Full text

त्रिस्कन्धकसूत्र

Triskandhakasūtra

འཕགས་པ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ

'phags pa phung po gsum pa zhes bya ba theg pa chen po'i mdo

The Sūtra of the Three Heaps (84000)

FULL TEXT

Descriptionངོ་སྤྲོད།

The Three Heap Sūtra (Skt. Trīskhandhadharmasūtra; Wyl. phung po gsum pa'i mdo) is a Mahāyāna confession sutra with homage to the thirty-five buddhas of confession, confession, and dedication. The sūtra is used in the purification of transgressions and downfalls of the bodhisattva vows. The General Confession prayer is used in the purification of transgressions of the prātimokṣa, bodhisattva vows, and the commitments of the Vajrayāna. The Three Heap Sūtra and General Confession can be recited on their own or combined. (Source Accessed Feb 26, 2026)No Tibetan description!

Citation	triskandhakasūtra [त्रिस्कन्धकसूत्र]. 'phags pa phung po gsum pa zhes bya ba theg pa chen po'i mdo [འཕགས་པ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ]. [The Sūtra of the Three Heaps (84000)]. Kangyur, RKTSK 284 http://www.rkts.org/cat.php?id=284&typ=1.
Author	[[]]

Tibetan

[edit]

Source	Adarsha
Date	23 February 2026
Read this text with translation by adding the Dharmamitra Chrome extension to your browser: Dharmamitra
Legend	Headers Root Commentary Quotes

The Sūtra of the Three Heaps

68-57a

༄༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་ཏྲི་སྐན་དྷ་ཀ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། སངས་རྒྱས་ དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་དགོན་པ་ན་བཞུགས་ཏེ། འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོས་ ལེགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་བློ་མངའ་བ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པ་ཉིད་བརྙེས་པ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་པ། ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཅིང་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངའ་བ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའི་སྐུ་ དང་ལྡན་པ་ཆོས་ཀྱི་ཅོད་པན་ཆགས་པ་མེད་པ་མཆོག་དམ་པ་དྲི་མ་མེད་པས་བཅིངས་པ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཆེན་པོ་རྗེས་སུ་བསྒྲགས་པས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་དབྱངས་ཅན། བསོད་ནམས་མི་ཟད་པའི་མཛོད་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡངས་ཤིང་འོད་གསལ་བ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་མི་རྟེན་པར་གནས་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་དང་ལྡན་པ། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བརྗོད་ཀྱང་མི་ཟད་ཅིང་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་བསྔགས་པ་

68-57b

བསྟན་པའི་ཁྱད་པར་བརྙེས་པ་དེ་དག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྙེད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་རྣམས་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་བསྔགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། བསྐལ་ པ་མཐའ་ཡས་པར་བསྔགས་པ་བརྗོད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་བསྔགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་མི་ཟད་ཅིང་ཐུག་པ་མ་མཆིས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གི་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མ་མཆིས་ཏེ། དེ་ལྟར་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚུལ་ཁྲིམས་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དེ་དག་ལ་མོས་པའི་མཆོག་གིས་མོས་སོ། །གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བླ་མ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་ པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མཚུངས་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྣང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ བཀའ་སྩལ་པའི་མོས་པས་ལྷག་པར་མོས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། དགའ་བ་ཆེན་པོ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བའི་བར་དག་ལ་ལྷག་པར་མོས་སོ། །མོས་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བསྟོད་དོ། །བཀུར་རོ། ། བསྔགས་སོ། །རབ་ཏུ་བསྔགས་སོ། །འདུད་དོ། །རབ་ཏུ་འདུད་དོ། །ཕྱག་བགྱིའོ། །གཞོལ་ལོ། །བལྟའོ། །བརྟག་གོ། །བྱམས་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། བྱམས་པའི་ངག་གི་ལས་དང་། བྱམས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་།

68-58a

ཀུན་དུ་བཟང་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱན་གྱི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། ངག་གི་ལས་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བསྟོད་དོ། །བཀུར་རོ། །བསྔགས་སོ། །རབ་ཏུ་བསྔགས་སོ། །འདུད་དོ། ། རབ་ཏུ་འདུད་དོ། །ཕྱག་བགྱིའོ། །གཞོལ་ལོ། །བལྟའོ། །བརྟག་གོ། །དམིགས་པ་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དང་ལྡན་པའི་མེ་ཏོག་དང་། སྤོས་དང་། ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། ཆོས་གོས་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་ དན་དང་། མར་མེ་དང་། བཀོད་པ་དང་། ལྷབ་ལྷུབ་དང་། མཆོད་རྟེན་རྩིག་པ་དང་། སྐུ་གཟུགས་བགྱི་བ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དང་། རྒྱན་དང་། བཞོན་པ་དང་། འཆག་ས་དང་། གཙུག་ལག་ཁང་དང་། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་བཀོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འདི་ དག་གིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་བསྟི་སྟང་དུ་བགྱིའོ། །བཙུན་པར་བགྱིའོ། །རི་མོར་བགྱིའོ། །མཆོད་དོ། །གསོལ་ལོ། །རིམ་གྲོར་བགྱིའོ། །མཆོད་པ་མོས་པའི་སྟོབས་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བ། ཁམས་གསུམ་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ། ཉོན་ མོངས་པ་མ་མཆིས་པའི་ཆོས་ལས་བྱུང་བ། མངོན་པར་འདུ་བགྱིད་པ་མ་མཆིས་པའི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པ། ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ། ལས་སྒྱུ་མ་ལས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ། གནས་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་སྤགས་པ། འཇིག་རྟེན་སྒྱུ་མ་ལས་བྱུང་བ། ངོ་ བོ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་མཆོད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་བསྟི་སྟང་དུ་བགྱིའོ། །བཙུན་པར་བགྱིའོ། །རི་མོར་བགྱིའོ། །མཆོད་དོ། །གསོལ་ལོ། །རིམ་གྲོར་བགྱིའོ། །གོང་དུ་ཡང་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྒྱུད་བསབ་པར་འཚལ་བ། སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་པར་འཚལ་བ། ཞིང་གི་རྒྱུད་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། ལས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་མི་འགལ་བར་འཚལ་བ། ཆོས་ཀྱི་རྒྱུད་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་འཚལ་བ། དུས་

68-58b

གསུམ་གྱི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་འཚལ་བ། ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འཚལ་བ། འདོད་ཆགས་མ་མཆིས་པའི་རྒྱུད་ལ་རབ་ཏུ་འགོད་པར་འཚལ་བ། མོས་པའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། དབང་པོའི་རྒྱུད་ལ་ལྟ་བར་འཚལ་བ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ ལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བར་འཚལ་བ། འགྲོ་བའི་འཁོར་ལོ་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བར་འཚལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཆགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་མཆོད་པར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་མཆོད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བགྱིད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་ རབ་འབྱམ་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་བླ་མ་གནས་པའི་ཡུལ་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པར་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་སླད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་ བགྱི་བ་གཙུག་གི་བླ་མ་ཞེས་བགྱི་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་འདུག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་བྱུང་བ། མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ལས་བྱུང་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིགས་བཙུན་པར་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ མིག་གིས་རིག་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་འགེངས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པ་མིང་གིས་ཁྱབ་པ་མང་པོ་དག་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྒྱས་པར་འགེངས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་ པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སུ་འཇུག་གོ། །དེ་བས་གོང་དུ་ཡང་མཆོད་པ་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དང་ལྡན་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ། རྡོ་རྗེའི་དབང་པོ་སྣང་བར་བགྱིད་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་

68-59a

དུ་སྣང་བའི་མེ་ཏོག་གི་རྒྱལ་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལས་བྱུང་བའི་མཆོད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་བསྟི་སྟང་དུ་བགྱིའོ། །བཙུན་པར་བགྱིའོ། །རི་མོར་བགྱིའོ། །མཆོད་དོ། །གསོལ་ལོ། །རིམ་གྲོར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་མཆོད་པ་ དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་མཆིས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་མཆོད་པར་བགྱིའོ། །དེ་ལྟར་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ ལ་མཆོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བརླན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཉེ་བར་བསྟན་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་སྨོན་ལམ་དང་ལྡན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་མཛོད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པར་གྱུར། ཤེས་རབ་དང་། ཐབས་ཀྱི་སྟོབས་ཆེན་པོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་གྱུར། བདུད་ཀྱི་ལམ་དང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པར་གྱུར་ནས་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ལས་ཐམས་ཅད་བཤགས་པར་བགྱི་སྟེ། གང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་མ་ སྩལ་པ་དང་། གང་སེམས་ཅན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྤངས་པ་དང་། གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པ་དང་། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དང་། གང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤུང་བ་དང་། གང་མཁས་པ་རྣམས་ དང་ཞེ་འགྲས་པ་དང་། གང་རིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་བོར་བ་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གིས་རབ་ཏུ་གཟིར་བའི་དབང་གིས་བྱུང་བའམ། ང་རྒྱལ་དང་། འཆབ་པ་དང་། ཁོན་དུ་འཛིན་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའམ། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་དང་། མྱ་ ངན་གྱི་དབང་གིས་བྱུང་བའམ། སྒྱུ་དང་གཡོའི་དབང་གིས་བྱུང་བའམ། མངོན་པར་ཞེན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའམ། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའམ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའམ། ལྟ་བའི་སྒྲིབ་པའམ། མི་ཤེས་པའི་སྒྲིབ་པའམ། རྣམ་པར་

68-59b

སྨིན་པའི་སྒྲིབ་པའམ། ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པའམ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ལྡན་པའི་སྒྲིབ་པའམ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པའམ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་པ་གསོག་པ་ལ་གནོད་པའི་སྒྲིབ་པའམ། སྡིག་པའི་ གྲོགས་པོ་དང་འདྲེ་བའི་སྒྲིབ་པའམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བ་ལ་སྒྲིབ་པ་དང་ཆོད་པ་ཡང་རུང་སྟེ། སྒྲིབ་པའི་ལས་བགྱིས་ཤིང་བསགས་པ་སྒྲིབ་པའི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་མཆི་བར་འགྱུར་བ་ དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་མཆི་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཡི་དགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མཆི་བར་འགྱུར་བ་དང་། ལྷ་དབུལ་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་མི་འཛིན་པ་དང་། ཆོས་མཉན་པ་ཡོངས་སུ་མི་ལེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ཆོས་ དང་། དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་མངོན་པར་མི་རིག་པར་འགྱུར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་འགྲོགས་པ་མི་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡང་དག་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་མི་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆབ་འཚལ་བ་ཡོངས་སུ་ འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་མི་ཉན་པར་འགྱུར་བ་དང་། བདུད་སྡིག་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་འཇོམས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐག་རིང་དུ་བགྱིད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བརྩམ་ པའི་སྦྱོར་བ་ལས་རྣམ་པར་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་འཁུ་བར་འགྱུར་བ་དང་། བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་མི་འཐོབ་པ་དང་། དྲན་པ་བརྗེད་པ་མ་མཆིས་པ་མི་འཐོབ་པ་དང་། ཆོས་ལ་ལྟ་བ་མི་འཐོབ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པ་ལ་མི་མོས་ པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡིད་གཉིས་འཚལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་དང་། ས་ནས་སར་གནས་པ་མི་འཐོབ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་འགྲོགས་པ་མི་འཐོབ་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བའི་

68-60a

ལས་བྱས་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་དང་། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ལས་ནུར་བར་འགྱུར་བ་དང་། སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་མི་འཐོབ་པ་དང་། གཟུངས་ཀྱི་རྒྱན་གྱི་སྣང་བ་མི་འཐོབ་པ་དང་། སྤོབས་པའི་རྒྱན་གྱི་སྣང་བ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་ལ་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པར་བགྱི་བ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་དང་། ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་མི་རྟོགས་པ་དང་། བསོད་ནམས་མཉམ་པ་ཉིད་མི་སྐྱེད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་མཉམ་པ་ཉིད་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་དང་། འཁོར་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ དུ་གཞོམ་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པའི་འགེབས་པ་གྲངས་མ་མཆིས་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་པོ་དེ་དག་དུས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པའི་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་འདུས་པ། ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བ། ཆགས་པ་མ་མཆིས་པའི་མིག་གི་ཡུལ་བརྙེས་པ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་སྐུ་དང་ལྡན་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མུན་པ་མ་མཆིས་པར་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་བརྙེས་ པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བདག་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པར་མོས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ཚད་མེད་པར་བརྟགས་ཏེ། སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་བཞག་པའི་ཁྱོན་ཙམ་རེ་རེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྙེད་དུ་ལྷག་པར་མོས་སོ། ། སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་གཅིག་བཞག་པའི་ཁྱོན་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྙེད་དུ་ལྷག་པར་མོས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ལུས་ཐོབ་པ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་སྙེད་ཀྱིས་ཞབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ གཏུགས་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ལུས་ཐོབ་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་མགོ་དག་གི་ལམ་ངེས་པའི་ཚིག་སྙེད་དུ་ལྷག་པར་མོས་སོ། །མགོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཁའི་སྒོ་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྙེད་དུ་ལྷག་པར་མོས་སོ། །ཁའི་སྒོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ལྕེའི་རྩེ་མོ་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་

68-60b

དབྱེ་བ་སྙེད་དུ་ལྷག་པར་མོས་སོ། །ལྕེའི་རྩེ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་རེ་རེ་ལ་ཡང་ངེས་པའི་ཚིག་གི་སྒྲར་བརྟགས་པའི་ཐ་སྙད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་གི་སྤྱོད་པ་དང་མཉམ་པས་སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་འཐུན་ པར་གྱུར་ནས་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཉོན་མོངས་པའི་རི་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་འཐོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ལས་དེ་དག་འཆགས་སོ། །མི་འཆབ་བོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་འཚལ་བར་འགྱུར་བའི་བཤགས་པས་འཆགས་སོ། །བསལ་ལོ། །རྣམ་ པར་གཞིག་གོ། །རབ་ཏུ་གཞོམ་མོ། །སྤང་ངོ་། །གདོན་ཏོ། །ལས་ལ་དབང་བས་དབང་བགྱིའོ། །སྟོབས་བསྐྱེད་པ་བརྙེས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེ་བ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་སླད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །གོང་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ མཉེས་པར་བགྱིད་པར་འཚལ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་འཚལ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ བགྱིད་པར་འཚལ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཏེར་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་འཚལ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་འཚལ་བ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱིད་པར་འཚལ་བ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་པར་འཚལ་བ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འཚལ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བ་རྟོགས་པར་འཚལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ བདག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཆགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ལས་བཤགས་པར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཅི་ནས་ཀྱང་བདག་གིས་བཤགས་པས་ལེགས་པར་བཤགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་

68-61a

བ་དང་། འོད་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་བ་དང་། གསལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། དུག་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་བ་དང་། བར་དུ་གཅོད་པ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུར་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འཆགས་སོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་བཤགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་མཆིས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་ཉེས་པ་འཆགས་སོ། །དེ་ལྟར་བདག་གི་ལས་ཀྱི་ཉེས་པ་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་བཤགས་ནས་སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་ཏེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་རྗེས་ སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ངན་སོང་དབུལ་པོ་ཡི་དགས་ཀྱི་མི་ཁོམ་པར་མཆི་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བཟློག་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །སེམས་ལ་གནོད་པ་མ་མཆིས་ཤིང་འོད་གསལ་བ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ ངན་སོང་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་མི་ཁོམ་པར་མཆི་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བཟློག་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་མི་ཁོམ་པར་མཆི་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བཟློག་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །བཟང་པོའི་ གནས་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་བསམ་གཏན་གྱི་དགའ་བ་དང་མགུ་བ་དང་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་མྱོང་བ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་འཁོར་བ་ལ་ཡིད་འབྱུང་བའི་སེམས་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡང་དག་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་

68-61b

བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་གུས་པའི་སེམས་རྙེད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་མཉེས་པར་བགྱིད་དེ། མཉེས་ནས་མི་མཉེས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ཡང་ རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལས་ཆོས་བསྟན་པ་མངོན་སུམ་དུ་ཉན་ཅིང་ཐོས་ནས། སོམ་ཉི་དང་། ཡིད་གཉིས་བཟློག་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ གིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ནས་འབྱུང་བ་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྙེད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་འགྲོ་བ་ ཐམས་ཅད་ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པའི་མིག་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ངོས་མཉམ་པའི་རྗེས་སུ་མཆི་བ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བགྱིད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ གང་གིས་ལུས་མཚན་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱན་དག་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་ པར་གང་གིས་སྟོབས་བཅུས་བརྒྱན་པའི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤུགས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་ པར་གང་གིས་གཟུངས་ཀྱི་རིགས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་ཟད་པ་ལ་

68-62a

གནས་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་བསྒྲུབ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་གིས་ བདུད་ཀྱི་རྩོད་པའི་དམག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བཅོམ་ནས་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པའི་རིག་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། འདོད་ ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཟག་པ་མ་མཆིས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ནས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་ བྱང་ཆུབ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་ལྡན་པའི་བར་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་སླད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོར་བགྱི་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བསྐུར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་ བ་ཞེས་བགྱི་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་སླད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོར་བགྱི་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་མཆོག་ན་ གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བགྱི་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་སླད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བགྱི་བ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་མངལ་ན་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པའི་སྙིང་པོ་སྣང་བ་ཞེས་བགྱི་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་སླད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་

68-62b

པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བགྱི་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་མཆོག་དམ་པ་ན་གནས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་གཙུག་གི་བླ་མ་ཞེས་བགྱི་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་ པའི་སངས་རྒྱས་དུས་གསུམ་དུ་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐབས་མཁས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །གོང་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་རྩོད་པའི་དམག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ གདུལ་བར་འཚལ་བ། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འཚལ་བ། མ་རིག་པའི་མུན་པ་མུན་གནག་དང་། རབ་རིབ་ཀྱི་ལིང་ཏོག་མང་པོ་སེལ་བར་འཚལ་བ་ངན་སོང་དང་། མི་ཁོམ་པ་དང་། ངན་འགྲོའི་ལམ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པར་འཚལ་བ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་ཐོབ་པར་འཚལ་བ། ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་ལུས་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པར་འཚལ་བ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚིམ་པར་བགྱིད་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམ་པར་ དག་པ་ཐོབ་པར་འཚལ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་བཟློག་པར་འཚལ་བ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བར་འཚལ་བ། སྟོབས་བཅུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ ནོན་པར་འཚལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཆགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་རྗེས་སུ་ ཡི་རང་བའི་མཆོག་གིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བླ་མ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མཚུངས་

68-63a

པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྣང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། ། ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་མཆིས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ བདག་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྐུལ་ལོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཕྱོགས་བཅུའི་མུ་ཐུག་ཡོངས་སུ་རྗེ་བར་འཇུག་པ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་གཞི་ཕྱལ་བའི་ རྗེས་སུ་འགྲོ་ཞིང་འཇུག་པ། སྟེང་གཡོགས་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་རྗེ་བར་བཤད་པ། འཆོལ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མངོན་དུ་སྒྲུབ་པ། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་མིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་ ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་ཁ་ཅིག་བདུད་ཀྱི་རྩོད་པའི་དམག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་བཏུལ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཉིད་བརྙེས་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ མཆོག་དམ་པར་གཤེགས་པ། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་གཡོ་བ་མ་མཆིས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་ལྡན་པ་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་གཟུང་བར་མཛད་པའི་སླད་དུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན་བསྐུལ་བའི་ས་ལ་གཞེས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་མི་སྐོར་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་དེ་དག་ལ་བདག་གིས་བླ་མ་ལ་རི་མོ་གུས་པར་བགྱི་བ་ཆེན་པོས་ལུས་བཏུད་པ་བགྱིས་ནས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་གྱིས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བགྱི་བ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསྐྱབ་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་

68-63b

རྣམ་པར་བྱང་བར་བགྱི་བ་དང་། སོམ་ཉི་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་གཞོམ་པ་དང་། ཐེ་ཙོམ་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་གཅད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ། ཕྱིར་མི་ཟློག་པ། སྟོབས་བཅུས་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ། འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ། ལྟ་བར་གྱུར་པ་དང་། ཉོན་ མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇིག་པ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་རྗེས་སུ་བསྒྲགས་པ། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་སྒྲ་དང་ལྡན་པ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཚུལ་ངེས་པར་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བར་གསོལ་ལོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ལ་ལྷག་པར་ དམིགས་པར་བགྱི་བ་དང་། རང་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྒྱུན་མི་གཅད་པར་བགྱི་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་བདག་སྐུལ་ལོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་ པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་བདག་སྐུལ་ལོ། །མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བཟློག་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་བདག་སྐུལ་ལོ། །གོང་ དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསྐུལ་བའི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཆགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ ཐམས་ཅད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསྐུལ་བར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་བསྐུལ་བའི་མཆོག་དང་། གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་།

68-64a

བླ་མ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། གོང་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མཚུངས་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྣང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་བསྐུལ་བས་སྐུལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་བསྐུལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་ རིས་ན་མཆིས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་སྐུལ་ལོ། །གོང་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མངོན་པར་གསོལ་བ་ད་ལྟ་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཕྱོགས་བཅུའི་མུ་ཐུག་ཡོངས་སུ་རྗེ་བར་འཇུག་པ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ ཐམས་ཅད་གཞི་ཕྱལ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ཞིང་འཇུག་པ། སྟེང་གཡོགས་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་རྗེ་བར་བཤད་པ། འཆོལ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་མིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་ཁ་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དག་ཤིན་ཏུ་བསྐོར་བ། གདུལ་བ་དག་ཤིན་ཏུ་བཏུལ་བ། ཟམ་པ་དག་ཤིན་ཏུ་བཏགས་པ། བསྟན་པ་དག་ཤིན་ཏུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ཤིན་ཏུ་ ལུང་བསྟན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་དག་ཤིན་ཏུ་མཛད་པ། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཚར་གཅད་པ། རྗེས་སུ་བསྟན་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་འཕགས་པ། ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་བསྒྲགས་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ གནས་རྣམས་ཞིང་དེ་དང་དེ་དག་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་དེ་དང་དེ་དག་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་རིས་དེ་དང་དེ་དག་ན་སེམས་ཅན་རབ་འབྱམ་མ་གུས་པར་གྱུར་པ། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ། སྣོད་དུ་མ་གྱུར་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ལྟ་བའི་རྒྱུན་བཅད་པ། རྟག་

68-64b

ཏུ་ཆགས་པ། ཡུལ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ། འདུས་བྱས་ཀྱི་སྒྲིབ་པས་ཟིན་པ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྲེད་པའི་དབང་དུ་མཆིས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཅིང་སེམས་ཅན་འཁོར་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་ཡིད་འབྱུང་བ་བསྐྱེད་ པའི་ཆེད་དང་། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་འབྱོར་པ་ཐམས་ཅད་མཐར་རྒུད་པའི་སྒོར་ཡང་དག་པར་སྟོན་ལ། སངས་རྒྱས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ཞི་བར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་སྲོག་གི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཐར་འཆི་བར་ཡང་དག་ པར་སྟོན་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཕོས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་བྲལ་ནས་འཇིག་རྟེན་དུ་མི་དགའ་བ་ཆེན་པོ་སྟོན་ལ། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མདུན་དུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་ཏེ། ལྷའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ངུ་བ་དང་། ཀླུའི་ དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་བགྱིད་པ་དང་། གནོད་སྦྱིན་གྱི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། འགྲོ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་མི་དགའ་བའི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མདུན་དུ་སྟོན་པ་ན་ བདག་གིས་བླ་མ་ལ་རིམ་གྲོ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ལུས་བཏུད་པ་བགྱིས་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་སྐུ་ཚེ་བསྲིང་བ་དང་། རིང་དུ་བཞུགས་པར་གསོལ་གྱིས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ལས་བཟློག་པ་དང་། སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བདེ་བ་ལ་དགོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབུལ་པོའི་ལམ་རྣམ་པར་གཅད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་འབྲོག་དགོན་པ་ཆེན་པོ་ལས་བསྒྲལ་བ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པ་ལ་གནས་པ་ལ་ དགོད་པ་དང་། དབུལ་པོའི་ལམ་ཐམས་ཅད་གཅད་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཆོས་དཀོན་མཆོག་གིས་ཚིམ་པར་བགྱི་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་གདུལ་བ་མཐར་ཐུག་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་

68-65a

ཅད་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་སླད་དུ་བསྐལ་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པར་བཞུགས་སུ་གསོལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་བདག་མངོན་པར་གསོལ་བའི་མཆོག་གིས་མངོན་པར་གསོལ་ལོ། ། གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བླ་མ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། གོང་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མཚུངས་པ་མ་ མཆིས་པ་དང་། སྣང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་མངོན་པར་གསོལ་བས་གསོལ་ལོ། །གོང་དུ་ཡང་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཆགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གུས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་། ལུས་བཏུད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་། ངག་གི་ལས་འབྱུང་བ་དེ་ལྟ་བུ་ དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་སྒྲུབ་པ་དེ་ལྟ་བུས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཕྱོགས་པར་དགོངས་པ་ལ་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པའི་བསྐལ་པར་སྐུ་ཚེ་ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བར་མངོན་པར་གསོལ་བར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་གསོལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་ གསོལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་མཆིས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་མངོན་པར་གསོལ་ལོ། །བདག་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མངོན་པར་གསོལ་བའི་དགེ་ བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར། བསམ་པ་དང་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བརྟན་པར་གྱུར། དད་པ་དང་མོས་པའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པར་གྱུར་ནས་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྣོད་ཡངས་པ་ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་དེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་ཡང་

68-65b

དག་པར་གཟུང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ན་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པ་ལ་བརྩོན་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་དག་པ་རྗེས་སུ་ དྲན་པ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བླང་བར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྩོལ་བས་རྩོལ་བ། གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ། དགེ་ བ་རྩོམ་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ། ཡོན་ཏན་གྱི་ས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། མཐའ་དང་དབུང་མ་མཆིས་པའི་ས་ལ་གནས་པར་འཚལ་བ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ འཚལ་བ། སེམས་ཀྱི་འཁྲི་ཤིང་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འཚལ་བ། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཉེ་བར་སྟོབས་པར་འཚལ་བ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་རྣམ་པར་སྤེལ་བར་འཚལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྟོབས་བཅུ་རྣམ་པར་དག་ པའི་མཐར་གཏུགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བགྱི་བའི་སླད་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཇི་སྙེད་ཅིག་བསྐྱེད་པ་དང་། སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། བསྐྱེད་པ་དེ་དག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་ རྩ་བ་གཅིག་པུ་ལ་བཏང་བ་རྣམས་དང་། ཡང་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ནས་སར་འཕར་བའི་མོད་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་འཕྲུལ་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མཐོང་བ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ། ཆགས་པ་མ་མཆིས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སའི་སྙིང་པོ་རྡོ་རྗེ་ལྟར་སྲ་བ། མི་ཤིགས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀུན་ནས་སྒོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་

68-66a

པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ། ལས་ཀྱི་ཤུགས་ཀུན་ནས་ངོས་ཡེ་ཤེས་འཕགས་པ་ཞེས་བགྱི་བས་བསྐྱེད་པ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བགྱི་བར་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་འཇུག་ པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་འཐུན་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མེད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་འགེབས་ཤིང་ཇི་ཙམ་དུ་ཐབས་ཀྱི་ཚུལ་བརྗོད་པ་ལ་འཇུག་པ་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དག་ གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཤུགས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གཏོང་བ་དེ་ཙམ་དུ་བདག་གིས་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྣོད་ལ་མོས་པའི་ལམ་ ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་ནས་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཤུགས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་མནོད་དོ། །ཡང་དག་པར་གཟུང་ངོ་། །བདག་གིར་བགྱིའོ། །བླང་ངོ་། །ལྷག་པར་མོས་སོ། །ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པར་བགྱིའོ། །བདག་གིར་བགྱི་ བ་མཆོག་དང་། གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བླ་མ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མཚུངས་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྣང་ བ་མ་མཆིས་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་བདག་གིར་བགྱི་བས་བདག་གིར་བགྱིའོ། །གོང་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་ལེན་པར་འཚལ་བ། ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་བསྒྲུབ་པར་འཚལ་བ། སྒྲིབ་པ་མ་མཆིས་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་འཚལ་བ། ཆགས་པ་མ་མཆིས་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པར་འཚལ་བ། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུ་འདུག་པར་འཚལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་

68-66b

ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བདག་གིར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་བདག་གིར་བགྱིའོ། །བདག་གིར་བགྱི་བའི་མཆོག་དང་། གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ པ་དང་། དཔེ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྣང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། འདྲ་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་འདྲ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། རྟོག་པ་དང་། ཚིག་གི་ལམ་དང་། བསྔགས་པ་བསྟན་པ་མཐའ་ཡས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་གིར་བགྱི་བས་བདག་གིར་ བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་བདག་གིར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་མཆིས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་བདག་གིར་བགྱིའོ། ། བདག་གི་མོས་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷག་པར་མཆོད་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། མོས་པའི་ སྟོབས་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བའི་མཆོད་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྐུལ་བ་དང་ལྡན་ པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་གསོལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་ཕུལ་ནས་བདག་གིར་ བགྱི་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོག་མ་དང་པོ་མ་མཆིས་པའི་ཚེ་རབས་ནས་བགྱིས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་ཡོངས་སུ་མ་བསྔོས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདུས་བྱས་ཀྱིས་ཡོ་བྱད་འཚལ་བས་མངོན་པར་

68-67a

བསྒྲུབས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལས་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བསགས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྡུའོ། །བཟླུམ་མོ། །བསྡུ་བར་བགྱིའོ། །གོང་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པར་འཚལ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་ པར་འཚལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བསྡུའོ། །བསྡུས་ནས་འདི་ལྟ་སྟེ། འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་རྣམས་ལ་མཆོད་པའི་ལས་དང་། མཚན་རྒྱས་པར་བགྱི་བ་དང་། མ་བྱོན་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བ་དང་། སྟོབས་བཅུ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་མྱུར་དུ་ཁོང་དུ་ ཆུད་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྩལ་ཏོ། །གཏང་ངོ་། །ཡོངས་སུ་གཏང་ངོ་། །རྣམ་པར་གཏང་ངོ་། །ངེས་པར་གཏང་ངོ་། །ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་དབུལ་ལོ། །གཏང་ངོ་། །ཡོངས་སུ་གཏང་ངོ་། །རྣམ་པར་ གཏང་ངོ་། །ངེས་པར་གཏང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་དབུལ་ལོ། །གཏང་ངོ་། །ཡོངས་སུ་གཏང་ངོ་། །རྣམ་པར་གཏང་ངོ་། །ངེས་པར་གཏང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་དབུལ་ལོ། །གཏང་ངོ་། །ཡོངས་སུ་གཏང་ངོ་། །རྣམ་ པར་གཏང་ངོ་། །ངེས་པར་གཏང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་སླད་དུ་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚད་ཙམ་རྣམས་སུ་མཆོད་པ་

68-67b

བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཁེབས་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །མེ་ཏོག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བླ་རེ་བྲེས་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག ། རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་བསྒྲེང་བའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲ་བ་བྲེས་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ན་བཟས་གཡོགས་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །གཞལ་དུ་མ་མཆིས་པའི་གོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་ཆར་དང་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བཀོད་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །སྙིང་པོའི་སྤོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདུགས་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །རྒྱན་གྱི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་པ་ལས་གྲོལ་བའི་སིལ་སྙན་འཁྲོལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དབྱིངས་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་པད་མ་བཀྲམ་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་ པར་གྱུར་ཅིག །ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྒྲོགས་པའི་སྤྲིན་གྱི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲིན་སྣང་བ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །ལྷའི་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ ཅོད་པན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་རྒྱན་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག །དེ་ལྟར་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་མཆོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པས་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ ཀྱང་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དེ་ལྟར་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པའི་མཆོད་པ་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ལ་འཇུག་པར་གྱུར་ཅིག །གོང་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་མཁྱེན་ཅིང་

68-68a

རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ ལ་དོན་པར་བགྱི་བ་དང་། གསོལ་བར་བགྱི་བ་དང་། དབུལ་བར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ ཅད་ལ་གསོལ་ལོ། །ཡོངས་སུ་གཏང་ངོ་། །དོན་ཏོ། །དབུལ་ལོ། །བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཕུལ་ ནས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་ཤིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་གང་ལགས་པ་དེས་བདག་བརྟན་པར་གྱུར་ནས་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཟླ་འོད་ལ་མཆོད་པ་དམ་པས་མཆོད་ནས། དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་མངོན་དགར་གྱུར་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཛེས་ཆེན་ལ་བརྟེན་ཏེ། དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚེ་དཔག་མེད་དགེ་སློང་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྟོད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་

68-68b

ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་འཁྲུགས་པས་སེམས་ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སེམས་མི་འཁྲུགས་པ་དང་། ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། མངོན་ པར་འབྱུང་བའི་སེམས་ཀྱིས་སེང་གེའི་སྒྲ་མངོན་པར་བསྒྲགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་རབ་ཏུ་དང་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔལ་བཟང་པོས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྒྱ་མཚོའི་དཔལ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་རྣམ་པ་མང་པོ་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་རྒྱལ་པོ་གསེར་མདོག་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་གསེར་གྱི་མཆོད་སྡོང་གི་འོད་ལ་བཀོད་པ་དུ་མས་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བགྱིས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ་ཡུལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་འཁོར་ལོས་ སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་འོད་ཟེར་མཐའ་ཡས་ལ་བཀུར་སྟི་བགྱིས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའ་མཛོད་ལྷས་དབང་བསྐུར་ཏེ། སྟོང་ གསུམ་གྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གཟི་བརྗིད་མངོན་པར་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་གདུགས་གཅིག་བཞིན་དུ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕུང་པོ་རི་རབ་ཙམ་པས་པར་བགྱིས་ཏེ། བར་གྱི་བསྐལ་པ་ བཞི་བཅུར་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བགྱིས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྒྲ་དབྱངས་

68-69a

བསྒྲགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་རྣམ་པ་དུ་མ་བགྱིས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་ རྡོ་རྗེ་རྒྱ་མཚོའི་རྒྱལ་པོ་ལ་བསྟི་སྟང་བགྱིས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །མཆོག་དམ་པ་ང་རྒྱལ་ཞི་བ་སེམས་མ་ལགས་པའི་སེམས་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་སེམས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ སེམས་དེས་ཁྱབ་པར་མ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་དེས་དུས་གསུམ་དུ་མ་ཁྱབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཆིས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཉེས་པར་བགྱིད་པའི་སེམས་དང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བགྱིད་པའི་སེམས་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་སེམས་དང་། སེམས་བསྐྱེད་པ་དེས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་མ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དེ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །མཆོད་ པར་མ་གྱུར་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་གང་ཡང་མི་བཞུགས་སོ། །གོང་དུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་བསྐྱེད་མ་ཐག་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་རབ་ཏུ་མང་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་དེ་ཙམ་མ་ལགས་སོ། །བདག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྩལ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕུལ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕུལ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཕུལ་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་གང་ལགས་པ་དང་། གང་ཡེ་

68-69b

ཤེས་དང་། མོས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ཀྱི་མོས་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷག་པར་མཆོད་པ་དང་ལྡན་ པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། མོས་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་མཆོད་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་ པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྐུལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རབ་འབྱམ་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་བོས་ཏེ། བདག་གིར་བགྱི་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོག་མ་དང་པོ་མ་མཆིས་པའི་ཚེ་རབས་ནས་བགྱིས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་ཡོངས་སུ་མ་བསྔོས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདུས་ བྱས་ཀྱི་ཡོ་བྱད་འཚལ་བས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སའི་སླད་དུ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པ་སྔོན་གྱི་ དུས་ནས་བསགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྡུའོ། །ཡོངས་སུ་བསྡུས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ མཉེས་པར་བགྱིད་ཅིང་དགྱེས་པར་བགྱིད་པར་གྱུར་ཅིག །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བགྱིད་པར་གྱུར་ཅིག །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཐམས་ཅད་དང་། ཆོས་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་མགུ་བར་བགྱིད་

68-70a

ཅིང་དགའ་བར་བགྱིད་པར་གྱུར་ཅིག །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་ཅིང་བསྲུང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བར་གྱུར་ཅིག །སྒྲིབ་པའི་ལིང་ཏོག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་གྱུར་ཅིག །བདུད་ཀྱི་རྩོད་པའི་ དམག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འདུལ་བར་གྱུར་ཅིག །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པར་གྱུར་ཅིག །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་དང་། དབང་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྩེན་པ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་གྱུར་ཅིག །ཅི་ནས་ཀྱང་འཁོར་བ་ན་མི་འབྲལ་ཞིང་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་རྗེས་པ་ན་ཆབ་འཚལ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྐྱུད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་ བོ་དང་འདྲེ་བས་སྒྲིབ་པའི་ཆ་དང་འཐུན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུར་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །ཅི་ནས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་མངོན་སུམ་དུ་བཞུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དུ་སངས་རྒྱས་ དེ་དག་ལ་མཆོད་པ་བཀོད་པའི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པར་བགྱིད་དུ་མཆི་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བཀོད་པའི་རྒྱན་དེའི་ཐ་མའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །འཆི་བའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་ཕྱག་གཡས་པ་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཅན་བརྐྱང་སྟེ། བདག་གི་སྤྱི་བོར་འཇོག་པར་གྱུར་ཅིག །ཅི་ནས་བདག་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ལྟ་བ་བཀོད་པ་རྒྱུན་ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་སེམས་ དང་། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པའི་སེམས་ཀྱིས་འཆི་བའི་དུས་བགྱིད་པར་གྱུར་ཅིག །དད་པ་གྲངས་མ་མཆིས་པ་དང་། རི་མོ་གུས་པར་བགྱི་བ་གྲངས་མ་མཆིས་པ་དང་། དགའ་བ་དང་དད་པ་གྲངས་མ་མཆིས་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་ལྟ་

68-70b

ཞིང་རྟོག་ལ་ཀུན་དུ་སྨྲ་ཞིང་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བཞིན་དུ་འཆི་བའི་དུས་བགྱིད་པར་གྱུར་ཅིག །མཆོད་པ་ཡིད་དུ་འོང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་མཆོད་ཅིང་མེ་ཏོག་དང་། སྤོས་དང་། ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། ན་བཟའ་དང་། གདུགས་ དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་མཆོད་ཅིང་བལྟ་ལ་རྟོག་བཞིན་དུ་འཆི་བའི་དུས་བགྱིད་པར་གྱུར་ཅིག །བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་གྱུར་ཅིག །དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་གྱུར་ཅིག །ལྷ་དབུལ་པོ་ཐམས་ཅད་དང་། མི་དབུལ་པོ་ཐམས་ཅད་དང་། སེར་སྣ་ཐམས་ཅད་དང་། འཆལ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་དང་། གནོད་སེམས་ཐམས་ཅད་དང་། ལེ་ལོ་ཐམས་ཅད་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཐམས་ཅད་དང་། འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་གྱུར་ཅིག །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་བལྟ་བ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། དགེ་ བའི་བཤེས་གཉེན་དང་འགྲོགས་པ་དང་མི་འབྲལ་བར་གྱུར་ཅིག །དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་བདག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་དང་ལུས་མཉམ་པར་གྱུར་ཅིག །ངག་མཉམ་པ་དང་། སེམས་མཉམ་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་མཉམ་པར་གྱུར་ཅིག །ཇི་ལྟར་གོང་ དུ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་གིས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཆགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མཁྱེན་ཅིང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བགྱི་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་མཆོག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །གཙོ་བོ་དང་། དམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རབ་དང་། ཕུལ་

68-71a

དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། གོང་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མཚུངས་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྣང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། བླ་མ་ དང་། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བས་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དོན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་ འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་ན་མཆིས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡང་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་ལས་སུ་དག་ཤས་ཀྱིས་འཛིན་པར་འདོད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམ་འཆའ་བར་གནས་པས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཆགས་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན། རྗེས་སུ་ཡི་ རང་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། བསྐུལ་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། གསོལ་བ་འདེབས་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ལ་དམ་འཆའ་བར་གནས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་ཅིང་དེས་ཡན་ལག་ ལྔ་ས་ལ་གཏུགས་པར་བྱས་ཏེ། དེས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་འཛུགས་པ་ན་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཡས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་ལ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེས་པུས་མོ་གཡོན་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་འཛུགས་པ་ན་ཚིག་འདི་

68-71b

སྐད་ཅེས་སེམས་ཅན་གང་སུ་དག་གཡོན་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་གནས་ཤིང་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེས་ལག་པ་གཡས་པ་ས་ལ་འཛུགས་པ་ན་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་ཇི་ལྟར་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་མཆོག་དམ་པ་ལ་བཞུགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པས་དབུ་དང་སྐུ་དང་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་ལ་ཡོངས་སུ་བྱུགས་ཏེ། ཕྱག་གཡས་པ་ས་ལ་བསྣུན་ནས་བདུད་དཔུང་དང་བཅས་པ་བཏུལ་ཏེ། བྱང་ཆུབ་བརྙེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ སེམས་ཅན་འདི་དག་གིས་ཀྱང་བདུད་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཆོམས་པར་གྱུར་ཅིག །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་ཅིང་ས་ཆེན་པོ་ལ་བསྣུན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེས་ལག་པ་གཡོན་པ་ས་ལ་འཛུགས་པ་ན་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་སེམས་ཅན་ གང་སུ་དག་བྱིས་པའི་ཆོས་ལ་གནས་ཏེ། གཡོན་ཕྱོགས་སུ་འཛིན་པ་ལ་གདུལ་དཀའ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་ཤིན་ཏུ་སྡུད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེས་གདོང་དང་དཔྲལ་བ་ས་ལ་གཏུགས་པ་ན་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ང་ རྒྱལ་མ་མཆིས་པ་འདིས་བླ་མ་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་བགྱིད་པ་རྙེད་ཅིང་སྤྱི་གཙུག་བལྟར་མི་མཐོང་བ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཕགས་པར་གྱུར་ཅིག །དེ་ལྟར་བདག་ཡན་ལག་ལྔས་ཕྱག་འཚལ་བ་འདིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ལྔ་རྣམ་པར་སེལ་བར་གྱུར་ཅིག ། དབང་པོ་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་གྱུར་ཅིག །མངོན་པར་ཤེས་པ་ཉམས་པ་མེད་པ་ལྔ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག །མིག་ལྔ་ཡོངས་སུ་དག་པར་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་འགྲོ་བ་ལྔར་སྐྱེས་པ་རྣམས་འགྲོ་བ་ལྔ་ལས་ཁྱད་ པར་དུ་འཕགས་པར་གྱུར་ཅིག །ཚུལ་ཁྲིམས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཁྱད་པར་

68-72a

དུ་འཕགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེས་ཡན་ལག་ལྔ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་ལྔ་དང་བྲལ་བ་དང་། སྟོབས་ལྔ་ལ་གནས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་མ་བྲལ་བས་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་ལྡན་པ། སྐུ་མ་ལགས་པ། གསུང་དག་པ། གསུང་མི་མངའ་བ། སེམས་དང་བ། སེམས་མི་མངའ་བ། ཡེ་ཤེས་ཆགས་པ་མི་མངའ་བ་དང་ལྡན་པ། མ་བྱོན་མ་བཞུད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་ལྡན་པ། ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ དང་ལྡན་པ་རྣམས་བདག་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ། བདག་གིས་འཁོར་བ་ཐོག་མའི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་། བདག་གི་མཐའ་མ་འཚལ་བས། ཆོས་མ་ལགས་པ་ལ་ཆོས་སུ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། འདུལ་བ་མ་ལགས་པ་ལ་ འདུལ་བར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། སྦྱིན་གནས་མ་ལགས་པ་ལ་སྦྱིན་གནས་སུ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། མི་དགེ་བ་ལ་དགེ་བར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་ཀྱིས་བདག་གི་ལུས་སུ་ལྟ་བས་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་གང་སངས་ རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་མ་སྩལ་པ་མངོན་པར་འདུས་བགྱིས་པ་དང་། བགྱིད་པ་དང་། བགྱིད་དུ་སྩལ་བ་དང་། བགྱིད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་གྱུར་པ་གང་ཅི་མཆིས་པ་དེ་བདག་འཆགས་སོ། །དམིགས་པ་ལ་གནས་ཏེ། བདག་གིས་སེམས་ཅན་མ་མཆིས་པ་ ལ་སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། སེམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མ་འཚལ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་མངོན་པར་འདུ་བགྱིད་པ་མ་མཆིས་པར་མ་འཚལ་ནས། ལུས་ དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་མངོན་པར་འདུ་བགྱིད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུས་བགྱིས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་།

68-72b

བསམ་གཏན་དང་། ཤེས་རབ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མ་འཚལ་ནས་དམིགས་པར་ལྟུང་བས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་དུ་འདུ་ཤེས་པས་བཟོད་པ་བསྒོམས་པ་དང་། ལུས་དང་སེམས་ལ་ གནས་ཏེ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་དམིགས་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསམ་གཏན་བསྐྱེད་པ་དང་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བས་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་དོན་དམ་པའི་ མཆོད་པ་མ་འཚལ་ནས་གཟུགས་དང་། རྒྱན་དང་། མཚན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བགྱིས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་མི་དད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མ་ཞུགས་ཀྱི། ཆོས་ཐ་དད་པ་ལ་གནས་ཏེ། ཆོས་མ ཉན་པའམ། བཤད་པའམ། རབ་ཏུ་བསམས་པར་གྱུར་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་ཆོས་འདུས་མ་བྱས་སུ་མ་འཚལ་ཏེ། དགེ་འདུན་ལ་མང་པོར་འདུ་ཤེས་ནས། དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བགྱིས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། ། བདག་གིས་དགོན་པ་མ་འཚལ་ནས་དགོན་པའི་གནས་བསྟེན་ཏེ། འདོད་པ་ཉུང་ཞིང་ཆོག་ཤེས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་ཆོས་ཉིད་གནས་པར་མ་འཚལ་ནས་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་གནས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བླང་བར་ ཞུགས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མ་མཆིས་པར་མ་འཚལ་མ་ཞུགས་ཀྱི། སེམས་ཅན་བསྡུ་བར་འཚལ་བའི་བསྡུ་བས་སེམས་ཅན་དག་བསྡུས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་འཚལ་ནས་ལྟ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་ཞེན་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་བསྒོམས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །བདག་གིས་དགེ་སྦྱོང་གི་ལམ་ཞི་བ་མ་འཚལ་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ། དགེ་སློང་གི་དངོས་པོ་

68-73a

བསྐྱེད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་འཆགས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་ལ་འཇུག་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཞན་གང་དག་བསགས་པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་དག་གིས་འདུས་བྱས་ཀྱི་བདེ་བར་གྱུར་ཏེ། འདུས་མ་བྱས་ལས་ཤིན་ཏུ་རིང་བར་གྱུར་པ་གང་ ལགས་པ་དེ་དག་འཆགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བག་ལ་ཉལ་དང་བཅས་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་དང་། མཚན་མ་དང་བཅས་པ་དང་། འབད་པ་དང་བཅས་པ་དང་། སྤྲོས་ པ་དང་བཅས་པ་དང་། ལེན་པ་དང་བཅས་པ་དང་། གནས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྟེན་པ་དང་བཅས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཤགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་ལྟ་བུའི་བསྡུ་བ་དང་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པ་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྡིག་ པ་བཤགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་བཤགས་པའི་ཕུང་པོའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་བཞིན་དུ་འདུག་སྟེ། ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ རྣམས་ཀྱིས་དང་པོ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་བར་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་བར་དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ཅི་ཡང་རུང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྩ་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྟེན་ མ་མཆིས་པ། གཏོང་བ་མ་མཆིས་པས་གཏོང་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་མི་སྐྱེ་བ་དང་། སེམས་ཅན་མ་མཆིས་པའི་བཟོད་པ་དང་། དམིགས་པ་ལས་དབེན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་ སེམས་པའི་བསམ་གཏན་དང་། ཚུ་རོལ་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་མཐར་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་ཤེས་རབ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཟབ་མོ་ལ་འཇུག་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པའི་བྱམས་པ་དང་། རྣམ་པའི་རྣམ་པ་མ་མཆིས་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་། ཆོས་ལ་ཀུན་དུ་མི་

68-73b

འབྱུང་བའི་དགའ་བ་དང་། ཡལ་བར་འདོར་བ་མ་ལགས་པའི་བཏང་སྙོམས་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཁྱིམ་གྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བཟུང་བ་མ་མཆིས་ཤིང་གང་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བ། རྩ་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྟེན་པ་མ་མཆིས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་དྲན་ པ་དྲན་པར་གྱུར་པའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་དང་། མ་འགགས་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་རྣམས་དང་། ལུས་དང་། སེམས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། འདུན་པ་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་རྣམས་དང་། དབང་པོ་ལྔ་མཚན་ ཉིད་མ་མཆིས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་དང་། ནམ་མཁའ་ལྟར་མི་ཐུལ་བའི་སྟོབས་རྣམས་དང་། དོན་དམ་པ་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་དང་། མི་གཉིས་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པའི་ལམ་དང་། ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཐོབ་པ་དང་། རིག་པ་ དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་འཐུན་པའི་ལྷག་མཐོང་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཐོག་མའི་མཐའ་ནས་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་ངག་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་རིམ་གྲོ་བགྱི་བ་བསྙེན་བཀུར་བགྱིས་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། ཆོས་ལ་རིམ་གྲོ་བགྱི་བ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། དགེ་འདུན་ལ་རིམ་གྲོ་བགྱི་བ་ཚོགས་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཡོན་ཏན་མ་མཆིས་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་རྣམ་ པར་མ་བརྟགས་པའི་སྡོམ་པ་སྤྱོད་པ་དང་། འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པ་དེ་དག་གི་ཆོས་སྤྱོད་པ། ཡང་དག་པའི་སྡོམ་པ། བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་མ་ འདྲེས་པ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སར་མ་ངེས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་དང་འཐུན་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་བཟང་པོ། ལས་དཀར་པོ་མ་ལགས་པ་འགག་པར་འགྱུར་བ་གཞན་གང་ཅི་མཆིས་པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་བཟང་པོ་

68-74a

འོད་གསལ་བའི་ལས་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་དང་། འཐོབ་པ་དང་། འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་ བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་བརྙེས་པ་དེ་དག་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཟག་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། སྟོབས་མི་ཐུལ་བ་རྣམས་དང་། མི་འཇིགས་པ་ ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཆགས་པ་མ་མཆིས་པ་རྣམས་དང་། ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བའི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པ་དང་། སྤྱི་གཙུག་བལྟར་མི་མཐོང་བ་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པའི་བསོད་ནམས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་བཅོས་མ་མ་ལགས་པ་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྐུལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། བརྗོད་པ་མ་མཆིས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་པ་སྣང་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་གཞན་མ་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་གདགས་པའི་སླད་དུ། ཐབས་མཁས་པའི་གནས་ ལ་གནས་པ་དག་འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པའམ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་རུང་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་ཀྱི་བར་དུ་དེ་དག་ལ་མཆོད་པ་བགྱིས་པ་དང་། བགྱིད་པ་དང་། བགྱིད་ པར་འགྱུར་བ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་དག་གི་ཉན་ཐོས་འདུས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་རྣམས་དང་། དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་དང་།

68-74b

ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་དང་། ལོག་པ་བརྒྱད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་བརྒྱད་པ་རྣམས་དང་། ཆགས་པ་མེད་པའི་རིགས་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱིས་པ་རྣམས་དང་། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་རྒྱུན་ལས་ བཟློག་སྟེ་ཞུགས་པ་རྣམས་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་གང་དུ་ཡང་མི་འགྲོ་བ་རྣམས་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ་འདི་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་དེར་གནས་པར་འགྱུར་བ་རྣམས་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་གྲངས་མ་མཆིས་ཤིང་སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཟབ་མོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ས་དང་མཚུངས་པའི་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་བའི་ཆོས་ལས་འདས་ཤིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྟེན་པ་མ་མཆིས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་དང་། འདུས་བྱས་ལས་ཡོངས་སུ་རྒལ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་དང་། བསྒོམ་པ་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་བསོད་ནམས་བགྱི་བའི་དངོས་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་མཁྱེན་པ་གང་ལགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་ སུ་ཡི་རང་ངོ་། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་མཆོག་དང་། མ་ཆད་པ་དང་། མ་ལྷག་པ་དང་། ནམ་མཁའ་ལྟར་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དང་། གཞན་ཡང་ངེས་པའི་དོན་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། ནམ་

68-75a

མཁའ་དང་མཉམ་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་མཉམ་པ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ། མ་ཆགས་པར་སྤྱད་པ། ཤིན་ཏུ་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ། རབ་ཏུ་མཁྱེན་པས་མཁྱེན་པ་དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་ ནས་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མཛད་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་འགྱུར་བའི་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་དང་། ཆོས་ཉིད་དེས་རྗེས་སུ་སློབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་མཆོག་དང་། མ་ཆད་ པ་དང་། མ་ལྷག་པ་དང་། ནམ་མཁའ་ལྟར་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཤེས་རབ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དང་། གཞན་ཡང་ངེས་པའི་དོན་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དང་། བླ་ན་མ་མཆིས་པ་དང་། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བས་ རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ཕུང་པོ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་བཞིན་དུ་འདུག་སྟེ། ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་ཁ་ཅིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་ཤིང་གྲངས་མ་མཆིས་པ་རྣམས་སུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་དམིགས་ནས་བདུད་བཞིའི་ལམ་ལས་ཡང་ དག་པར་འདས་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་སྐྱོན་མ་མཆིས་པ་བརྙེས་པ། ཡི་གེ་དང་། བརྗོད་པ་དང་། སྐད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། ཆོས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྙེས་པ། ཐབས་མཁས་པས་ཆོས་གཟུང་བར་མཛད་པའི་སླད་དུ་ཇི་ཙམ་དུ་བརྟགས་པ། སེམས་ཅན་

68-75b

ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་པའི་སླད་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཆུད་མ་གཟན་པ། བསྐུལ་བ་ལ་གཞེས་པ། ཅང་མི་གསུང་བ་ལ་དགྱེས་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་ལ་གཟིགས་པ། ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ ལྡིང་དང་། མིའམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྟོད་དེ། དགྱེས་ཤིང་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་གྱིས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ རབ་ཏུ་བསྐོར་དུ་གསོལ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་མི་འཇུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། མངོན་པར་མི་འགྲུབ་པའི་འཁོར་ལོ་དང་། ཚུ་རོལ་དང་། ཕ་རོལ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཟབ་མོའི་འཁོར་ལོ་དང་། བདུད་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཆོམས་པའི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་དུ་གསོལ། བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་རྔ་བརྡུང་དུ་གསོལ། སྒྲ་མ་མཆིས་པའི་དུང་བུད་དུ་གསོལ། ཆོས་ཤེས་པའི་རྒྱལ་མཚན་དང་ཏོག་བསྒྲེང་དུ་གསོལ། ཤེས་རབ་དང་། ཡེ་ཤེས་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ སྒྲོན་མ་འབར་བར་མཛད་དུ་གསོལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྤྲིན་བསྡུ་བར་གསོལ། ཆོས་ཆེན་པོའི་ཆུའི་ཆར་པའི་རྒྱུན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ལོ་ཏོག་རྣམ་པར་སྤེལ་དུ་གསོལ། འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ནོར་གྱིས་སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བསྐུལ་བའི་ཕུང་པོ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་བཞིན་དུ་འདུག་སྟེ། ཚིག་འདི་ སྐད་ཅེས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དག་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་པ་དག་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་དག་ཤིན་ཏུ་མཛད་པ། ལེགས་པར་བགྱིས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ལུང་

68-76a

བསྟན་པ། དགེ་འདུན་འཕགས་པ་རབ་ཏུ་གནས་པ། གདུལ་བའི་སེམས་ཅན་དག་ཤིན་ཏུ་བཏུལ་བ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ཚོལ་བ། ཆོས་གཟུང་བ་འཛིན་པར་མཛད་པའི་སླད་དུ་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ བཞེད་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་བདག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཇི་ལྟར་དེ་དག་མི་སྐྱེ་བ། མ་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ། མ་འགགས། མི་འགག །འགག་པར་མི་འགྱུར་བར་བཞུགས་སུ་གསོལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རིགས་ ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལེན་པ་མེད་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་བཞིན་དུ་འདུག་སྟེ། ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་མ་མཆིས་བཞིན་དུ་བདག་གིས་མགོས་ཕྱག་ བགྱིས་པ་དང་། བཤགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། བསྐུལ་བ་དང་། གསོལ་བ་འདེབས་པ་གང་ལགས་པ་དང་། ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། འཆགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། བསྐུལ་བ་དང་། གསོལ་བ་འདེབས་པ་དེ་ཡང་མ་ མཆིས་པ། ལེན་པ་མ་མཆིས་པ། འདུས་མ་བགྱིས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། འཆགས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། བསྐུལ་བ་དང་། གསོལ་བ་འདེབས་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་མ་མཆིས་པ། ལེན་པ་མ་མཆིས་པ། འདུས་ མ་བགྱིས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་ལེན་པ་མ་མཆིས་པ། འདུས་མ་བགྱིས་པ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་དེ་དང་། མ་ཆད་པ་དང་། མ་ལྷག་པ་དང་། མ་སྨད་པ་དང་། མཉམ་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། མི་མཐོ་བ་དང་། མི་དམའ་བའི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བས་ བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཆོས་ཕྲ་རབ་ཙམ་ཡང་མི་དམིགས་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མིག་གཟུགས་རྣམས་ལ་མི་འཇུག་སྟེ། གཟུགས་ཀྱང་མིག་ལ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དམིགས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ།

68-76b

རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མིག་ལས་མ་བྱུང་། གཟུགས་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཞིག་ཅིང་མེད་དེ་མི་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་ལ་མ་ཡིན། སྒྲ་ལ་མ་ཡིན། སྣ་ལ་མ་ཡིན། དྲི་ལ་མ་ཡིན། ལྕེ་ལ་མ་ཡིན། རོ་ལ་མ་ཡིན། ལུས་ལ་མ་ ཡིན། རེག་བྱ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་ཆོས་རྣམས་ལ་མི་འཇུག །ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཡིད་ལ་མི་འཇུག་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དམིགས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་ཡིད་ལས་ཀྱང་མ་བྱུང་། ཆོས་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བྱུང་ནས་ཞིག་ཅིང་ མེད་དེ་མི་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་ལ་མི་འཇུག །བྱང་ཆུབ་ཀྱང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་མི་འཇུག་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེའོ། །དེ་ཡང་མི་གནས་པ་སྟེ། སྐྱེས་ནས་ཞིག་ཅིང་མེད་དོ། །དེ་ལ་སེམས་གང་གིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་དང་། སེམས་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ཕན་ཚུན་དུ་འབྲེལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། མེ་ནི་གང་ནས་མ་འོངས་ཏེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཞིག་ཅིང་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མེ་ཡང་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་མོད་ཀྱི་འོངས་ནས་ཀྱང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འབར་ཏེ་བྱུང་ནས་ཞིག་ཅིང་མེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ ལ་བློ་རྣམ་པར་མི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའོ། །སྐྱོན་མེད་པར་འཇུག་པ་དང་། ལུང་བསྟན་པ་དང་། བཟོད་པ་སྣང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་བློ་རྣམ་པར་མི་དཔྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མངོན་སུམ་དུ་ བྱས་ཏེ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རྒྱུ་འཐུན་པའི་ཐབས་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐབས་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་ཡོངས་སུ་

68-77a

བསྔོའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྔོ་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ཕུང་པོ་གསུམ་པའི་བསྔོ་བ་འདི་བཤད་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་ པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམ་འཆའ་བར་གནས་པ་ཡང་མགུའོ། །ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡང་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཤད་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཕགས་པ་ཕུང་

པོ་གསུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སོ།། །།སྐད་གསར་ཆད་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོས་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པ། །