས་གཞན་དང་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གནོད་པ་གང་ཞུགས་པ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འཁོར་བའི་མཐའ་ཀུན་ཏུ་ཞུགས་པ་ལས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱིས་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མོད་ལ་སྲེད་པ་གང་བྱུང་བའི་གནོད་པ་དེས་གཞན་དག་གི་བྲན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་དང་། མལ་སྟན་དང་། ནད་ཀྱི་རྐྱེན་གསོས་སྨན་མེད་ཅིང་། ཇོ་བོ་དེས་རྟག་ཏུ་སྤྱོ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ནི་དེས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མཐོང་ངོ་། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ནི་བཟོ་བོ་ཚོགས་ཤིང་འདུས་པའི་ནང་དུ་སོང་ནས་རྒྱགས་པ་བདོ་བའམ་ཞེ་སྡང་ངམ་ཕན་ཚུན་མི་འཐུན་པས་གང་དུ་ཚོགས་ཤིང་འདུ་བའི་ཁྲིམས་བཅས་ཏེ་ཆད་པས་གཅད་པར་བྱ་བ་ལས། དེ་ཉེས་པ་མེད་བཞིན་དུ་བདག་དང་གཞན་བསླུས་ནས་ཆད་པས་གཅོད་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་ཡང་གོམས་པར་བྱེད། ལན་མང་དུ་བྱེད་ལ་ལས་ཀྱི་མཇུག་བསགས་པ་དེ་ནི་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་འཇུག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཚོགས་ཤིང་འདུས་པ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་སོང་ནས་གནོད་པ་བྱས་པའི་རྒྱུ་དེ་དང་རྐྱེན་དེས་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་འཇུག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཡང་སོས་དང་། ཐིག་ནག་དང་། བསྡུས་གཞོམ་དང་། ངུ་འབོད་ལ་སོགས་པར་བཤད་པ་སྔ་

68-197b

མ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་སྟེང་དུ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ལས་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེར་སེང་གེ་མཆེ་བ་རབ་ཏུ་འབར་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་བརྫུན་སྨྲ་བ་དེ་ལ་སྔོན་སྨྲས་པའི་ཚོར་བ་དང་ལྡན་པས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཟའོ། །དེ་འགྲམ་པ་ཕྱེ་བ་དང་འཚོ་བར་འགྱུར་ལ་བཙུམས་པ་དང་ཡང་ལུས་ཐམས་ཅད་ཟ་སྟེ། དེ་སོས་པ་དང་ཟའོ། །དེ་སོས་པ་དང་ཟ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་སེང་གེའི་སོ་གཏམས་པའི་བར་དུ་ཆུད་པ་དང་། དེའི་ཁ་མདག་མ་རབ་ཏུ་འབར་བས་གང་སྟེ། དེ་སོས་ནི་ཟ་ལ་མེས་ནི་ཅིག་ཅར་སྲེག་གོ། །དེ་ལྟར་བརྫུན་ཟེར་བ་དེ་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་གནོད་པ་དཔེ་མེད་པ་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་སྦྲུལ་ལམ་སེང་གེའམ་སྟག་གམ་དོམ་གྱིས་གསོད་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་། བརྫུན་ཟེར་བ་མཐོང་སྟེ། དེ་སྐྱེས་པའི་རིགས་གཅིག་པའི་སྤུན་གྱི་ནོར་གྱི་ཕྱིར་རམ། ཕ་དང་མེས་པོ་གཅིག་པའི་སྤུན་དེ་གཉིས་ནོར་གྱི་ཕྱིར་རྩོད་པ་ན། དེ་སྤུན་གཉིས་པའམ། ཁུ་བོའམ། དེ་དང་རིགས་གཅིག་པའི་ཆེད་དུ་གཡོ་ཐབས་ཀྱི་བློ་དང་། བརྒྱད་པའི་བློས་བརྫུན་མངོན་དུ་ཟེར་ཞིང་ཤེས་པར་བྱས་རིག་པར་བྱས་ལ་ལས་དང་ལས་ཀྱི་མཇུག་དང་། ཉེར་བསྡོགས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་

68-198a

བ་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་འཇུག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པའི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་སྟེང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འབྱུང་བ་ནི་ལས་བྱས་པས་ཤན་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་རང་གི་གཉེན་འདབ་དེ་ལ་བསླུས་ཤིང་བརྫུན་བྱས་པས་ཤ་དེ་བཅད་ཅིང་བཅད་ཅིང་བདག་གི་ཁ་དེར་འཇུག་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ལ་དེ་ཟར་འཇུག་གོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་དེས་རང་གི་ཤ་དེ་ཡང་ལྕགས་ལྟར་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་རོ་བྲོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གནོད་པ་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། ཤན་པ་བྱས་པས་ལུས་ལ་ཚོར་བ་འབྱུང་བ་དང་། བཀྲེས་ཤིང་སྐོམ་པ་བྱས་པ་གཉིས་ཏེ། དེར་ཤ་བཅད་པ་དང་། དེ་ལས་བྱུང་བའི་སྲིན་བུ་དག་སྐྱེས་ཏེ། གང་རུས་པ་གཞན་དག་དང་། རྐང་ཚུན་ཆད་ལ་ཡང་ཟའོ། །དེ་ལྟར་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་སྤྱད་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་འཇུག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ། མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་རྣམས་ཀྱང་ཕ་དང་མེས་པོའི་ནོར་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར། ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་སུ་མི་འགྱུར་ཞིང་དབུལ་པོར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ནགས་ཚལ་མེས་མཆེད་པའི་རྒྱུད་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་

68-198b

ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། འབྲུའི་ཆང་དང་། སྦྱར་བའི་ཆང་མྱོས་པར་འགྱུར་བ་བླུད་པས་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གྱད་ཚོགས་ཤིང་འདུ་བའི་ནང་དུ་སོང་སྟེ། ཉེས་པ་བྱས་ནས་ཆད་པས་འཇིགས་པའི་ཕྱིར་བདག་གིས་ཉེས་པ་མ་བྱས་ཞེས་སྨྲ་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་བའི་འོག་ཏུ་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ནགས་ཚལ་མེས་མཆེད་པའི་རྒྱུད་ལྟ་བུར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་བསྡུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འདིར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་དུ་འབྱུང་བ་ནི་ལྕགས་ཀྱི་གླེགས་མ་རབ་ཏུ་འབར་བས་འཁྲིགས་ཏེ། དེ་ཀུན་ནས་ཁྲག་དང་ཤ་འདམ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིང་ཤིང་ལྗོན་པ་ཀེང་ཤུ་ཀ་ལྟར་མཚོན་འབབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དེའི་ལུས་དེ་ལ་ལྕགས་ཀྱི་གླེགས་མ་དེ་འབྱར་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ངུ་སྐད་འདོན་ན་དེའི་ཤ་དང་། ཚིལ་དང་། ཁྲག་ལྕགས་ཀྱི་གླེགས་མ་དེ་ལ་འཁྲིས་པ་གཤིན་རྗེའི་མི་དག་གི་ཤུགས་ཀྱིས་དེའི་ལུས་ལས་འཆུ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བ་དང་། མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ། ཀུན་ནས་གཙེས་པ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པ། ལུས་ཤིག་ཤིག་པོར་གྱུར་པ་དེས་བ་ཚྭའི་ཆུ་བོ་གནོད་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་སྟེ། དེར་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །དེ་ལྟར་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་འཇིགས་པའི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དེ་དག་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དང་། ལུས་ཆུ་རྒྱུས་མང་པོས་བརྒྱུས་ཤིང་སྦྲེལ་བ་དང་། པགས་པ་དང་། རུས་པ་ཀུན་རྣམ་པར་ཉམས་ཤིང་ལུས་ཀྱི་ཤ་སྙིལ་བའི་ལུས་དེ་མར་སར་གྱི་གོང་བུ་བཞིན་རབ་ཏུ་འཇུ་ཡང་དེའི་ཉེས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་མཐུས་དེ་འཆི་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་འོད་མའི་ལོ་མས་ཁེངས་པ། བར་མེད་པའི་ནགས་ཚལ་མེས་མཆེད་པའི་རྒྱུད་ཀུན་ནས་རྟག་ཏུ་འབར་བར་བྱས་པས་གང་ལ་མེས་མ་མཆེད་པའམ། གང་དུ་སེམས་ཅན་མི་སྲེག་པའམ། མི་འཚེད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ནགས་

68-199a

ཚལ་མེས་མཆེད་པའི་རྒྱུད་ལྟ་བུ་ལ་ཁབ་ཀྱི་བུ་ག་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་མི་དམིགས་ཏེ། གང་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་མགོན་འདོད་པ། སྐྱབས་འདོད་པ་དག་མི་སྲེག་པའམ། མི་འཚེད་པའམ། ངུ་སྐད་མི་འདོན་པའམ། མི་རྒྱུག་པ་མེད་དོ། །དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་ལས་རེ་ཞིག་ཐར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེའི་ཁ་ནས་ཚིག་འཁུམས་པ་འབྱུང་སྟེ། སྨྲ་མི་ནུས་ཤིང་འཕྲལ་སྐད་ཀྱང་སྨྲ་བར་མི་ནུས་ན། ལེགས་པར་སྦྱར་ཏེ་སྨྲ་བ་ལྟ་ཞིག་ནུས་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་རིང་བ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། མི་དགེ་བ་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་བྱས་ཤིང་བསགས་པར་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བ་ཡང་རྣམ་པ་འདི་དག་སྨྲས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔར་དྲན་བཞིན་དུ་ཆུང་ཟད་ཁས་བླངས་པ་ནི། དགེ་འདུན་ལ་དངོས་པོ་ཆུང་ཟད་ཁས་བླངས་པའམ། དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་ལ་གསལ་བར་ཁས་བླངས་ལ་དེས་ཕྱིས་མི་བཟོད་པ་བྱུང་ནས་བདག་གིས་ཁས་བླངས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ལ་དགེ་འདུན་ལ་ཡང་དེའི་ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་གནོད་པར་གྱུར་ན། དེའི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དེ་བྱས་ཤིང་བསགས་ལ་འདུས་བྱས་པའི་འབྲས་བུས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་རིང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་

68-199b

སོས་ལ་སོགས་པར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་སྟེང་དུ་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཁབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་རབ་ཏུ་རིང་བ་རྣོ་ཞིང་ཕྲ་ལ་རབ་ཏུ་འབར་བདག་གིས་འབིགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཚོར་བས་ཉམ་ཐག་ཅིང་ངུ་སྐད་འབྱིན་ཏོ། །དེ་ངུ་སྐད་འབྱིན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དོང་བའི་ནང་མདས་བཀང་བ་དེ་ལྟར་དེའི་ཁ་དང་ལྕེ་ལ་ཁབ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་འགེངས་ཏེ། དེ་ཚོར་བས་ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་ཀྱང་ངུ་སྐད་འདོན་པའམ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པར་མི་ནུས་སོ། །རང་གི་སེམས་ལ་བརྫུན་སྨྲ་བས་བསླང་ཞིང་བདག་གཞན་སླུ་བར་བྱེད་པ་རྟག་ཏུ་ཚོར་བ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཚོར་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་འགྲོ་བ་ལས་ཐར་ནས་ཀྱང་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་འདྲ་ཞིང་ལུས་ཐམས་ཅད་ཉམས་པ་དག་དེར་གར་བབ་བབ་ཏུ་ཚོར་བ་རིང་བས་ཉམ་ཐག་པར་ལྟུང་ངོ་། །དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ལྟུང་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཁབ་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བས་དེའི་ལུས་ལ་འཛུགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཁབ་དེ་དག་གིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཉམ་ཐག་པར་བྱེད་ཅིང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་སྒྲ་འབྱིན་པར་བྱེད་ལ་ཁ་བཀབ་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་ནི་འཁུན་ཞིང་ནང་དུ་འཁུན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཁབ་དེ་དག་རེས་འགའ་ཁ་ནས་བྱུང་ན་དེ་ངུ་སྐད་འབྱིན་པར་ནུས་ལ། གཞན་དུ་ན་ཁ་བཀབ་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་དག་འཁུན་པར་བྱེད་དོ། །ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་ལ་གྲེད་ཅིང་འགྲེ་ལྡོག །རབ་ཏུ་འབྱིང་ཞིང་རབ་ཏུ་འཇུག་ལ་གཡོ་བར་བྱེད་དེ། གཤིན་རྗེའི་མིས་ཉམ་ཐག་པ་སྟ་རེ་དང་། མདུང་ཐུང་དང་། མདའ་བོ་ཆེ་དང་། གཏུན་ཤིང་དང་། མཚོན་ཆ་ས་ལུས་ཐམས་ཅད་ཤིག་ཤིག་པོར་བྱས་སོ། །དེ་ལྟར་བརྫུན་སྨྲས་པ་དེ་ཇི་སྲིད་དུ་མདེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་བྱེ་བ་དུ་མར་ཚོར་བ་དེ་དག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ།

68-200a

མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན་ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་དབུལ་ཞིང་ཚིག་ཡིད་མི་ཆེས་པར་འགྱུར། གང་དང་གང་ལ་དོན་བཅོལ་བའི་དེ་དང་དེ་ཁས་ལེན་པ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་བཏུབ་ཅིང་དེ་ཤིན་ཏུ་དབུལ་བར་བྱས་པས་ཡིད་རེ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བས་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་སྨྲ་བར་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ལྟར་ཚོང་པ་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་དག་གིས་མཉན་པ་གདོས་པ་འཛིན་པ་ལ་ཆོམ་རྐུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྙིང་བརྐམ་བཅུག་གམ། ནོར་རྫས་ཀྱིས་དབྱེན་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོམ་རྐུན་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་སམ་ཚོང་པ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཁ་ཅིག་གིས་དབྱེན་བྱས་པས་ཚོང་པ་དེ་དག་ལ་གདོས་པ་འཛིན་པས། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་རིན་པོ་ཆེའི་གླིང་དུ་བཀྲིའོ་ཞེས་སྨྲས་ལ་དེ་དག་ལ་དེ་ལྟར་དམ་བཅས་ནས་བརྫུན་བྱས་ཏེ། ཐང་གི་གླིང་ལ་ཁྲིད་པ་ལས་དེར་གལ་ཏེ་བ་དན་སྔོན་པོ་མཐོང་བཞིན་དུ་ཆོམ་རྐུན་པ་འོང་ངོ་ཞེས་ཚོང་པ་དེ་དག་ལ་མ་སྦྲན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་གདོས་པ་འཛིན་པ་བདེན་པ་སྨྲ་བ་དེ་བདག་ཅག་ལ་སླུ་བར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་ཡིད་བརྟན་ཅིང་འདུག་འདུག་པ་ལས་གདོས་པ་འཛིན་པ་དེས་ཆོམ་རྐུན་པ་དག་ཚོང་པ་དེ་དག་གི་ནོར་མེད་པར་བྱེད་དུ་འཇུག་ཅིང་བདག་ཀྱང་ནོར་རྫས་དེ་འཕྲོག་པར་བྱེད་ན་བརྫུན་སྨྲས་པ་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཚོར་བ་མཐའ་ཡས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པར་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེར་འབྱུང་བའི་སྟེང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འབྱུང་བ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེར་སྐྱེས་པ་དེ་དག་གི་མིག་ཕྲ་སྐམ་འདྲེན་པ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་

68-200b

གིས་འདྲེན་ཏོ། །མིག་འདྲེན་པ་དག་གིས་དྲངས་པ་དང་། དེ་ནས་ཡང་ཤིན་ཏུ་གཞོན་ཤ་ཅན་སྡུག་པར་སྐྱེས་ཏེ། གནོད་པ་ཆེས་མང་བ་དག་གིས་དེ་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་གི་རྣ་བ་ཡང་རོ་ཉེ་རབ་ཏུ་བསྐོལ་བས་བཀང་ལ་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་སྤུ་གྲི། དག་གིས་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །སྲིན་བུ་ཏཱ་ལ་ལ་ལྭ་ལ་ཀ་ཞེས་བྱ་བས་དེའི་གཉེ་མ་དང་རྒྱུ་མའི་ནང་དུ་ཞུགས་ནས་རབ་ཏུ་ཟའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་ནི་མུན་པ་ཀུན་ནས་ཤིན་ཏུ་གནག་པ་དེར་འཇུག་ལ་ཕྱི་ནང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ལས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཆུ་སྲིན་རབ་ཏུ་འབར་བ་དག་འབྱུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཟ་བར་བྱེད། ཁ་དང་སེན་མོ་དང་སོ་རྡོ་རྗེ་ལྟར་རྣོ་ཞིང་འབར་བ་དག་གིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་འབྱེད་པར་བྱེད། ཕྱེ་མར་རློག་པར་བྱེད་དེ། བྱེ་མ་ཆང་པ་ནས་གཏོར་བ་བཞིན་བྱེད་དོ། །དེ་སོའི་བར་དེ་ནས་ཐར་ནས་ཆུ་སྲིན་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེ་དག་གི་ལྟོའི་ནང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་ཆུ་སྲིན་གྱི་ལྟོ་དེར་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ལོ་བྱེ་བ་ཕྲག་དུ་མར་ཆུ་སྲིན་དེ་དག་གི་ལྟོ་རབ་ཏུ་འབར་བར་དབུགས་མེད་པའམ། དབུགས་ཆུང་བར་སྲེག་ཅིང་འཚེད་དོ། །བརྫུན་སྨྲས་པ་དག་ཚོར་བ་དྲག་པ་ཚ་བ་རྩུབ་པ་མྱོང་ཞིང་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་བརྫུན་སྨྲ་བ་རང་གི་ལྕེས་ཀུན་ནས་བསླང་བས་སྲེག་ལ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་མེས་ཀུན་དུ་སྲེག་གོ། །འདི་ལྟར་ཆུ་སྲིན་དེ་དག་གིས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དཀྲིས་ནས་ལུས་ཕྱེ་མར་བྱས་པ་ཁ་ནས་འབྱིན་ཏེ། དེ་ནས་ཡང་ཕྱི་རོལ་དུ་མེ་མདག་སྔོན་པོས་སྲེག་གོ། །བསྲེག་པ་ན་གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་བསྟན་པ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྟོན་པ་ཡིན། །སྔོན་ཆད་རྒྱུ་ནི་བསྟེན་བྱས་པ། །དོན་མེད་སྨྲེ་སྔགས་ཡོངས་སུ་འདོན། །མེ་ཡི་ནང་ན་མེ་མཆོག་སྟེ། །རྒྱ་མཚོ་དག་ཀྱང་སྲེག་བྱེད་ན། །གང་དག་བརྫུན་སྨྲ་ཤིང་དང་རྡོ། །རང་བཞིན་འདྲ་བ་སྨོས་ཅི་དགོས། །མི་གང་བདེན་པ་སྤངས་ནས་སུ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྒྲུབ་བྱེད་པ། །དེ་ནི་རིན་ཆེན་སྤངས་ནས་སུ། །སྡིག་པའི་

68-201a

བདག་ཉིད་རྡོ་འདྲ་སྒྲུབ། །བདག་ལ་སྡུག་པར་མི་བྱེད་གང་། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་ལ་དགའ། །བརྫུན་གྱིས་རང་ལུས་མེ་འབྱུང་སྟེ། །བློ་དང་མི་ལྡན་དེ་བསྟེན་ཏོ། །བདེན་ཚིག་ལེགས་པར་རྙེད་ཡིན་ཏེ། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་རྒྱན་ཡིན་ནོ། །བདེན་པ་སྤངས་ནས་བརྫུན་སྨྲ་བ། །བློ་མེད་ཅི་ཕྱིར་ཆགས་པར་བྱེད། །བདེན་པ་ཡོན་ཏན་བདག་ཉིད་མཆོག །བརྫུན་སྨྲ་དྲན་པ་སྐྱོན་ཡིན་ཏེ། །རྨོངས་པ་ཡོན་ཏན་བཏང་ནས་སུ། །ཅི་ཕྱིར་སྐྱོན་ལ་ཡོངས་སུ་རྒྱུག །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་རྟག་འགྲོ་བ། །སྐྱོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉེས་པ་ཡིན། །ཁྱེད་ཅག་ཡོན་ཏན་དེ་དང་འགྲས། །མི་བཟད་དམྱལ་བར་ཀུན་དུ་གནས། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་གྱི་ས་བོན་ནི། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བར་རབ་ཏུ་གྲགས། །དེ་བཞིན་བདེ་བ་བདེན་ཡིན་ཏེ། །དེ་བས་སུ་ཞིག་བརྫུན་དུ་སྨྲ། །བདེན་པར་སྨྲ་བའི་མི་དག་ནི། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་དགའ་བ་ཡིས། །བརྫུན་སྨྲ་མི་དང་འགྲས་པ་སྟེ། །དེ་བས་སུ་ཞིག་བརྫུན་དུ་སྨྲ། །བདེན་པར་སྨྲ་བའི་མི་དག་ནི། །ལྷ་ལྟར་རྟག་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན། །དམྱལ་བར་དེ་ལྟར་རྨོངས་པ་དག །དེ་བཞིན་སེམས་ཀྱིས་བརྫུན་དུ་སྨྲ། །ལེགས་པའི་ལས་ནི་མ་བྱས་ལ། །སྡིག་པ་དུ་མ་བྱས་པས་ན། །སྡུག་བསྔལ་མཐའ་ཡས་སྐྱེས་པ་དག །ཅི་ཞིག་སྡིག་པས་ཡོངས་སུ་གདུང་། །དགེ་བས་འབྲས་བུ་ལེགས་པ་ཡིན། །སྡིག་པས་ཉོན་མོངས་འཚེད་པར་བྱེད། །བློ་ལྡན་མི་ཡིས་སྡིག་བྱས་ཀྱང་། །དགེ་བ་རྗེས་སུ་སྟེན་པར་བྱེད། །དགེ་བའི་ནང་ན་བདེན་པ་མཆོག །སྐྱོན་གྱི་ནང་ན་དེ་བཞིན་བརྫུན། །སྐྱོན་སྤངས་ཡོན་ཏན་ཚོལ་བྱེད་པ། །མི་ཡི་ནང་ན་མི་མཆོག་ཡིན། །བདེ་འབྱུང་བདེ་བའི་འབྲས་བུ་ནི། །བདེན་པས་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །བདེན་པས་བདེ་བ་འཐོབ་འགྱུར་ཏེ། །བདེན་པས་མྱ་ངན་འདས་པར་འགྲོ། །སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་འབྲས་བུ་ཚ། །སྡུག་བསྔལ་མོད་ལ་འཚེད་པར་འགྱུར། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་མཐའ་བརྫུན་ཡིན་ན། །མི་ཡིས་ཅི་ཕྱིར་སྤང་མི་བྱ། །བདེན་པ་དོན་གྱིས་འཐོབ་མིན་ཏེ། །ཉོན་མོངས་པས་ཀྱང་འཐོབ་མེད་ན། །ཅི་ཕྱིར་བདེན་པ་ཡོངས་སྤངས་ནས། །བརྫུན་

68-201b

སྨྲ་བ་ལ་དགའ་བར་བྱེད། །ཡུལ་གཞན་དག་ནས་བདེན་མི་འོང་། །དེ་ནི་གཞན་དུ་བཙལ་བ་མེད། །ཆུ་ལ་སྟེགས་བཏགས་སྟེགས་མིན་ཏེ། །བདེན་པ་སྟེགས་ཀུན་མཆོག་ཡིན་ནོ། །སྒྲོན་མའི་ནང་ན་སྒྲོན་མ་མཆོག །བདེན་པ་ཡིན་ཞེས་སངས་རྒྱས་གསུང་། །སྨན་གྱི་ནང་ན་སྨན་མཆོག་སྟེ། །དེ་ཡིས་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་སེལ། །ངེད་ཀྱིས་སྡིག་པ་བཟུང་བ་མེད། །ཁྱེད་ཅག་རྨོངས་པའི་སེམས་ཀྱིས་སུ། །ངན་པ་ཁྱེད་ཀྱིས་བྱས་པས་ན། །ཁྱེད་ཅག་ཡོངས་སུ་གདུངས་པ་ཡིན། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེས་པ་ནི། །སྡིག་པ་བྱང་བས་རྣམ་པར་འགྲོལ། །ཀུན་དུ་ངུ་སྐད་འདོན་པའི་མི། །ནམས་ཀྱང་ཐར་བར་ག་ལ་འགྱུར། །རང་གི་ལས་ཀྱིས་རྣམ་བསླུས་པ། །རྨོངས་པ་ཁྱེད་ཅག་ཅི་ཞིག་ངུ་། །བྱིས་པ་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་བསླུས། །བློ་མེད་ཁྱེད་ཅག་ངུ་སྐད་འདོན། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྲུངས་མ་དེ་དག་གིས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ལ་སོ་སོར་རྗེས་སུ་བསྟན་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་གནོད་པ་མི་བཟད་པའི་རྣམ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ཇི་ལྟར་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པར་མིར་སྐྱེས་ན། ལས་དེ་དང་རྒྱུ་འཐུན་པའི་འབྲས་བུས་དེ་རྟག་ཏུ་གཞན་དུ་ཞུགས་ནས་སླུ་བར་བྱེད་ཅིང་ནོར་རྫས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཕྲོག་པར་བྱེད། དེའི་བྱ་བ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་ཚེགས་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཞིང་དེའི་ཚིག་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིད་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཤེས་པ་དེས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ངུ་འབོད་ཀྱི་འཁོར་ལ་བརྟགས་ན། དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཁྭ་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེར་སེམས་ཅན་དག་ལས་གང་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ནས་དེས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་

68-202a

པས་བརྟགས་ན། གང་གིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་དང་། བརྫུན་སྨྲ་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ལ་མང་དུ་བྱས་པས་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཁྭ་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བརྫུན་ནི་གང་ཞིག་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་སོང་ནས་ནད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་གསོས་སྨན་སྦྱར་བར་ཁས་བླངས་པ་ལས་མ་བྱིན་ན་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ནས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཁྭ་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་གནོད་པ་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདས་པའི་དུས་སུ་ལས་བྱས་པ་དེ་དག་ཁྭ་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུས་ཤ་བཅད་ཅིང་བཅད་ཅིང་ཟའོ། །གང་གི་ཚེ་ཤ་བཅད་པར་གྱུར་པའི་སྐད་ཅིག་དེ་ཉིད་དང་གནས་དེ་ཉིད་དུ་ཡང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གཞོན་ཤ་ཅན་པད་མ་ལྟར་འཇམ་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅི་ནས་ཀྱང་ཚོར་བ་ཆེས་དྲག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཕྱུང་ཞིང་བཏོགས་པ་དང་། དེ་ནས་ཡང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གཞོན་ཤ་ཅན་སར་པ་གཞན་དག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཁྭའི་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུས་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཐར་བ་དང་བྱེ་མའི་ནང་ནས་ལྕགས་རབ་ཏུ་འབར་བ་འབྱུང་ལ་དེ་བྱེ་མ་དེ་དག་ལ་རྐང་པས་འགྲོ་སྟེ། དེ་ཇི་ལྟར་ཐལ་བ་ཡང་མི་མངོན་པ་དེ་ལྟར་དེས་སྲེག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ལངས་པ་དང་ཡང་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་གིས་བརྫུན་དེ་སྨྲས་ཤིང་སྡིག་པའི་རྗེས་སུ་སྨྲས་པ་བརྫུན་སྨྲ་བས་བརྫུན་ཟེར་བ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྱུང་ཞིང་འབྱུང་ཞིང་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལྕེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཟའོ། །འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། བདུད་རྩི་དང་ནི་དུག་ཉིད་དག །མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་ལྕེ་ལ་གནས། །བདེན་པར་སྨྲ་བ་བདུད་རྩི་ཡིན། །བརྫུན་གྱི་ཚིག་ནི་དུག་དང་འདྲ། །གང་ཞིག་བདུད་རྩི་མངོན་འདོད་པ། །དེ་ནི་རྟག་ཏུ་བདེན་ལ་གནས། །གང་ཞིག་དུག་ལ་མངོན་དགའ་བ། །དེ་ནི་བརྫུན་

68-202b

གྱི་ཚིག་ལ་དགའ། །དུག་གིས་གནོད་པར་ངེས་མེད་ཀྱི། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བས་ངེས་པར་འགྱུར། །གང་ཞིག་བརྫུན་ནི་སྔོན་སྨྲ་བ། །སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་འཆི་བར་འགྱུར། །བརྫུན་གྱིས་བདག་ལ་མི་ཕན་ན། །གཞན་ལ་ཕན་པར་ག་ལ་འགྱུར། །བདག་དང་གཞན་གང་སྡུག་བསྔལ་བ། །དེ་ནི་མི་ཡིས་ཅི་ཕྱིར་བསྟེན། །དེ་ལྟར་བརྫུན་ལ་བསྟེན་པ་ནི། །སྡིག་པ་སྡིག་པར་འགྲུབ་འགྱུར་ཏེ། །མཚོན་དང་མེ་དང་ངམ་གྲོག་ལས། །མི་ཡི་སྡུག་བསྔལ་དེ་འདྲ་མེད། །ལུས་གཅིག་འཕྲོག་པ་མཐོང་བ་ནི། །འཆི་བ་དུག་ལས་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །ཚེ་རབས་སྔ་ཕྱི་སྟོང་དག་ཏུ། །བརྫུན་གྱི་ཚིག་གིས་ཆུད་གཟོན་ཏོ། །བཙུན་པའི་རིགས་ལ་མཐོར་བྱེད་ཅིང་། །དམའ་བའི་རིགས་ལ་རྒྱན་དུ་བྱེད། །ཐར་པའི་ལམ་དག་སྟོན་བྱེད་པ། །བདེན་པ་ཡིན་ཞེས་མངོན་པར་བརྟགས། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ལས། །སྲེད་པས་ཁྱེར་བར་གྱུར་པ་ན། །གཟིངས་འདྲ་བདེན་སྨྲ་མཆོག་ཡིན་ཞེས། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་ཐོག་མ་ཐ་མ་མེད། །སྲེད་པའི་ཞགས་པའི་དབང་དུ་སོང་། །འདི་ལྟར་སྐྱབས་གཞན་བདེན་པ་ལས། །མེད་ཅེས་ཆོས་ལ་མཁས་པས་རིག །གཅེར་བུ་མཚོན་གྱིས་གཅོད་པ་ལྟར། །བདེན་པས་རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་གཅོད། །མཚོན་གྱིས་བཏབ་པས་ངུ་བར་འགྱུར། །བདེན་པས་ན་མས་ཀྱང་ངུ་བ་མེད། །འཇིག་རྟེན་གཉིས་ལ་ཕན་བྱེད་པ། །བདེན་པ་མི་ཟད་གཏེར་ཞེས་བྱ། །ཆོས་སོ་ཅོག་གི་ཁྲིམས་ཡིན་ཞིང་། །ནོར་གྱི་གཞི་ཡི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །བདེན་པའི་ཡོན་ཏན་རབ་བསྒྲུབས་པ། །བདེ་འབྱུང་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་ཡིན། །བློ་ལྡན་ངན་གཡོ་རྣམས་སྤོངས་ཤིག །དེ་ཉིད་མཐོང་བས་སྤངས་པ་ཡིན། །བདེན་པ་སྤངས་པའི་མི་དག་ཁྭ་མཆུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུས་ཇི་སྲིད་དུ། དེའི་སྡིག་པའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྤངས་ལ་ཟད་པར་མ་བྱས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལོ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་འཚེད་དོ། །དེ་ཕྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐར་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱིས་ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ལ་མི་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་

Saddharmasmṛtyupasthāna [सद्धर्मस्मृत्युपस्थान]. 'phags pa dam pa'i chos dran pa nye bar gzhag pa [འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།]. [Mindfulness of the True Dharma (84000)]. Translated by Śāntākaragupta, Abhayākaragupta, Śākyarakṣita, Vīryākaraśānti, Subhūticandra, Aḍitacandra, Pa tshab Tshul khrims rgyal mtshan, Gautama Prajñāruci, Jih-ch'eng, Dharmarakṣa. Kangyur, RKTSK 287 http://www.rkts.org/cat.php?id=287&typ=1.

Go to the page with the definition of 'འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ།'

Ātman - Though it can simply be used as the expression "I" or "me", in Indian thought the notion of self refers to a permanent, unchanging entity, such as that which passes from life to life in the case of people, or the innate essence (svabhāva) of phenomena. Skt आत्मन्  Tib བདག་  Ch 我;灵魂  

Go to the page with the definition of 'བདག་'

Sambhāradvaya - the two accumulations of merit and wisdom Skt सम्भारद्वय  Tib ཚོགས་གཉིས་  

Go to the page with the definition of 'ཚོགས་གཉིས་'

Kṣaṇasaṃpad - These are the eighteen qualities specifically related to a precious human rebirth. Skt क्षणसंपद्  Tib དལ་འབྱོར་  Ch 刹那具足  

Go to the page with the definition of 'དལ་འབྱོར་'