Bhagavaduṣṇīṣamahā/Full text

From Bodhicitta
< Texts‎ | BhagavaduṣṇīṣamahāTexts/RKTSK 236/Full text


Description
Śūraṃgamasūtra. (T. Dpa' bar 'gro ba'i mdo; C. Shoulengyan jing; J. Shuryōgongyō; K. Sunǔngǒm kyǒng 首楞嚴經). A Chinese indigenous scripture (see apocrypha), usually known in the West by its reconstructed Sanskrit title Śūraṃgamasūtra, meaning "Heroic March Sūtra." Its full title is Dafoding rulai miyin xiuzheng liaoyi zhu pusa wanxing Shoulengyan jing, in ten rolls. (This indigenous scripture should be distinguished from an early-fifth century Chinese translation of the Śūraṃgamasamādhsūtra, attributed by Kumārajīva, in two rolls, for which Sanskrit fragments are extant.) According to the account in the Chinese cataloguer Zhisheng's Xu gujin yijing tuji, the Śūraṃgamasūtra was brought to China by a śramaṇa named Pāramiti. Because the Śūraṃgamasūtra had been proclaimed a national treasure, the Indian king had forbidden anyone to take the sūtra out of the country. In order to transmit this scripture to China, Pāramiti wrote the sūtra out in minute letters on extremely fine silk, then he cut open his arm and hid the small scroll inside his flesh. With the sūtra safely hidden away, Pāramiti set out for China and eventually arrived in Guangdong province. There, he happened to meet the exiled Prime Minister Fangrong, who invited him to reside at the monastery of Zhizhisi, where he translated the sūtra in 705 CE. Apart from Pāramiti's putative connection to the Śūraṃgamasūtra, however, nothing more is known about him and he has no biography in the Gaoseng zhuan ("Biographies of Eminent Monks"). Zhisheng also has an entry on the Śūraṃgamasūtra in his Kaiyuan Shijiao lu, but there are contradictions in these two extant catalogue accounts of the sūtra's transmission and translation. The Kaiyuan Shijiao lu merely records that the śramaņa Huidi encountered an unnamed Western monk at Guangdong, who had with him a copy of the Sanskrit recension of this sūtra, and Huidi invited him to translate the scripture together. Since the names of this Western monk and his patron Fangrong are not mentioned, the authenticity of the scripture has been called into question. Although Zhisheng assumed the Śūraṃgamasūtra was a genuine Indian scripture, the fact that no Sanskrit manuscript of the text is known to exist, as well as the inconsistencies in the stories about its transmission to China, have led scholiasts for centuries to questions the scripture's authenticity. There is also internal evidence of the scripture's Chinese provenance, such as the presence of such indigenous Chinese philosophical concepts as yin-yang cosmology and the five elements (wuxing) theory, the stylistic beauty of the literary Chinese in which the text is written, etc. For these and other reasons, the Śūraṃgamasūtra is now generally recognized to be a Chinese apocryphal composition. The sūtra opens with one of the most celebrated stories in East Asian Buddhist literature: the Buddha's attendant Ānanda’s near seduction by the harlot Mātaṅgī. With Ānanda close to being in flagrante delicto, the Buddha sends the bodhisattva Mañjuśrī to save him from a pārājika offense, by employing the śūraṃgama dhāraṇī to thwart Mātaṅgī's seductive magic. The Buddha uses the experience to teach to Ānanda and the congregation the śūraṃgamasamādhi, which counters the false views about the aggregates (skandha) and consciousness (vijñāna) and reveals the tathāgatagarbha that is inherent in all sentient beings. This tathāgatagarbha, or buddha-nature, is made manifest through the śūraṃgamasamādhi, which constitutes the "heroic march" forward toward enlightenment. The Śūraṃgamasūtra was especially influential in the Chan school during the Song and Ming dynasties, which used the text as the scriptural justification for the school's distinctive teaching that Chan "points directly to the human mind" (zhizhi renxin), so that one may "see the nature and achieve buddhahood" (jianxing chengfo). Several noted figures within the Chan school achieved their own awakenings through the influence of the Śūraṃgamasūtra, including the Ming-dynasty master Hanshan Deqing (1546–1623), and the sūtra was particularly important in the writings of such Ming-dynasty Chan masters as Yunqi Zhuhong (1535-1615). The leading Chan monk of modern Chinese Buddhism, Xuyun (1840-1959), advocated the practice of the Śūraṃgamasūtra throughout his life, and it was the only scripture that he ever annotated. As a mark of the sūtra's influence in East Asian Buddhism, the Śūraṃgamasūtra is one of the few apocryphal scriptures that receives its own mention in another indigenous sūtra: the apocryphal Foshuo fa miejin jing ("The Sūtra on the Extinction of the Dharma") states that the first sūtra to disappear from the world during the dharma-ending age (mofa) will in fact be the Śūraṃgamasūtra. The Tibetan translation of this Chinese apocryphon was produced during the Qianlong era (1735-1796) of the Qing dynasty; the scripture was apparently so important in contemporary Chinese Buddhism that it was deemed essential for it to be represented in the Tibetan canon as well. (Source: "*Śūraṃgamasūtra." In The Princeton Dictionary of Buddhism, 873–74. Princeton University Press, 2014. http://www.jstor.org/stable/j.ctt46n41q.27.)
ReferenceBhagavaduṣṇīṣamahā [भगवदुष्णीषमहा]. bcom ldan 'das kyi gtsug tor chen po de bzhin gshegs pa'i gsang ba sgrub pa'i don mngon par thob pa'i rgyu byang chub sems dpa' thams cad kyi spyod pa dpa' bar 'gro ba'i mdo le'u stong phrag bcu pa las le'u bcu pa [བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་མདོ་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་པ་ལས་ལེའུ་བཅུ་པ།]. [The Tenth Chapter from Amongst the Ten Thousand Chapters of the Sūtra on the Heroic Way (84000)]. Translated by Pāramiti. Kangyur, RKTSK 236 http://www.rkts.org/cat.php?id=236&typ=1.
PeoplePāramiti



[edit]
Source Adarshah
Date 2025-10-13
Read this text with translation by adding the Dharmamitra Chrome extension to your browser:
Legend
Headers
Root
Commentary
Quotes
64-263a

༄༅། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་མདོ་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་པ་ལས་ལེའུ་བཅུ་པ། ༄༅༅། །བོད་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་

64-263b

པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་མདོ་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་པ་ལས་ལེའུ་བཅུ་པ།

བམ་པོ་དང་པོ། སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གསེར་བཙོ་མའི་རི་ལྟ་བུ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གདན་སེང་གེའི་ཁྲི་ལས་སླར་ནུར་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་རྟེན་དྲངས་ཏེ། དེ་ལ་སྐུ་བརྟེན་ནས་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱེད་ལ་སོགས་པ་སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཚོར་བ་དམ་པ་བླང་བར་བྱའོ། །ངས་ད་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་བཤད་ཟིན་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་ད་དུང་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་དོ། །ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་རྣལ་འབྱོར་ན་ཕྲ་བའི་ཡང་ཕྲ་བའི་བདུད་ཀྱི་ལས་དང་། བདུད་ཀྱི་ཁམས་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་སྟེ། ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་རིག་པར་མ་ནུས་ན་སེམས་ཡང་དག་པར་སྦྱངས་པར་མི་གདགས་ཏེ། ལོག་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བས་ཁྱེད་བར་བར་ནི་ཕུང་པོའི་བདུད་ཀྱིས་བར་བར་ནི་ལྷའི་བདུད། བར་བར་ནི་ཡི་དགས་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་སྐབས་རྙེད་དོ། །ནང་དུ་སེམས་ཀྱིས་མ་ཚོར་ནས་རྐུན་པོ་ལ་བུ་ཡིན་པར་བཟུང་སྟེ། ཡང་དེའི་ནང་ནས་ཆུང་ཤེས་ཙམ་གྱི་ཐོབ་པ་ལ་གྲུབ་སྟེ་ཆོག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་ཆགས་པ་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་ནི་མཚམས་མེད་པའི་དགེ་སློང་སྟེ་འཕགས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་བསམས་པས་བརྫུན་བྱས་པའོ། །ལྷ་ཚེ་ཟད་པའི་ཁར་ཡང་ལྟས་པ་མངོན་དུ་བྱུང་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་ཕྱི་མའི་ལུས་ལེན་ཏོ་ཞེས་སྐུར་པ་བཏབ་ནས་མཚམས་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཁྱོད་ཉོན་ལ་ལེགས་པར་སོམས་ཏེ་ཡིད་ལ་གྱིས་ཤིག་དང་། ངས་ད་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞིབ་ཏུ་བྱེ་བྲག་དབྱེའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་པ་དང་། འཁོར་གྱི་ནང་ནས་སློབ་པ་འཐུན་པ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་སྤྱི་བོས་བཏུད་དེ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་གུས་ཤིང་དང་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེས་དགོངས་པ་ལས་སླར་ཉན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་

64-264a

དགའ་བོ་དང་། འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་ཁྱེད་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་བ་དམ་པ་གསལ་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་བ་རྒྱས་པ་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། རིགས་བཅུ་གཉིས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཟག་པ་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་པར་ཡང་སོ་སོ་མ་ཡིན་ཞིང་ཐ་མི་དད་མོད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་དོན་ནོར་བའི་ཉེས་པ་ལས་ཐིབས་པོ་དང་སྲེད་པ་བྱུང་ཞིང་སྐྱེས་སོ། །དེ་ལྟར་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་ནས་དེའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་རང་བཞིན་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་ལས་རྫུས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་ཞིང་ཁམས་ཀྱང་མི་ཟག་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཕོ་ཐེག་ཅན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་གཞུང་འཛུགས་པར་ཤེས་པར་བྱོས་ཤིག །ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ནི་ནང་ནས་ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་ལས་སྐྱེས་སོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལས་སྤྲིན་གློ་བུར་དུ་བྱུང་ན་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་དེའི་ནང་ན་འདུག་པ་བཞིན་ཏེ། ཁྱེད་ལས་འགའ་ཞིག་གིས་ཡང་དག་པ་འདི་ལ་མ་ཕྱོགས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སྟོང་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཞི་ཞིང་བྱང་སྟེ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཅིའི་ཕྱིར་གཡོ། རབ་ཏུ་གཡོ་བར་མི་འགྱུར། ཕྱོགས་བཅུའི་ཟག་པ་ཟད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དག་ཁྱེད་བསམ་གཏན་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་དེ། སེམས་དང་ཞིང་ས་ལེ་བར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་གི་ཏིང་ངེར་འགྱུར་ན་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཐམས་ཅད་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། སེམས་ཅན་མ་རབས་ལ་སོགས་པའི་ཁང་ཁྱིམ་ཀུན་ནི་རྙིལ། ས་ཆེན་པོ་ནི་རབ་ཏུ་གཡོ་བར་འགྱུར་རོ། །ཆུའི་ནང་ན་གནས་པ་དང་། སྐམ་ལ་གནས་པ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་བ་དེ་དག་ཁྱེད་ལ་སོགས་པས། ཅིའི་ཕྱིར་རྙིལ་ཞིང་གཡོ་བར་འགྱུར། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ཡི་དགས་དང་། ལྷའི་བདུད་དག་ཞེ་སྡང་ཆེ་བར་གཡོ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། ཁྱེད་བསམ་གཏན་བསྒོམ་པའི་ཐད་དུ་འོངས་ནས་གནོད་པ་བྱས་སུ་ཟིན་ཀྱང་མཚན་མའི་དྲི་མ་ལ་གོམས་པའི་ནང་ནས་ཁྱེད་ཀྱིས་ཚོར་

64-264b

བའི་སྙིང་པོར་གཏུགས་ན། དེའི་ཕྱིར་འོད་པ་རླུང་གིས་ཕོག་པ་བཞིན། ཆུ་ལ་རལ་གྲི་བཏབ་པ་ལྟར། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར། ཕས་ཀྱིས་རྒོལ་བའི་ཆབ་སྲོམ་སྲ་བ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་དྲོད་ཀྱིས་ཆུ་ཚན་ཁོལ་བས་ཁད་ཀྱིས་ཉེ་ཞིང་མྱུར་དུ་འཇུ་བའི་ཕྱིར་བདུད་ལ་སོགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱང་རང་ཉོན་མོངས་སུ་ཟད་དེ་དོན་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་འགྲོན་དང་མཚུངས་ཏེ་གྲུབ་པ་དང་། བཤིག་ཅིང་གྱེས་པར་ཡང་བྱེད་དེ། ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཕུང་པོ་ལྔའི་བདག་པོ་འཁྲུལ་ཏེ་འགྲོན་གྱིས་སྐབས་རྙེད་ན་དེ་ཉིད་དུ་ཚོར་བས་ཆུད་པར་བསམ་གཏན་དུ་བསྒོམས་ན་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཁྱེད་ལ་བདུད་ཀྱི་རྒོལ་བས་མི་ཐུབ་བོ། །ཕུང་པོ་བྱང་བའི་གསལ་བ་ལ་ཞུགས་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཚོགས་ཀུན་སོ་སོར་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་སྣང་བས་ནི་མུན་ནག་སེལ་ནུས་སོ། །ཉེ་བར་འོངས་ཀྱང་རང་དུལ་བར་འགྱུར་ན། བསམ་གཏན་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་སྤོབས། དེ་ལྟར་ཚོར་བས་ཆུད་པར་མ་བྱས་ན་ཕུང་པོས་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བོ་ཁྱོད་ནི་བདུད་ཀྱི་བུར་འགྱུར་ཏེ། བདུད་ཀྱི་མི་ལ་སྒྲུབ་པ་བྱེད་དོ། །མ་ཐད་ག་ལྟ་བུ་མཐུ་ཆུང་ཡང་སྔགས་ཀྱི་མཐུའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཇིག་པར་ནུས་སོ། །ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱད་ཀྱི་སྤྱད་པའི་ནང་ནས། ཚུལ་ཁྲིམས་གཅིག་བཤིག་ཀྱང་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་མ་རྨོངས་མ་འཐོམས་ཏེ། དེ་ནི་བསོད་ནམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་ལུས་མ་འཁྱམས་སོ། །དཔེར་ན་བློན་པོ་ཆེན་པོའི་ཁང་ཁྱིམ་སྐད་ཅིག་སོ་སོར་བགོས་ཏེ་ཁྱེད་ལ་མེད་ན་སྐྱབས་བྱེད་མི་ནུས་པ་དང་འདྲའོ། །དགའ་བོ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །ཁྱེད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་རྣལ་འབྱོར་ན་དང་ཞིང་གསལ་བས་གཡོ་བ་དང་། མི་གཡོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་སྐུལ་ཏེ། དྲང་བ་དང་བརྗོད་པར་རོ་གཅིག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་གནས་ན་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཟད་དེ། སྒྲིབ་པ་མེད་ན་དེ་ནི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་ན་སྐྱེས་བུ་མིག་དང་ལྡན་པ་མུན་ནག་གི་ནང་དུ་ཕྱིན་པ་དང་མཚུངས་ཏེ། རང་བཞིན་གསལ་ཞིང་དངས་མོད་ཀྱི། ད་དུང་སེམས་ཀྱི་འོད་མ་བྱུང་བས་དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོས་བསྒྲིབས་པའོ། །

64-265a

མིག་དང་ལྡན་པས་ནི་ཕྱོགས་བཅུར་ས་ལེར་སྣང་སྟེ། ཅི་ཡང་ལུས་པ་མེད་དེ། དེའི་མིང་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་དེ། མི་དེ་ནི་བསྐལ་པའི་སྙིགས་མ་ལས་འདས་སོ། །དོན་དེ་ལ་བརྟགས་ན་ཡང་དག་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བ་བསྲབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བོ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་གནས་ཤིང་སྦྱངས་ན་གསལ་ཞིང་དངས་ཏེ། ཁམས་བཞི་མ་འཁྲུགས་པ་ལས་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ལུས་ཐོགས་པ་མེད་པར་སྣང་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་དང་ཞིང་གསལ་བ་མངོན་དུ་ལུང་པར་འབབ་པར་བསྒོམས་པ་ལས། ཡུད་ཙམ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི་འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམས་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་ནི་རུང་གི་དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་དེ་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །དགའ་བོ་ཡང་སེམས་དེ་ཉིད་སྦྱངས་ཤིང་དང་སྟེ། ལུས་ཀྱི་ནང་དངས་ཤིང་གསལ་བ་ལས་ཡུད་ཙམ་ཞིག་མི་དེའི་ལུས་ཀྱི་ནང་ནས་སྲིན་གྲོལ་མ་གློ་བུར་དུ་བྱུང་ཡང་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཇི་བཞིན་ཏེ། སྨས་ཤིང་ཉམས་པ་ཡང་མེད་པར་མཐོང་ངོ་། །དེའི་མིང་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། གསལ་བའི་ལུང་པར་འབབ་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམས་ན་དགེ་བའི་ལྟས་སུ་ནི་རུང་གི། དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་དེ་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །དགའ་བོ་ཡང་སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྦྱངས་ཤིང་དང་ན་དེའི་ཚེ་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་འགྲོན་དང་། སྦྱིན་བདག་ཇི་བཞིན་པ་ལ་མི་འགྱུར་བ་ལ་སྤྱོད་པས་འཛིན་པའི་ལུས་མ་གཏོགས་པར་གཞན་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཤིང་མཉམ་པར་གཞག་པ་ལས་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལས་ཅིག་ཅར་དུ་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་ཆོས་ཟབ་མོའི་དོན་འཆང་བ་ལྟ་བུའི་སྒྲ་ཐོས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྡང་དུབ་ལས་དགེ་བའི་རྒྱུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་མཚན་མ་ནི་ཡིན་གྱི་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ལམ་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །དགའ་བོ་ཡང་སེམས་དེ་གསལ་ཞིང་ས་ལེ་བའི་ནང་

64-265b

ནས་སེམས་སྐད་ཅིག་འོད་བྱུང་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུ་ཁྱབ་པར་འཛམ་བུ་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་གྱུར་ནས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷའི་འོད་བརྩེགས་པའི་ཁང་པ་ན་བཞུགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅུའི་འཁོར་གྱིས་བསྐོར་ཅིང་ས་ཡ་ཕྲག་བརྒྱའི་ཞིང་དང་པད་མོར་བཅས་པ་ལྟ་བུར་བྱུང་བར་སྣང་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཆུད་ཅིང་འཇུག་པའི་ཆགས་པ་སྟེ། སེམས་སྦྱངས་པའི་འོད་ལས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་དེ་ཡང་ཐང་ཅིག་ཏུ་ཟད་དེ་དགེ་བའི་མཚན་མར་ནི་རུང་གི་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ལམ་འོག་མའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་སེམས་དེ་དང་ཞིང་གསལ་བར་སྦྱངས་པ་ལས་དཔྱོད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བརྙས་ཤིང་བཏུལ། འདུལ་བཅིལ་ཏེ་འཕར་ནས་དེའི་ཚེ་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་ལས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། བར་བར་ནི་ཁ་དོག་སྣ་བརྒྱད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཁྱབ་པར་གང་བ་ནི་སྔོན་པོ་སེར་པོ་དམར་པོ་དཀར་པོ་དག་སོ་སོ་ནས་མ་འདྲེས་པ་ལྟ་བུར་སྣང་སྟེ་དེ་ནི་བརྙས་ཤིང་བཏུལ་བཅིལ་ཏེ་འཕར་བ་ལས་གྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ཐང་ཅིག་ཏུ་ཟད་པས་འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམས་ན་དེ་དགེ་བའི་མཚན་མར་ནི་རུང་གི་དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བཟུང་ན། ལམ་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་སེམས་དེ་ཡུན་རིང་དུ་སྦྱངས་ཏེ། མ་འཕྲོགས་ཤིང་དང་བ་ལས་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་མཚན་མོའི་མུན་གནག་ནང་ནས་རྫས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་སྟེ། ཉིན་མོ་མཐོང་བ་དང་མཚུངས་སོ་འདི་ལྟར་མཐོང་བ་དེའི་མིང་ནི་སེམས་ཕྲ་བའི་ཡང་ཕྲ་བའི་དང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་མཚན་མ་ཡིན་གྱི་འཕགས་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་སེམས་དེ་ནམ་མཁར་རྒྱས་པར་བསྒོམས་པ་ལས་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ཁམས་བཞི་ཡང་རྩྭ་ཤིང་དང་འདྲ་བར་མཐོང་སྟེ། མེས་བསྲེགས་མཚོན་ཆས་གཏུབས་ཀྱང་མི་ཚོར་རོ། །

64-266a

མེའི་འོད་ཀྱིས་མཆེད་ཀྱང་ཚིག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། ཤ་བཅད་ན་ཡང་ཤིང་བཞོགས་པ་དང་མཚུངས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་འདུས་པ་ཁམས་བཞིའི་ཕུང་པོ་མ་པ་ལས་དེ་ལྟར་གྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་གཅིག་ཏུ་ཟད་དེ། དགེ་བའི་མཚན་མར་ནི་རུང་གི་འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ནི་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་སེམས་དེ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བསྒྲུབས་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་མཐར་གནས་པ་ལས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་སེམས་ཀྱི་ཕྱོགས་བཅུའི་ས་ཆེན་པོ་དང་། རི་དང་། ཆུ་ཀླུང་མཐོང་སྟེ། དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གྱུར་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་ཞིང་། སྣོད་གང་བས་ཁྱབ་ཅིང་གང་བ་དང་། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་བརྒྱན་པ་ན་བཞུགས་ཏེ། ནམ་མཁའ་གང་བར་མཐོང་ངོ་། །ཡང་འོག་གི་ཕྱོགས་སུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མཐོང་། སྟེང་གི་ཕྱོགས་སུ་ཡང་ལྷའི་གནས་གཞལ་མེད་ཁང་དག་བསྒྲིབས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་སྐྱོ་བ་དང་དགའ་བས་བྱིང་བའི་འདུ་ཤེས་ཟབ་ཏུ་ཞེན་པ་ཡུན་རིངས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི་འཕགས་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་དགེ་བའི་མཚན་མ་ནི་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན་ནི་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་སེམས་དེ་དད་པ་ཡུན་རིང་དུ་སྦྱངས་པ་ལས་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ནམ་གྱི་གུང་ལ་རྒྱང་རིང་པོ་ན་ཚོང་དུས་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གཉེན་བཤེས་ཀྱང་མཐོང་ངོ་། །བར་བར་ནི་གཏམ་ཟེར་བའི་སྒྲ་ཡང་ཐོས་ཤིང་། བར་ཆད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་འདུག་པ་ལྟ་བུ་ཡང་མཐོང་ན། དེའི་མིང་ནི་སེམས་མནན་ཅིང་བཅིལ་བ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་ལྟས་ནི་ཡིན་གྱི། འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་སེམས་དེ་དང་བར་ཡུན་རིང་དུ་སྦྱངས་པ་ལས་རྐྱེན་མེད་པར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དག་གི་ལུས་དང་ཆ་བྱད་བསྒྱུར་ཞིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ།

64-266b

དེའི་མིང་ནི་སླུ་བའི་སེམས་ཏེ་ལྷ་མ་ཡིན་ཁོང་དུ་ཞུགས་པའོ། །བར་བར་ནི་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་བསླུས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ནས་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཆོས་ཟབ་མོའི་དོན་འཆད་མཁས་ཏེ་དེ་ནི་འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམས་ན་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་ཞི་ཞིང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་ལོག་པའི་ཁམས་སུ་ལྟུང་ངོ་། །དགའ་བོ་དེ་རྣམས་བཅུ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྔ་ལྟས་ཡིན་ཏེ། འདི་ཀུན་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་བསྒོམ་པ་ནོར་བ་ལས་དེའི་ཕྱིར་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། ཕོ་ཐེག་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོར་བསླད་པས་རང་གི་དྲོད་མ་ཟིན་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ཕྲད་ནས་འཁྲུལ་བར་རང་གིས་མ་ཤེས་ཏེ། བདག་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་བརྫུན་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་རྟེན་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདས་པའི་ཕྱིན་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ། དོན་དེ་དག་ཤོད་ཅིག །སྟོན་ཅིག །ལྷའི་བུས་བདུད་ཀྱི་སྐབས་མ་རྙེད་པར་གཟུགས་སུ་བཟུང་སྟེ། ཆོངས་ལ་མན་ངག་བཞག་ཅིང་སྐྱབས་དང་བསྲུང་བ་བྱས་ན་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་གྲུབ་བོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཞི་གནས་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་མེ་ལོང་དག་པའི་ནང་ན་གཟུགས་སྣང་བ་བཞིན་ཏེ། སྤྱད་དུ་ནུས་པར་ཐོབ་པའོ། །ལོག་པའི་སླད་མས་སེམས་ལ་ཕོག་ན་གཡོ་བར་མི་ནུས་ཏེ་ཡི་དགས་ཀྱིས་ནོན་པ་ལྟར་རྐང་ལག་དང་སྔ་མ་ཁོ་བཞིན་ཞིང་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་མ་འཁྲུལ་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོས་བསྒྲིབས་པའོ། །དེ་སྟེ་ནོན་པ་ལས་སངས་ནས་སེམས་ལུས་དང་བྲལ་ཏེ་སླར་འདོད་ལ་རྟོག་ན་འགྲོ་བ་དང་འདུག་པ་ལ་རང་དབང་དུ་གྱུར་ཏེ་སྒྲིབ་པ་མེད་དོ། །དེའི་མིང་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཟད་དེ། མི་དེ་ནི་ལྟ་བའི་སྙིགས་མ་ལས་འདས་སོ། །དོན་དེ་ལ་བརྟགས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བ་གསོག་གི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་དག་དེ་ལ་གནས་ཏེ།

64-267a

ནང་ཤིན་ཏུ་བསྒྲིབས་པ་ལས། སེམས་ལ་ནང་ནས་གསལ་བ་བྱུང་སྟེ། འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཐོབ་ནས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་མི་ཟད་པའི་སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་ནས་སྦྲང་བུ་ལྕགས་ཕྱེ་ལ་ཡང་བུ་གཅིག་པ་བཞིན་བྱམས་པར་ལྟ་ཞིང་། དེ་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་མི་ཚོར་བར་མཆི་མ་བྱུང་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་ལྷག་པར་སྤྱོད་པ་གྲགས་པ་འདི་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཚོར་བ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཚོར་བས་ཆུད་ན་ནོར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རིང་ཞིག་ནས་ཞི་ཞིང་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ནི་སྙིང་རྗེའི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མི་དག་མཐོང་ན་སྙིང་རྗེ་སྐྱེ་ཞིང་མཆི་མ་མི་འཆད་པར་འབྱུང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་ལོག་པར་གོལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་དགའ་བོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི་བར་མཐོང་། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་སྟེ། རྒྱལ་བའི་མཚན་མ་མངོན་སུམ་དུ་བྱུང་བ་ལས་དེ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་བསྐྱོད་དུ་མེད་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། དཔའ་བརྟུན་ཅིང་མགྱོགས་པར་བརྟུན་ངས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་སེམས་ཏེ། ཡུད་ཙམ་ཞིག་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་འདས་པར་ནུས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་ཡོན་ཏན་གྱིས་མྱུར་བའི་ལྷག་པར་ཐལ་ཆེས་པའི་ཁྱད་དུ་གསོད་པའོ། །དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཚོར་བས་ཆུད་ན་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ་རིང་ཞིག་ནས་ཞི་ཞིང་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་སྨྱོན་པའི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མི་དག་མཐོང་ན་ངོམས་ཤིང་ང་རྒྱལ་སྐྱེས་ནས་རློམ་སེམས་དཔེ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ནི་བླ་མར་མི་བྱེད་མི་ནི་འོག་མར་མི་རྩི་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་བ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ནི་ཞེན་ཅིང་ཕྲ་སྟེ། ཕྱིར་ལོག་ནས་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་སྟེ། སྔོན་ལས་གསར་གྱི་དོན་ནི་མ་མཐོང་། ཕྱི་མ་སེམས་དེ་སྟོར་ནས། སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་

64-267b

ཙམ་ཞིག་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྐོམ་པས་གདུངས་ཏེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་གྱེས་པར་སེམས་གཅིག་ཏུ་དྲན་ནས་སེམས་དེས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེའི་མིང་ནི་ཤེས་རབ་འཆལ་པར་བསྒོམ་པ་སྟེ། རང་འཁྱམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དྲན་པའི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ་རྟག་ཏུ་སེམས་འཛིན་པར་གཅིག་ཏུ་དམིགས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་དེ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་བ་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ནོན་ནས་རྟུལ་ཅིང་། རྣོ་བའི་སེམས་ནི་སྟོར་བས་རྒྱལ་བའི་རང་བཞིན་སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་དྲན་པ་ལ་ནི་རང་གི་སེམས་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེས་ནས་རང་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཆུང་ཟད་ཐོབ་པ་ལ་ཆོག་པ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་དེའི་མིང་ནི་རྟག་པར་ཆུད་པའི་སྒོམ་པ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་བྱིང་བའོ། །དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ། འཕགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ཞན་ཅིང་དམན་པའི་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མི་དག་མཐོང་ན་རང་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་དམ་པ་འཐོབ་བོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ་ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་བ་ལས་དོན་གསར་དུ་ནི་མ་ཐོབ། རྙིང་པའི་སེམས་ནི་སྟོར་ཏེ། གཉི་ག་མ་ཡིན་ནས་རང་ལ་དགའ་བའི་བག་ཚ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་སེམས་ཀྱི་སྐྱེ་ཤི་ཐམས་ཅད་འཚེ་བའི་མྱ་ངན་གྲངས་མེད་པར་སྐྱེས་ཏེ། ལྕགས་ཀྱི་ཁྲི་ཚ་བའི་སྟེང་ན་འདུག་པ་དང་མཚུངས། དུག་འཐུངས་པ་དང་འདྲ་བར་ཚོར་བ་མི་འདོད་པར་སེམས་ཏེ། རྟག་པར་མི་གཞན་ལ་སྲོག་ཆོད་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་བླང་བར་བྱོས་ཤིག་ཟེར་རོ། །དེའི་མིང་ནི་སྤྱོད་པའི་ཐབས་སྟོར་བ་སྟེ། དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ།

64-268a

འཕགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་རིགས་གཅིག་པའི་མྱ་ངན་ཅན་གྱི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ། ལག་པ་ན་མཚོན་ཆ་ཐོགས་ནས་བདག་གི་ཤ་གཅོད་ཅིང་ཚེ་མེད་པར་བྱེད་པ་ལ་དགའོ། །བར་བར་ནི་རྟག་ཏུ་མྱ་ངན་སྐྱེས་ནས་འབྲོས་ཏེ། རི་དང་ལུང་དུ་འགྲོ་ཞིང་མི་དག་མཐོང་བར་མི་དགའ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་སྟེ། རྣམ་པར་དག་པའི་ནང་ནས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་བདག་གི་སེམས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་དགའ་ཆེས་པ་བདག་ལ་རང་དབང་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་ཤེས་རབ་འཆལ་པའི་རང་བཞིན་བདེ་བས་བཅིངས་པ་དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་མེད་དེ། འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བདག་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་རྟག་ཏུ་སྲེད་པར་དགའ་བའི་རིགས་གཅིག་པའི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མི་དག་མཐོང་ན་དགོད་ཅིང་། གྲོང་བར་ན་བདག་གླུ་ལེན་ཅིང་བྲོ་རྡུང་སྟེ། བདག་རང་གིས་བསྒྲིབས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནང་ན། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་སྣང་ཞིང་གསལ་བ་ལས་བདག་ནི་ཆོག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་ནས་གཞི་མེད་པར་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ང་རྒྱལ་ཆེན་པོ་གཡོས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ང་དང་། ཆེར་སེམས་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ངའི་ང་རྒྱལ་དང་། ང་ཞེས་ཟེར་བའི་ང་རྒྱལ་དང་། ངའོ་ཞེས་ཟེར་བའི་ང་རྒྱལ་དང་། ཅུང་ཟད་ཅེས་ཟེར་བའི་ང་རྒྱལ་དང་། ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་རྣམས་ཅིག་ཆར་དུ་སྐྱེས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་བླ་མའི་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཚོང་དཔོག་ན། འོག་མ་སའི་ཉན་ཐོས་དང་། དེའི་རང་སངས་རྒྱས་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེའི་མིང་ནི་བདག་ཉིད་རྒྱལ་བ་ཐོབ་སྟེ། འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རང་སྐྱབས་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་མེད་དེ། འཕགས་པར་

64-268b

གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ང་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མཆོད་རྟེན་དང་། གཙུག་ལག་ཁང་ལ་ཕྱག་མི་འཚལ། དྷར་མ་དང་སྐུ་གཟུགས་དག་ལ་འདྲལ་བར་བྱེད། ཡོན་བདག་དག་ལ་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ། ལ་ལ་ནི་གསེར་དང་། གར་བ་དང་ས་དང་ཤིང་དང་ཆུ་ཤུན་དང་ཤིང་ལོའོ། །ལ་ལ་ནི་རས་དང་མེ་ཏོག་གོ་ཞེས་ནས་རང་གུས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་། ཤའི་ལུས་ནི་ཡང་དག་པར་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་ས་དང་། ཤིང་དག་ལ་ཡིད་རྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ན་ལོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། དད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་བདག་ལ་ཤིག་ཅིང་གྲོལ་ཏེ་འོར་ལ། སའི་འོག་ཏུ་སྦོས་ཤིག་ཟེར་ཞིང་། སེམས་ཅན་དག་ལ་ཐེ་ཙོམ་དང་སྐུར་པས་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་སྟེ། དང་ཞིང་གསལ་བའི་ནང་ནས་དོན་རྒྱས་ཤིང་དང་བ་འདིར་སྤྱོད་པ་རིག་པའི་རྗེས་སུ་གཞོལ་བ་ཆེན་པོ་འཐོབ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཡང་ཞི་ཞིང་བདེ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་རང་གིས་རང་དབང་ཆེན་པོ་ཐོབ་སྟེ། འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་ཤེས་རབ་དང་ཞིང་ཡང་བའི་རྒྱུ་ཀུན་ཐོབ་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ། འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ཡང་ཞིང་དང་བསྲེད་པར་རིགས་གཅིག་པའི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ནས་བདག་གྲུབ་སྟེ་རྫོགས་སོ་སྙམ་ཞིང་ཡང་འབོགས་པ་ལ་མི་བརྩོན་ནོ། །མ་ཐོས་པའི་དགེ་སློང་དེ་སྐུར་པ་འདེབས། ཐེ་ཙོམ་དང་ལེ་ལོ་བྱེད་པ་ནི་ཕྱིས་མཚམས་མེད་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི་ཞིང་གསལ་བའོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཞིང་བྱང་སྟེ། གསལ་བའི་ཚོར་བའི་ནང་ནས་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ཐོབ་སྟེ།

64-269a

དེའི་ནང་ནས་སེམས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ཞི་བའི་འགོག་པ་ལ་ཞུགས་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་སྟོང་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ། སྟོང་པ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བའི་བར་དུ་སེམས་སྐྱེས་ནས་རྟག་ཏུ་འཆད་ཅིང་འགོག་པ་ཤེས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་མེད་དེ། འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པར་གྱུར་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་སྟོང་པའི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ཁྲིམས་བསྲུང་བ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་སྟེ། མི་དེས་རྟག་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་ཡོན་བདག་ལ་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བསྲུང་བ་དང་ཞིག་པ་མེད་ཀྱིས་ཆང་འཐུང་ཤ་ཟོ། །གཡེམ་དར་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག་ཅེས་སོ། །བདུད་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་ཕྱིར་མི་དག་ཀྱང་སྡུད་དོ། །མི་དག་ཀྱང་ཐེ་ཙོམ་དང་སྐུར་པ་མི་འདེབས་ཏེ། སེམས་ལ་ཡི་དགས་རིང་དུ་ཞུགས་སོ། །བར་བར་ནི་རྐྱག་པ་ཟ་གཅིན་འཐུང་ཡང་ཤ་ཆང་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་རོ་གཅིག་ཅེས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་འདུལ་བ་བཤིག་གོ། །གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པའི་མི་དག་སྡིག་ནང་དུ་ཡང་བཙུད་དེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་གོལ་བའི་ལོག་པར་ལྟུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་གསལ་ཤིང་བྱང་བ་ལས་འདས་ཤིང་སྟོང་པར་སྣང་བའི་སེམས་འདུས་པའི་ནང་དུ་ཟབ་ཏུ་ཞེན་པས། ཡུད་ཙམ་ཞིག་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྲིད་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། སྲིད་པའི་མཐར་ཕྱིན་པས་སྨྱོས་སུ་ཆ་སྟེ། ཉིད་དུ་གཡེམ་པ་སྤྱོད་དོ། །དེའི་མིང་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལྟས་བདེ་བར་བགྲོད་པ་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཞེན་ཏེ། ཤེས་རབ་མེད་པས་རང་ལ་སྐྱབས་མེད་དེ། མི་དག་ཀྱང་གཡེམ་པ་སྤྱོད་དུ་བཙུད་དོ། །དེ་ལ་ཚོར་ན་ནི་ཉེས་མེད་དེ། འཕགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཕགས་པ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བདུད་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ། ཁྱིམ་བདག་དང་མཚུངས་པར་གཡེམ་

64-269b

པར་སྤྱོད་ཅིག །གཡེམ་པར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་བུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཕྱི་མའི་དུས་ན་མ་རབས་གླེན་པའི་གྲངས་ནི་བརྒྱའམ། དེ་བཞིན་དུ་ཉིས་བརྒྱའམ། སུམ་བརྒྱའམ། བཞི་བརྒྱའམ། ལྔ་བརྒྱའམ། དྲུག་བརྒྱའམ། མང་པོ་སྟོང་ཁྲིའི་བར་དག་ལ་ཡང་སྟོན་ཏེ། དེ་ནས་ཡང་མི་དེ་ལ་བདུད་སྐྱོ་ཞིང་ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་། གཟི་བརྗིད་མེད་པར་གྱུར་ནས་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །སེམས་ཅན་དག་ཐེ་ཙོམ་བསྐུར་ཏེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་རྣམ་པ་བཅུ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྔ་ལྟས་ཡིན་ཏེ། འདི་ཀུན་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་སྒོམ་པ་ནོར་བ་ལས་དེའི་ཕྱིར་འདི་འདྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕོ་ཐེག་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་བསླང་ནས། བདག་རང་གི་ཉམས་དྲོད་མ་ཟིན་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ཕྲད་ནས་འཁྲུལ་པ་རང་གིས་མ་ཤེས་ཏེ། བདག་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་བརྫུན་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཁྱེད་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ལེ་ཏེ་ང་འདས་པའི་ཕྱིར་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མན་ངག་གཞག་ཅིང་འདིའི་དོན་སྟོན་ཏོ། །ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་མི་རྙེད་པར་གཟུངས་སུ་བཟུང་སྟེ། གདམས་ཤིང་བསྲུངས་ན་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་འགྲུབ་བོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་པས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཟད་ནས་ཟག་པ་མ་ཟད་མོད་ཀྱི། སེམས་ལུས་དང་བྲལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱ་སྐོན་པ་ནས་ཕྱུང་བ་དང་མཚུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་འབྱོར་གྲུབ་ན་མ་རབས་ཀྱི་ལུས་ལས་བླ་མའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འཕགས་པའི་གྲལ་དྲུག་ཅུའི་བར་དུ་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཐོབ་སྟེ། འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་དོ། །དཔེར་ན་མི་ལ་ལ་ཞིག་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ལས་མ་སད་པར་རྨི་ལ་གོ་རིམས་བཞིན་སྨྲ་མོད་ཀྱི། དེའི་དོན་རང་གིས་མི་ཤེས་ཀྱང་། སུ་དག་མ་ལོག་པའི་དེའི་ས་ནི་ཚིག་ཀུན་གོ་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོས་བསྒྲིབས་

64-270a

པའོ། །གཡོ་བའི་མཚན་མ་དེ་ཟད་ན་སྤྲོས་པ་ཀུན་ཞི་ཞིང་བྱང་སྟེ་ཚོར་ཞིང་གསལ་བས་སེམས་ཀྱི་དྲི་མའི་གོས་པ་ཕྱིས་པ་དང་མཚུངས་སོ། །འཁོར་བ་གཅིག་པུའི་སྐྱེ་ཤིའི་མགོ་མཇུག་ཏུ་ཁྱབ་པར་བལྟས་ན། དེའི་མིང་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པས་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྙིགས་མ་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ནི་དོན་ལ་བརྟགས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཞི་བའི་སྒྱུ་མའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལམ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས་སང་ངེ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱས་པ་ལ་སེམས་སྲེད་ཅིང་། དགེ་བའི་བཟོ་ལ་སེམས་འདོད་ཅིང་ཚོལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱི་སྐབས་རྙེད་ནས་ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཤེས་ཀྱི་ཁེ་འདོད་པའི་གན་དུ་འོངས་ནས་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་བར་བར་ནི་དགེ་སློང་གི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ། མི་གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་བྱེད་དོ། །བར་བར་ནི་བརྒྱ་བྱིན་དུ་སྤྲུལ་བར་བར་ནི་བུད་མེད་དུ་སྤྲུལ། བར་བར་ནི་དགེ་སློང་མར་སྤྲུལ། བར་བར་ནི་ཁང་པ་མུན་ནག་གི་ནང་དུ་ཉལ་ཏེ་ལུས་ལ་འོད་འགྱེད། བར་བར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲུལ་ཏེ་གླེན་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་མིས་མཐོང་ན་དེ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་དོ། །མི་དེས་ནི་སེམས་ཡལ་བར་བཏང་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ནས་ལྐོག་ཏུ་གཡེམ་པ་བྱེད། ལྟས་ངན་གྱི་གཏམ་སྨྲས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱིམ་པའི་ནོར་ཕྱུགས་དག་ཀྱང་སོ་སོར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བར་བར་ནི་སངས་རྒྱས་ཞིང་ཁམས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་གཤེགས་སོ་ཞེས་ལུང་སྟོན། བར་བར་ནི་མེའི་བསྐལ་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་འཆད། བར་བར་ནི་མཚོན་ཆའི་བསྐལ་པ་འབྱུང་ངོ་། །མི་དག་ལ་འཇིགས་སྐྲག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་མི་སྲིད་པའི་ཡི་དགས་དེ་རྒས་པ་དང་བདུད་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལས་སྐྱོ་བ་དང་།

64-270b

ཆོག་ཤེས་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་། མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་བྱུང་བ་ལས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནང་ནས་འགྲུབ་པ་མེད་པར་སེམས་གཡེལ་བར་བཏང་སྟེ། འཕྱར་ཞིང་འཁྱམས་ནས། འདོད་ཆགས་སྐྱེས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས། ནམ་མཁའི་ལྷར་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཁྱབ་པར་འདོད་པའི་ཐད་དུ་འོང་ནས། གདིང་བ་བཏིང་སྟེ། ཆོས་བཤད་ནས་བདག་གི་ལུས་ཉིད་མ་གྱུར་ཀྱང་གཞན་ཆོས་ཉན་པས་རིན་པོ་ཆེའི་པད་མའི་སྟེང་དུ་འདུག་པར་མཐོང་ངོ་། །ཆོས་ཉན་པ་སོ་སོ་དག་གིས་ཀྱང་ལུས་ཐམས་ཅད་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྔོན་མ་མཐོང་བ་མཐོང་སྟེ། མི་དེ་དག་ནི་གླེན་ཞིང་འཁྲུལ་པའོ། །བར་བར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་སུ་སྒྱུར་རོ། །གཡེམ་པའི་སེམས་བདེ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤིག །ལྐོག་ཏུ་གཡེམ་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་ཅིང་། ངག་གིས་འདི་ལྟ་བུ་དག་སྨྲས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་སོ། །ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་གནས་ན་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་མི་ཞིག་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཏེ། སྐུ་སྤྲུལ་ནས་འདིར་གཤེགས་སོ། །ཆེ་གེ་མོའི་མི་དག་ནི་ཆེ་གེ་མོའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡིན་ཏེ་སྤྲུལ་ནས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་སོ་ཞེས་མ་འཕྲིགས་པར་ལོག་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །མི་དག་གིས་མཐོང་བ་དང་གདུང་བ་སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་འགག་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་མིག་འཕྲུལ་བྱེད་པའི་ཡི་དགས་

64-271a

རྒས་ཏེ་བདུད་དུ་གྱུར་ནས་མི་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལ་སྐྱོ་བ་དང་ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། མི་དེའི་ལུས་དང་བྲལ་བ་དང་མཁན་པོ་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལས། སྲེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རླབས་གཞོལ་བར་འཁྲུལ་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཆགས་པས་འདོད་ཅིང་ཚོལ་བ་ལ་སྦྱོར་རོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་འཆད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ནས། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཤེས་ཀྱི་ཁེ་འདོད་ཅིང་ཚོལ་བའི་གན་དུ་འོངས་ནས་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ། ཆོས་བཤད་པ་དང་། རང་གི་ལུས་དང་ཆོས་ཉན་པའི་མི་དག་ཀྱང་ཕྱིའི་གཟུགས་མེད་པར་ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་ཆོས་མ་ཐོས་པའི་སྔོན་ལོགས་སུ་རང་གིས་རིག་སྟེ། སེམས་ཞེས་བྱའོ། །ཡུད་ཙམ་ལ་སེམས་འགྱུར་ཏེ། བར་བར་ནི་ཚེ་སྔ་ཕྱི་དྲན་ནོ། །བར་བར་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སེམས་ལྟ་ཞེས། བར་བར་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མཐོང་། བར་བར་ནི་མིའི་ཁམས་ཀྱི་ལེགས་ཉེས་ཤེས། བར་བར་ནི་ཚིགས་བཅད་སྨྲ། བར་བར་ནི་བདག་རང་ཁ་དོན་བྱེད་པ་དང་། སོ་སོ་ན་དགའ་ཆེས་ནས་ཡོད་མ་མྱོང་འཐོབ་བོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །བར་བར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་སུ་སྒྱུར་ཏེ། དེ་ནི་བླུན་ཞིང་འཁྲུལ་པས་ཆགས་ཤིང་སྲེད་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བཤིག །ལྐོག་ན་གཡེམ་པ་སྤྱོད། ཚིག་ཏུ་འདི་སྐད་སྨྲ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཆེན་པོའོ་སངས་རྒྱས་ཆུང་ངུའོ། །སངས་རྒྱས་སྔ་མའོ། །སངས་རྒྱས་ཕྱི་མའོ། །དེའི་ནང་ན་ཡང་ཡང་དག་པའི་སངས་རྒྱས་སྒྱུ་མའི་སངས་རྒྱས། སྐྱེས་པའི་སངས་རྒྱས།

64-271b

བུད་མེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། །མི་དག་གིས་དེ་མཐོང་བ་དང་། སྔ་མའི་སེམས་ནི་གྱུར་ཅིང་འཕོས་ནས་ལོག་པར་ལྟ་བའི་ནང་དུ་ཞུགས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་སེམས་སྒྱུར་ཤེས་པའི་ཡི་དགས་རྒས་པ་དང་། བདུད་དུ་གྱུར་ཏེ་མི་དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནས་མི་དེ་ལ་སྐྱོ་ཞིང་ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་། མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་སྟོང་ཞིང་བབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས། སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱི་མིའི་རྩི་བ་ལ་སྲེད་དེ། ཐོག་མ་དང་ཐ་མར་སེམས་དང་ཞིང་རྣོ་བའི་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ཚོར་བའི་འདོད་ཆགས་སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་རྙེད་ན་ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པའི་ཚོལ་བའི་ཐད་དུ་འོངས་ཏེ། གདིང་བ་བཏིང་ནས་ཆོས་བཤད་པ་དང་། ལུས་གཟི་བརྗིད་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། དད་ཅིང་འོངས་པ་དག་ནི་ཞི་ཞིང་དུལ་ནས། དེ་དག་འཁོར་བའི་རྣམས་ཆོས་ཐོས་མོད་ཀྱི་ཞི་ཞིང་དུལ་ལོ། །མི་དེ་དག་གིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་སོ་སྙམ་མམ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །བདག་གི་ཤ་ལུས་ནི་ཕའི་ཕ། བུའི་བུ་གཅིག་ལ་གཅིག་སྐྱེས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་མ་ཆད་པ་ནི་འདི་དག་ཀུན་བས་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་ནོ། །གུད་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། མི་དག་གིས་ཡིད་ཆེས་པར་བཟུང་ནས། སྔ་མའི་སེམས་ནི་སྟོར་ཅིང་བརྗེད་ནས་

64-272a

སྲོག་ལུས་དེ་བརྟེན་ཏེ་ཡོད་མ་མྱོང་བ་ཐོབ་བོ་ཞེས་སོ། །དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ནི་བླུན་ཞིང་འཁྲུལ་པས། བར་བར་ནི་བྱང་ཆུབ་སྙམ་ནས་བདག་གི་སེམས་བརྗེད་དེ་སྟོར་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བཤིག །ལྐོག་ན་གཡེམ་པ་སྤྱོད་དོ། །ངག་གིས་སྲེད་པ་སྨྲ་སྟེ། མིག་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་ཀུན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡིན་ནོ། །ཕོ་མཚན་དང་མོ་མཚན་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ལུས་ཀྱང་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་སྨེ་བའི་ཚིག་སྨྲས་པ་དང་། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་སྐྱེས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་སྦྲུལ་དུག་ཅན་གྱི་ཡི་དགས་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལ་སྐྱོ་བ་དང་། ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་མི་དེའི་ལུས་དང་བྲལ་བ་དང་། མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བར་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག་དང་། འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས་ལྷུན་གྱིས་ལྟས་འབྱུང་བ་ཁྱབ་པར་སྤྱོད་ཞིང་། དང་བ་ནས་སེམས་སྲེད་ཅིང་གློ་བུར་གྱི་མངོན་རྟགས་ཚོར་བར་འདོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་རྙེད་ནས་ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་དང་ཆོས་ཟབ་མོ་འཆད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ནས། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལས་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག །གློ་བུར་གྱི་མངོན་རྟགས་ཚོལ་བའི་གན་དུ་འོངས་ནས་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ། ཆོས་བཤད་པ་དང་། ཉན་པ་དག་ལ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ལུས་བརྟན་ནས། ལོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་འགྲོགས་པ་དང་འདྲ་བར་ཆགས་ཏེ་འབྲལ་ཞིང་གཏོང་མི་ཕོད་དོ། །ལུས་ཀྱང་བྲན་གཡོག་དང་མཚུངས་པར་བྱེད་ཅིང་། འཚོ་བ་རྣམ་བཞིས་མཆོད་དེ། ངལ་ཞིང་སྐྱོ་བའི་སེམས་མི་སྐྱེའོ། །སོ་སོ་རང་རང་གི་སྔོན་གྱི་མཁན་པོ་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནོ་སྙམ་

64-272b

དུ་ཡང་སེམས་སོ། །ཡང་ཆོས་ལ་སྲེད་པའི་སེམས་ཀྱང་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ལ་ཆགས་པའི་སྦྱིན་དང་བསེ་རྩི་འདྲ་སྟེ། ཡོད་མ་མྱོང་བ་ཐོབ་བོ་ཞེས་ནས་བླུན་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་མི་དེ་དག་ནི་སེམས་དེ་ལ་རྟེན་ཅིང་བསྙེན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྡོམ་པ་ཡང་བཤིག་སྟེ། ལྐོག་ན་གཡེམ་པ་སྤྱོད། ངག་གིས་འདི་སྐད་སྨྲས་ཏེ། བདག་ནི་ཚེ་སྔ་མ་ལས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས་སོ། །ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་སེམས་ཅན་བསྒྲལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་བདག་གི་ཆུང་མ་ཆེན་ཆུང་དང་། ཕུ་ནུ་བོ་དག་ཁྱེད་དང་འགྲོགས་ཏེ་འདིར་འོངས་སོ། །ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་ཁམས་སུ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ཡང་འོད་ཆེན་གནས་ན་སངས་རྒྱས་བཞུགས་ཏེ། དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་གནས་པའི་ས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། མི་དག་གིས་མ་ཚོར་ནས་བསླུས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཏེ་སྔ་མའི་སེམས་སྟོར་ཏོ། །དེ་ནི་རིམས་ནད་ཀྱིས་ཡི་དགས་རྒས་པ་དང་བདུད་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། མི་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལ་སྐྱོ་ཞིང་ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། མི་དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས་སེམས་ཟབ་མོ་ལ་འཇུག་པར་སྲེད་དེ། ལྷག་པར་འགྲུས་ཤིང་ཕུང་པོ་ཞི་བ་ལ་སྲེད། དང་བ་ལ་གནོད་ཅིང་ཚོལ་བའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་རྙེད་ནས་ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དང་བ་འདོད་ཅིང་ཚོལ་བའི་གན་དུ་འོངས་ན་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ། ཆོས་བཤད་པ་དང་། ཆོས་ཉན་པའི་མི་དག་ཀྱང་སོ་སོ་ནས་ཕྱིན་ཕྱིན་

64-273a

པར་བརྩོན་ཞིང་འགྲུས་སོ། །འཁོར་དེའི་ནང་ནས་མི་ཅིག་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་མ་ཤི་བར་བྱོལ་སོང་གི་ལུས་ཐོབ་བོ། །ཡང་མི་ཅིག་ལ་བསྒོ་བ། ཁྱོད་སོང་ལ་དེའི་མཇུག་མ་ལ་རྫིས་ཤིག་ཅེས་བྱས་པ་དང་། མི་དེ་ཡང་ལྡང་མི་ནུས་སོ། །དེའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གུས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ནས་རང་དུལ་ཞིང་ཞིའོ། །མི་དེ་དག་གི་སེམས་ལྟ་ཡང་ནུས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤིག །དཀའ་ཐུབ་བསྐྱེད། དགེ་སློང་ལ་སྐུར་པ་འདེབས། དགེ་འདུན་ལ་ཁ་ཟེར། མི་དག་ལ་ཀླན་ཀ་ཚོལ། འཛེམ་པའི་བག་མེད། ལྟས་བཟང་ངན་དག་ངག་གིས་སྨྲས་ནས། ཆུང་ངུ་སྐྲ་ཉག་མ་ཙམ་ཡང་མི་ནོར་བར་དུས་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སྟོབས་པོ་ཆེའི་ཡི་དགས་རྒས་པ་དང་། བདུད་དུ་གྱུར་ཏེ་མི་དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལ་སྐྱོ་ཞིང་ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས། མ་མཐོང་བ་དང་མ་ཐོས་པ་ལ་སེམས་སྲེད་ཅིང་། དཀའ་ཐུབ་དང་། སྔ་ཕྱིའི་དྲན་པ་འདོད་ཅིང་ཚོལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་རྙེད་ནས་ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ནས། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལས་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་སྔ་ཕྱི་དྲན་པའི་འདོད་པའི་ཐད་དུ་འོངས་ནས་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ་ཆོས་འཆད་དོ། །མི་དེས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་ཆོས་བཤད་པའི་གན་དུ་བར་བར་ནི་བདུད་བྱེད་དོ། །བྱོལ་སོང་དུ་སྤྲུལ་ཏེ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དག་བླངས་ནས་ནོར་བུ་དག་སོས་འཛིན་ནོར་བུ་སྣ་ཚོགས་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་འཛིན། བར་བར་ནི་ལུས་བསྒྱུར་ཏེ། ནོར་བུ་སྣ་

64-273b

ཚོགས་གཞན་ཡང་མི་དག་ལ་སྦྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་སླར་ཡང་ཁོང་དུ་ཞུགས་སོ། །བར་བར་ནི་མི་དག་སའི་འོག་ཏུ་ཁྲིད་དེ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བསྟན་ནས་རིན་པོ་ཆེ་ཟླ་འོད་འབར་བ་སྣང་སྟེ། ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་མ་མྱོང་བ་ཐོབ་བོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སྨན་དང་རྩྭ་སྣ་ཚོགས་མང་དུ་ཟ་སྟེ། ཁ་ཟས་བཟང་པོ་ནི་མི་ཟའོ། །བར་བར་ནི་ནས་འབྲུམ་བུ་གཅིག་དང་། གསོ་མ་འབྲུམ་བུ་གཅིག་ཟོས་ཀྱང་བདུད་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་ཕྱིར་ལུས་ཚོན་པོར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་སློང་ལ་སྐུར་པ་འདེབས། དགེ་འདུན་ལ་ཁ་ངན་ཟེར་ཡང་གཞན་དག་གིས་དཔྱས་སུ་བྱ་བར་མི་དོགས་སོ། །ཡུལ་ཁམས་གཞན་གྱི་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་དང་། ཕྱོགས་བཅུའི་འཕགས་པ་རྣམས་ལུས་སྦས་པ་ཡང་སྟོན་ཅིང་སྨྲའོ། །བར་བར་ནི་འགྲོགས་པའི་མིས་ཀྱང་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་མི་དག་མཐོང་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་རིའི་ཤིང་ཁྲོད་དང་ས་དང་ཡུལ་དང་མཁར་དང་། བཙོན་རའི་ཡི་དགས་རྣམས་རྒས་ཏེ་བདུད་དུ་གྱུར་པའོ། །བར་བར་ནི་གཡེམ་པ་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་འདུལ་བ་བཤིག །མི་དག་ཀྱང་གཡེམ་པ་སྤྱོད་དུ་བཙུད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་དེ་རྩྭ་དང་ཤིང་ཟ་ཞིང་གཅིག་ཏུ་མ་འཆད་པའི་ལས་དག་ཀྱང་བྱེད་དོ། །མི་དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལ་སྐྱོ་བ་དང་། ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་། མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས་རྫུ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ་ལ་ཡང་སེམས་སྲེད་དེ། ཡུན་རིང་དུ་སྦྱངས་ན་མཐུ་སྟོབས་འཐོབ་པར་འདོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་དེ། ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ནས། ངག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་

64-274a

མ་ཚོར་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །སྤྲུལ་འདོད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གི་ཐད་དུ་འོངས་ནས་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ། ཆོས་བཤད་ནས་མི་དག་གི་ལག་པས་མི་དེའི་འོད་འཛིན་དུ་བཅུག་སྟེ། འོད་དེས་ཆོས་ཉན་པ་སྡེ་བཞིའི་མགོའི་སྟེང་དུ་གཏོད་པ་དང་། ཆོས་ཉན་པ་དེ་དག་གི་མགོའི་སྟེང་དུ་འོད་ཁ་དོག་དུ་མར་འབར་ཡང་། ཚ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མེད། ཚིག་པ་ཡང་མེད་དོ། །བར་བར་ནི་ཆུའི་སྟེང་ན་ས་ལ་འགྲོ་བ་བཞིན་དུ་འགྲོའོ། །བར་བར་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་མི་གཡོ་བར་འདུག་གོ། །བར་བར་ནི་རིལ་བའི་ནང་དང་རྐྱལ་པའི་ནང་དུ་ཡང་འདུག་གོ། །བར་བར་ནི་རྩིག་པ་ལ་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་སྟེ། མཚོན་ཆ་དང་དམག་ལ་རང་དབང་ཐོབ་བོ། །བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། གོས་སྐྱ་བོ་ལུས་ལ་གྱོན་ནས། དགེ་སློང་དག་ཕྱག་འཚལ་དུ་འཇུག །བསམ་གཏན་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ནི་སྐུར་པ་འདེབས། དགེ་འདུན་ལ་ནི་ཁ་ངན་ཟེར། མི་དག་ལ་ཀླན་ཀ་ཚོལ་ཡང་གཞན་གྱིས་དཔྱས་སུ་བྱ་བར་མི་དོགས་ཏེ། ཚིག་ཏུ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་དབང་གི་གཏམ་དག་སྨྲའོ། །བར་བར་ནི་མི་དག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐོང་བར་སྟོན་ཏེ། དེ་ནི་ཡི་དགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་བདེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཡེམ་པ་སྤྱོད་པ་ལ་བསྟོད། ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་སྡིག་ཆེན་པོ་ཡང་མི་འཛེམ་སྟེ། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་ཆོས་གཏམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེའི་མིང་ནི་ནམ་མཁའ་དང་སའི་ལྷ་མཐུ་བོ་ཆེ་དང་། རིའི་ལྷ་དང་། མཚོའི་ལྷ་དང་། རླུང་གི་ལྷ་དང་། ཆུ་ཀླུང་གི་ལྷ་དང་། ས་རྡོའི་ལྷ་དང་། རྩྭ་དང་རྩི་དང་། ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷ་དང་། བསྐལ་པ་བརྩེགས་པའི་ལྷ་དང་། སེམས་སྒྱུར་བའི་ལྷ་དང་། སེམས་སྒྱུར་བའི་ཀླུ་འབྲུག་དང་། དྲང་སྲོང་ཚེ་རིངས་པོ་ཚེ་ཟད་ནས། ཡི་དགས་སུ་གྱུར་པ་དང་། དྲང་སྲོང་ཚེ་ཟད་པ་ལོ་གྲངས་ཀྱིས་འཆི་བ་ལ་ཐུག་པ་ལུས་མ་རྗེས་པ་དང་། གུད་ནས་ལྟས་ངན་གྱི་ཡི་དགས་རྣམས་དེའི་ཁོང་དུ་ཞུགས་ཏེ་རྒས་ཟིན་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་ཏེ་མི་དེ་ལ་གནོད་

64-274b

པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལས་སྐྱོ་བ་དང་། ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་ལུས་དང་བྲལ་བ་དང་། མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །དེ་བས་ན་ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་བྱུང་བ་ལས་ལོག་པར་འཇུག་པ་ལ་སྲེད་ཅིང་ཚོལ་ཏེ། ཡུན་རིང་དུ་སྦྱོང་ཞིང་སྟོང་པ་ཟབ་མོའི་རང་བཞིན་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་ལ་འདོད་ཅིང་ཚོལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་དེ། ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ཚིག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་མ་ཚོར་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པ་ལ་བདག་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འགོག་པ་སྲེད་པའི་ཐད་དུ་ཕྱིན་ནས་གདིང་བ་བཏིང་སྟེ། ཆོས་བཤད་ནས་འཁོར་མང་པོའི་ནང་དུ་བདག་གི་ལུས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཞིག་སྟོང་པར་གྱུར་ཏེ། འཁོར་གྱིས་མི་མཐོང་བར་བྱེད། ཡང་སྟོང་པའི་ནང་ནས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་བྱུང་སྟེ། འབྱུང་བ་དང་ནུབ་པར་བྱེད་པའི་དབང་ཐོབ་བོ། །བར་བར་ནི་ལུས་བཻ་དཱུརྱ་ལྟ་བུར་སྟོན། བར་བར་ནི་ལག་པ་ཐུར་དུ་དཔྱངས་ཏེ་ཙན་དན་གྱི་དྲི་འབྱིན། བར་བར་ནི་ཕྱི་ས་ཆེ་ཆུང་ཡང་ཁར་སྟུག་པོ་དང་འདྲའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་འདུལ་བ་ལ་ཡང་སྐུར་པ་འདེབས་ཤིང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ལ་བརྙས་ཤིང་ཚོད་འཛིན་ཏོ། །ཚིག་ཏུ་ནི་རྟག་པར་རྒྱུ་མེད་འབྲས་བུ་མེད་དོ། །ལན་ཅིག་ཤི་ནས་ཡུན་དུ་མེད་དེ། ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་དང་། འཕགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲའོ། །སྟོང་ཞིང་དག་པ་མ་ཐོབ་མོད་ཀྱི་ལྐོག་ན་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་ཅིང་གཡེམ་པ་སྤྱོད་དོ། །ཡང་སྟོང་པའི་སེམས་ཐོབ་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེའི་མིང་ནི་ཉི་ཟླ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་ལྷ་མ་ཡིན་སྒྲ་གཅན་དང་། གསེར་དང་། ཤེལ་

64-275a

དང་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་རྩྭ་དང་། གྱི་ལིང་དང་། རུ་སྦལ་དང་གཞན་ལོ་སྟོང་ཁྲི་ལོན་པའི་ཚེ་རིང་པོ་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཡུལ་ཁམས་སུ་སྐྱེ་ཤིང་འབྱུང་བ་རྒས་པ་དང་བདུད་དུ་གྱུར་ནས་མི་དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་མི་དེ་ལས་སྐྱོ་ཞིང་ཆོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། དེའི་ལུས་དང་བྲལ་བ་དང་། མཁན་པོ་དང་སློབ་མར་བཅས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཞིང་ཟབ་པར་ལོག་པའི་ཁྲིན་ལ་མ་ཐོགས་པར་བག་བྱེད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་བ་རྒྱས་པ་འབྱུང་བ་ལས་སེམས་ལ་ཚེ་རིང་པོར་སྲེད་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། ཡུན་རིང་དུ་ཚེ་རིང་བ་ཚོལ་ཞིང་སྲེད་དེ། ཕུང་པོའི་ཡན་ལག་བོར་ནས་ཅིག་ཅར་ཚེ་ལ་རང་དབང་གིས། ལུས་ཐོབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་གཟུགས་རྟག་པར་འགྱུར་དུ་རེའོ། །དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ན། ནམ་མཁའི་ལྷ་རྫུ་བས་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ཚིག་གིས་མདོ་སྡེ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། མི་དེས་བདུད་ཀྱིས་བསླུས་པར་མ་ཚོར་ནས་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཚེ་རིང་བར་འདོད་པའི་ཐད་དུ་ཕྱིན་ཏེ། གདིང་བ་བཏིང་ནས་ཆོས་འཆད་ཅིང་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ། ཁམས་གཞན་དུ་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོའོ། །བར་བར་ནི་དཔག་ཚད་ཁྲིའི་བར་དུ་ཕྱིན་ཏོ། །དབུགས་གང་ཙམ་གྱིས་སླར་འཁོར་ཏོ། །ཁམས་གཞན་ནས་ནོར་བླངས་ཏེ་ཁྱེར་ཞིང་འོང་ངོ་། །བར་བར་ནི་ཁྱིམ་གཅིག་ན་ལྷན་ཅིག་འདུག་པ་དག་ལ་ཡང་གོམ་པ་འགའ་ཙམ་ལ་ཡང་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩིག་དྲུང་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩིག་པའི་བར་དུ་མགྱོགས་པར་སོང་ཡང་ལོ་དུ་མར་ཡང་མི་ཕྱིན་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དག་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་དེ། ཡིད་ཆེས་ནས་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཚིག་ཏུ་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངའི་བུ་ཡིན། བདག་ལས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས།

64-275b

ངའི་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་། ང་ནི་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་མོད་ཀྱི། འདུས་བྱས་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེའི་མིང་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རང་དབང་ཅན་གྱི་ལྷའི་བདུད་ཡིན་ཏེ། རང་གི་གཉེན་བཤེས་ཀྱང་ལས་བྱེད་དུ་བཅུག་ནས། ཙ་མུན་ཆའི་ཡི་དགས་མོ་དང་། ཕྱོགས་བཞིའི་རྒྱལ་པོ་དང་། ཤ་ཟའི་བུ་དང་འདྲ་སྟེ། སུས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་མི་དག་གི་ཁུ་ཆུ་འཐུང་ངོ་། །བར་བར་ནི་སྟོན་པའི་མཁན་པོ་མེད་པ་རང་དགེ་བའི་སྤྱོད་པ་དག་གིས་མཐོང་བ་དང་། ང་ནི་རྡོ་རྗེ་འཆང་བ་ཡིན་ཏེ་ཁྱོད་ལ་ཚེ་རིང་བར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲའོ། །ཆེད་འགའ་ནི་བུད་མེད་བཟང་མོར་སྤྲུལ་ཏེ། གཡེམ་པ་རྒྱས་པར་སྤྱད་ནས་ལོ་མང་པོ་མ་ལོན་པར་གླན་པ་དང་མཆིན་པ་སྐམས་སོ། །རང་གཅིག་པུ་ཡང་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །མི་དག་དང་ཕྲད་དེ་གཏམ་བྱས་ནས་གླེན་པར་འགྱུར་བར་བྱེད། མིའི་སེམས་སྒྱུར་ཞིང་མི་དག་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་གིས་མ་ཚོར་ནས་རྒྱལ་པོའི་གྱོད་ལ་ཐོགས་སོ། །འཆི་བའི་ཚེ་དུས་ལ་མ་བབ་པར་སྐམས་ཏེ་འཆིའོ། །གློ་བུར་དུ་ཡང་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་འཁོར་བ་ལ་མ་འཇུག་པར་སྔར་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །འཁྲུལ་ཅིང་བསླུས་པར་མི་ཤེས་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །དགའ་བོ་བདུད་དེ་རྣམས་བཅུ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ངའི་གསུང་རབ་ལས་རབ་ཏུ་འབྱུང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་ལམ་སྒྲིབ་པའི་མིའི་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །རེས་འགའ་ནི་རང་མངོན་པར་སྟོན་པར་མི་དག་ལ་འདི་སྐད་དུ་སྨྲའོ། །ཡང་དག་པར་ཁྱབ་པར་ཤེས་པར་ཚོར་རོ། །གཡེམ་པ་སྤྱོད་པ་ལ་སྟོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཇིག་སྟེ། སྔར་ནི་མཁན་པོས་བསླུས་ཕྱིས་ནི་སློབ་མས་བསླུས་ཏེ། གཡེམ་པ་སྤྱོད་ཅིག་པར་གཅིག་གིས་གཅིག་འདོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ལྷ་མ་ཡིན་ཡིད་སྒྱུར་ཞིང་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་འཇུག་སྟེ། ཉེ་ན་ཚེ་རབས་དགུ། རིང་ན་ཚེ་རབས་བརྒྱའི་བར་དུ་དགེ་བ་སྤྱོད་ཅིང་། བདུད་ཀྱི་གཉེན་བཤེས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་བརྗེས་ནས་བདུད་

64-276a

ཀྱི་བྲན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ཁྱད་པར་ཤེས་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཁྱོད་ཟག་པ་ཟད་པ་ཐོབ་ཀྱང་ཞི་བའི་འགོག་པའི་ནང་དུ་མི་འཇུག་པར་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་མ་བཏབ་པར་ཕྱི་མའི་དུས་ངན་པའི་ཕྱི་མའི་ཚེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ། ཡང་དག་པར་དད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་གྲོལ་ཞིང་ཐར་བར་གྱིས་ཤིག །བདུད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པར་ཡང་དག་པར་ཤེས་ཤིང་ཐོབ་པར་གྱིས་ཤིག །ངས་ཁྱོད་སྐྱེ་ཤི་ལས་ཐར་ཅིང་གྲོལ་བར་བྱས་སོ། །ད་ཁྱེད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་བཙུན་པར་བྱོས་ཤིག་དང་། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་ལན་ལྡོན་པ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བོ་དེ་རྣམ་པ་བཅུ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྔ་ལྟས་ཡིན་ཏེ། འདི་ཀུན་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་བསྒོམ་པ་ནོར་བ་ལས་དེའི་ཕྱིར་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། ཕོ་ཐེག་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་བསླད་ནས་རང་གི་ཉམས་དྲོད་མ་ཟིན་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ཕྲད་ནས་འཁྲུལ་པར་རང་གིས་མ་ཤེས་ཏེ། བདག་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་བརྫུན་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཁྱེད་ལ་སོགས་པས་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ཕྱི་མའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། སེམས་ཅན་ནོ་ཅོག་ལ་ཁྱབ་པར་མན་ངག་གཞག་ཅིང་འདིའི་དོན་སྟོན་ཏོ། །ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་མི་རྙེད་པར་གཟུངས་སུ་ཟུང་ཤིག །གདམས་ཤིང་བསྲུང་ན་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་འགྲུབ་བོ།། །།

བམ་པོ་གཉིས་པ་སྟེ་ཐ་མ། དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པའི་མི་དེ་ལ་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་འདུ་ཤེས་རྟག་པར་སྙོམས་པར་འགོགས་ནས། སད་པ་དང་གཉིད་ལོག་པར་རྟག་ཏུ་གཅིག་སྟེ། ཚོར་བ་གསལ་བས་སྟོང་ཞིང་དང་ངོ་། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དང་བྲལ། སྤྲིན་སྟུག་པོ་ཆེན་པོ་དག་གིས་ཁེབས་པ་མེད་དེ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དུ་བལྟས་ན། ས་ཆེན་པོ་དང་། ཆུ་ཆེན་པོ་དང་། མི་དག་ཀྱང་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་འདུས་པར་སྣང་བཞིན་དུ་གཟུགས་བརྙན་

64-276b

འབྱུང་བ་ནའང་གོས་པ་མེད། ནུབ་པ་ན་ཡང་གྱུར་པ་མེད་དོ། །སྟོང་པའི་ལེན་པར་སྣང་བ་ལ་བརྟགས་ན། སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ཏེ། སྐྱེ་ཤིའི་རྩ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིག་ནས་བཙལ་དུ་མི་རྙེད་དེ། དང་པོ་དེ་ཁོ་ན་དང་རོ་གཅིག་གོ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་རིགས་བཅུ་གཉིས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་མ་རྟོགས་མོད་ཀྱི། ཡུན་རིང་དུ་བསྒོམས་ན་སོ་སོ་ན་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རྐྱང་དང་འདྲ་བར་ཁད་ཀྱིས་འདུལ་ལོ། །དེའི་མིང་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོས་བསྒྲིབས་པའོ། །དེ་ལྟར་དང་བ་ལས་རྙོགས་པ་དེ་བགས་ཀྱིས་དང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཞུགས་ཏེ། གཅིག་དང་ན་བག་ཆགས་མེད་དོ། །དཔེར་ན་ཆུ་རྙོག་པ་ཅན་ལས་དང་སྟེ་སངས་ན་དང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་ནས་མི་དེས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་སྙིགས་མ་ལས་འདས་པའོ། །དོན་དེ་ལ་བརྟགས་ན་ཟབ་ཅིང་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བོ་ཤེས་པར་བྱོས་ཤིག །ཡང་དག་པ་ཉིད་ཆུད་ཅིང་མཐོང་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇུག་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པ་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་བཞག་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་ལྷའི་བདུད་ཀྱང་སེམས་ཐག་ཆོད་དོ། །སྦྱངས་ཤིང་དང་བ་ཐོབ་ནས་རང་གི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཤེས་ཏེ། རིགས་དེའི་ནང་གི་ཟབ་ཅིང་དང་བ་དེ་བརྟགས་ན། ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་པའི་གཞི་རྒྱུ་བ་རྒྱས་པ་ལས་རྟོགས་པ་སྐྱེས་ནས་མི་དེ་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་ངོ་། །དེ་ལ་གཅིག་ནི་མི་དེས་རྩ་བའི་གཞིའི་རྒྱུ་མཐོང་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་རྩ་བ་བཤིག་པ་ཐོབ་ན། མིག་གི་རྩ་བ་བརྒྱད་བརྒྱའི་བསོད་ནམས་ཐོབ་སྟེ། བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཚུན་ཆད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཅི་ཡོད་པ་ལས་འཁོར་ཏེ། འདིར་ཤི་ནས་ཕ་རོལ་དུ་སྐྱེས་ཏེ། འཁོར་བ་དེ་ཉིད་དུ་སེམས་ཅན་འཁོར་བས་མཐོང་ངོ་། །བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཚུན་ཆད་ཀྱི་མི་སྣང་སྟེ། བལྟར་མེད་པས་དེ་ལྟ་བུར་ཤེས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་སོགས་པ་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ནས་རྒྱུ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར།

64-277a

ཡང་དག་པ་དམ་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏོ། །གཉིས་ནི་མི་དེས་ཕྱི་མའི་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་བལྟས་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་དེས་སྐྱེ་ཤིའི་རྩ་བ་མཐོང་སྟེ། མི་ནི་མིར་སྐྱེ་བར་ཤེས། བྱ་ནི་བྱར་སྐྱེ་བར་རིག །བྱ་རོག་ནི་ཡོངས་གནག །བཞད་ནི་ཡོངས་དཀར། ལྷ་དང་མི་ནི་ཡོངས་ཀྱིས་འགྲེང་། བྱོལ་སོང་ནི་ཡོངས་ཀྱིས་རྒུར་དཀར་པོ་ནི་བཀྲུས་ཏེ་གྱུར་པ་ཡིན། ནག་པོ་ནི་བཅོས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་བར་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ད་ལྟར་གྱི་དུས་འདི་མ་ཟད་ཀྱི་བར་དུ་དེ་བཞིན་ནོ། །ངས་ནི་ཡོད་ནས་བྱང་ཆུབ་མཐོང་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པ་ཡོད་དོ། །ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་རིང་ཅི་ཡོད་པའི་ནོར་རྫས་ཡོད་ནས་རྒྱུ་མེད་པའོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པ་ཁྱབ་པའི་ཤེས་པ་སྟོར་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་རོ། །དེའི་མིང་ནི་རྒྱུ་མེད་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་དང་པོའོ། །ཡང་དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་མི་དམིགས་པའི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་ན། བདུད་རྣམས་སེམས་ཐག་ཆོད་དོ། །རང་གི་རྒྱུ་བའི་རྩ་བའི་ཤེས་ཏེ། ཟབ་མོ་དང་བདེ་བ་ལ་བརྟགས་ན་རྟག་པར་རྒྱས་པའི་ནང་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཚོད་འཛིན་ཏེ། མི་དེ་ནི་རྟག་པར་ཁྱབ་པར་ལྟ་བ་བཞིའི་ནང་དུ་ལྟུང་ངོ་། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་དེས་སེམས་དང་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་གཉིས་ནང་ནས་རང་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་སྤྱོད་པའི་ཚེ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བསྐལ་པ་ཉི་ཁྲིའི་བར་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པའི་སྐྱེ་ཤིའི་འཁོར་བར་སྐྱེ་ཤི་ལ་འཁོར་ཏེ་གྱེས་ཤིང་སྟོར་མ་མྱོང་བས་དེ་ནི་རྟག་པ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས་པ་ནི་མི་དེས་ཁམས་བཞི་ལ་བལྟས་ནས་ཁམས་བཞི་རང་བཞིན་རྟག་པར་འདུག་སྟེ། སྤྱོད་ཅིང་སྦྱངས་པ་ལས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །བསྐལ་པ་བཞི་ཁྲིའི་བར་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་ཤི་ཇི་སྙེད་པ་ཀུན་རྟག་སྟེ། གྱེས་ཤིང་སྟོར་མ་མྱོང་སྟེ། དེ་ནི་རྟག་པ་སྙམ་མོ། །དེ་ལ་གསུམ་དུ་ནི་མི་དེས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཐམས་ཅད་ལ་བལྟས་ན། འཇུག་

64-277b

པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནང་ན་ཐོག་མ་ནས་གནས་མེད་དེ་རང་བཞིན་རྟག་པའི་ཕྱིར་སྤྱད་ཅིང་སྦྱངས་ན་གདོད་ཤེས་སོ། །བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་ཏེ། དེ་ཡེ་ནས་རྟག་པ་ལ་གནས་པས་གྱེས་ཤིང་སྟོར་བ་མ་མྱོང་སྟེ། དེ་ལྟར་རྟག་གོ་སྙམ་མོ། །དེ་ལ་བཞིན་ནི་མི་དེས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བ་ཟད་ནས་འཁོར་བའི་སྐྱེ་ཤི་མེད་དེ། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་འཁོར་བའི་རྒྱུ་བ་འགོག་པ་དང་འདུ་ཤེས་སེམས་ནི་ཡོངས་ནས་ཟད་པས་དེ་ནི་ཡང་མོས་མེད་དོ། །དེའི་དོན་གྱིས་ནང་ན་རང་གི་སྐྱེ་ཤི་མེད་པར་གྲུབ་སྟེ། རྟག་གོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་ཤེས་པའི་གྲལ་སྟོར་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ནི་འཁྲུལ་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་རྟག་པར་ཁྱབ་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གཉིས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་ན། བདུད་ཀྱི་ཐབས་ཀྱིས་མི་སླུས་སོ། །རང་གི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཤེས་ཏེ། ཟབ་མོ་དང་བ་དེ་ལས་བསྟན་ནས་རྟག་པར་བདག་དང་གཞན་དུ་རྟོག་པ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་ནང་ན་ལངས་ནས། ཁ་ཅིག་ནི་མི་རྟག །ཁ་ཅིག་ནི་རྟག་པར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་གཅིག་ནི་མི་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་མཐོང་བ་ལ་ཞིག་ཏུ་བལྟས་ན། ཕྱོགས་བཅུའི་ཁམས་སུ་ངས་རྟག་པར་ཁྱབ་སྟེ། ཡོད་ནས་མི་གཡོ་སྙམ་ནས་ང་ནི་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་ཅིང་སྨད་ལ་མི་གཡོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངའི་ནང་ནས་རང་སྐྱེ། རང་འཆི་སྟེ། ངའི་རང་བཞིན་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །ངའི་ནང་ནས་སྐྱེ་ཞིང་འཆི་བ་དེ་ནི་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་སྙམ་མོ། །དེ་ལ་གཉིས་པ་ནི་མི་དེ་སེམས་ཅན་ལ་མི་ལྟ་བར་ཕྱོགས་བཅུའི་ཁམས་ལ་ཁྱབ་པར་བལྟས་ན། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་བསྐལ་པས་འཇིག་པའི་གནས་སུ་མཐོང་སྟེ། ད་ནི་ཡོང་ནས་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྐབས་མ་ཞིག་པ་དེ་ནི་ཡེ་ནས་རྟག་པ་སྙམ་མོ། །གསུམ་པ་ནི་མི་དེས་སེམས་ཅན་ལ་བལྟས་ན་ང་དང་ཞིང་ཕྲ་བ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང་འདྲ་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུའི་ཁམས་ནས་འཁོར་ཞིང་རང་

64-278a

བཞིན་ལ་འགྱུར་བ་མེད་དེ། ལུས་དེ་ཡང་སྐྱེ་ཡང་འཆི་སྟེ། མི་ཞིག་པས་ངའི་རང་བཞིན་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་ཤི་ཐམས་ཅད་ནི་ང་ལས་བྱུང་ཞིང་རྒྱུ་སྟེ། རང་བཞིན་རྟག་པ་སྙམ་མོ། །དེ་ལ་བཞིན་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཟད་པར་ཤེས། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་རྒྱུ་བར་མཐོང་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་རྟག་པར་རྒྱུ་སྟེ། རྟག་པར་གནས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་དང་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ནི་བཀག་ཅིང་ཟད་དེ། དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོག་སྟེ། རྣམ་པ་ཁ་ཅིག་ནི་མི་རྟག་པ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ནང་དུ་ལྷུང་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནོར་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་རྟག་པར་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གསུམ་པའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་ན་བདུད་རྣམས་སེམས་ཐག་ཆད་དོ། །རང་གིས་སའི་ནང་ནས་རྟོག་ཅིང་དམིགས་པ་སྐྱེས་ནས་མི་དེ་མཐའ་བཞིར་ལྷུང་ངོ་། །དེ་ལས་དང་པོ་ནི་མི་དེས་སྐྱེ་བའི་རྩ་བ་ལ་སེམས་ཆགས་ནས། རྒྱུ་བའི་སྤྱོད་པ་མ་ཆད་དེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ནི་མཐའ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ནི་མཐའ་དང་བྲལ་བར་སེམས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་མི་དེས་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་བར་དུ་བརྟགས་ན་དེ་ཕན་ཆད་ནི་སེམས་ཅན་དག་གིས་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཤེས་པའི་གནས་མེད་དེ། དེ་ནི་མཐའ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཡོད་པའི་གནས་ནི་མཐའ་ཡོད་པ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གསུམ་པ་ནི་མི་དེས་ང་ནི་ཁྱབ་པོ་བར་ཤེས་ཏེ། མཐའ་དེ་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཐོས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་ངའི་ནང་ནས་སྣང་ངོ་། །སེམས་ཅན་དག་གི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ནི་ངས་ཀྱང་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་དེའི་ཕྱིར་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་མ་ཐོབ་ནས་མཐའ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཀྱང་ཡོད་པ་སྙམ་མོ། །བཞི་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་རྗེས་བཅད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལུས་གཅིག་གི་ནང་ནས་ཕྱེད་ནི་སྐྱེ། ཕྱེད་ནི་འཆིའོ་སྙམ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ནང་ན་ཕྱེད་ནི་མཐའ་ཡོད། ཕྱེད་ནི་མཐའ་དེ་དང་བྲལ་བར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་མཐའ་ཡོད་པ་དང་།

64-278b

མཐའ་མེད་པར་ལྟ་བའི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏེ། དེའི་མིང་ནི་མཐའ་ཡོད་པར་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་བཞི་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་ན་བདུད་རྣམས་སེམས་ཐག་ཆོད་དོ། །སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཟད་དེ། ཟབ་མོ་དང་བདེ་བ་ལ་བརྟགས་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྟག་པར་འཁྲུལ་པའི་གཞི་རྒྱུ་བ་མ་ཟད་པས་རྟོག་པ་སྐྱེས་ཏེ། མི་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་པའི་མི་སྐྱེ་བའི་ཁྱབ་པར་འཁྲུལ་པའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་མི་བདེན་པའོ། །དེ་ལ་གཅིག་ནི་མི་དེས་སེམས་ལྡང་དུབ་ཀྱི་རྩ་བ་ལ་བརྟགས་ན། སེམས་ནི་རྒྱུན་དུ་རྒྱུ་བར་མཐོང་སྟེ། དེ་ནི་འགྱུར་བ་གཅིག་གིས་གཅིག་བསགས་པ་ནི་རྟག་པ་སྙམ་སྟེ། སེམས་ཡོད་པར་མཐོང་བ་ནི་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ། མཐོང་བ་ཉིད་མི་མཐོང་བ་དེ་ནི་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་གཅིག་གིས་བསགས་པ་རྒྱུ་དེའི་གནས་མི་མཐོང་བ་ནི་རང་བཞིན་མ་ཆད་པའི་གནས་ཏེ། དེ་ནི་འཕེལ་བའོ། །ཡང་དག་པ་ཐུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཐུབ་པའི་ནང་ནས་འབྲེལ་བ་ནི་འགོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ཡོད་པའོ། །སོ་སོར་འཆི་བ་དེ་ནི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྤྱིའི་དོན་ལ་བལྟས་ན་སྤྱོད་པ་ཐ་དད་པར་མཐོང་ངོ་། །ཆོས་འདོད་པའི་མི་དག་འོངས་ཏེ་དོན་དྲིས་ན། ལན་དུ་དང་ནི་སྐྱེ་ཡང་སྐྱེ། འགག་ཀྱང་འགག །ཡོད་ཀྱང་ཡོད། མེད་ཀྱང་མེད་དོ། །འཕེལ་ཡང་འཕེལ་ལ། འབྲི་ཡང་འབྲིའོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འཁྲུལ་པར་སྨྲ་སྟེ། མི་གཞན་གྱི་ཚིག་གི་དོན་སྟོར་བར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི་མི་དེས་ཡང་དག་པར་སེམས་ལ་བརྟགས་ན་བར་བར་ནི་མེད་པའི་གནས་མེད་པར་རིག་སྟེ། མི་དག་གིས་ཆོས་དྲིས་ན་ཅི་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་ཚིག་གཅིག་པུས་ལན་ལྡོན་ཏེ། མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་མི་སྨྲའོ། །གསུམ་པ་ནི་མི་དེས་ཡང་དག་པར་སེམས་ལ་བརྟགས་ན། སེམས་དེ་སོ་སོར་ཡོད་པའི་གནས་ན་ཡོད་པར་རིག་སྟེ། ཆོས་འདྲི་བའི་མི་དག་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཚིག་གཅིག་པུས་ལན་ལྡོན་ཏེ། དེ་ལ་མ་གཏོགས་པའི་ཚིག་གཞན་མི་སྨྲའོ། །བཞི་པ་ནི་མི་དེས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉི་གར་མཐོང་

64-279a

སྟེ། རྣམ་པ་གཉི་གར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རང་གི་སེམས་འཁྲུག་གོ། །ཆོས་འདྲི་བའི་མི་དག་ལ་ཡང་ཡོད་ཀྱང་ཡོད། མེད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་ལན་ལྡོན་ཏེ། ཡོད་པའི་ནང་ན་ཡང་མེད་པའོ། །མེད་པའི་ནང་ན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནས། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་གཞན་གྱི་སེམས་དཀྲུགས་ཏེ་དྲི་བའི་སྐབས་ཀྱང་མེད་ནས། ད་དུང་དེ་ལ་སྟོར་ཞིང་མེད་དོ་ཞེས་དཔྱོད་པའི་འཁྲུག་པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་པའི་རང་བཞིན་མི་འཆི་བའི་ཁྱབ་པར་འཇུག་པའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་མི་བདེན་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ལྔ་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བར་ཆད་མེད་ན་བདུད་རྣམས་སེམས་ཐག་ཆད་དོ། །ཟབ་མོ་དང་བདེ་བ་ལ་བརྟགས་ན། སྐྱེ་བ་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཟད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་རྟག་པར་འཁྲུགས་པའི་གཞི་རྒྱུ་བ་མ་ཟད་པས་རྟོག་པ་སྐྱེས་སོ། །མི་དེ་ནི་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གསུམ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། འཁྲུལ་ནས་གཟུགས་ནི་ང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རེ་འགའ་ནི་ངས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་མཐོང་སྟེ། ང་ནི་གཟུགས་ཡོད་དོ་ཞེས་སོ། །བར་འགའ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་རྐྱེན་རྣམས་ངའི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་ཞེས་སོ། །ཆེད་འགའ་ནི་གཟུགས་ནི་ང་དབང་ཞེས་ཟེར་རོ། །བར་བར་ནི་ངའི་འདུ་བྱེད་དང་འབྲེལ་ཏེ། ང་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ནང་ན་འདུག་པར་རྟོག་ཅིང་། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ང་གཟུགས་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བ་བཅུ་དྲུག་ལ་གཟུགས་ཡོད་པར་རྟོག་གོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ལ་རྟོག་སྟེ། ཡུན་རིང་པོའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཡུན་རིང་པོའི་རང་བཞིན་གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་མ་ཆགས་སོ་ཞེས་སོ། །ཡང་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་ཅིང་སྨྲ་སྟེ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཡོད་དོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གཞུང་འཛུགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་དྲུག་པའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་པས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་རྩེ་

64-279b

གཅིག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་ན་བདུད་ཀྱི་སེམས་ཐག་ཆད་དོ། །སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཟད་དེ། ཟབ་མོ་དང་བདེ་བ་ལ་བརྟགས་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྟག་པར་འཁྲུགས་པའི་གཞི་ལ་རྒྱུ་མ་ཟད་དེ། རྟོག་པ་སྐྱེས་ནས། མི་དེ་ནི་གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་སྔ་མ་སེལ་ཅིང་། འགོག་པ་ལས་རྟོག་པ་སྐྱེས་ཏེ། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་འདུ་ཤེས་མེད་དོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་སྐྱེས་ནས་གཟུགས་ནི་མེད་པར་མཐོང་སྟེ། ཁ་དོག་ནི་རྒྱུ་མེད་པར་རྟོག་གོ། །བརྟགས་ན་འདུ་ཤེས་བཀག་སྟེ། སེམས་ཅན་སེམས་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་ཚོར་བ་བཀག་པ་ཤེས་ན་ཕྱི་མའི་འབྲེལ་པ་མེད་དེ། ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་ཞི་ཞིང་བྲལ་ལོ། །སྐྱེ་བ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཚོར་བའི་འདུ་ཤེས་མེད་དེ། རྩྭ་ཤིང་དང་འདྲའོ། །འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་བར་བཅད་དེ་ཐོབ་པ་མེད་ན། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ལྟ་ག་ལ་འོང་ཞེས་བརྟགས་ན་དེ་ལྟ་བུའི་མིར་བས་ན་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་མེད་དེ། འདི་འདྲ་བའི་འཁོར་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་པའི་བརྒྱད་ནི་ཡོད་སྙམ་མོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པའོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུར་དམིགས་ན། མི་ཡོངས་ཀྱི་ནོར་ཟད་ཀྱི། ཡེ་ནས་ཆད་ཅིང་ཐོགས་པའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཡང་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་མེད་དོ་ཞེས་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་ལྔ་ཕུང་གི་ནང་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་མེད་དོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གཞུང་འཛུགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་བདུན་པའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་ན་བདུད་ཀྱི་སེམས་ཐག་ཆད་དོ། །སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཟད་དོ། །ཟབ་མོ་དང་བདེ་བ་ལ་བརྟགས་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྟག་པར་འཁྲུགས་པའི་གཞི་རྒྱུ་བ་མ་ཟད་པས་རྟོག་པ་སྐྱེས་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ནང་ནས་མི་དེས་ནི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འགོག་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ཀའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་གིས་གཅིག་བཤིག་སྟེ། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་མེད་དོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །ཡང་གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ནང་ནས་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མཐོང་སྟེ། འདུ་བྱེད་

64-280a

འགྱུར་བ་དང་། རྒྱུ་བ་མེད་པས་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་རྟོག་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་ཕུང་པོ་ཁམས་ཀྱི་ནད་དང་བ་ལ་བརྟགས་ན། བརྒྱད་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་མེད་དེ། འགོག་པའི་རྐྱེན་གཅིག་ཐོབ་པར་ཟད་དེ། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་སྨྲའོ། །ཡང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ལྡང་དུབ་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པར་སེམས་བསྐྱེད་དེ། རིག་པའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཁྲུལ་ཅིང་ནོར་ཏེ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཀུན་མེད་དེ། ཕྱིས་མོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ལམ་དང་མི་འཐུན་པས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཕྱི་མའི་རབས་ཀུན་མེད་དོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གཞུང་འཛུགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་བརྒྱད་པའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་དྲང་པོ་མི་གཡོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་ཏེ། བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་ཐོད་པ་ལས། སྐྱེ་བའི་ཕོ་མོ་ལ་བརྟགས་ན་ཐ་མ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་སྙམ་ནས་དེ་ལ་ནོར་བའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་ཆད་པར་ལྟ་བར་གྱུར་ཏོ། །ལུས་འགགས་པའི་འོག་ཏུ་འདོད་པ་ཡང་འགོག །སྡུག་བསྔལ་ཡང་འགོག །ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་ཡང་འགོག །ཤིན་ཏུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱང་འགོག །ཡན་མན་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ན། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཅང་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་འཆོལ་ཏེ། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཆད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་དགུ་པའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་ན་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་དེ། སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཟད་དེ། ཟབ་མོ་དག་པ་དེ་ལ་བརྟགས་ན། ཉོན་མོངས་པ་རྟག་པར་འཁྲུགས་པའི་གཞི་ལས་རྒྱུ་བ་མ་ཟད་དེ། ཡང་ཕྱི་མ་ཡོད་པར་དམིགས་པའི་རྟོག་པ་སྐྱེས་ནས་མི་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམ་ལྔའི་ནང་དུ་ལྟུང་ངོ་། །ཆེད་འགའ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་དང་པོ་འཁོར་བ་ལ་

64-280b

བརྟེན་ཏེ་བརྟགས་ནས་མཐོང་ཞིང་རྒྱས་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སྲེད་དོ། །རེས་འགའ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་རང་བཞིན་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་ལོ་སྙམ་མོ། །ཆེད་འགའ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་མེད་དོ་སྙམ་མོ། །དེ་རེས་འགའ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་རང་བཞིན་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་ལོ་སྙམ་མོ། །ཆེད་འགའ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་མེད་དོ་སྙམ་མོ། །རེས་འགའ་ནི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་བདེའོ་སྙམ་མོ། །བར་བར་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་གཉིས་ཀ་ལ་འགགས་ཏེ། འཁོར་བ་ལ་སྐྱེ་ཤི་རང་བཞིན་གྱིས་ལེན་པ་མེད་དོ་ཞེས་འཁྲུལ་ཏེ། ཟག་པ་ཅན་གྱི་གནས་རྣམས་ལ་བྱ་བ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གནས་དེ་ལྔའི་དགའ་ཞིང་བདེ་བ་ལ་རྒྱལ་བའི་རིགས་གཙང་མའོ་སྙམ་དུ་ཡང་སེམས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་སེམས་ལྔ་ལ་ཡུན་དུ་རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་ཡང་རྟོག་པའི་ཕྱིར། གནས་དེ་ལྔ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ནང་དུ་ལྷུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ནོར་ཏོ། །དེའི་མིང་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་གནས་ལྔ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་གཞུང་འཛུགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་བཅུ་པའོ། །དགའ་བོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་བཅུ་ནི་ལོག་པར་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ཀུན་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་བསྒོམ་པ་ནོར་པ་ལས་དེའི་ཕྱིར་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། ཕོ་ཐེག་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་བསླད་པས་རང་གི་ཉམས་དྲོད་མ་ཟིན་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ཕྲད་ནས་འཁྲུལ་པར་རང་གིས་མ་ཤེས་ཏེ། བདག་འཕགས་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་བརྫུན་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཁྱོད་ལ་སོགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ཁྱེར་ལ། ང་འདས་པའི་ཕྱི་ན་ཕྱི་མའི་དུས་ཀྱི་ཚེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་མན་ངག་གཞག་ཅིང་འདིའི་དོན་སྟོན་ཏེ་ཚོར་བར་གྱིས་ཤིག །རང་ལས་ཟབ་མོའི་ཕུང་པོའི་བདུད་མ་ལངས་པར་གཟུངས་སུ་ཟུང་ལ་སྐྱབས་བགྱིས་ཏེ་སྲུངས་ལ་ལོག་པར་མཐོང་བ་ལ་སོལ་ཏེ།

64-281a

སྦྱོངས་ལ་བདག་གི་ལུས་དང་སེམས་ལ་སྟོན་ཏེ། དབེན་པའི་དོན་དབྱེ་ཞིང་ཤེས་པར་གྱིས་ལ། བླ་མའི་ལམ་ལས་ལོག་པའི་ལམ་དུ་མ་འགྲོ་ཤིག །ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱི་ཐོབ་པ་ལ་གྲུབ་ཅིང་ཆོག་གོ་སྙམ་པའི་སེམས་མ་སྐྱེད་ཅིག །ཚོར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་ཡང་དག་པ་ཐོང་ཤིག །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པ་ལས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་ན། འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་ཟབ་མོ་དང་བ་ལས་འཁྲུགས་ཤིང་གཡོ་དཔྱོད་པ་དང་ཕྲ་བ་བརྟན་པ་འབྲེལ་པ། གང་ཟག་གི་རྩ་བ་ཡུད་ཙམ་ལས་འབྱོར་ཅིང་འབྲེལ་པ་ལ་བསླངས་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཟབ་མོའི་རྩ་བ་མངོན་རྟགས་ཆད་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་རྨད་པ་ཆེན་པོ་ཚོར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དཔེར་ན་བྱ་གག་དུས་ལ་བབ་ན་ཤར་ཕྱོགས་སུ་བརྟགས་ནས་སྐྱ་རེངས་ཤར་བར་རིག་སྟེ་སྐད་འབྱིན་ཏོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་སྟོང་ཞིང་དང་བ་ལས་ཟབ་ཅིང་ལུད་པ་མེད་པའི་ནང་ནས་དང་བ་གསལ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པའི་འདུག་པའི་གནས་མེད་འཇུག་པ་མེད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་རིགས་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་ཟབ་མོ་ལས་ཐར་ཏེ། ཚེ་ལེན་པའི་དབང་མེད་དོ་ཞེས་དེ་ལ་བརྟགས་པ་ལས་འཛིན་པའི་གཞི་རིགས་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་བཅུའི་ཁམས་སུ་འབྱོར་པ་ཐོབ་ཟིན་ཏེ། དང་བའི་གཟུགས་མ་ནུབ་པས་ཟབ་མོའི་ལྡང་བ་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་མིང་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོས་བསྒྲིབས་པའོ། །འབྱོར་པ་ཐོབ་པའི་ནང་ནས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཚོགས་བསྡུས་ཏེ། སྦྱོར་ཞིང་ཕྱེ་བ་དེ་སྦྱངས་ཏེ་གྲུབ་ནས་བྱང་བ་དེ། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཀྱང་འཁྲུལ་ཞིང་བསྣོར་དུ་རུང་སྟེ། ཡོངས་སུ་དག་པས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལུས་དང་སེམས་སུ་གཏོགས་པའི་རྣམས་ཀྱང་བཻ་དཱུརྱའི་ཕྱི་ནང་ཐལ་བ་བཞིན་སྣང་སྟེ། དེའི་མིང་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཟད་དེ། མི་དེ་ནི་ཚེ་སྙིགས་མ་ལས་འདས་པའོ། །དོན་དེ་ལ་བརྟགས་ན། གཟུགས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཡིན་པའི་གཞི་སྒྱུ་མའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་

64-281b

ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས། བདག་གི་ལུས་ཀྱི་རྩ་བ་སྦྱོར་ཞིང་ཕྱེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་རིགས་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པར་ཚོར་ཞིང་ཤེས་ནས་འཁྲུལ་པར་འཕར་ཏེ་རྒྱས་པའི་བཞིན་འཇུག་ནུས་སོ། །དེ་ལ་སྒྱུ་མའི་གནས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞུང་བཙུགས་ནས་རྒྱལ་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །མི་དེ་ནི་རྒྱུའི་གནས་ཀྱི་རྒྱུ་འཛིན་པའི་ས་ཕྱི་ཀ་ལའི་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། ཡང་དག་པར་མུན་གནག་གི་སྐྱབས་ཀྱིས་གནས་གྲུབ་པའི་སྟེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་སེམས་ཐོབ་པར་གཞུང་འཛུགས་པའི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་དང་པོ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས་བདག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་སྐྱབས་སུ་བཟུང་ནས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་རིགས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ངའི་ལུས་ཀྱི་ནང་ནས་འབབ་ཅིང་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་རྒྱལ་རིགས་གྲོལ་ལོ་སྙམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །མི་དེ་ནི་མི་ནུས་པ་ལ་ནུས་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་གི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། མཐའ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བའི་ལུས་འབྱུང་བའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་པོ་དེའི་མིང་ནི་གཞུང་འཛུགས་པའི་ནུས་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་གཉིས་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་ངས་ཁྱབ་པར་རྒྱས་པའི་ང་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་ལྷའི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས། བདག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་སྐྱབས་སུ་གཟུང་ནས་ཐེ་ཙོམ་སྐྱེས་ནས་བདག་གི་ལུས་དང་སེམས་ལས་ཕྱོགས་

64-282a

བཅུའི་ནམ་མཁའ་བབ་ཅིང་བྱུང་སྟེ་སྐྱེས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་བབ་པའི་རྒྱུན་ལས་བྱུང་སྟེ། ལུས་ནི་ཡང་དག་པར་རྟག་པ་ཡིན་པས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་དོ་སྙམ་པའི་སེམས་ཀྱང་སྐྱེས་སོ། །སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ནི་རྟག་པར་ཡང་རྟག་སྟེ། མི་སྐྱེ་བ་འཁྲུལ་ཅིང་སྐྱེ་བ་འཁྲུལ་ནས་བྱིང་བ་ལ་དེ་དེ་བར་གནས་ཏེ། རྒྱལ་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་པའི་རྟོག་པ་སྐྱེས་སོ། །མི་དེ་ནི་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་གཞུང་འཛིན་པའི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། རང་དབང་གི་ལྷའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་རྟོགས་པ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་རྒྱུའི་གནས་ལ་སེམས་ཀྱི་གཞུང་འཛུགས་པ་གསུམ་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་ལོག་པར་རྒྱས་པའི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བའི་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པར་ཤེས་པའི་ནང་ནས་ཤེས་པ་ཁྱབ་པར་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་རྒྱུའི་གཞུང་འཛུགས་ཏེ། ཕྱོགས་བཅུའི་རྩྭ་ཤིང་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ཅན་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། རྒྱས་པར་ན་མི་དང་མི་འདྲ་བ་མེད་དོ། །རྩྭ་ཤིང་ནི་མིར་འགྱུར། མི་དེ་དག་ཤི་ན་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་རྩྭ་ཤིང་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །མི་དེ་ནི་ཤེས་པ་དང་མི་ཤེས་པའི་མཐར་འཛིན་པ། པ་ཏ་ས་འདིའི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་འདིའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་ཁྱབ་པར་ཤེས་པར་རྟོག་པའི་སེམས་བརྫུན་ཞིང་སྟོང་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་བཞི་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་རིང་དུ་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་ལོག་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས། དེ་དང་ཞིང་གསལ་

64-282b

བའི་ནང་ནས་རྩ་བ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱི་བཞིན་འབྲངས་ནས་རྫུ་འཕྲུལ་རྒྱས་པའི་འོད་སྣང་བ་ཚོལ་བ་ལ་ཞུགས་ཏེ། དགའ་བའི་ཆུ་ནི་གཙང་ཞིང་དང་། སྲིད་པའི་རླུང་ནི་ཁྱབ་པར་ལངས་པས་ལྟ་བའི་དྲི་མ་གྲུབ་སྟེ། སོ་སོར་དོན་བསྒྲུབས་པའི་དྲི་མའི་ཚོགས་དེས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་གཞིའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རྟག་པར་ཤེས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བའི་གཞུང་འཛུགས་པའི་མི་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བར་འཛིན་པའི་འོད་སྲུང་དང་། བྲམ་ཟེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནང་དུ་ལྷུང་སྟེ། མེ་དང་ཆུ་ལྷ་རྗེད་དེ་སྐྱེ་ཤི་ལས་ཐར་བར་ཚོལ་བའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་བརྗེད་པར་སྣང་བར་ཚོལ་བ་ལ་ཞུགས་ཏེ། དགའ་བའི་ཆུ་ནི་གཙང་ཞིང་དང་། སྲེད་པའི་རླུང་ནི་ཁྱབ་པར་ལངས་པས་ལྟ་བའི་དྲི་མ་གྲུབ་སྟེ། སོ་སོར་དོན་བསྒྲུབས་པ་དྲི་མའི་ཚོགས་དེས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞིའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རྟག་པར་ཤེས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བའི་གཞུང་འཛུགས་པའི་མི་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བར་འཛིན་པའི་འོད་སྲུང་དང་། བྲམ་ཟེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནང་དུ་ལྷུང་སྟེ། མེ་དང་ཆུ་ལྷ་རྗེད་དེ་སྐྱེ་ཤི་ལས་ཐར་བར་ཚོལ་བའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་རྗེད་པ་རྟོགས་པའི་སེམས་འཁྲུགས་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་གཞུང་། འཛུགས་པའི་རྒྱུ་ཚོལ་བའི་འཁྲུལ་པར་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་ལྔ་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས་དེ་རྒྱས་ཤིང་བསལ་བའི་ནང་ནས་བརྫུས་པའི་ཆོས་ནི་སྟོང་པ་སྟེ། མ་ཡིན་པར་འགོག་ཡོད་ནས་འགོག་པའི་སྐྱབས་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་ལས་རྒྱས་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་དུ་རྟོག་སྟེ། མིང་ནི་གཟུགས་མེད་པའི་སྟོང་པའི་སྐྱབས་དང་སྐྱབས་མ་ཡིན་པའི་འཛིན་པའི་ལྷའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་

64-283a

ནི་ནོར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་སྟོང་པ་རྒྱས་པའི་སེམས་མེད་པ། སྟོང་པར་འགོག་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་དྲུག་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་ཆད་པར་འགོག་པའི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས། རྟག་པའི་ནང་དུ་བདག་གི་ལུས་རྟག་པར་གནས་ཏེ། དང་བ་གསལ་བ་དང་འཐུན་ཞིང་རིང་དུ་མི་གཡོ་བས་རྒྱལ་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་པ་སྐྱེས་སོ། །མི་དེ་ནི་འདོད་ཆགས་མ་ཡིན་པར་འདོད་ཆགས་པར་འཛིན་པས་ནང་དུ་ལྷུང་སྟེ། ཚེ་རིང་པོ་ཚོལ་བའི་ཨི་སི་པ་རའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་ཚེའི་གཞི་ལ་ཆགས་པར་འཛིན་ཅིང་གཞུང་འཛུགས་པ་སྲན་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་སྒྱུ་སྡུད་པ། ཡུན་རིང་པོར་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་བདུན་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་རིང་དུ་སོང་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་སྒྱུ་མར་འགྱངས་པའི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བར་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས། བརྟགས་ན་ཚེ་དང་དབང་དུ་འགྱུར་བར་གྱུར་ནས་དྲི་མའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་ཞིང་ཟད་ཀྱིས་དོགས་ཏེ་སྔར་བཞག་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་པད་མའི་གཞལ་མེད་ཁང་རྒྱས་པར་སྤྲུལ་ཏེ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དག་མང་པོར་སྤྲུལ་ནས་སེམས་རང་ཉམ་དུ་བཏང་སྟེ། རྒྱལ་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་པ་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནི་ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པའི་ནང་དུ་ལྷུང་སྟེ། ཙྪ་སྟི་ཀ་ལའི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་ལོག་སྲེད་ཀྱི་རྒྱུ་བསྐྱེད་ཅིང་དྲི་མ་རྒྱས་པར་གཞུང་འཛུགས་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་བརྒྱད་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་

64-283b

རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་ལྷའི་བདུད་ཀྱི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོག་པའི་ནང་ནས་དང་བདམ་པ་མ་རྒྱས་པས། ཚེ་སྣང་བའི་ནང་ནས་དང་བའི་དྲི་མ་ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་བྱེ་བྲག་འབྱེད། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རེ་བ་བསྒྲུབས་པས་མངོན་རྟགས་ཚོལ་ཏེ། ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལམ་ལས་ལོག་ནས། དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ནི་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་བ་ནི་སྤངས། འགོག་པ་ནི་མངོན་དུ་བྱས། ལམ་ནི་བསྒོམས་ཏེ། འགོག་པ་ལ་གནས་པས་ཡང་གོང་དུ་མི་འཕར་ཏེ། རྒྱལ་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་པ་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནི་ངེས་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྷུང་སྟེ། ཐོས་པ་ཉུང་བས་ང་རྒྱལ་སྐྱེས་པའི་དགེ་སློང་གི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་དང་བ་རྒྱས་པའི་སེམས་ཀྱིས་མངོན་རྟགས་ཚོལ་ཏེ། ཞི་བ་འདུས་པའི་འབྲས་བུ་དགུ་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་བསྲིངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ནས་ལོག་ནས་སྟོང་པས་བཅིངས་པའི་རྒྱུ་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགོག་པས། སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལས་ཞི་བར་འགོགས་པའི་ནང་ནས་དང་བ་དམ་པ་མ་རྒྱས་པས། རྒྱས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཚོར་བ་གསལ་བ་ཟབ་མོ་དམ་པར་སྦྱངས་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་བར་སེམས་ཤིང་། གོང་དུ་མི་འཕར་ཏེ་རྒྱལ་ཞིང་གྲོལ་ལོ་སྙམ་པ་སྐྱེས་སོ། །མི་དེ་ནི་རིགས་ངེས་པའི་རང་སངས་རྒྱས་སུ་ལྟུང་སྟེ། སེམས་མི་ལྡོག་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནོར། ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་སྟོར་ཅིང་ནུབ་བོ། །དེའི་མིང་ནི་རྒྱས་པ་ཚོར་བ་ཏིང་ངེར་གསལ་བའི་མི་གཡོ་བའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་བཅུ་པ་སྟེ། ཁྱབ་ཅིང་རྒྱས་པ་ལས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་རིང་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཁར་ལས་ལོག་ནས་སྐྱབས་མི་བྱེད་པའི་རྒྱས་པར་གསལ་བའི་ས་བོན་ལས་དེའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །དགའ་བོ་ཏིང་

64-284a

ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་བཅུ་ནི་བར་མ་དོར་སྨྱོ་བ་ལ་རྟེན་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། བར་བར་ནི་མ་གྲུབ་པ་ལ་ཆོག་ཅིང་ཆུད་དོ་སྙམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །འདི་ཀུན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཡིན་ཏེ། བསྒོམ་པ་ནོར་བ་ལས་ས་འདིར་སྐྱེས་སོ། །ཕོ་ཐེག་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་བསླད་པས་རང་གི་ཉམས་དྲོད་མ་ཟིན་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ཕྲད་ནས་རང་རང་གི་སྔོན་གྱི་སེམས་འཁྲུལ་བའི་བག་ཆགས་ལ་སྲེད་དེ། བདག་གི་ཡུན་རིང་པོའི་གནས་ཀྱིས་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བཅིང་བ་རྫོགས་ས་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། དེ་ནི་བརྫུན་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །ལོག་པར་ལྟ་བའི་བདུད་དང་། མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལས་ཟད་ནས་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་སུ་ཡང་འཕེལ་ཞིང་འབོགས་པར་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །ཁྱེད་སེམས་གཅིག་ཏུ་གྱིས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལམ་སྒྲུབས་ཤིག །ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ཁྱེར་ལ་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱི་ན་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་སྤེལ་ཏེ། འདིའི་དོན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་པར་ཤེས་ཤིང་རིག་པ་བགྱིས་ཏེ། ལྟ་བའི་བདུད་ལ་རང་བྱིང་བར་མ་བྱེད་ཅིག །སྙིང་རྗེས་སྲུངས་ཤིག །སྐྱབས་གྱིས་ཏེ་ལོག་པའི་རྐྱེན་སོལ་ལ་ཞི་བར་གྱིས་ཤིག །བགེགས་ཀྱི་ལམ་དང་། ལོག་འདྲེན་གྱི་ལམ་དུ་མ་ནོར་བར་ལུས་དང་སེམས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་དང་། གཟིགས་པའི་ལམ་གྱི་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ། ཐོག་མ་དང་ཐ་མའི་བར་དུ་གྲུབ་པར་བྱོས་ཤིག །སྔ་མ་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་བསྐལ་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྡུལ་ཕྲ་མོ་སྙེད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་བཞིན་དུ་མཛད་དེ། ཐེག་པ་འདིས་སེམས་གྲོལ་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་བསྒྲུབས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཟད་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པར་སྤྱད་པའི་ནང་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་རྡོ་རྗེ་སྒོམ་པོའི་གསལ་བ་རྒྱས་ཤིང་དང་བའི་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་དཀྲིས་ཏེ་འཇུག་ནུས་ན་གཙང་དང་བའི་བཻ་དཱུརྱའི་ནང་ན་རིན་པོ་ཆེའི་ཟླ་བ་དང་འདྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གོང་དུ་འཕར་ན་ཡིད་ཆེས་པ་བཅུ་དང་། གནས་པ་བཅུ་དང་། སྤྱོད་པ་

64-284b

བཅུ་དང་། བསྔོ་བ་བཅུ་དང་། སེམས་བསྐྱེད་པ་སྤྱོད་པ་བཅུ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྡོ་རྗེའི་ས་བཅུ་སྤྱོད་པ་དང་། མཉམ་པར་ཚོར་བ་རྒྱས་པར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕྲ་བའི་ཡང་ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པའི་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་གོ། །གང་ཞིང་རྒྱས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ། དེས་ནི་སྔ་མ་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གསལ་བར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཕྲ་བའི་ཡང་ཕྲ་བའི་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་སྟེ། ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱས་ནས་དྲི་མ་བཀྲུས་ཤིང་བསལ་བས་ལྟ་བ་ལོག་པའི་ནང་དུ་མི་ལྟུང་སྟེ། ཕུང་པོའི་བདུད་ནི་ཞི་ཞིང་བྱང་། ལྷའི་བདུད་ནི་བཅོམ་ཞིང་བཏུལ་ཏེ། ལྷ་མ་ཡིན་དང་མཐུ་བོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སྟོར་བར་བྱེད་ཐི་བའི་བང་ལང་རྣམས་ནི་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བར་མི་ནུས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཕོངས་ཤིང་འབྲལ་བ་ཡང་མེད། ཞན་ཅིང་ཉམ་ཆུང་བ་ལས་འཕྲོགས་ཤིང་སྐྱེད་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སེམས་མི་འཁྲུལ་ཅིང་མྱོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དག་རྨོངས་ཤིང་གླེན་པ་བསམ་གཏན་མི་ཤེས། ཆོས་འཆད་མི་ཤེས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་སྲེད་པ་ནི་ཁྱེད་ལོག་པ་དང་འཐུན་གྱིས་དོགས་སོ། །སེམས་གཅིག་ཏུ་ངའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་གཟུངས་བསྟན་པ་འདི་གཟུངས་སུ་ཟུང་ཤིག །ད་སྟེ་ཁ་ཏོན་དུ་མ་ནུས་ན་སྒོམ་པའི་ཁང་བུ་ལ་བྲི་བའམ། ཡང་ན་ལུས་ལ་བཏགས་ནས་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བའི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་སོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐའ་ཡུན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱི་མའི་ཆག་ཚད་འབེབས་པ་ཡིན་གྱིས། བྱེད་ཀྱིས་གུས་པར་གྱིས་ཤིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། དགའ་བོ་ལངས་ཏེ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས་དྲན་ཞིང་མི་བརྗེད་པར་གཟུངས་སུ་འཛིན་ཏོ། །འཁོར་མང་པོ་འདུས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་བཞིན། ཕུང་པོ་ལྔའི་གཟུགས་ཀྱི་ནང་ནས་ཡང་དག་པ་ལགས་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔའི་རྩ་བ་ཕྲ་བའི་ཡང་ཕྲ་བའི་དོན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ཅག་ལ་སོགས་

64-285a

པ་ལ་རྟག་ཏུ། བཀའ་སྩལ་ཅིང་བཤད་དམ་གསུངས་ན་ཡང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ཅིག་ཅར་འདག་ཅིང་འབྱང་ངམ། རིམ་གྱིས་ཟད་དེ་ལྔའི་མཚམས་ནི་གང་ལགས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་དགོངས་ཏེ། མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྣང་ཞིང་གསལ་བའི་སེམས་ཀྱི་མིག་ཏུ་འགྱུར་བས་འཁོར་མང་པོ་འདི་ཉིད་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་བ་དམ་པ་གསལ་བ་རྒྱས་པ་ནི་དག་སྟེ། སྐྱེ་ཤི་ལ་མི་གནས་ན། དྲི་མའི་བསྒོས་པ་ནས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དག་པའི་མ་ཡིན་པའི་བར་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་གཡོས་ཏེ། དེའི་དེ་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་བ་དམ་པ་གསལ་བ་རྒྱས་པ་ལས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྣོད་ཀུན་སྐྱེས་སོ། །དཔེར་ན་ཡེང་ཞིང་འཁྲུལ་ཏེ། མགོ་མེད་པ་རྨིས་ནས་གྲིབ་མ་ལ་མགོ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྩ་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་མེད་དེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ནང་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་བཙུགས་ཏེ། དེ་ནས་འཁྲུལ་པ་ཡོད་ནས་ཡོད་ཅེས་ཟེར་རོ། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ནི་སྒྱུ་མ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་དང་། ཡོད་ནས་ཡོད་པ་ཀུན་ནི་སེམས་ཅན་གྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ལགས་སོ། །དགའ་བོ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་མི་གཡོ་བའི་ཚེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་བཤད་དོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྩ་བ་ཡོད་ནས་མེད་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡོད་ནས་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མི་ཤེས་པས་རྟག་ཏུ་ཟད་ཀྱི་ཡེ་ནས་ཡོད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲོན་མར་བསྟན་ཏོ། །ཕུང་པོ་ལྔའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིན་པ་མཚུངས་སོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ལུས་ནི་སྔོན་གྱི་ཕྱི་མའི་འདུ་ཤེས་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནི་འཕོ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ནང་ནས་ཚེ་མང་བ་ཆགས་པའོ། །ངས་སྔར་སྨྲས་པ། སྐྱུར་རྩི་ལས་སེམས་ཀྱིས་ཟ་བསམས་ན། ཁར་འགྲམ་དུ་ཆུ་འབྱུང་ངོ་། །

64-285b

བྲག་མཐོན་པོའི་རྩེར་འདུག་པར་བསམས་ན་རྐང་མཐིལ་འདར་ཡང་། སྐྱུར་རྩི་ཁར་མ་འཕོས། བྲག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྒྱུ་མ་ལས་མི་འབྲལ་བའོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཁའི་ནང་ན་བྲོ་བ་མེད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱུར་བའི་འགྲམ་ཆུ་འབྱུང་། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །ཁྱོད་ཀྱིས་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་མངོན་དུ་སྲ་ཞིང་མཁྲང་བ་དེའི་མིང་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་པོ་ད་ལྟར་བཤད་པ། བྲག་མཐོན་པོ་ལ་བསམས་པ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་སེམས་ལུས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་ལེན་པའི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ལས་ནི་གཡོ་ནུས་ཏེ། །ཁྱོད་ད་མངོན་སུམ་དུ་འཕན་པ་དང་། འདོད་པས་གཟིར་ཏོ། །དེའི་མིང་དུ་གསོག་ཏུ་སྣང་བའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་གཉིས་པའོ། །མཚན་མ་གཡོས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ནི་ལས་བྱེད་དུ་བཅུག་སྟེ། ལུས་ནི་མཚན་མ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཅིའི་རྒྱུས་ན་མཚན་མའི་ལས་བྱེད་ཅིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་ལེན་ཅེ་ན། སེམས་གཡོ་ན་ལུས་ལེན་ཏེ། མཚན་མ་དང་མཉམ་པར་འཇུག་གོ། །སད་ན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་སེམས་གཡོས་ལོག་ན་རྨི་ལམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་གཡོ་བར་ནུས་ཏེ། བྲལ་ཅིང་རྒྱུ་བར་མི་ཚོར་རོ། །དེའི་མིང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་གསུམ་པའོ། །མི་མངོན་པར་སྐད་ཅིག་པར་རྫུས་ནས་མེད་པར་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་ཏེ། སེན་མོ་རིང་པོ་དང་། སྐྲ་སྐྱེ་བ་དང་། དབུགས་རྒྱུ་བ་དང་། གདོང་གི་གཉེར་མ་ནང་རུབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་མི་འཆད་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཚོར་རོ། །དགའ་བོ་འདི་འོན་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ལུས་ཅིའི་ཕྱིར་འགྱུར་བར་སྣང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་འདྲ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་མི་ཚོར། །ཁྱོད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་ཡུད་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཡང་མི་སྡོད་དོ། །དེའི་མིང་ནི་ཟབ་ཅིང་མི་མངོན་པ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་བཞི་པའོ། །ཡང་ཁྱོད་དང་ཞིང་གསལ་བ་ཏིང་ངེར་མི་གཡོ་བར་གནས་པ་དེའི་མིང་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནི་ལུས་ལས་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པར་འགྱུར་བ་མི་རིགས། དེ་སྟེ་

64-286a

དབེན་པར་གདའ་ཡང་དག་ན་ནི། མི་བདེན་པའི་བག་ཆགས་མེད་པར་རིགས་སོ། །ཅིའི་རྒྱུས་ཁྱེད་ཅག་སྔོན་གྱི་དུས་ན་ངོ་མཚར་དག་ཅི་མཐོང་བ་ལོ་གྲངས་ཡུན་རིང་བའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཀུན་མེད་དེ་བརྗེད་ནས་ཅང་མི་དྲན་པ་ལས། ཕྱིས་ནི་སྔ་མ་མཐོང་བ་དང་གློ་བུར་དུ་དྲན་ཏེ་དེ་བཞིན་ཡོད་དེ་མ་སྟོར་ཏོ། །དེ་ནི་དང་བ་མངོན་དུ་ཏིང་ངེར་མི་གཡོ་བའི་ནང་ནས་ཡུད་ཙམ་གྱིས་བསྐོས་པའི་གྲངས་ནི་རེ་རེ་ལྟ་ཞིག་ཡོད། དགའ་བོ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །འདི་ཏིང་ངེར་མི་གཡོ་བ་ནི་ཆུ་བཟང་པོ་འབབ་པ་དང་མི་མཚུངས་སོ། །བལྟས་ན་ཏིང་ངེར་མི་གཡོ་བ་འདྲ་ཡང་མྱུར་བར་རྒྱུ་བར་མི་མཐོང་སྟེ། མི་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་གཞི་མངོན་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚན་མ་གང་ཞིག་གིས་ལེན། ཁྱེད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་འཁྲུལ་པ་ལ་སྤྱོད་དེ། སྦྱོར་བ་དང་ཕྱེ་བ་འདི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་ཐོབ་པའི་དུས་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཁྱེད་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་འདུག་པའི་ནང་ནས་མི་མངོན་མི་མཐོང་གཡོ་བ་ན་གོམས་པའི་བག་ཆགས་སོ། །དེའི་མིང་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་གཞི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་བའི་ཕྲ་བའི་ཡང་ཕྲ་བ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལྔ་པའོ། །དགའ་བོ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལྔ་ལས་གྲུབ་པ་སྟེ། ཁྱོད་ད་ཤེས་པར་འདོད་ན་རྒྱུ་བའི་མཚམས་ནི་ཡང་བ་དང་ཟབ་པ་དང་སྟོང་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །རེག་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཚོར་བའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་དང་བརྗེད་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །སང་ངེ་སང་ངེར་འཇུག་པར་སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་དེ་ལྔའི་ཚད་མེད་པ་སྐྱེ་སྐྱེ་བར། སྐྱེ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕྱིར་འགོག་པའོ། །དོན་རིག་ན་ཅིག་ཅར་སེལ་ཏེ་བག་ཆགས་ནི་ཅིག་ཅར་མི་འདག་སྟེ། རིམ་གྱིས་ཟད་དོ་ངས་ཁྱོད་ལ་ལག་ཕྱིས་མདུད་པར་བསྟན་ན། མ་རིག་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ང་ལ་སླར་འདྲི། ཁྱེད་ནི་མ་རིག་པའི་སེམས་ཀྱི་རྩ་བའི་གཞི་དེ་ལས་བྲལ་ཏེ་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །

64-286b

ཁྱོད་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ཁྱེར་ཏེ་མ་འོངས་པའི་དུས་ཐ་མ་ལ་སྤྱོད་པའི་མི་དག་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་སྟོན་ཅིང་། སྐྱེ་ཤི་ལ་ཟབ་ཏུ་སྐྱེ་ཞིང་ཁམས་གསུམ་ལ་མ་མོས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡོད་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དགའ་བོ་མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཁྱབ་པར་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་སྟེ། རྡུལ་ཕྲ་མོ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བླ་མར་བྱས་ཏེ། མཆོད་ཅིང་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ནས་སེམས་དོན་མེད་པར་འདས་པར་མ་བྱས་ན་ཡིད་ལ་ཇི་སྙམ། མི་དེས་འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ལ་ཕུལ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་བསོད་ནམས་ཐོབ་པ་མང་བ་ཡིན་ནམ། དགའ་བོས་གསོལ་པ། ནམ་མཁའ་མི་བས་པས་རིན་པོ་ཆེའི་མཐའ་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །འདས་པའི་དུས་ན་མི་ཞིག་གིས་པ་ན་བདུན་གྱི་ཕྱིར་ལུས་བཏང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡོན་ཕུལ་བས། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་སྐྱེས་ན་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཀང་ཞིང་ཁྱབ་པར་རིན་པོ་ཆེ་སོ་སོར་ཕུལ་བ་ནི་བསྐལ་པ་བས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་བསམ་པས་ཚད་གཟུང་མི་ནུས་ན། དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐའ་མཆིས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་བརྫུན་མི་གསུང་སྟེ། མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ལུས་ཀྱི་ཕས་ཕམ་པ་བཞི་དང་། ཕས་ཕམ་པ་བཅུ་ལྡན་པར་བྱས་ནས། དབུགས་གང་ཙམ་ལ་ཁམས་འདི་དང་། ཁམས་གཞན་གྱི་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། ཕྱོགས་བཅུ་མ་ལུས་པ་ན་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་མ་ཕྱིན་པ་མེད་དོ། །སེ་གོལ་ཐབས་ཅིག་གཏོགས་པའི་སྲིད་གཅིག་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ཁྱེར་ཏེ། ཕྱི་མའི་བསྐལ་པ་ཐ་མའི་ཚེ་མ་ལོབས་པ་ལ་འབྱུང་ཞིང་བསྟན་ན་མི་དེའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་སྡིག་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཚངས་ཤིང་འབྱང་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཐར་ནས་བདེ་བའི་ཞིང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བསོད་ནམས་ཐོབ་པ་ནི་སྔ་མའི་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་བརྒྱའི་ཆ་དང་། སྟོང་གི་ཆ་དང་། འབུམ་ཕྲག་ཁྲིའི་ཆ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྩིས་

64-287a

དང་། གྲངས་དང་དཔེའི་བར་དུ་བསྐྲུན་དུ་མེད་དོ། །དགའ་བོ་སེམས་ཅན་ལ་ལ་ཞིག་གིས་མདོ་སྡེ་འདི་ཁ་ཏོན་དུ་འདོན་ཅིང་སྔགས་འདི་གཟུངས་སུ་བཟུང་ན། བསྐལ་པ་མི་ཟད་པའི་བར་དུ་ཡང་ངས་བཤད་པར་མི་ནུས་སོ། །ཁྱེད་རྣམས་ངས་བཤད་པའི་གཞུང་བཞིན་དུ་སྤྱོད་ན། བྱང་ཆུབ་གྲུབ་ཀྱི་བར་དུ་བདུད་ཀྱི་ལམ་ལས་ཐར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། དགེ་སློང་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་བསྙེན་མ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་ཐམས་ཅད་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་ནས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་འཕགས་པ་དང་། དྲང་སྲོང་གི་བུ་གཙང་མ་དང་། ཐོག་མ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་བོ་ཆེ་དང་། ཡི་དགས་རྣམས་ཤིན་ཏུ་དགའ་ཞིང་མགུ་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་སོ་སོར་དོང་ངོ་། །འཕགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོའི་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པ་དོན་མངོན་པར་འཐོབ་པར་སྤྱད་པའི་རྒྱུ་ལེའུ་བཅུ་པ་རྫོགས་སྷོ།།