Bodhisattvacaryāvatārapañjikā/Full text

बोधिसत्त्वचर्यावतारपञ्जिका

Bodhisattvacaryāvatārapañjikā

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ།

byang chub sems dpa' spyod pa la 'jug pa'i dka' 'grel

FULL TEXT

Descriptionངོ་སྤྲོད།

This commentary explains the meaning of the verses (don 'grel) while giving more detailed clarifications of the difficult points. It includes all ten chapters. Type of Commentary: commentary on the difficult points
Length: 128

དཔལ་བཱི་ཀྲ་མ་ལ་ཤཱི་ལའི་གཙུག་ལག་ཁང་གི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དགེ་སློང་བཻ་རོ་ཙ་ན་རཀྵི་ཏས་མཛད་པའི་དཀའ་འགྲེལ་འདི་ནི། སྤྱོད་འཇུག་ལེའུ་བཅུའི་རྟོགས་དཀའི་གནས་རྣམས། འགྲེལ་བྱེད་གྲགས་ཅན་གཞན་དག་གཞིར་བཟུང་གིས། དཀའ་གནས་ཐ་དག་ཚིག་ཚོགས་ཉུང་ངུས་གསལ་བར་བཀྲལ་བ་ཞིག་ཡིན།

Reference	Vairocanarakṣita. Bodhisattvacaryāvatārapañjikā [बोधिसत्त्वचर्यावतारपञ्जिका]. byang chub sems dpa' spyod pa la 'jug pa'i dka' 'grel [བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ།]. Tengyur, RKTST 3906 http://www.rkts.org/cat.php?id=3906&typ=2.
People	Vairocanarakṣita

Tibetan

[edit]

Source	Adarshah
Date	2024-05-09
Read this text with translation by adding the Dharmamitra Chrome extension to your browser: Dharmamitra
Legend	Headers Root Commentary Quotes

106-95b

༄། །དང་པོ། ཕན་ཡོན་གྱི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། བོ་དྷི་སཏྭ་

106-96a

ཙཱརྱ་ཨ་བ་ཏཱ་ར་པཉྩི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དོན་ཆེན་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་འཇུག་ལ། །ཅུང་ཟད་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་ཚིག་ཡོད་པ། །དེ་དག་གསལ་བར་རྟོགས་པར་བྱ་ཕྱིར་འདིར། །ད་ནི་བདག་གིས་ཅུང་ཟད་ཙམ་འདི་བྲི། །གྲགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། །དེ་ལྟར་ཁོ་བོས་ཚུལ་བཞིན་བྲི་བར་བྱ། །གང་ཞིག་ཟོལ་མེད་བློ་ལྡན་བྱེ་བྲག་ཤེས། །དེ་ཡིས་འདི་ཡི་བྱེ་བྲག་ཤེས་པར་འགྱུར། །འདིར་སློབ་དཔོན་ཞི་བའི་ལྷ་གསུང་རབ་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པ། རང་དང་གཞན་གྱི་བདེ་བ་ལ་རེ་བ་མེད་པ་དང་འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ལ་ངེས་པར་གནས་པས། གཞན་རྣམས་ལ་ཡོན་ཏན་དེ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་མཛད་པར་བཞེད་ནས། བདེ་གཤེགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་སོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ལ་དོན་དྲུག་གིས་བསྟན་ཏེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་དང་ཉན་ཐོས་དང་མཁན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཕྱག་བཙལ་བ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། འབྲེལ་པ་དང་། དགོས་པ་དང་། རང་དགའི་སྐྱོན་སྤང་བ་དང་། ཟློས་པའི་སྐྱོན་སྤང་བའོ། །ཕྱག་བཙལ་བ་ནི་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པའོ། །བདེ་གཤེགས་སྲས་ཀྱི་སྡོམ་ལ་འཇུག་པ་ནི། །ཞེས་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཚིག་གོ། །བསྟན་པར་བྱ་ཞེས་པ་ནི་དགོས་པ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་། འབྲེལ་པ་ནི་ཤུགས་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །གསུང་རབ་ཀྱི་ཚིག་ཅེས་པ་ནི་རང་དགའི་སྐྱོན་སྤང་པའོ། །བཏུས་པ་ཞེས་པ་ནི་ཟློས་པའི་སྐྱོན་སྤང་བ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བདེ་བའི་སྒྲ་ནི་མཛེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཏོ། །ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་མཛེས་པར་གཤེགས་པས་ན་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟེ། བུ་མོ་གཟུགས་མཛེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མ་

106-96b

རིག་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་བསལ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་ན་ཡང་སྟེ། རིམས་ནད་ལེགས་པར་བྱང་བ་བཞིན་ནོ། །བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བསལ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་འགྲོ་བར་བྱ་བའི་མཐར་ཕྱིན་པས་ན་ཡང་སྟེ། བུམ་པ་ལེགས་པར་གང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལ་གུས་པར་ཕྱག་བཙལ་ནས། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྲས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་འཇུག་པ་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །སྲས་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྲས་པོས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་རྣམས་དང་བཅས་ཏེ་སྟབས་གཅིག་ཏུའོ། །དེ་དག་གིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་བསྟན་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངའ་ཞེས་པ་ནི་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངའ་བ་དང་སྟབས་གཅིག་ཏུའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་བཅས་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ཡང་བརྗོད་དེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཕྱག་བྱ་བའི་འོས་སུ་གྱུར་པ་མ་ལུས་པ་ལ་ཕྱག་བྱས་པའོ། །ཅི་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་ལ་ཆོས་ལ། དེའི་རྗེས་ལ་དགེ་འདུན་ལའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་ཅི་སྟེ་གོ་རིམས་བཟློག་ནས་བསྟན་ཞེ་ན། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འབྲེལ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དེའི་དབང་གིས་བསྐྱེད་པ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྲས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་སྡོམ་པའམ་སྡོམ་པར་བྱེད་པས་ན་སྡོམ་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཟུང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་དེ་ལ། གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་ལ་སོགས་པ་དེས་འཇུག་པར་བྱེད་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་དགར་བརྩམས་པ་ལ་སུས་འཛིན་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ་བརྗོད་པ། གསུང་རབ་ཀྱི་ཚིག་སྟེ་ལུང་ལས་མ་འདས་པའོ། །ཅི་སྟེ་ལུང་ལ་དད་པ་རྣམས་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་རག་མོད། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་བསྟན་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་བཏུས་པ་སྟེ་མདོར་བསྡུས་ནས་སོ། །ཅི་ལུང་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་པས་དོན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཞན་དག་འཇུག་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། སྔོན་ཆད་མ་བྱུང་བ་ནི་འདིར་བརྗོད་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ནི་

106-97a

ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའོ། །སྡུད་སྦྱོར་ནི་ཚིག་མཛེས་ཤིང་འཇེབས་པར་དགོད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་སྔར་མ་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་དང་། སྡུད་སྦྱོར་མཁས་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅིའི་དོན་དུ་བྱས་ཤེ་ན། རང་གི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་ཞེས་ཡིད་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བསླབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བདག་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགེ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ། །དད་པའི་ཤུགས་ཏེ་དད་པའི་སྟོབས་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ལ་རེ་ལྟོས་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨོས་ཏེ། ཅི་སྟེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པ་ནི་སྐལ་བ་མཚུངས་པའོ། །སྡོམ་པ་ལ་འཇིག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བརྗོད་པར་བཞེད་ནས། སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཚིག་དལ་འབྱོར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དལ་འབྱོར་ནི་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མིའི་དངོས་པོའོ། །མི་ཁོམ་པ་ནི་འདི་དག་རྣམས་ཏེ། དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་བྱོལ་སོང་དང་། །ཀླ་ཀློ་ཚེ་རིངས་ལྷ་དང་ནི། །ལོག་ལྟ་སངས་རྒྱས་མེད་པ་དང་། །ལྐུགས་པ་ལ་སོགས་མི་ཁོམ་བརྒྱད། །གང་ན་མཚན་མོ་མུན་ནག་སྤྲིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནའམ། ཡང་ན་དེ་ནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་མུན་ནག་སྡིག་པའི་སྤྲིན་རུམ་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གློག་གི་མཐུས་བསོད་ནམས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ཐང་འགའ་སྟེ་སྐད་ཅིག་ཙམ་འབྱུང་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དགེ་བ་ཉམ་ཆུང་བ་ཉིད་ལ་རྟག་པའོ། །སྡིག་པའི་སྟོབས་ནི་ནུས་པའོ། །ཆེན་པོ་ནི་མི་ཁོམ་པའོ། །ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པ་ནི་འཇིགས་པར་བྱེད་པའོ། །གལ་ཏེ་སྟོབས་ཆེན་པོ་ཡིན་དུ་ཟིན་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་བསོད་ནམས་གཞན་གྱིས་རྒྱལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མིན་པ་ཞེས་པ་ནི་རྟག་པའི་མཐའ་བཟུང་བའོ། །ཡང་ན་བར་ཞེས་པ་མི་སྲིད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དོ། །སེམས་ནི་སྙིང་རྗེའི་སེམས་སོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་མེད་ན། དགེ་བ་གཞན་གང་གིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིའི་ཕྱིར་ཡང་བླང་བར་བྱའོ་ཞེས་

106-97b

བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བསྐལ་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསྐལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དཔག་ཚད་ཕྱེད་ཕྱེད་པ་ལ་ཀ་ཤི་ཀའི་རས་ཀྱིས་ལོ་བརྒྱ་བརྒྱ་ན་ཕོགས་རེ་ཕྱགས་པས་ནམ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་ན་བསྐལ་པ་བར་མའོ། །བར་གྱི་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཅུ་ཐམས་ཅད་པ་ན་བསྐལ་པ་ཆེན་པོའོ། །གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཁོ་ན་དེ་ལ་ཕན་པ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། འདི་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བླག་ཉིད་དུ་སྟེ། སྐྲ་འབལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་ལས་མེད་པར་རོ། །བདེ་མཆོག་ནི་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ། །ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་གྱི་བར་དུ་འབྲེལ་བར་བྱེད་ཅིང་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་འདོན་ཅིང་ཐར་བར་བྱེད་པའོ། །བྱམས་པའི་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་གཏམ་རྒྱུད་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་འདོད་པའི་བདེ་བ་ཉིད་བདེ་བར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་ཕྱིར་ཡང་གཏང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྲིད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལུང་ལས་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར། གཞོམ་པར་འདོད་པའོ་ཞེས་འབྱུང་བས་ན་གཞོམ་པར་འདོད་པའོ། །ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་མི་བདེ་བ་ཞེས་པའི་མཐར་ཡང་ངོ་། །མི་བདེ་བ་ནི་བྲེལ་ཞིང་ཕོངས་པའོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་འདིའི་ཕྱིར་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བ་ཉིད་བཙོན་རའོ། །བསྡམས་པ་ནི་དེར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་བཅིངས་པའོ། །ཉམ་ཐག་པ་ནི་འདིར་ཤིན་ཏུ་ཉེན་པའོ། །གང་འཇིག་རྟེན་ལྷ་དང་མིར་བཅས་པས་ཕྱག་བྱ་བ་དང་། བསྟོད་ཅིང་བཀུར་བར་ཡང་ངོ་། །ཡང་ན་བཅས་པའི་སྒྲ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའོ། །འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་འདས་པའི་ཚིག་ཁ་སྐོང་བའོ། །ད་ནི་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར། མི་གཙང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རིན་ཐང་མེད་པའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དོན་ཆེན་པོར་འགྱུར་བའོ། །གསེར་འགྱུར་རྩི་ཡི་རྣམ་པ་ནི་གསེར་འགྱུར་རྩིའི་བྱེ་བྲག་གོ། །སྒྱུར་བས་ཞེས་པ་ནི་ངེས་པར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པའོ། །དེས་ན་བདག་གི་དོན་དུ་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱའོ། །ལེགས་པར་ཡོངས་སུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚོང་དུས་སུ་དགེ་བ་དང་

106-98a

མི་དགེ་བ་ལས་བཙོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཟོང་དེ་བྱེད་པའི་གནས་ནི་གནས་ཏེ། དེ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའོ། །རིན་པོ་ཆེ་བཞིན་དུ་རྙེད་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རིན་ཆེན་ནོ། །དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཚོང་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རྙེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཡིན་པས། དོན་ཆེན་པོའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་རིན་ཐང་མེད་པ་འདི་ཟུང་ཤིག་པའོ། །ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་དལ་འབྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པར་དཀའོ། །སུས་དེ་ལྟར་བརྟགས་སྙམ་པ་ལ། ཚད་མེད་པ་སྟེ་གཞལ་དུ་མེད་པའི་བློ་ལ་སོགས་པ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་འགྲོ་བའི་དེད་དཔོན་ནོ། །དེ་ནི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་དེད་དཔོན་གཅིག་པུ་སྟེ་གཉིས་པ་མེད་པ་དེས་བརྟགས་པའོ། །དེའི་དོན་དུ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆུ་ཤིང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསྐྱེད་པ་བྱིན་ནས་སོ། །རྟག་ཏུ་འབྲས་བུ་འབྱིན་པ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་སྟེར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ཟད་པ་ནི་སྐྱེ་བ་རེ་རེར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྦྱིན་པས་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་དེའི་དབང་གིས་གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལྗོན་ཤིང་ལྟ་བུར་མཚོན་པ་ནི་སྟག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུའི་བསྡུ་བ་བྱས་པའོ། །སྡིག་པ་ཟད་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡིག་པ་བྱས་ནས་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྒྲོལ་བ་ནི་ཁུ་བར་བྱེད་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་རྟེན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱས་ཤིང་བསགས་པའི་སྡིག་པ་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྟེན་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་མོ། །འདི་ནི་སྲེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དུས་མཐའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དུས་མཐའ་ནི་འཇིག་རྟེན་འཇིག་པའི་དུས་སོ། །མེ་ནི་ཉི་མ་བདུན་ཤར་བ་སྟེ། དེ་ཀུན་དུ་བྱུང་བས་འདོད་པའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ནས་བསམ་གཏན་དང་པོའི་བར་དུ་ལྷག་མ་མེད་པར་རིམ་གྱིས་སྲེག་པ་སྟེ་དེ་བཞིན་དུའོ། །ཕན་ཡོན་ནི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་གཞལ་གྱིས་མི་ལང་བའོ། །ནོར་བཟངས་ནི་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུའོ། །བློ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ཅན་ནོ། །གསུངས་པ་ནི་དེས་རིགས་

106-98b

ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་བག་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཅིས་མི་བརྟན། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་འདིར་ཡང་སྦྱར་རོ། །ཅི་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ལུས་ཅན་དག་གི་ལས་རྣམས་ནི། །བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཡང་ཆུད་མི་ཟ། །ཞེས་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་འཐད་ཅེ་ན་ཆུད་མ་ཟོས་པ་ནི་འདིར་འབྲས་བུ་སྟེར་བའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ད་ནི་དེའི་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡོད་དུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་། །མདོར་བསྡུས་ནས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གསུངས་སོ། །སྨོན་པའི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་གྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་པའོ། །སྨོན་པ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་སྤྱོད་བཞིན་པའི་སེམས་ནི་འཇུག་པའི་སེམས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བར་འདོད་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་གཅིག་ལ་གྲོང་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་པའི་བསམ་པ་ཡོད་པ་དང་། གཞན་དག་གཅིག་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་བ་དེ་དག་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བཞིན་ནོ། །མཁས་པ་ནི་གང་ལས་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེས་པ་དེས་སོ། །རིམ་བཞིན་ནི་རིམ་པ་ལས་མ་འདས་པ་སྟེ། གོ་རིམས་ཇི་ལྟ་བར་གྲངས་བཞིན་ནོ། །སྨོན་པའི་སེམས་ལ་རྟོགས་པ་མ་ཚང་ཡང་འཁོར་བར་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འཁོར་ཚེའང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ནས་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལྟ་ཞོག་ཅེས་བྱ་བའོ། །བསོད་ནམས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་དགྲོལ་བའམ་སྟོང་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ། ཡང་དག་པར་བླང་བ་ལ་ཞུགས་པར་གྱུར་པའི་མི་ལྡོག་པ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའོ། །གཉིད་ལོག་པ་ནི་ཉལ་བའོ། །བག་མེད་པ་ནི་སྙེས་པའོ། །དུ་མ་ནི་སྐད་ཅིག་སོ་སོ་རེ་རེ་ལ་རྣམ་པ་དུ་མ་འབྱུང་བའོ། །རྒྱུན་ནི་རབ་ཏུ་

106-99a

འབྲེལ་པའོ། །མཁའ་ནི་ནམ་མཁའོ། །མཉམ་པ་ནི་དེ་དང་མཚུངས་པ་སྟེ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་རིགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་ཞེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ། །ལག་བཟངས་ཀྱིས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། འཐད་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། རིགས་པ་དང་བཅས་པར་གསུངས་པའོ། །དམན་པ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའོ། །མོས་པ་ནི་གང་དག་དེའི་མོས་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གླད་ནད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། བསལ་ལོ་སྙམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྨན་དང་སྔགས་ལ་སོགས་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །ཕན་འདོགས་པའི་བསམ་པ་ནི་སྲེད་པ་དང་བྲལ་བའི་སྨན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །མི་བདེ་བ་ནི་ལུས་དང་སེམས་གཉིས་ཀྱི་མི་བདེ་བའོ། །རེ་རེ་ནི་སེམས་ཅན་སོ་སོའི་འོ། །བསལ་བར་འདོད་པ་ནི་བྲལ་བར་འདོད་པའོ། །ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དངོས་པོར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཆོད་པར་བྱ་བའི་འོས་སུ་གྱུར་པའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སུ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སུ་ལ་འདི་འདྲའི་ཕན་སེམས་ཡོད། །ཅེས་པས་སྤྱིར་བསྟན་ནས། བྱེ་བྲག་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕའམ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འམ་གྱི་སྒྲས་ནི་སྤུན་ཟླ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །ལྷ་ནི་ཕྱོགས་སྐྱོང་བ་རྣམས་ལ་སོགས་པའོ། །ཚངས་པ་ནི་སྤྲུལ་པར་བྱེད་པ་སྟེ་གཞན་དག་གི་འདོད་པས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་སེམས་དེ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། དེ་དག་ཉིད་ལའང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ན་སྙིང་བརྩེ་བ་ནི་རང་ཡིན་ཡང་། དེ་ལ་ཡང་འདི་འདྲ་བའི་སེམས་མ་སྐྱེས་ན་གཞན་ལ་ཅི་ལ་སྐྱེ་ཞེས་བྱའོ། །སྔོན་ནི་སྔར་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །འདི་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བསྟན་ནས་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཁྲུངས་ཞེས་རྨད་དུ་བྱུང་བར་བསྟན་པའམ། ཡང་ན་གང་ནས་བྱུང་ཞེས་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་བྱུང་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་ཅེས་དགོས་པ་ལ། གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཕན་ཡོན་གྱི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་

106-99b

ནམས་གཞལ་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགའ་བ་ནི་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །རྒྱུ་ནི་ས་བོན་ནོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གཞལ་གྱིས་ལང་ཞེས་པ་ནི་དེ་རྣམས་གང་གི་སྒོ་ནས་བགྲང་བར་ནུས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང་། །དེ་ནི་གཟུགས་ཅན་ཡིན་གྱུར་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀུན་གང་བ་འམ། །དེ་བས་ཀྱང་ནི་ལྷག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་ཕན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བསམས་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པ་ལས་བརྩམས་པའི་མཆོད་པའི་ཁྱད་པར་གཞལ་གྱིས་མི་ལང་བས། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་བས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གིས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་བགྲང་གིས་མི་ལང་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་སྟེ། འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་ལ་ཕུལ་བ་བས་གང་ཞིག་གིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་འདི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ། མཆོད་པ་སྔ་མ་དེས་འདི་ལ་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་སྒྲིན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རང་རང་གི་ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་བླང་བ་དང་དོར་བ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་བསྟན་ཞེས་དགོངས་པ་ལ། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ནི་མེར་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །མངོན་པར་བརྒྱུག་པ་ནི་བསམ་པ་དེས་འཇུག་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་སྲིད་པའོ། །དོར་བར་འདོད་པ་ནི་གང་ལས་ཐར་བར་འདོད་པའི་བསམ་པ་ཡོད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བདེ་བར་འདོད་ཀྱང་སྟེ་བདེ་བར་མངོན་པར་འདོད་ཀྱང་ངོ་། །བདེ་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་དངོས་པོའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གཏི་མུག་པ་སྟེ། མཐོ་རིས་ལ་སོགས་པའི་ལས་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་དེའི་དགོངས་པ་བསྐང་བའི་དོན་དུ། གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟོད་པ་གསུངས་པ་ལ། བདེ་བ་ནི་ཀུན་ནས་ཚིམ་པའོ། །ཕོངས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོས་གཟིར་བའོ། །ཚིམ་པ་ནི་ངོམས་པར་བྱས་པའོ། །སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོས་སོ། །དགེ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའོ། །གང་དེ་ལྟར་རྒྱུ་

106-100a

བར་བྱེད་པ་དང་མཚུངས་པ་གཞན་ན་མེད་པའོ། །ཕན་གདགས་པ་ནི་མཁོ་དགུ་བྱས་པའོ། །ལན་ལྡོན་པ་ནི་སྔར་ཕན་འདོགས་པའོ། །བསྔགས་པར་འོས་པ་ནི་འདོད་པར་འོས་པའོ། །མ་བཅོལ་བར་ཕན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་བསྐུལ་བར་ཕན་པར་བྱེད་པའོ། །སྨོས་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆེར་བསྔགས་པར་འོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲོ་བ་ཉུང་ཟད་ནི་ཚད་དུ་བྱས་པ་ལ་སྟེར་བའོ། །ནར་མ་ནི་སེམས་ཅན་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པས་ན་ནར་མའོ། །ནར་མ་དེ་ཚུལ་ཇི་ལྟར་སྟེར་སྙམ་པ་ལ། སྐད་ཅིག་སྟེ་ཡུན་མི་རིང་བར་རོ། །ཟས་ཙམ་སྟེ་འབྲས་ངན་གྱི་ཟན་གཏོང་འབའ་ཞིག་པོ་དེ་ཙམ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སྦྱིན་པ་ཞིག་སྙམ་པ་ལ། བརྙས་བཅས་ཏེ་གུས་པ་མེད་པར་བཙན་ཐབས་སུ་གར་བབ་ཏུ་གྲལ་ལ་བཅུག་ནས་སོ། །ཉིན་ཕྱེད་ནི་གང་དགོངས་ཀ་ཡན་ཆད་འགྲངས་ཙམ་སྟེ། དེ་ཡང་དགོངས་ཀ་ཟས་བཙལ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་སྐྱེ་བོས་བཀུར་བ་ནི་སྟོད་པར་བྱེད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་དུས་འདི་ཙམ་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་དུས་རིང་དུའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་མཐའ་ཡས་པ་དེ་ལ་སྦྱིན་པ་སྟེར་བར་བྱེད་པའོ། །འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པ་རྣམས་ལ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་དེར་ཟད་པའོ། །མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པས་ན་ཟད་པ་མེད་པའོ། །ཡང་ན་འགྲོ་བ་དང་ནམ་མཁའོ་ཞེས་ཟླས་དབྱེ་བའོ། །རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་བྱིན་པས་སོ། །སྨོས་ཅི་དགོས་ནི་སྨོས་མི་དགོས་པའོ། །དེས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་བཀུར་བའི་འོས་སུ་བསྟན་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ངན་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཉེས་དམིགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་འདྲ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་འདྲ་བའི་ཞེས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའོ། །སྲས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་བདུན་པའོ། །ངན་སེམས་ནི་མ་དད་པས་སོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ན་ངན་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་འདི་སྲིད་ཀྱི་བསྐལ་པར་དམྱལ་བར་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དགོངས་སོ། །ད་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་

106-100b

བསྟན་པའི་ཕྱིར། འོན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡིད་ནི་སེམས་སོ། །སེམས་དང་བ་དེའི་འབྲས་བུ་སྔ་མ་དེ་བས་ཁྱད་ཆེས་འཕགས་པར་ལྷག་པར་འཕེལ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་འབའ་ཞིག་བྱེད་པས་དགེ་བ་ངང་གིས་འཕེལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་བསྟན་བཅོས་མཁན་པོ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་དང་བ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་སྟེ་ལུས་པོ་རྣམས་ལའོ། །སྐྱེས་པ་ནི་རྫོགས་པར་གྲུབ་པའོ། །བདེ་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གནོད་པར་བྱེད་མཁན་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་མཐོང་ནས་དང་བའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའམ། ཡང་ན་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་བས་འཛིན་ཅིང་དང་བས་འདོན་པའོ། །འབྱུང་གནས་ནི་ཞིང་ངོ་། །སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ནི་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའོ། །དམྱལ་བར་ངེས་པར་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་གནོད་པར་བྱས་པའི་རྗེས་ལ་དམྱལ་བར་མ་སྐྱེས་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཕན་ཡོན་ནི་འབྲས་བུའོ། །ལེའུ་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་རྫོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་དང་པོའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །གཉིས་པ། སྡིག་པ་བཤགས་པའི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

ད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་སེམས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དྲི་མ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དྲི་མ་སྤངས་པས་སོ། །མཆོད་པ་ནི་ཡིད་ཀྱིས་སོ། །མཆོད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པ་ནི་རིགས་སོ། །དབེན་པ་ནི་དགེ་ཞིང་ཉམས་དགའ་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གནས་སོ། །མེ་ཏོག་མཛེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རྒྱན་དུ་སྤུད་པ་སྟེ། དེས་སྤྲས་པའོ། །འབྲས་བཟང་སྟེ་འབྲས་བུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་ཡལ་ག་གང་དག་དུད་པར་བྱས་པའི་ཚུལ་དུ་ལྡན་པ་ནི་ཡལ་ག་དུད་པའོ། །སྤོས་ནི་ཙནྡན་ལ་སོགས་པའོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ངོ་། །མ་རྨོས་པ་ནི་ཐོང་ལྕགས་ལ་སོགས་པས་མ་རློག་པའོ། །འཁྲུངས་པ་ནི་སྐྱེས་པའོ། །ལོ་ཐོག་ནི་འབྲས་བུ་རྣམས་སོ། །གཞན་

106-101a

ཡང་ཞེས་པ་ནི་སོ་སོར་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བའོ། །མཆོད་པར་འོས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་མཛེས་པར་བྱེད་པའོ། །ནམ་མཁའ་རབ་འབྱམ་ཁམས་ཀྱི་ཞེས་པ་ནི་གོ་འབྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །གཏུགས་པ་ནི་དེའི་མཐར་གཏུགས་པའོ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་པ་ནི་སུས་ཀྱང་བདག་ཏུ་བྱས་པ་མེད་པའོ། །བླངས་ནས་དེ་བཟུང་ནས་ཐུབ་པ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་སྟེ་ཡ་རབས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ལེགས་པར་འབུལ་བའོ། །དེ་དག་ནི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའོ། །བཞེས་ཞེས་པ་ནི་བཞེས་པར་རུང་བའི་ཡོན་བཞེས་ཤིག་པའོ། །དངོས་པོའི་མཆོད་པ་མི་བྱེད་པ་ཅི་སྟེ་སྙམ་པ་ལ། བསོད་ནམས་དང་མི་ལྡན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཆོད་པའི་ནོར་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱི་སྒྲའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའོ། །ནོར་ནི་དགོས་པའོ། །ཉིད་ཀྱི་མཐུ་སྟེ་རང་གི་ནུས་པ་ཡོད་ཙམ་གྱིས་ཕུལ་བའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་འདི་བཞེས་ཤིག་པ་སྟེ་བཞེས་པར་མཛོད་ཅིག་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཏང་བ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱལ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྒྱལ་དང་དེའི་སྲས་ཞེས་པ་ནི་ཁ་བསྐངས་པའོ། །ལུས་ཀུན་གཏན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ནས་སམ་ཡང་ན་གཏན་དུ་དུས་གསུམ་གྱི་དགེ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་བདག་གི་དངོས་པོ་ཀུན་འབུལ་བའོ། །ཀྱེ་སེམས་དཔའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་རྣམས་ཡོངས་སུ་བཞེས་ཤིག་སྟེ། བཞེས་པར་མཛོད་ཅིག་པའོ། །ཡོངས་སུ་བཞེས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། ཡོངས་སུ་བཟུང་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མི་འཇིགས་པ་ནི་འཇིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་བགྱིད་པའོ། །སྔོན་ནི་འདས་པའོ། །གཞན་ཡང་ནི་མ་འོངས་པའོ། །འོད་གསལ་ནི་ཤེལ་ལོ། །དེ་དེས་བརྩམས་པས་ན་ཤེལ་ལས་བརྩམས་པའི་ས་གཞིའམ། ཡང་ན་ཤེལ་དེའི་ས་གཞི་བསྟར་བའོ། །རིན་ཆེན་འབར་བ་ནི་འོད་གསལ་བ་སྟེ་གང་དེ་ལས་གྲུབ་པའི་ཀ་བ་ནི་ཡིད་དུ་འོང་བའོ། །མུ་ཏིག་འོད་ཆགས་ནི་འོད་གསལ་ཞིང་འཕྲོ་བ་སྟེ་དེས་བླ་རེ་བྲེས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་བ་དྲུག་པའོ། །སྤོས་ཀྱི་ཆུ་ཡོད་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་ཡིད་དགའ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མེ་ཏོག་གིས་ཀྱང་

106-101b

བཀང་བ་དེས་དེ་དག་ལ་སྐུ་ཁྲུས་གསོལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གླུ་དང་རོལ་མོར་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲུས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བྱེད་པའམ། ཡང་ན་བྱས་པའོ། །མཚུངས་པ་མེད་པའི་གོས་སམ་ཡང་ན་སྤུ་དང་བཅས་པའི་གོས་ཀྱིས་སྐུ་ཁྲུས་བྱས་ལ་རླན་འབྱིན་པ་དང་། བཟང་བ་ནི་ལྷ་ལ་འོས་པའི་གོས་སོ། །སྲབ་པ་ནི་ཕྲ་བའོ། །འཇམ་པ་ནི་འབོལ་བའོ། །སྣ་ཚོགས་ནི་གང་ཁ་དོག་དུ་མས་མཛེས་པའོ། །གླིང་བཞི་པ་དང་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་དང་རི་རབ་དང་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་དང་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་སོ་སོར་སྟོང་ཕྲག་རེར་བརྩིས་པ་ནི་སྟོང་ངོ་། །སྟོང་པ་དེ་ཉིད་སོ་སོར་སྟོང་འགྱུར་དུ་བརྩིས་པ་དེ་ཉིད་སྟོང་གཉིས་པའོ། །སྟོང་གཉིས་པ་ཉིད་སྟོང་འགྱུར་དུ་བསྒྲེས་པ་ནི་སྟོང་གསུམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གླིང་བཞི་པ་ནི་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའོ། །དེ་ནི་སངས་རྒྱས་གཅིག་གི་ཞིང་ཁམས་སོ། །ཞིང་ཁམས་རྣམས་ཕྱོགས་བཅུར་མཐའ་མེད་པ་དེ་དག་ཏུ་ཁྱབ་པར་དྲི་ལྡང་བའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པའོ། །བྱུག་པར་བགྱི་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བྱུག་པར་བགྱི་བའོ། །མན་དཱ་ར་བ་ནི་ལྷའི་མེ་ཏོག་གོ། །པདྨ་ནི་མ་ལི་ཀའོ། །ཨུཏྤལ་ནི་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་གང་དེ་ལ་སོགས་པའི་མེ་ཏོག་གང་བྱུང་བ་རྣམས་སོ། །དྲི་ཞིམ་པོས་ཞེས་འབྲུ་མང་པོའི་སྒྲ་ཐོབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་ལུང་གི་ཚིག་དྲི་ཞིམ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཕྲེང་བ་ནི་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བའོ། །སྤེལ་ལེགས་པ་ནི་བརྒྱུད་པའི་བཀོད་པ་ལེགས་པ་སྟེ་དེས་ཡིད་དགའ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དྲི་ངད་ནི་དྲི་གྲུབ་པའོ། །ཁྱབ་པ་ནི་དྲི་འཕྲོས་པའོ། །བདུག་པའི་སྤྲིན་ལྟ་བུར་ནམ་མཁའ་ལས་འཁྲིགས་པའམ། ཡང་ན་དེའི་ཚོགས་སོ། །ཞལ་ཟས་ནི་བཟའ་བའི་རིགས་སོ། །བཟའ་ཞེས་པ་ནི་སོས་བཅད་དགོས་པའི་རིགས་སོ། །དབུལ་བར་བགྱི་བ་ནི་མཆོད་པར་བགྱི་བའོ། །ཚར་དུ་དངར་བ་ནི་ཕྲེང་དུ་བཀོད་པའོ། །དབུལ་བར་བགྱི་ཞེས་པ་ནི་མཆོད་པར་བགྱི་བའོ། །ནོར་བུ་མུ་ཏིག་གི་ཆུན་འཕྱང་རབ་ཏུ་མཛེས་པར་བྱས་པས་མཛེས་པར་གང་གྱུར་པ་དེའོ། །འབར་བ་ནི་ཀུན་ནས་འབར་བས་མཛེས་པའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པའམ། ཡང་ན་འོད་གསལ་གྱི་ལྷའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པའོ། །དཔག་ཡས་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་སྤྲིན་ནོ། །རིན་པོ་ཆེ་ལས་

106-102a

བརྩམས་པའི་གདུགས་ཀྱིས་ཚད་པ་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རིན་ཆེན་གདུགས་སོ། །གསེར་གྱི་ཡུ་བ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་བའམ། ཡང་ན་སེམས་ཅན་ཞེས་མཚོན་པར་སྦྱར་རོ། །འཁོར་ཡུག་སྟེ་ཀུན་ཆུབ་པར་མུ་ཏིག་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པའོ། །བསྒྲེང་བ་ཞེས་པ་ནི་བསླང་ནས་བཟུང་བའོ། །སྤྱིར་མཆོད་པ་དབུལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེང་ནས་བཟུང་སྟེ་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་བཏང་བའི་མཆོད་པའི་ཚོགས་དེ་དག་དང་དེ་ལས་གཞན་ཡང་ངོ་། །རོལ་མོ་ནི་རྔ་ལ་སོགས་པའོ། །དབྱངས་སྙན་པ་ནི་ཚོགས་ནས་བླངས་པའམ། ཡང་ན་གར་ལ་སོགས་པ་དང་འདུས་པར་ལྡན་པའོ། །ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་ཡི་རངས་པར་བྱེད་པའོ། །སོ་སོར་གནས་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ནི། མཆོད་པའི་རྒྱུན་སོ་སོར་གནས་པར་གྱུར་ཅིག་པའོ། །རིན་ཆེན་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུན་མི་ཆད་པའོ། །བླ་ན་མེད་པའི་མཆོད་པ་དབུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་འཇམ་དབྱངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་ནི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུའོ། །ཞིང་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་གྲངས་བརྩིས་པ་དེ་ནི་ཞིང་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་གྲངས་སྙེད་དོ། །དབྱངས་ནི་སྐད་གསང་བསྟོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བདུན་ནོ། །ཡན་ལག་ནི་ལྔ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱ་མཚོ་ནི་དེ་དག་མང་པོ་རྣམས་སོ། །བསྟོད་པས་བསྟོད་པ་ནི་འདུས་པ་ནས་གཞན་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུའོ། །དུས་གསུམ་སྟེ་དུས་གསུམ་པོ་དེར་གཤེགས་པའོ། །ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ནོ། །གཞི་རྣམས་ཞེས་པ་ནི་སྐྱེས་པའི་གནས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །སྲོག་ཤིང་དང་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་འདུས་ནས་དབྱིབས་སུ་བྱས་པ་ནི་མཆོད་པའི་རྟེན་དེ་ཉིད་ལ་མཆོད་རྟེན་ཞེས་བྱ་བའམ། ཡང་ན་བསགས་པ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བས་ན་མཆོད་རྟེན་ནོ། །དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས་འདོན་དུ་འཇུག་པའི་མཁན་པོ་ཡིན་པས་ན་མཁན་པོའོ། །ཐར་པའི་དོན་སློབ་པས་ན་སློབ་དཔོན་ནོ། །སྙིང་པོ་ནི་བཅུད་དོ། །སྐྱབས་ནི་སྐྱོབ་པའོ། །མཆི་ཞེས་པ་བཀའ་སྩལ་པ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བའོ། །གསོལ་བ་ཞེས་པ་ནི་སྡིག་པ་བཤགས་པའི་དོན་དུ་གསོལ་བ་འདེབས་པའོ། །ཐོག་མ་མེད་

106-102b

ལྡན་ཞེས་པ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དང་བྲལ་བའོ། །མ་འཚལ་བ་ནི་རྨོངས་པའོ། །གཏི་མུག་འཁྲུལ་པས་བདག་ནོན་པ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་གནོད་པར་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བའོ། །ནོངས་ཞེས་པ་ནི་ལྟུང་བ་སྟེ་ངན་སོང་དུ་ཁྲིད་པར་བྱེད་ལྟུང་བར་བྱེད་པས་ན་ལྟུང་བའོ། །བཤགས་པར་བགྱིད་པ་ནི་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བགྱིད་པའོ། །གཙོ་བོ་ནས་མས་རིམ་བཞིན་དུ་ལྟུང་བ་བཤགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །བདག་གིས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། ཕ་མ་ནི་ཕ་དང་མའོ། །གཞན་དག་ནི་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་སྒོ་ནས་ནི་བསམ་པ་ངན་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །གནོད་པ་ནི་བསླུས་བྱས་པའོ། །མི་བཟད་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡང་བ་སྟེར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྡིག་པའི་ལས་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འདི་ལས་ཏེ། འཁོར་བར་འཆིང་བའི་སྡིག་པ་ལས་སོ། །ཐར་ཞེས་པ་ནི་སྡིག་པ་འདི་ལས་ཇི་ལྟར་ཐར་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ། །མྱུར་བར་ཞེས་པ་ནི་བསྡད་ལོང་མེད་པའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྡིག་པ་བྱས་ཀྱང་འཆི་བདག་གིས་གླགས་ག་ལ་རྙེད་སྙམ་པ་ལ། ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བ་ནི་ཡིད་ཆེས་བྱར་མེད་པའོ། །གསོད་པར་བྱེད་པས་ན་འཆི་བདག་གོ། །བྱས་པ་ནི་བྱས་ཟིན་པའོ། །མ་བྱས་པ་ནི་བྱས་མ་ཟིན་པའོ། །མི་སྡོད་པ་ནི་དེ་དག་གིས་སྤྱད་པ་མི་བྱེད་པའོ། །བདག་ནི་ནད་མེད་པའོ་ཞེས་གནས་པ་ལ་དེས་འཇོམས་པར་བྱེད་དོ། །མི་ན་བ་ནི་བདེ་བར་གནས་པའོ། །གློ་བུར་ཞེས་པ་ནི་མ་དཔྱད་པར་ཐོག་འབབ་པ་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་ཡིད་བརྟན་དུ་མེད་པར་ཆ་ཡོད་ན་སྡིག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་བྱས་ཤེ་ན། ཐམས་ཅད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ནི་མཛའ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བོར་བ་ནི་འདོར་བའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མི་མཛའ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མི་མཛའ་བ་ནི་དགྲ་རྣམས་སོ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་དུ་མའོ། །སྐྱེ་བ་གཞན་ཡང་ལྟ་ཞོག་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསོན་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དུ་མ་ནི་རྣམ་པ་མང་པོའོ། །འོ་ན་ད་ཅི་ཞིག་གནས་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ།

106-103a

དེ་དག་དོན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཛའ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་བྱས་པའི་སྡིག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །མཇུག་བསྡུ་བར་བཞེད་ནས། དེ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་ནས་ཐམས་ཅད་བོར་ཏེ་འོངས་ནས་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་ནི་གློ་བུར་ཏེ་འདྲོན་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་རྒྱུ་དེས་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཚེ་རིང་བར་ཐུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་འཆི་བའི་དོགས་པ་བྱ་ཅི་དགོས་སྙམ་པ་ལ། ཉིན་མཚན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྣོན་པ་ནི་འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །འགོད་པ་ནི་ཐབས་སམ་ཡང་ན་འབྲིད་པའོ། །ཅིས་མི་འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་བག་ཚ་བའོ། །ཅི་སྟེ་གང་གི་དོན་དུ་སྡིག་པ་བྱས་པའི་སྡེ་ཚན་དེ་དག་གིས་ཁྱོད་ཀྱི་གྲོགས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ་བདག་ནི་མལ་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྲོག་གཅོད་པ་ནི་སྲོག་གཏོང་བའོ། །གང་དེ་དག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཚོར་བའོ། །ཤི་ནས་རྣམས་ཀྱང་ཅི་ཕན་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཤིན་རྗེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་སོ་སོ་ནས་སྣང་བའི་ཕོ་ཉས་ཟིན་པའོ། །གཉེན་ནི་ཕྱོགས་སུ་དགའ་བ་ཙམ་མོ། །བཤེས་ཞེས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་གཅུགས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དགེ་བ་མ་བསགས་སྙམ་པ་ལ། མགོན་པོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བག་མེད་པ་ནི་སྡིག་པ་སོགས་པའི་རྒྱུའོ། །དེ་ཙམ་དུ་སེམས་ཁྲལ་མང་པོ་བྱ་ཅི་དགོས་སྙམ་པ་ལ། སྐྱེ་བོ་ཡན་ལག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཡན་ལག་ནི་ལག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱེད་པར་གྱུར་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ནས་སྐྲག་པར་གྱུར་པའོ། །ཁ་སྐམས་པ་ནི་ཧྲིད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །མིག་རྩ་ངན་པ་ནི་གང་མིག་རྩ་དམའ་བར་གྱུར་པའོ། །གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །འཇིགས་འཇིགས་ལྟ་ཞེས་པ་ནི་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་གཟུགས་ཅན་ནོ། །གཟུང་བར་གྱུར་པ་ནི་བདག་གིར་བྱས་པའོ། །གང་གིས་ལུས་འཇིགས་པ་ཆེན་པོའི་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་དེའི་ལུས་རབ་ཏུ་ཉམ་ཐག་པ་སྟེ། དེའི་བཤང་བའི་ལམ་ནས་བྱུང་བས་བསྒོས་པར་འགྱུར་བའོ། །སྨོས་ཅི་དགོས་ཞེས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ངན་པའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་བུར་སྙམ་པ་ལ། སུ་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སྐྱོབ་ཅེས་པའོ། །བྲེད་ཤ་

106-103b

ཐོན་པའི་མིག་བགྲད་ཅེས་པ་ནི་མིག་རྩ་དམད་ནས་བཟློག་ཅིང་ཕྱོགས་བཞིར་ལྟ་བའོ། །འདིའི་ཕྱིར་དེ་རིང་ཉིད་ནས་བག་ཟོན་བགྱིའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བས་རྒྱལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ནུས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པས་ན། སྟོབས་ཆེན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྒྱལ་བའོ། །དེ་བཞིན་ཡང་དག་སྟེ་བསམ་པ་ཐག་པ་ནས་སོ། །ད་ནི་གཙོ་བོ་ནས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་སྐྲག་པ་ནི་ཐབས་འཁྱར་བའོ། །ཉམ་ཐག་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེའི་ང་རོས་མཚན་ནས་འོ་དོད་འབོད་པ་ནི་ཉམ་ཐག་ང་རོས་འོ་དོད་འབོད་པ་སྟེ་སྡུག་ཅིང་བསྔལ་བའི་སྐད་གདངས་ཀྱིས་སྔར་ལངས་བཞིན་དུ་འབོད་པའོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅེས་པ་ནི་གཞན་མ་སྨོས་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་། །རྡོ་རྗེ་ཅན་ནི་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེའོ། །ཡང་དེ་རྣམས་མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྔོན་ཆད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བཀའ་ནི་བསྒོ་བའོ། །འདས་པ་ན་དེ་ལས་རྒལ་བའོ། །ད་ནི་སྟེ་དེང་ནས་བརྩམས་ཏེའོ། །འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་མཐོང་ནས་ཏེ་ཆེར་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་མཐོང་ནས་སོ། །མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུས་བསྒྲགས་པ་ནི་འཇིགས་པ་བརླང་བའོ། །དོན་འདི་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཐ་མལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཐ་མལ་ནད་ཅེས་པ་ནི་ཡུན་མི་རིང་བར་མྱུར་དུ་སོས་ནས་འགྲོ་བའི་ནད་དོ། །བཞི་བརྒྱ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་སོ། །རྩ་བཞི་ཞེས་པ་ནི་བཞི་ཡིས་ལྷག་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་འཇིགས་ཅི་དགོས་སྙམ་པ་ལ། དེ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་གི་ནང་ནས་མཁྲིས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ངོ་། །སྨན་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱིའོ། །ཟུག་རྔུ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའོ། །ད་ནི་བག་མེད་པ་ལས་ལྡོག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཡང་ས་ཐ་མལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཡང་ས་ཐ་མལ་ནི་འོབས་དང་གཅོང་ལ་སོགས་པའོ། །བག་ཡོད་པར་གནས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་བག་ཟོན་ཆེར་བྱེད་པའོ། །ཅིག་ཤོས་གཞན་མནར་མེད་པའི་གཡང་ས་དཔག་ཚད་སྟོང་ཐམ་པའི་ཚད་དུ་ཡུན་རིང་སྟེ་བསྐལ་པ་བར་མ་ལ་སོགས་པའི་ཡུན་གྱི་

106-104a

དུས་སུ་གནས་པའི་ས་དེར་སྨོས་ཅི་དགོས་ཏེ། ཅིས་ཀྱང་བྱ་དགོས་པའོ། །དེ་རིང་ཉིད་དུ་འཆི་བ་ནི་མ་ཡིན་ན་དེ་ཙམ་ཅི་ཐུག་སྙམ་པ་ལ། དེ་རིང་ཁོ་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདུག་པ་ནི་གནས་པའོ། །དུས་ཞེས་པ་ནི་དུས་འདི་ཉིད་དོ། །འབྱུང་ཞེས་པ་ནི་ངེས་པར་འོང་བ་སྟེ། ད་ལྟ་བས་ཀྱང་ཉེ་བས་ན་ད་ལྟ་བ་བཞིན་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཇིགས་པར་མི་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། བདག་ལ་མི་འཇིགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མི་འཇིགས་ཞེས་པ་ནི་འཁོར་བ་ལས་ངེས་པར་འདོན་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་ཐབས་གང་གིས་པའོ། །འདིའི་ཕྱིར་ན་ཡང་བདེ་བར་འདུག་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྔོན་ཆད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སྔར་སྤྱད་ཅིང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཀུན་ནི་ཞིག་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་པའོ། །ལྷག་པ་སྟེ་བོགས་སུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའི་སྙིང་པོའོ། །བཀའ་ནི་བཀའ་བསྒོ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་ད་ནི་ཡིད་ལ་བྱ་བར་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསོན་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གསོན་ཚེ་ནི་མི་ལ་སོགས་པའོ། །གཤེད་ཅེས་པ་ནི་ཡི་དྭགས་ལ་སོགས་པར་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་འགྲོ་བའོ། །ད་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའི་སྒོ་ནས་སྡིག་པ་བཤགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མི་ཤེས་པ་ནི་བྱིས་པ་སྟེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏི་མུག་པ་ནི་ཕན་པ་ལ་སོགས་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ནི་ཆང་འཐུང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བགྱིས་པ་ནི་བསགས་པའོ། །སྡིག་པ་ནི་ལྟུང་བས་ན་སྡིག་པ་སྟེ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཁྲིད་ནས་འགྲོ་བའོ། །གཟུང་དུ་གསོལ་ཞེས་པ་ནི་དྲང་དུ་གསོལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྡིག་པ་བཤགས་པ་ཕལ་ཆེ་བས་ན་སྡིག་པ་བཤགས་པའི་ལེའུ་འོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་གཉིས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །གསུམ་པ། བྱང་སེམས་ཡོངས་གཟུང་གི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

ད་ནི་སྡིག་པ་བཤགས་པའི་རྗེས་ལ་བསོད་ནམས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཀུན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ངན་སོང་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མནར་ཞིང་གདུངས་པར་བྱེད་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །ངལ་བ་སོས་པར་བྱེད་པས་ན་ངལ་སོས་པའི་དགེ་བ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་

106-104b

ལམ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེར་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་དེ་དག་འཕེལ་བར་གྱུར་ཅིག་པའོ། །དགའ་བས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི་ཡང་དག་པར་དགའ་བས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་རྒྱུར་གྱུར་ཞེས་གསུངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཞེས་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་ཚོགས་གཉིས་སོ། །འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ངེས་པར་ཐར་བར་བྱེད་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །རང་གིས་མཐོང་བའི་ལམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱོབ་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་མཛད་པ། །ཞེས་པ་ནི་འཇུག་པའི་སེམས་སམ་ཡང་ན་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །རྒྱ་མཚོ་དང་འདྲ་བར་མཐའ་གཏིང་མི་རྟོགས་པས་ན་རྒྱ་མཚོའོ། །ཕན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཐབས་ལ་གོམས་པར་བསླབ་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་ཕན་པ་ཞེས་བརྟགས་ནས་བརྗོད་དོ། །གསོལ་བ་བཏབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕྱོགས་རྣམས་ཀུན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གསོལ་བ་འདེབས་པ་ནི་འབྲས་བུའི་དོན་དུའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ནི་ཆོས་སྟོན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་མགོ་ལྟུང་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་གང་ལྡན་པའོ། །བཞུགས་སུ་གསོལ་བར་ཞུ་བ་དབུལ་བའི་ཕྱིར། རྒྱལ་བ་མྱ་ངན་འདའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མཆོད་པ་ནས་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་བར་དུའོ། །ཇི་ལྟ་བུ་སྙམ་པ་ལ། འགྲོ་བ་ནད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ནད་པ་ནི་ནད་ཀྱིས་གཟིར་བའོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ཞེས་པ་ནི་ནད་སོས་ཀྱི་བར་རོ། །སྨན་ནི་ཉ་རོ་ཧི་ཏ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་རོ། །ཤོག་ཅེས་པ་ནི་གྱུར་ཅིག་པའོ། །བཀྲེས་པ་སྟེ་ལྟོགས་པ་ལ་ཟས་ཀྱི་ཆར་པ་འབབ་པར་ཤོག་ཅེས་པ་ནི་ཁ་ཅིག་གི་འདོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མུ་གེའི་བསྐལ་པ་བར་མར་གྱུར་པའི་ཚེ་ནི་བསྐལ་པ་བར་མའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ཚད་ཚེ་ལོ་བཅུ་པ་ལ་ཐུག་པར་གྱུར་པའི་ཚེ་མུ་གེ་དང་ནད་དང་མཚོན་རྣམས་རིམ་པ་བཞིན་དུ། ལོ་བདུན་དང་ཟླ་བ་བདུན་དང་ཞག་བདུན་དུ་འབྱུང་བར་

106-105a

འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཟས་དང་སྐོམ་མེད་ནས་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་གི་ཤ་དང་རུས་པ་འབའ་ཞིག་གི་ཟས་བྱེད་ཅིང་། བཟའ་རྒྱུ་མ་རྙེད་ཙམ་ན་ཚེའི་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེར་ལྟོགས་པ་རྣམས་ལ་ཟས་དང་། སྐོམ་པ་ལ་བཏུང་བ་རྣམས་དང་། ནད་པ་རྣམས་ལ་སྨན་དང་། མཚོན་ཆ་རྣམས་མེ་ཏོག་ཏུ་གྱུར་ཅིག་པའོ། །ཡོ་བྱད་མཁོ་དགུ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤྲུལ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །ད་ནི་བདག་གིས་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ནི་བདག་གི་ལུས་སོ། །ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བས་ན་ལོངས་སྤྱོད་དོ། །ཕངས་པ་མེད་པ་ནི་རེ་བ་མེད་པ་སྟེ། ལན་ལ་རེ་བ་མེད་པའོ། །གཏོང་བའི་འཐད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཐམས་ཅད་གཏོང་ཞེས་པ་ནི་གང་ལ་ཆགས་པ་སྟེ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའོ། །སྡིག་པ་སེལ་བར་བྱེད་པ་འདའ་བར་བྱེད་པས་ན། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཏེ་ཐར་པར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིའི་ཚུལ་དང་མཐུན་པར་གཏང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཅི་འདོད་པའི་རྒྱུར་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྦྱར་རོ། །ཅི་བདེ་ཞེས་པ་ནི་ཅི་དགར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསོད་དང་སྟེ་བརྡུང་གཏག་བྱེད་པའོ། །རྡེག་སོགས་ནི་གཤག་མ་ལ་སོགས་པས་འབྲབ་པའོ། །ལུས་ལ་ཞེས་པ་ནི་རྒྱུར་བྱས་ནས་སོ། །ག་ཞ་ནི་འདིས་ག་ཞར་བྱེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བསྲན་དཀའ་བའི་ལས་ཀྱང་སྟེ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ལས་རྣམས་ཀྱིས་ཤིག་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་པ་ནི་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་དག་ཅེས་པ་ནི་བཏང་སྙོམས་པའོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་བཞད་གད་དུ་བྱེད་པའམ་ཡང་ན་ཅོ་འདྲི་བའོ། །ཕྱར་ཁ་གཏོང་བ་ནི་བརྫུན་གྱིས་སུན་འབྱིན་པའོ། །མགོན་ཞེས་པ་ནི་སྐྱོབ་པའོ། །ལམ་དུ་ཞུགས་པ་ནི་ལམ་ནས་འགྲོ་བའོ། །སེམས་ཅན་མང་པོ་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་བྱེད་པ་ནི་དེད་དཔོན་ནོ། །ཟམ་པ་ནི་ཟམ་སྟེགས་སོ། །ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་བུམ་པ་ནི་ཅི་བསམས་པའི་དོན་སྟེར་བའོ། །རིག་སྔགས་

106-105b

གྲུབ་ནི་སྔགས་གྲུབ་པའོ། །ཅི་བརྟགས་པའི་དོན་སྟེར་བ་ནི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བཞོར་རུང་ཡོད་པས་ན་འདོད་འཇོའོ། །འབྱུང་བས་འབྱུང་བའོ། །མ་ལུས་པ་ནི་མཐའ་དག་གོ། །གང་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རྣམ་པ་མང་སྟེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སོ། །གང་ནམ་མཁའ་ལ་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་མ་བཅད་པའོ། །རྣམ་ཀུན་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པ་དུ་མའོ། །ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་མ་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་ཉེར་འཚོ་སྟེ། ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པའོ། །དེ་ནི་བླ་མ་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ཁོ་ན་ལས་བླང་བར་བྱའི། དེ་མ་རྙེད་ན་ཐོགས་པ་མི་མངའ་བའི་གཟིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་མདུན་དུ་བལྟས་ལ། མཆོད་པ་བྱས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བཟླས་ཏེ་གཟུང་ངོ་། །སྔོན་གྱི་སྒྲ་ནི་སྔོན་གྱི་དུས་ཙམ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲོ་བ་ཕན་པ་དེ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནོ། །བསླབ་པར་བགྱི་ཞེས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་སྡོམ་པའི་མཇུག་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རབ་ཏུ་དང་བ་ནི་དད་པ་ལྷག་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །མིའི་ཞེས་པ་ནི་མིའི་སྲིད་པ་འདིའོ། །འདིའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རང་གི་སེམས་གཟེངས་བསྟོད་པའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལོང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ་ཕྱག་དར་བྱས་པའི་ས་རྡུལ་སྤུངས་པ་ནི་ཕྱག་དར་ཕུང་པོའོ། །ཅི་ཞིག་ལྟར་སྟེས་ཞེས་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་སོ། །དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་བཅད་པ་ནི་འཆི་བདག་བཅོམ་པའོ། །མི་ཟད་གཏེར་ཞེས་པ་ནི་ལོངས་སྤྱད་ཀྱང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ནད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ནི་གོང་གི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་ལྗོན་ཤིང་ངོ་། །ཐར་པའི་དོན་དུ་འགྲོ་བས་ན་འགྲོ་བའོ། །ངན་པར་འགྲོ་བས་ན་ངན་འགྲོ་སྟེ་དམྱལ་

106-106a

བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་གདུང་བ་སྟེ་སྲེག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དེ་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སེལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔྱིས་འབྱིན་པ་སྟེ་རྩད་ནས་འཇོམས་པའོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འགྲོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གློ་བུར་བའི་གཅེས་འགྲོན་ནོ། །བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོ་བསོད་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་སྟེ། དེ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འདོད་པའོ། །འགྲངས་ཤིང་ངོམས་པར་བྱེད་པས་ན་ཚིམ་པར་བྱེད་པའོ། །ད་ནི་ཆེར་སྤྲོ་བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བར་དུ་ཤེས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་གྱི་བར་དེ་སྲིད་དུའོ། །བདེ་ལ་ཞེས་པ་ནི་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལའོ། །དགའ་བར་གྱིས་ཞེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་མཛོད་ཅིག་ཅེས་པའོ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ཞེས་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ལེན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་གསུམ་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །བཞི་པ། བག་ཡོད་ཀྱི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

ད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པས་ཤིན་ཏུ་འབད་དེ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་ཞེས་པ་ནི་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ནོ། །རབ་བརྟན་ཞེས་པ་ནི་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་གཏོང་བའོ། །གཡེལ་བ་མེད་པ་ནི་མ་ཡེངས་པའོ། །བསླབ་ལས་ཞེས་པ་ནི་བྱ་རྒྱུའོ། །སྡོམ་པ་བཟུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་བསམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བབ་ཅོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བབ་ཅོལ་ཞེས་པ་ནི་དེ་དཔྱད་པ་དང་བཅས་པར་མ་བྱས་པའོ། །དམ་བཅས་པ་ནི་ཁས་ལེན་པའོ། །འདི་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོད་ཙམ་གྱིས་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟགས་པའོ། །བཤོལ་དུ་ཅི་ཡོད་ཅེས་པ་ནི་འགར་འགོར་ཅི་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མི་དཔྱད་པར་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལས་ཀྱིས་དེའི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །བསྒྲུབ་པ་སྟེ་ཡང་དག་པར་དོན་དུ་གཉེར་བར་མ་བྱས་ནའོ། །དེ་

106-106b

དག་སྟེ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་བསླུས་པའི་རྒྱུས་མནར་མེད་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འགྲོ་ས་གཞན་ག་ན་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཕལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ངོ་། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས་འདི་ངེས་པར་སྦྱིན་པར་བྱའོ་ཞེས་ཡིད་ཀྱིས་བསམས་ནས་གང་མ་བྱིན་པར་གྱུར་ན་དེ་ཡི་དྭགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུའོ། །བསམ་པ་ཐག་པ་ནི་ངེས་པར་བསམས་ནས་སོ། །མགྲོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་ཁས་བླངས་པའོ། །ཅིག་འགྲོ་འགྱུར་རམ་ཞེས་པ་ནི་གང་ན་ཡང་འགྲོས་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཤཱ་རིའི་བུས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཏང་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། མི་གང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མེད་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐར་པར་མཛད་པ་སྟེ་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ནས་མཁྱེན་གྱི། བདག་ལྟ་བུ་བློ་གྲོས་དམན་པས་མི་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཞར་ལ་བྱུང་བའི་རྩོད་པ་བསལ་ནས་སྐབས་ལ་བབ་པའི་དོན་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདོན་པར་དམ་བཅས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ལྟུང་བ་བྱུང་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ལྕི་བ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་ལྕི་བ་ཡིན་པས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཉིད་ལ་དམན་པའོ། །གཞན་གང་ཞིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་ལ་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་ནའོ། །མུ་མཐའ་མེད་པ་ནི་ཕྱ་ཆད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་འཐད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉམས་པ་ནི་ངན་སོང་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སོ། །གལ་ཏེ་གང་ཞིག་ལ་ལྟུང་བ་ཡང་བྱུང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་མ་ཤོར་ན། དེ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། དེ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ནི་འཁོར་བ་ངན་སོང་དུ་ཁྲིད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཁྲིད་པས་ཕན་ཚུན་དུ་འཐེན་པ་ན་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ས་ཐོབ་པ་ལ་ཡུན་རིང་དུ་འགོར་ཞིང་དུས་རིང་མོར་འཁོར་བར་འཁོར་བར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ད་ཅི་བྱ་བར་འོས་སྙམ་པ་ལ། དེ་ལྟས་ཞེས་བྱ་

106-107a

བ་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དམ་བཅས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་འདོན་པར་འོས་པའོ། །གུས་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །འོག་ནས་ཏེ་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བའོ། །འོག་ཏུ་སྟེ་ངན་འགྲོ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའོ། །ཅི་སྟེ་དེ་དག་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གདོན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པ་ལ། སེམས་ཅན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གྲངས་མེད་པ་འདས་སུ་ཟིན་ཀྱང་རང་གི་ཉེས་པ་སྟེ་ལེ་ལོ་ལ་སོགས་པས་བདག་ནི་གསོ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའོ། །ཡང་ནས་ཡང་དུ་ནི་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་སྔ་མ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་བག་མེད་པར་གྱུར་ནའོ། །ངན་འགྲོ་སྟེ་ཡི་དྭགས་ལ་སོགས་པའོ། །བདེ་འགྲོར་སྐྱེས་ཀྱང་ནད་པར་རོ། །འཆི་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འགག་པའོ། །བཅད་པ་ནི་རྐང་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གཤེགས་པ་ནི་མདུང་ལ་སོགས་པས་སོ། །གཞན་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཇི་ལྟར་འཁར་ཆེས་རྙེད་པ་འདི་ལ་ཆེར་འབད་རྩོལ་བྱ་བར་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མི་ནི་མི་ཉིད་དེ་རུང་བ་ནི་བཟོད་པའོ། །ནད་མེད་པའང་དེ་ཉིད་མིའང་དེའོ་ཞེས་བྱ་བའམ་ཡང་ན་ཐ་དད་དུའོ། །སྐད་ཅིག་སླུ་བ་ཞེས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་ཡིད་བརྟན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྙན་པོ་ནི་གཡར་པོ་ཉིད་དེ་གང་དེ་དང་འདྲ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་འདི་རྙེད་པར་དཀའ་བའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་སྨོས་སོ། །ངན་སོང་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དགེ་བ་དག་མ་བྱས་ན་སྟེ་དེང་ནས་བརྩམས་ཏེ་དགེ་བ་མ་བྱས་ནའོ། །ཉེ་བར་བསགས་པ་ནི་འཕེལ་བར་རོ། །བསྐལ་བ་བརྒྱར་ཡང་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལྟ་ཞོག །དེའི་སྒྲ་ཡང་མི་ཐོས་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགེ་སློང་དག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་རླུང་གིས་ཁྱེར་བའི་གཉའ་ཤིང་གི་བུ་ག་གཅིག་པ་དེར་ལོ་བརྒྱ་ཞིང་ཕོགས་རེའི་རྒྱ་མཚོའི་སྟེང་དུ་དེ་ལྟ་བུར་འོང་བའི་རུས་སྦལ་གྱི་མགྲིན་པ་ཆུད་པ་ནི་ཁྭའི་མགོ་དང་ཏ་ལ་བཞིན་ཤིན་ཏུ་དཀའ་

106-107b

བ་དེ་བཞིན་དུ་མིའི་དངོས་པོ་ཡང་དཀའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྙེད་པར་དཀའ་སྙམ་པ་ལ། སྐད་ཅིག་གཅིག་བྱས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡིག་པ་ནི་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བསྐལ་པ་ནི་བསྐལ་པ་བར་མར་རོ། །སྡིག་པ་ཟད་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་ཙམ་ཁོ་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མྱོང་བ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའོ། །རྣམ་པར་ཐར་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་བའོ། །གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྡིག་པ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་ཡིད་ལ་གཅགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སླུ་བ་ནི་རང་དང་གཞན་སླུ་བའོ། །གལ་ཏེ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རོ། །རྨོངས་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའོ། །གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་འདས་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པ་རྣམས་དཔྱད་ཅིང་གཞིགས་པས་སྒྱིད་ལུག་པར་གྱུར་ནས་བསླབ་པ་མི་བསྲུང་ནའོ། །མྱ་ངན་ཆེན་པོ་ལྡང་ཞེས་པ་ནི་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉས་ཅིའི་དོན་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟ་བུའི་སྡིག་པ་བྱས་ཞེས་འགྱོད་པའོ། །སྲེག་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཐལ་བར་རློག་པར་འགྱུར་བའོ། །མེ་འབར་ཞེས་པ་ནི་བདག་གིས་འདི་ལྟ་བུའི་ལས་ངན་པ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཞེས་ཕྱིས་གདུང་ཞིང་འགྱོད་པའི་མེ་འབར་བས་སེམས་སྲེག་པའོ། །ཕན་པའི་ས་ནི་བདེ་འགྲོའོ། །ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའོ། །ཁྲིད་ཅེས་པ་ནི་བདག་ཉོན་མོངས་པས་ཁྲིད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ན་བཀྲིར་ཉན་པ་ཇི་ལྟར་སོང་སྙམ་པ་ལ། སྔགས་ཀྱིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདིར་ཞེས་པ་ནི་ཕན་པའི་ས་ལའོ། །སེམས་ཞེས་པ་ནི་བསླབ་པ་ལས་བརྩོན་པའོ། །ཅིས་རྨོངས་མ་ཤེས་པ་ནི་རྒྱུ་ཅིས་རྨོངས་པར་བྱས་ཆ་མེད་པའོ། །ཁོང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་པོ་ལའོ། །གལ་ཏེ་སྲིད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ཞེ་སྡང་སྲེད་སོགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྲེད་པ་ནི་ཕྱིར་ཞིང་འདོད་པ་སྐྱེས་པའོ། །གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔའ་བོ་མ་ཡིན་པའོ། །གཏི་མུག་དང་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་མཁས་པ་མ་ཡིན་པའོ། །བྲན་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ནི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཡང་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གི་ཞེས་སྨོས་ཏེ།

106-108a

དགའ་མགུར་ཞེས་པ་ནི་དགོས་པ་མེད་པར་རོ། །གནས་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ། །བཟོད་པ་ནི་སྲོན་པའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་དག་དེ་ཙམ་དུ་མི་བཟོད་དུ་ཅི་ཡོང་སྙམ་པ་ལ། གལ་ཏེ་ལྷ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མནར་མེད་པ་ནི་དམྱལ་པའོ། །འཇུག་པ་ནི་དེར་འཇུག་པའོ། །མེ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྙམ་པ་ལ། ཉོན་མོངས་སྟོབས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕྲད་ན་སྟེ་རེག་ནའོ། །རི་རབ་ནི་རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་པོ། །དེར་ཞེས་པ་ནི་མེའི་ནང་དུའོ། །འདི་བས་གནང་བའི་དགྲ་གཞན་ན་མེད་དམ་དེ་ཙམ་དུ་ཅི་དགོས་སྙམ་པ་ལ། བདག་གི་ཉོན་མོངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྟོབས་འབའ་ཞིག་ཆེ་བར་མ་ཟད་དེ། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚེ་རིང་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་མཐུན་པའི་རིམ་གྲོས་བསྟེན་པར་བྱའོ་སྙམ་པ་ལ། མཐུན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཐུན་པའི་རིམ་གྲོས་ནི་བསམ་པ་དང་མཐུན་པར་རོ། །ཕན་པ་དང་བདེ་བར་བྱེད་པ་ནི་ནུས་པ་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་སོ། །ཡང་ན་སེམས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཏེ་དེ་ལྟ་བུར་རོ། །ཡུན་རིང་ནི་དུས་རིང་དུའོ། །རྒྱུན་ཆགས་ནི་བར་ཆད་མེད་པའོ། །དགྲར་གྱུར་པ་ནི་སྡང་བར་བྱེད་ཅིང་ཡོད་པའོ། །གནོད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་གནོད་པའོ། །ཚོགས་ནི་བསྡུས་པས་སོ། །དགའ་བ་ནི་ཡིད་བདེ་བའོ། །བདེ་བ་རང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ན་འཁོར་བའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བ་ཉིད་བཙོན་ར་སྟེ་འཆིང་བར་བྱེད་པའི་གནས་ཡིན་པས་སོ། །སྲུང་བར་བྱེད་པས་ན་སྲུང་མ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པས་མི་ཐར་བར་འཆིང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམྱལ་བའི་ནང་དེར་གནོད་པར་བྱར་བཏུབ་ཚད་ཀྱིས་གནོད་པ་བྱེད་པའོ། །གསོད་པར་བྱེད་པས་ན་གཤེད་མ་ནི་གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་ནི་སེམས་སོ། །གནས་ནི་ཁྱིམ་དང་འདྲ་བས་ནའོ། །ཆགས་པ་ཉིད་ལྕགས་གཟེབ་སྟེ་དེ་ནའོ། །གལ་ཏེ་གནས་པར་གྱུར་ན་ཞེས་པ་ནི་གལ་ཏེ་གནས་ཤིང་སྡོད་ནའོ། །འདིར་འདི་ཉིད་རིགས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མངོན་སུམ་དུ་ཞེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་དུའོ། །འདིར་ཞེས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་

106-108b

པའི་གཡུལ་ངོར་རོ། །བཙོན་ཞེས་པ་ནི་སེམས་ཁྲལ་གྱི་ཁུར་བུར་རོ། །མི་འདོར་བ་ནི་མི་གཏོང་བའོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་མཁན་ནོ། །དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཇིག་པ་ལ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཏེ་རང་གི་ངང་གིས་གང་འཆི་བ་དེས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པ་ནི་ཉོན་མོངས་ཏེ་ལྟ་ངན་ནོ། །གཡུལ་ངོ་ནི་གཡུལ་བྲིས་པའོ། །དངར་བ་ནི་བཙན་ཐབས་སུ་ཆས་པའོ། །ནན་གྱིས་ཏེ་དྲག་གཏུམ་གྱིས་སོ། །མདའ་ལ་སོགས་པ་གྲངས་མེད་ཅིང་བརྩིས་མི་ལང་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་དེ་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་སྐབས་མི་འབྱེད་པའོ། །དཔེ་བཤད་ནས་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྟག་ཏུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་དགྲ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །རྒྱུ་ནི་བྱེད་པའི་རྒྱུའོ། །གྱུར་ཞེས་པ་ནི་ཚིག་ཁ་སྐོང་བའོ། །ཡི་ཆད་པ་ནི་ཡིད་ཞུམ་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་བར་མི་འགྱུར་བ་ནི་མི་སྤྲོ་བར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཇི་ལྟར་ན་མི་རིགས་སྙམ་པ་ལ། དོན་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་མེད་པའོ། །རྨ་ཞེས་པ་ནི་མཚོན་གྱི་རྨའོ། །དོན་ཆེན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ནོ། །ཡང་དཔེ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉ་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཚོ་བ་ནི་འཚོ་བ་སྟེ་ཟས་སྐོམ་ལ་སོགས་པའོ། །ཙམ་ཞེས་པ་ནི་དེ་ཙམ་མོ། །བཟོད་ཅེས་པ་ནི་སྲན་འཛུགས་པའི་ཚིག་གོ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཕྱོགས་བཅུའོ། །དགྲོལ་བར་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དམ་བཅས་པ་ནི་དམ་བཅས་པར་གྱུར་པའོ། །གཞན་ལྟ་ཞོག་དང་ད་རུང་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱང་མ་གྲོལ་བས་ན་ཚོད་དེ་རང་གི་ནུས་སྦུངས་མི་ཤེས་པར་རང་དགར་སྨྲ་བ་ནི་སྨྱོན་པའོ། །དེ་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འཇོམས་པ་སྟེ་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ལ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ནི་སླར་མི་ལྡོག་པའི་ཚུལ་ཅན་ནོ། །ཀུན་ནས་ཞེན་པར་བྱས་པ་ནི་གདུག་པ་དྲག་པོས་སོ། །ཁོན་དུ་བཟུང་བ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་བསམ་པ་མི་འདོར་བའོ། །གཡུལ་སྤྲད་པ་ནི་འཐབ་པ་ལ་བརྩོན་པའོ། །ཅི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བའམ་སྙམ་པ་ལ། གཞན་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་གནོད་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་

106-109a

གང་ཡིན་པ་དེ་གཞག་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་རྒྱུན་གཅོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བདག་ནི་བསྲེགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་འདི་ལྟར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏན་འདུད་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་དང་དགྲ་གཞན་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐ་མལ་དགྲ་བོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་གཞན་ནི་ལྗོངས་བཙན་སའོ། །གང་ཡུལ་དེ་ནས་ནུས་པ་སྟེ། །ཚོགས་པ་འཕེལ་ཙམ་ན་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ནི་སླར་ཡང་རྒོལ་དུ་འོང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཤེས་རབ་སྟེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་མིག་གིས་གཏན་ནས་སོ། །བདག་ཉིད་ནི་བདག་གི་ཡིད་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བསལ་བ་ནི་བཏོན་ནས་བཏང་བའོ། །གང་དུ་འགྲོ་ཞེས་པ་ནི་འགྲོ་ས་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་རྣམས་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་པོ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དེ་དག་གོ། །དབང་པོ་བཏུལ་ན་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེའོ། །བར་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་བར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་རྣམས་ལས་གཞན་ནའོ། །གར་གནས་ཞེས་པ་ནི་གང་དུ་གནས་ནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་འཚེ་བར་བྱེད་པའོ། །འདི་ནི་རྒྱུ་འདྲ་ཞེས་པ་ནི་བརྫུན་པ་སྟེ། འདི་མི་ཤེས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་ཕྱིར་ནི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསྟོད་པ་ནི་འབད་རྩོལ་ལོ། །དོན་མེད་ཉིད་དུ་སྟེ་སྐབས་སུ་མ་བབ་བཞིན་དུའོ། །ད་ནི་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསླབ་པ་རྣམས་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྟེ་དེའི་དོན་དུའོ། །སྨན་དག་གིས་ཏེ་ནད་པས་སྨན་བསྟེན་པ་ཙམ་གྱིས་སོ། །སོས་གྱུར་ག་ལ་ཡོད་དེ་ནད་མེད་ཅིང་བྱང་བར་ག་ལ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསྟན་པའི་དོན་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་ནི་བག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་བཞི་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །ལྔ་པ། ཤེས་བཞིན་གྱི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

ད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་འཇིལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་བསླབ་པ་བསྲུང་བར་བྱ་བའི་

106-109b

ཐབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསླབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བསྲུང་བ་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་དག་གིས་སོ། །གཡོ་བ་ནི་མི་བརྟན་པའོ། །འདིའི་ཕྱིར་ན་ཡང་སེམས་ཁོ་ན་བསྲུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡན་བཏང་ཞེས་པ་ནི་གླང་པོ་ཆེ་སྨྱོན་པ་ལྟ་བུར་རང་དགར་ཡན་པར་བཏང་བའོ། །མ་དུལ་བ་ནི་མ་བསླབས་པའོ། །མྱོས་པ་ནི་གླང་སྨྱོན་ནོ། །འདི་ན་ཞེས་པ་ནི་ཚེ་འདི་ནའོ། །དེ་དམ་དུ་བཏགས་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་ནས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དྲན་པ་ཉིད་ནི་ཐག་པ་སྟེ་དེས་དམ་བཏགས་ནའོ། །འཇིགས་པ་ནི་སྐྲག་པའོ། །དགེ་བ་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བའོ། །སྟག་ལ་སོགས་པའི་གཅན་གཟན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ཇི་ལྟར་ན་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། སྟག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བཏགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་དྲན་པས་སོ། །བཏུལ་བ་ནི་ཤེས་བཞིན་གྱིས་སོ། །ཐུལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་རྣམ་པར་དུལ་བར་གྱུར་པའོ། །དེ་གང་གི་ཕྱིར་སྙམ་པ་ལ། འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་དོན་གསུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་དུ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་སེམས་འབའ་ཞིག་དབང་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་སོ། །ས་བཅུ་པ་ལས་ཀྱང་ཁམས་གསུམ་པ་འདི་དག་ནི་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིའི་ཕྱིར་ན་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཤལ་མ་རིའི་ནགས་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་ཆ་རྣམས་སུས་མངོན་པར་སྤྲུལ། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པས་མ་ཡིན་ཏེ། འོག་ནས་འགེགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྕགས་བསྲེགས་ལས་བྱས་པའི་ས་གཞི་དང་། གཞན་གྱི་བུད་མེད་ཀྱིས་ཤལ་མ་ལིའི་སྟེང་ནས་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱང་སུས་བྱས་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་དེ་ཇི་ལྟ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། དེ་འདྲ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཚོན་ཆ་ལ་སོགས་པའོ། །སྡིག་སེམས་ཞེས་པ་ནི་མི་དགེ་བའི་སེམས་སོ། །ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཐུབ་པ་དང་ལྡན་པས་ན་ཐུབ་

106-110a

པ་སྟེ་རྒྱལ་བས་སོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སེམས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དབུལ་བ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་བདེ་བ་སྲེད་པ་དང་བཅས་པའོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ཏེ། མཐར་ཕྱིན་པས་ན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའམ། ཡང་ན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བས་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །ཐམས་ཅད་ནི་ཕྱི་དང་ནང་གི་བདག་ཉིད་དོ། །གསུངས་ཞེས་པ་ནི་ལུང་ལས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཤིན་ཏུ་སེམས་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྲོག་ཆགས་ཉེ་བར་མཚོན་པའོ། །གསོད་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་སྤོང་བའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པའི་བྱ་བའོ། །བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་སེམས་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་མི་སྲུན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བཅོམ་ན་ཞེས་པ་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱི་རལ་གྲིས་བཅོམ་ནའོ། །ཆོམས་ཞེས་པ་ནི་ཟློག་པའོ། །འདིའི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ས་སྟེང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཡོགས་པ་ནི་འགེབས་པའོ། །ལྷམ་མཐིལ་ནི་བཅག་ལྷམ་མོ། །དེ་བཞིན་ཕྱི་རོལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་བཞིན་ཏེ་ས་སྟེང་བཞིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་ཞེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ནོ། །གཞན་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་གཞན་རྣམས་སོ། །དགེ་བ་ལ་མངོན་པར་སྤྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་སེམས་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་གསལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་བཅས་པའི་སེམས་གཅིག་གོ། །གསལ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་པའོ། །དེས་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བའོ། །ལུས་ངག་བཅས་པ་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་བཅས་པའི་སེམས་སོ། །སྤྱོད་པ་ཞན་པ་ནི་དགེ་བའི་ཕྱོགས་སུ་གསལ་བར་མ་གྱུར་པའི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པ་ནི་འབྲས་

106-110b

བུ་མི་མཚུངས་པའོ། །དགེ་བ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཅན་གྱི་བསམ་གཏན་ཡང་སེམས་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བཟླས་བརྗོད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། སྔགས་བརྗོད་པ་ནི་བཟླས་བརྗོད་དོ། །དཀའ་ཐུབ་ནི་དབང་པོ་བསྡམས་པའོ། །སེམས་གཞན་ཏེ་གཞན་དུ་ཞེན་ཅིང་འཕྲོ་བ་དང་ཡེངས་པ་སྟེ་གཉིད་ལ་སོགས་པས་ཉེན་པར་བྱས་པའོ། །དོན་མེད་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཤིན་ཏུ་ངན་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རམ། ཡང་ན་མངོན་པར་འདོད་པ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་ཀུན་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བུ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བུའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། བུ་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་བཞིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ལ་ནི་རྩོད་པ་མེད་པར་སེམས་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་གིས་ཆོས་ཀྱི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ནི་ཐམས་ཅད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་དོན་པོ་མཆོག་གོ། །གསང་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་གསང་བའོ། །མ་ཤེས་ན་ཞེས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མནོ་བསམ་བརྟན་པར་མ་བྱས་ན་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་བྱར་མེད་པར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གྱི་ན་འཁྱམ་པ་ནམ་མཁའ་ལ་ཀུ་ཤའི་མེ་ཏོག་བཞིན་དུ་འཁྱམ་པས་དོན་མེད་པར་འཁྱམ་པའོ། །ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལོགས་སུ་མ་གསུངས་སོ། །མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལེགས་པར་བསྲུང་བ་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་སོ། །འདིའི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མ་གྲངས་འགྲོ་བ་ནི་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་རྣམས་སོ། །རྨ་ནི་མཚོན་ལ་སོགས་པས་སོ། །སྐྱེ་བོ་ངན་པ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའོ། །སྡུག་ཅིང་གདུངས་པ་སྟེར་བའི་ཕྱིར་ན་སེམས་ཉིད་རྨའོ། །གཞན་ཡང་རྨའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཆུང་བ་སྟེ་ཡང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིག་ལ་སོགས་པ་སེན་མོའི་ནང་དུ་བཙིར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་དམྱལ་བའི་གནས་སུ་ལྕགས་ཀྱི་རི་བོ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་འཇོམས་པ་

106-111a

ནི་རི་བོ་ཆེས་འཇོམས་སོ། །ཅི་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གནས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། སྤྱོད་པ་འདི་འདྲས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་བསྲུངས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པར་བྱེད་ནའོ། །སྐྱེ་བོ་ངན་པའི་ཁྲོད་ནི་ཡུལ་ངན་པའི་ཁྲོད་ནའོ། །བརྟན་པ་ནི་བག་ཡོད་པའོ། །ཉམས་པ་ནི་ཞིག་ཅིང་ཉམས་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུར་གནས་པ་ན། སྤྲོ་ཞིང་འདུད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྙེད་པས་ཉམས་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། བདག་གི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ཇི་ལྟ་བ་འདོད་པ་བཞིན་དུ་རྙེད་པ་ནི་རྙེད་པའོ། །བཀུར་སྟི་ནི་རིམ་གྲོའོ། །ལུས་དང་འཚོ་བ་དང་དགེ་བ་གཞན་ཞེས་པ་ནི་རང་གི་དོན་དུ་བྱེད་པའི་དགེ་བའོ། །འདི་ལ་གུས་པ་ནན་ཏན་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་གདམས་པའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་མཁན་པོས་སེམས་བསྲུང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པའི་དོན་མ་བརྗེད་པ་ནི་དྲན་པའོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒྲ་ལས་གྲུབ་པ་ནི་ཤེས་བཞིན་ཏེ་ཤེས་རབ་པོ། །དེས་བདག་གི་གནས་སྐབས་གང་ཅུག་འདུག་པ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་བསྲུང་བར་བྱ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། ནད་ཀྱིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྨོངས་པ་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་འདི་དག་གཉིས་མ་ཚང་བས་སོ། །ལས་རྣམས་ཀུན་ནི་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཤེས་བཞིན་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྙོག་པ་ནི་དྲི་མའོ། །ཤེས་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་རྐུན་པོ་སྟེ་དགེ་བའི་ནོར་འཕྲོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲན་པ་ཉམས་པ་སྟེ་ཞིག་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཉེ་བར་བསགས་པ་ནི་ཕུང་པོར་བྱས་པའོ། །འདི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་ཆོམ་རྐུན་ཏེ་གནོད་པའི་ཚོགས་དེ་དག་གོ། །གླགས་སྐབས་ནི་གླགས་སྐབས་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྙེད་དམ་ལྟ་བ་ནི་ཚོལ་བའོ། །བདེ་འགྲོའི་སྲོག་འཇོམས་པ་ནི་རྐུ་བའོ། །དྲན་པའི་ཡིད་སྒོ་ནས་ནི་ཡིད་ཁོང་པར་བཅུག་ལ་གཞག་པའོ། །ཡུལ་གྱི་སྟེང་དུ་སོང་ཡང་སླར་བཀུག་སྟེ་འཇོག་པ་ནི་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །ཐབས་ནི་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་གཞག་སྙམ་པ་ལ། བླ་མ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ནི་བསླབ་པའི་ཚོགས་རྣམས་སོ། །འཇིགས་པ་ནི་མཁན་པོ་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཏུ་སྟེ། ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་

106-111b

ལ་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་བར་དུ་གཅོད་པ་མེད་པའི་གཟིགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བསམས་ནས་ཏེ། རྣམ་པར་བལྟས་པ་ལའོ། །གུས་པ་ནི་བསླབ་པ་ལ་སྟེ། སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་ནི་དྲན་པས་དེ་ལས་མི་འདའ་བའོ། །ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པའི་ལས་ལ་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པ་ངོ་ཚ་ཤེས་པའོ། །ཤེས་བཞིན་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དག་གི་རྒྱུ་ཡང་དྲན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཚེ་དྲན་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི་དྲན་པ་ཡོད་པའི་ཚེའོ། །བྱ་བར་འོས་པ་རྣམས་འདི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རེ་ཞིག་དང་པོར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དང་པོར་ཞེས་པ་ནི་ཐོག་མར་རོ། །འདི་འདྲ་ནི་འདི་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་རོ། །གཞག་པ་ནི་མངོན་དུ་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་དང་བྲལ་བས་ཞེས་སྨོས་ཏེ་དབང་པོ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རོ། ། མིག་གཞན་དུ་ཡེངས་པ་ནི་དོན་མེད་པར་ཡེངས་པར་ལྟ་བའོ། །ངེས་པར་སེམས་པ་ནི་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་ཁོ་ནས་སོ། །ངལ་སོ་བ་ནི་མིག་ཡེངས་པ་སྙམ་བྱེད་པ་མེད་པར་བྱེད་པའོ། །མིག་ལམ་ན་སྟེ་སྣང་བ་ནི་འགའ་ཞིག་འོངས་པའི་གྲིབ་མ་ཙམ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུའོ། །འཇིགས་པར་བྱེད་པས་འཇིགས་པ་སྟེ་རྐུན་པོ་ཆུང་ངུ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕྱོགས་བཞི་ཞེས་པ་ནི་བཞི་པར་མཚུངས་པར་བསྡུས་པའོ། །ཕྱིར་བལྟས་པ་ནི་རྒྱབ་ངོས་ལ་སོགས་སུ་ལོག་ནས་སོ། །མདུན་དང་རྒྱབ་ཏུ་བརྟགས་ནས་འགྲོ་བར་བྱའོ། །གནས་སྐབས་ཞེས་པ་ནི་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་པ་བཞི་ཆར་གྱི་སྐབས་སུའོ། །ད་ནི་ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་ཀྱིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཕུང་པོས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདི་ལྟར་རོ། །གནས་པར་བྱ་བ་ནི་བསྡད་པར་བྱ་བའོ། །བྱ་བ་བསྔོགས་ནས་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་བརྩམ་ཞིང་སྐབས་སུ་སྟེ་བར་བར་དུ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ་བརྟག་པར་བྱ་བའོ། །སེམས་ལ་བརྟག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འབད་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཚོར་བར་མི་འགྱུར་བར་འདོགས་པར་ནི་རིགས་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་བརྟག་པར་བྱ་སྙམ་པ་ལ། ཅི་ནས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བས་ཇི་བཞིན་དུ་བླངས་

106-112a

པའི་གཙོ་བོའི་ཆེད་དུ་བསམ་པར་བྱའི་གཏང་བར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་ཅི་དགེ་བ་བྱེད་དམ་འོན་ཏེ་མི་དགེ་བ་བྱེད་ཅེས་རྟོག་པའོ། །ཡང་དག་པར་བླངས་པ་དེ་གཏང་བར་བྱ་བའི་སྐབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཇིགས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྦྲུལ་ལ་སོགས་པའོ། །དགའ་སྟོན་ནི་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བླངས་པ་ལྟར་མ་ནུས་ན། ཇི་ལྟར་བདེ་བའི་སྤྱོད་པས་གནས་ཀྱང་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱིན་པའི་དུས་དག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ནུས་པའི་རིགས་མཚོན་པ་ཙམ་མོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པ་དག་པར་བསྡམས་པའོ། །གསུངས་ཞེས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ། །བསམས་ཏེ་ཞེས་པ་ནི་ནང་གི་བདག་ཉིད་སེམས་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱས་པའོ། །ཀུན་ལེགས་པར་བྱས་པས་ནི་མཛེས་པར་བྱས་པའོ། །གཉི་གར་མི་འགྱུར་བ་ནི་བརྩམ་པར་བྱ་བ་དང་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་གཉི་གར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ནི་གཏི་མུག་གོ། །གཞན་ཡང་གཏམ་ནི་རྒྱལ་པོའི་གླེང་ལངས་ལ་སོགས་པའོ། །སྣ་ཚོགས་ནི་རྣམ་པ་དུ་མའོ། །ངོ་མཚར་ནི་ཟློས་གར་ལ་སོགས་པའོ། །ཆགས་པ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་བརྐོ་བ་དང་། སེན་མོ་གཅོད་པ་དང་། ས་རིས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་མེད་པ་སྟེ་འབྲས་བུ་མེད་པའོ། །བྱེད་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་པ་ནི་དེ་དག་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ནའོ། །བསླབ་པ་ནི་དེས་འགེགས་པའོ། །རང་གི་སེམས་ལ་སྟེ་ཆགས་སེམས་སུ་འདུག་གམ་འོན་ཏེ་སྡང་སེམས་སུ་འདུག་མི་འདུག་ཅེས་བརྟག་པའོ། །བརྟན་པ་ནི་སེམས་བརྟན་པོས་བྱས་པའོ། །རིགས་པར་ལྡན་པ་ནི་ཚིག་ལ་སོགས་པ་འོས་ཤིང་འཐད་པའོ། །ཆགས་པ་ནི་ཞེན་པའོ། །ཁྲོ་བ་ནི་གདུག་སེམས་ཀྱིས་སོ། །མི་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཀྱིས་ལས་ལ་སོགས་པ་མི་བྱའོ། །རྒོད་པ་ནི་རྣམ་པར་གཡེངས་པའོ། །གཞན་ནི་ངག་གིས་ཐོ་འཚམས་པའོ། །ང་རྒྱལ་ནི་ཁེངས་པའོ། །རྒྱགས་པ་ནི་ཁོང་རྒྱགས་སོ། །མཚང་འབྲུ་བ་ནི་ལུས་སུན་འདོན་པ་སྟེ། དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་བྱེད་ཅིང་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་པའོ། །སྐྱོར་འབྱིན་པ་ནི་ལོགས་སུ་འཁྱོག་པའོ། །སླུ་བ་ནི་སླུས་བྱེད་པའོ། །བདག་ལ་བསྟོད་

106-112b

པ་ནི་བདག་གི་ཡོན་ཏན་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་སྟེ། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་སྣང་བའོ། །གཤེ་བ་ནི་ཨག་ཙར་རོ། །འགྱེད་པ་ནི་ཁྲོ་འདོད་ཅིང་འཁྲུག་པའོ། །གཡོག་འཁོར་ནི་བྲན་འཁོར་རོ། །རིམ་གྲོ་ནི་གཞན་གྱིས་ཞབས་ཏོག་བྱེད་པའོ། །ཡལ་བར་འདོར་བ་ནི་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའོ། །འཁོར་དུ་འདོད་པ་ནི་སློབ་པར་འདོད་པའོ། །སྨྲ་བར་འདོད་པ་ནི་འབྲེལ་མེད་སྨྲ་བར་འདོད་པའོ། །མི་བཟོད་པ་ནི་བསྲན་པར་མི་ནུས་པའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པའོ། །ལེ་ལོ་ནི་སྒྱིད་སྙམ་མོ། །འཇིགས་པ་ནི་དངངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྤྱི་བརྟོལ་ནི་ཐོ་ཆོའོ། །མུ་ཅོར་ནི་ཚིག་ངན་པའི་རུང་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་བརྗོད་པའི་རིམ་པ་ལྟར་རོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་རྣམ་པར་འཁྲུགས་པའོ། །དོན་མེད་བརྩོན་པ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པའོ། །གཉེན་པོ་ནི་ཤེས་བཞིན་ནོ། །ངེས་དོན་བརྟན་པོར་གཟུང་བར་བྱའོ། །གཉེན་པོ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་ངེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གསུངས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་ནི་དམ་བཅའ་བ་བརྟན་པའོ། །རབ་དད་ནི་དད་པའོ། །བརྟན་པ་ནི་མི་སྔར་བའོ། །གུས་པ་ནི་སེམས་འདུད་པའོ། །ཞེ་ས་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པ་འདུད་པའོ། །འཇིགས་པ་ནི་བག་ཚ་བའོ། །ཞི་བ་ནི་དབང་པོ་བསྡམས་པའོ། །གཞན་དགའ་བར་བྱེད་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འདོད་པས་མི་སྐྱོ་བ་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པས་སོ། །ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པས་མི་སྐྱོ་སྟེ་བཟོད་པའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ཤེས་པ་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །བདག་དང་སེམས་ཅན་དབང་བྱས་ཞེས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །ཅི་ཐམས་ཅད་དུའམ་སྙམ་པ་ལ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། རང་བཞིན་དང་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བས་སྟོང་པ་ལའོ། །སྤྲུལ་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྲུལ་པ་དང་འདྲ་སྟེ། སྤྲུལ་པ་ལྟར་ང་རྒྱལ་དང་བྲལ་བའོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ངེས་པར་གཟུང་བའོ། །གཞན་ཡང་འདིའི་ཕྱིར་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རིང་ཞིག་ལོན་ནས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གྲངས་མེད་པ་ནས་སོ། །གོང་དུ་བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སེམས་པ་ལྟ་བུ་ཡུན་རིང་མོ་ཞིག་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་ལུས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།

106-113a

དེས་རང་གི་དོན་ཡང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་མི་གཡོ་བ་ནི་མི་འགུལ་བར་རོ། །གཞན་ཡང་ལུས་ཀྱི་ཁང་བསྲུང་བ་ཅིའི་ཕྱིར་བྱེད་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱ་རྒོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། བྱ་རྒོད་བཟའ་བར་བྱ་རྒྱུ་ཤ་ལ་ཆགས་པ་ཡིས། །བཤལ་ཁྲིད་དེ་དྲུད་ཅིང་ཁྱེར་བའོ། །མཁོ་རྒྱུ་མེད་པའི་ལུས་འདི་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྲུང་བར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་འདི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀྱེ་ཡིད་ཚོགས་པའི་ལུས་འདི་ལ་བདག་ཉིད་དུ་བྱས་ནས་བསྲུང་ངམ་ཞེས་པའོ། །ཁྱོད་དང་སྟེ་ཡིད་ཁྱོད་དང་འདི་གཉིས་ཐ་དད་ཉིད་དོ། །ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་པ་ནི་ཅི་གལ་ཆེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཡང་ཐ་དད་ཀྱང་འཛིན་ན་ཤིང་གི་གཟུགས་ཀྱང་ཟུང་ཤིག་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྨོངས་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཅི་སྟེ་གཟུང་བར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་མི་འཛིན་ན་མི་གཙང་བ་ནི་རྣག་ལ་སོགས་པའོ། །ཚོགས་ནི་དེས་བརྩམས་པའོ། །འཁྲུལ་འཁོར་ནི་ལུས་སོ། །རུལ་བ་ནི་འདྲུལ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །འདི་ལ་སྙིང་པོ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པས་བསྲུང་བར་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། ཐོག་མར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། པགས་པ་ནི་པགས་པའམ་ཡང་ན་གཡོགས་མའོ། །ཐ་དད་པར་ནི་ལུས་སམ་ཡང་ན་སོ་སོར་རོ། །རུས་པ་ལས་བརྩམས་པའི་དྲ་བ་ལས་ཤ་ཡང་ཕྱེ་ཞིང་ཤིག་ལ་འདི་ཙམ་བལྟ་བར་བཤའོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ་བསྙིལ་ཅིག་པའོ། །རྐང་མར་ནི་རུས་པའི་དཀྱིལ་གྱི་བཅུད་དོ། །བར་དུ་ཞེས་པ་ནི་མཐར་ཐུག་པའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཏེ་ཁྱོད་རང་གིས་ཀྱང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་གཙང་བཟར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་། །དགོས་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་དགོས་པ་འདི་ཙམ་ཞིག་བལྟ་བར་བཤའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉིས་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རིགས་ནའོ། །ལུས་ནི་ལུས་པོ་ཉིད་དོ། །བཀོལ་བར་བྱ་བ་ནི་བསོད་ནམས་བྱེད་དུ་བཅུག་པའོ། །འདི་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ནམ་ཡང་བསོད་ནམས་བྱེད་དུ་མ་བཅུག་པར་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྲུངས་ཀྱང་། འཆི་བདག་གིས་གཞན་ལ་བྱིན་པ་དེའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཟན་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བར་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། བྲན་གཡོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་

106-113b

ཅི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་སྦྱིན་ནམ་སྙམ་པ་ལ། འདི་ལ་གླ་རྔན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལས་ཀྱི་རིན་ནོ། །ཡང་ན་གླ་རྔན་ཙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གོ། །འགྲོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ལ། འགྲོ་དང་འོང་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པའི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཞེས་པ་ནི་བརྗོད་པའི་རིམ་པ་ལྟར་རོ། །རང་དབང་ནི་རང་གི་སེམས་ལའོ། །གང་ནས་ཀྱང་དུས་རྟག་ཏུ་འཛུམ་ཞིང་མདངས་ཡོད་པར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །ཁྲོ་གཉེར་ནི་སྨིན་མ་འཁྱོག་པར་བསྡུས་པའོ། །དེ་ཉིད་ནི་ངོ་འཛུམ་མོ། །བཤེས་ནི་འགྲོགས་པའོ། །གསོང་པོར་སྨྲ་བ་ནི་གཞན་གྱིས་མ་སྨྲས་པའི་གོང་རོལ་དུ་བསྙུར་ནས་གླེང་མོ་བརྗོད་པའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པའོ། །སྒྲ་དང་བཅས་ཞེས་པ་ནི་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའོ། །མི་དོར་བ་ནི་མི་བསྐྱུར་བའོ། །དྲག་ཏུ་མི་དབྱེ་བ་ནི་བཙན་ཐབས་སུ་མི་འཕུལ་ལོ། །དེ་ལྟར་དུ་བྱས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། ཆུ་སྐྱར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཇབ་ཅིང་ཞེས་པ་བརྟན་པའམ་ཡང་ན་མ་ཚོར་བར་འཇབ་པའོ། །དེ་བཞིན་བསྐུལ་འདེབས་པ་ནི་འགྱོད་པ་སྤོང་ཞིང་བསྐུལ་བའོ། །མཁས་པ་ནི་དེ་ལ་གདམས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །མ་བཅོལ་བར་ཕན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་གདམས་ངག་དེ་རྣམས་འཇེབས་པར་ཚོར་ནས་རྟག་ཏུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སློབ་མར་འགྱུར་བའོ། །ཕྲག་དོག་གི་དྲི་མ་བཀྲུ་བའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དོན་སྨྲ་བ་ནི་ལེགས་པར་སྨྲ་བའོ། །རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་གཞན་གྱིས་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་རྗེས་སུ་བཟླས་པར་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱིས་བདག་གི་ཡོན་ཏན་བསྔགས་པ་བརྗོད་ན། དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ཤེས་ཤིང་ཡོན་ཏན་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཅན་ཅིག་གོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ཀྱིས་རིགས་པར་བྱའི་རང་ཁེངས་ཤིང་རང་ཐང་མི་བྱའོ། །རྩོལ་བ་ནི་གང་དུ་ཡང་རུང་བའོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་དགའ་བའོ། །གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་འབད་པས་བསྒྲུབས་པའོ། །འདིར་ཞེས་པ་ནི་དགའ་བའི་བདེ་བ་འདི་ལའོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ཞེ་སྡང་ཞིང་མི་དགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ན་འདིར་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཆེ་བ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལྟར་བྱ་ཞིང་འདི་ལྟར་བསླབ་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྨྲ་

106-114a

ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡིད་ཕེབས་པ་ནི་ཡིད་ཆེས་པའི་འོས་སུ་འགྱུར་བའོ། །འབྲེལ་བ་ནི་རིམ་པར་འཚམ་པའི་རྣམ་གཞག་དང་ལྡན་པའོ། །ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་ཡིད་དང་མཐུན་ཞིང་འཐད་པ་སྟེ། སྙིང་ལ་འབབ་པའོ། །འཇམ་པ་ནི་མཉེན་པའོ། །རན་ཞེས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་གང་ཞིག་སྐད་མི་ཆེ་ཙམ་གྱིས་གཏམ་སྨྲ་བའོ། །འདི་ལྟར་བལྟ་བར་འོས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མིག་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དྲང་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁྱོག་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། མིའི་སྐྱོན་ནས་མི་ལྟ་བའོ། །ཕན་འདོགས་པའི་ཞིང་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྟག་ཏུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྟག་ཏུ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཞེས་སྦྱར་རོ། །རྟག་ཏུ་མངོན་ཞེན་ལས་བྱུང་བ་ནི་རྟག་ཏུ་གོམས་པས་བསྐྱེད་པའོ། །ཡང་ཇི་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ཞིག་སྙམ་པ་ལ། ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པའི་དོན་གཉིས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་གང་ལྡན་པའོ། །གང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཞིང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའོ། །ཕན་འདོགས་པའི་ཞིང་ཕ་མ་ལ་སོགས་པའོ། །སྙིང་རྗེའི་ཞིང་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བ་རྣམས་ལའོ། །འདི་ཡང་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཁས་ཤིང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཁས་ཤིང་ནི་སྒྲིན་པའི་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པའོ། །དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པའོ། །བདག་གིས་བྱེད་པ་ནི་རང་དང་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་གང་དང་ལྡན་པའོ། །ལྟོས་པར་མི་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལ་སྐབས་མི་བྱེད་པར་རྒྱུན་ཏུ་བརྩོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་རོ། །དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཇིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། སྦྱིན་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གོང་ནས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །ཁྱད་ཞུགས་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །འོ་ན་སྦྱིན་པའི་དུས་སུ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཏང་སྙོམས་སུ་གཞག་གོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་གསུངས་སྙམ་པ་ལ་ཆུང་ངུའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀུན་སྤྱོད་ནི་བསླབ་པ་ལྕི་ཤོས་རྣམས་སོ། །དེ་ཉིད་དགེ་བའི་འབབ་ཆུ་སྲུང་བར་བྱེད་པའི་ཆུ་ལོན་ཏེ། དེ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་རྣམས་བཏང་སྙོམས་སུ་གཞག་སྟེ་དོར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དཔེར་ན་བསམ་གཏན་བཏང་ལ་ཆོས་དོན་

106-114b

དུ་གཉེར་དུ་འོངས་པའི་འགྲོ་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དོན་དུ་གཉེར་བའི་མི་ལ་ཆོས་མ་བྱིན་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལྟུང་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །བརྩོན་པར་གནས་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱད་པར་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་སྙམ་པ་ལ། བཀག་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལ་གནང་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་གསུངས་སུ་ཟིན་མོད་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དག་ཉིད་ནི་བསྲུང་བར་འོས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལོག་པར་ལྟུང་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་རྐང་རྡུམ་ལ་སོགས་པའོ། །མགོན་མེད་པ་ནི་སྐྱབས་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །བརྟུལ་ཞུགས་ནི་དཀའ་ཐུབ་པའོ། །བགོ་བར་བྱ་བ་ནི་བགོས་པའི་ཆ་ཙམ་རྣལ་འབྱོར་པས་བཟའ་བའོ། །རན་པ་ཙམ་དུ་བཟའ་བར་བྱ་བ་ནི་ཇི་ཙམ་དུ་ལུས་ལས་སུ་རུང་བ་ཙམ་དུ་བཟའ་བའོ། །ཆོས་གོས་གསུམ་སྟེ་སྣམ་སྦྱར་དང་། བླ་གོས་དང་། མཐང་གོས་དང་གསུམ་ལས་ལྷག་པ་རྣམས་སྦྱིན་པར་གཏང་བའོ། །ཆོས་གོས་གསུམ་པོ་ཡང་སྦྱིན་པར་གཏང་བར་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། དམ་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དམ་པ་དང་ལྡན་པས་ན་དམ་པའི་ཆོས་སོ། །དེ་འཛིན་པ་ནི་སྤྱོད་པའོ། །ཕྲན་ཚེགས་ནི་སྦྱིན་པའི་དོན་ཆ་ཆུང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ཉོན་མོངས་པར་མི་བྱ་བ་ཡང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་སྲོག་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་གཏང་བའོ། །བསམ་པ་མ་དག་པ་སྟེ་རྗེས་སུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ལས་དང་པོ་དེའི་ཚེ་མགོ་བོ་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པར་མི་གཏང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བསམ་པ་མཉམ་པ་སྟེ། སེམས་མཚུངས་པར་འགྱུར་ན་ནི་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ད་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་གཏང་བར་བྱ་བའི་ཚད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མིན་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀུན་ལ་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །མགོ་གཡོགས་པ་ནི་མགོ་བོ་རས་ཀྱིས་གཏུམས་པའོ། །ཆོས་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་དགུའོ། །གདུགས་དང་ཁར་བ་དང་མཚོན་ཐོགས་པ་ནི་དེ་དག་དང་ལྡན་པའོ། །དཀྲིས་པ་ནི་ཐོད་བྱས་པའོ། །དམན་པ་ནི་དམན་པ་ལ་མོས་པའོ། །ཟབ་པ་ནི་ཡིད་མ་གཞུངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །དམན་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའོ། །འདྲིད་པ་ནི་མདོ་སྡེའི་

106-115a

ཚིག་དང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འབའ་ཞིག་གིས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ལ། སྡོམ་པ་ལ་སོགས་པས་ཅི་བྱ་ཞེས་འདེབས་པ་སྟེ་དེ་སྐད་དུ་མ་འདྲིད་པའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་བསླབ་པའི་སྡོམ་པའོ། །འདི་དག་བྱ་བར་མི་འོས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སོ་ཤིང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཆིལ་མ་དང་ལུད་པ་ལ་སོགས་པ་དོར་བ་ནི་དགབ་པ་སྟེ་གཞན་གྱིས་མ་མཐོང་བར་དོར་ཞིང་དགབ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཅི་བ་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའི་ཆུ་དང་ཐང་ལ་དོར་བ་སྨད་པ་ནི་བཀག་པའོ། །ཁ་བཀང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཤོང་ཤོང་བཙངས་པའོ། །ཁ་གདངས་པ་ནི་བགྲད་པའོ། །རྐང་པ་བརྐྱང་བ་ནི་རྐང་པ་བརྐྱང་སྟེ་བསྡད་པའོ། །མཉམ་པ་ནི་གཉི་ག་དུས་གཅིག་ཏུའོ། །ལམ་དང་ཞེས་པ་ནི་ལམ་ནས་འགྲོ་ཙམ་ནའོ། །མལ་སྟན་དང་གནས་ཁང་ཡང་གཅིག་པར་མི་བྱའོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་མ་མོས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་སྤང་བར་བྱའོ། །གཞན་གང་ལ་ཡང་རྔན་ཆད་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སོར་མོས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མི་གང་ལ་ཡང་སོར་མོ་གཅིག་གིས་བརྡ་མི་བྱ་བ་སྟེ། བརྡ་སྤྲད་པར་མི་བྱའི། འོན་ཀྱང་ལག་པ་གཡས་པ་ཀུན་གྱིས་འདི་ལྟར་ལགས་སོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱའོ། །ལག་པ་ཤས་ཆེར་བསྐྱོད་པ་ནི་དཔུང་པ་དྲག་ཏུ་བསྒུལ་ཞིང་ངོ་། །ཅུང་ཟད་དེ་དགོས་པ་ཕྲན་ཚེགས་ལ་ཐུག་པ་སྐད་མི་བྱའོ། །དགོས་པ་ཆེན་པོ་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །སེ་གོལ་གྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལག་པ་གཡས་པས་བརྡ་བྱ་བར་གཟུང་ངོ་། །མ་བསྡམས་པ་ནི་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའོ། །མགོན་པོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གཟིམས་པ་བཞིན་དུ་སྟེ་འོན་ཀྱང་འབྱུང་བ་རྣམས་དགག་པའི་ཚུལ་དུའོ། །མྱུར་དུ་ལྡང་བ་ནི་དབྱལ་བ་དང་ལུས་བསྙང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་ཙོག་ཙོག་འདུག་པའོ། །ཐོག་མ་སྟེ་དང་པོ་ཉལ་བའི་དུས་སུ་ངེས་པ་ཁོ་ནར་གདོན་མི་ཟ་བ་ཉིད་དུ་འདི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་མྱུར་དུ་ལྡང་བར་བྱའོ་ཞེས་བསམ་པས་ཉལ་བར་བྱའོ། །འདིར་གཞན་ཡང་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སྤྱོད་པ་ཞེས་པ་ནི་བསླབ་པར་བྱ་བའོ། །སྦྱང་བ་ནི་ཉེས་པ་སེལ་བའོ། །དེ་དག་གིས་ནི་ལྟུང་བ་བཤགས་པར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྗེས་ལ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་

106-115b

གདོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉིན་དང་མཚན་མོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དུས་གསུམ་པོ་རྣམས་མཉམ་པར་ཚང་བ་ནི་དུས་གསུམ་མོ། །ཉིན་མོ་དང་མཚན་མོ་ལན་གསུམ་གསུམ་དུ་བྱས་ཏེ་ལན་དྲུག་ཏུའོ། །ཕུང་པོ་གསུམ་ནི་སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང་། བསོད་ནམས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་མཉམ་པར་ཚང་བའོ། །ལྷག་མ་ནི་བཤགས་པ་ལས་གཞན་ནོ། །དེས་ཞེས་པ་ནི་ཕུང་པོ་གསུམ་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྟོན་པ་དེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་རྒྱལ་བ་ལ་བརྟེན་པ་བྱས་པའོ། །ཞི་བ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བའོ། །གཞན་ཡང་བསླབ་པར་བྱ་བ་མ་ངེས་པ་རྣམས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་ངམ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་གྱི་དབང་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དབང་ངོ་། གནས་སྐབས་ནི་གོ་མི་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་བའོ། །བསླབ་པ་ནི་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཅི་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ངེས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། རྒྱལ་སྲས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་དངོས་སམ་བརྒྱུད་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་དགེ་བ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའོ། །མཁས་པ་ནི་ཚུལ་བཞིན་ཤེས་པའོ། །བརྟུལ་ཞུགས་ནི་བསླབ་པའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ། དཔལ་འབྱུང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔལ་འབྱུང་བའི་རྣམ་ཐར་ནི་སྡོང་པོ་བཀོད་པའི་ལེའུ་གཅིག་གོ། །དང་གི་སྒྲས་གཞན་ཡང་བསྡུ་བའོ། །འདི་དང་ཞེས་པ་ནི་བརྗོད་པ་རྣམས་སོ། །གཞན་ཞེས་པ་ནི་མ་བརྗོད་པ་རྣམས་སོ། །རྩ་བའི་ལྟུང་བ་ནི་གང་སྡོམ་པ་འཇིག་པར་བྱེད་པའོ། །རྟག་ཏུ་སྤྱད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་། འདི་ཉིད་ཀྱི་མཛད་པ་པོས་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ཡང་མཛད་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པའོ། །བརྗོད་པ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གཉིས་པ་ཡང་གཉིས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་བསླབ་པ་བསྲུང་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ལས་ཞེས་

106-116a

སྨོས་ཏེ། གང་དུ་བཀག་པ་མེད་པའི་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། ངེས་པར་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་ཡིན་པས་ན། བསླབ་པ་མཐོང་ནས་བསླབ་པ་དེ་དང་མི་འགལ་བར་ཡང་དག་པར་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་མོས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དྲན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་མིང་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྔར་བརྗོད་དོ། །ཤེས་བཞིན་གྱི་མ་བརྗེད་པས་དེ་ངེས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ནི་ཡིད་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ལུས་ཀྱི་བྱ་བར་ཐམས་ཅད་འདུས་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། སྒྲ་ཙམ་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྨན་དཔྱད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནད་གསོ་བའི་བསྟན་བཅོས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་ལྔ་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །དྲུག་པ། བཟོད་པའི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

གོང་དུ་སྦྱིན་པ་གོ་རིམས་མ་ངེས་པར་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ནས་བཟོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྐལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྦྱིན་པ་ནི་སྔར་བརྗོད་པའོ། །མཆོད་པ་ནི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱིས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པའོ། །ལེགས་པར་སྤྱད་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །དེ་ཀུན་ཞེས་པ་ནི་འདས་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པ་རྣམས་སོ། །ཁོང་ཁྲོ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཞེ་སྡང་བའོ། །རང་གི་རྟེན་བཅོམ་ནས་གཞན་ཡང་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་ན་ཞེ་སྡང་ངོ་། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། འཇམ་དཔལ་ཁོང་ཁྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བསྐལ་པ་བརྒྱ་དང་སྟོང་དུ་བསགས་པའི་བསོད་ནམས་འཇོམས་པར་བྱེད་འབྲས་བུ་མེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཞེ་སྡང་དང་སྡིག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ན། དེ་སྤངས་ལ་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཞེ་སྡང་ལྟ་བུའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཞེ་སྡང་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་པས་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ། །བསྒོམ་པར་བྱ་ཞེས་པ་ནི་ཐབས་སོ། །ཞེ་སྡང་གི་ཉེས་པ་མཐོང་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་མྱོང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཞེ་སྡང་ཟུག་རྔུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གསུངས་ཏེ། ཞི་བའི་ཡིད་ཅེས་པ་ནི་ཡིད་རབ་ཏུ་ཞི་བའོ། །དགའ་

106-116b

བ་ཉིད་བདེ་བའོ། །མི་འཐོབ་པ་ནི་ཞེ་སྡང་གི་མེ་འབར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟན་མེད་ནི་མི་བརྟན་པར་འགྱུར་བའོ། །གཞན་ཡང་ནོར་དང་བཀུར་སྟི་ནི་ནོར་དང་བཀུར་སྟི་ཉིད་དོ། །སྡང་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་མི་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཡིས་མཛའ་བཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གོ་སླའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་རྣམས་བསྐྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དགྲས་བརྟགས་པའོ། །གང་ཁྲོ་བ་འཇོམས་པ་དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདེ་བ་ལས་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེ་སྡང་གཞོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་བརྟག་པར་བཞེད་ནས་མི་འདོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། མི་འདོད་པ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་མི་བདེ་བ་ནི་འཁྲུགས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་རེངས་པར་བྱེད་པའི་ཟས་ཡིན་ལ་དེ་ཐོབ་ནས་བརྟས་པར་བྱེད་རྒྱགས་པར་བྱེད་པས་ན་ཡང་ཟས་སོ། །གཞོམ་བྱ་ནི་བསལ་བར་བྱའོ། །གནོད་པ་ནི་དགེ་བའི་ཕྱོགས་འཇོམས་པའོ། །ཇི་ལྟར་དེའི་ཟས་འཇོམས་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ་ཅི་ལ་བབ་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགའ་བ་ནི་ཡིད་བདེ་བའོ། །དཀྲུག་པར་མི་བྱ་བ་ནི་གཏང་བར་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བཅོས་སུ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འདི་ལྟར་དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་འབད་པས་གོམས་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འབད་པས་གོམས་པར་བྱ་བ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། བདག་གམ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་བདག་གི་བཤེས་རྣམས་ལ་གང་སྡུག་བསྔལ་ཏེ་ལུས་དང་ངག་ལས་བྱུང་བ་དང་། བརྙས་པ་སྟེ་ངན་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཚིག་རྩུབ་སྟེ་གནད་དུ་ཕོག་པའི་ཚིག་དང་། མི་སྙན་པ་སྟེ་གྲགས་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་མི་འདོད་པ་སྟེ། མངོན་པར་མི་འདོད་པའོ། །དགྲ་རྣམས་ལ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་འདོད་པའོ། །གལ་ཏེ་རྣམས་ཀྱང་མ་གོམས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པར་མཚུངས་པ་ལ་བདེ་བ་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་གོམས་པར་མི་བྱ་སྙམ་པ་ལ། བདེ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བའི་རྒྱུ་ནི་རེས་འགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཀོན་པས་ན་གོམས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་ལ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་བའི་ཕྱིར་དེ་བསལ་བར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཅི་སྟེ་དཀོན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཁོ་ན་གོམས་པར་བྱ་བའི་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། སྡུག་

106-117a

བསྔལ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་མེད་པར་ངེས་འབྱུང་སྟེ། འཁོར་བ་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་གྱི། དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཁྱོད་སྡུག་བསྔལ་གོམས་པ་ལ་བརྟན་པར་གྱིས་ལ་སྔར་མའི་ཚུལ་ལ་གོམས་པར་མ་བྱེད་ཅིག་པའོ། །གཞན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འདི་དོན་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྲན་པར་བྱ་བའི་འོས་ཁོ་ནའོ་ཞེས་དཔེ་དང་བཅས་པར་དཀའ་ཟློག་ཅེས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཀར་ན་དའི་ཡུལ་ན་ཙན་དྷི་ལ་མོས་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་རྒྱུ་ཆེན་པོའི་དུས་སུ་སྨྱུང་བ་ཞག་གསུམ་མམ་ཞག་གཅིག་བྱས་ཀྱི་རྗེས་ལ། ཆེད་དུ་གཏད་ནས་རང་གི་ཡན་ལག་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་འགྲན་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་ཡང་གཅིག་ལ་གཅིག་སྲོག་འདོར་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་ཡང་བསྲན་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་ཆུང་བ་གང་དག་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། སྦྲུལ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དོན་མེད་པ་ནི་སྔར་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་རྣམས་ཀྱང་གོམས་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཚ་གྲང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ལམ་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་གཟུང་ངོ་། །དེ་དག་གིས་ཉེ་བར་གནས་པར་བྱ་ཞིང་བཟེ་རེ་སྲན་ཆུང་བར་མི་བྱ་བ་ནི་བསླབ་ཅིང་གོམས་པར་བྱ་བའི་འོས་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གོམས་པ་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཡུལ་ངོར་རང་གི་ཁྲག་མཐོང་ན་ཕྱིར་ཞིང་ཁོང་དགའ་སྟེ། གཡུལ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་བརྒྱལ་བ་ནི་འཐོམས་པའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་ཞིང་ཁོང་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་འཐོབ་པར་བྱེད་ཅིང་ཕམ་དུ་མི་ཉན་པས་ན་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བགྲོད་པར་བྱེད་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་ཟུག་གཟེར་རོ། །མི་ཚུགས་པ་ནི་ཉམ་མི་ང་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ཡང་རབ་དང་སྟེ་དགའ་བ་ཉིད་དང་། རྙོག་སྟེ་ཡིད་བསད་པ་ཉིད་དུ་མི་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་གཟེངས་བསྟོད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། བྲང་གིས་ཕུལ་ནས་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་ནི་དཔའ་བའོ། །ལྷག་མ་ནི་གཡུལ་ངོར་མི་གསོད་པའོ། །དེ་ནི་རོ་ལ་ཚབས་

106-117b

བྱེད་པ་སྟེ། མི་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་མི་རྟག་པས་ན་རོའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སྲན་ཚུགས་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྐྱོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡོན་ཏན་ནོ། །སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཟད་པར་བྱེད་པའོ། །སྤྲོ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །རྐྱེན་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཁྲིས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྐྱེན་འདུས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཁྲིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་བདོ་བ་ལ་ནི་ཁོ་བོས་ཁྲོ་བ་མ་ཡིན་ན། སེམས་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྲོ་བར་བྱེད། རྐྱེན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐུལ་བ་ནི་ཁྲོ་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་ནི་སྦྱར་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། རྐྱེན་འདུས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཁྲོ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །རྐྱེན་གྱིས་ཁྲོ་བ་བསྐུལ་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མི་འདོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། མི་འདོད་པ་ནི་མངོན་པར་མི་འདོད་པའོ། །ཉེས་པ་ནི་གཞན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའོ། །རང་དབང་ནི་རང་གི་འདོད་པས་བྱེད་པའོ། །ཅི་སྟེ་འདི་ལྟར་གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་དང་རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་འདིར་བདག་ཉིད་རང་དབང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་རང་དབང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་སྙམ་པ་ལ། གཙོ་བོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་རྡུལ་དང་མུན་པ་སྙིང་སྟོབས་ཆ་མཉམ་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་གཙོ་བོ་ཞེས་འདོད་པ་དང་། བདག་ཅེས་བརྟགས་པ་དེ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ནི་མི་འདོད་པའོ། །དེ་དག་ཉིད་འདི་ལྟར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ཆེད་དུ་བསམས་ཤིང་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་གཉིས་ཀ་ལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་པས་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་དེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་རང་བྱུང་དུ་འདོད་པར་བྱེད། གཞན་ཡང་བདག་ཡོད་ལ་ནི་རག་ན་སྔར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བར་མི་བྱའོ། །ཡང་ན་ཡུལ་གཙོ་བོས་ཉེ་བར་གཏད་ནས། ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའི་བྱ་བ་ཡོད་དུ་བཅུག་ན་ཡང་འགག་པ་སྟེ། ཡུལ་དེ་ལས་ལོག་པའི་བདག་ནི་ཡོད་པར་འདོད་པ་མ་

106-118a

ཡིན་ཏེ། བདག་དེ་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་བདག་ལ་ཡང་ཉེས་པ་དེ་ཉིད་དེ་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཉེས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཡང་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་བདག་དེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དང་གི་སྒྲས་ནི་སེམས་དང་བཅས་པ་ཡང་གཟུང་ངོ་། །བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བའོ། །རྐྱེན་རྣམས་གཞན་ཞེས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ནོ། །འགྱུར་བ་མེད་པ་ནི་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བའོ། །སྔོན་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་བྱེད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འདིར་འདིས་བྱོས་ཞེས་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཅེས་པ་ནི་དབང་ཐམས་ཅད་དོ། །དེ་དབང་མེད་པ་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ནས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ་སྤྲོས་པ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའམ། ཡང་ན་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་པའི་ཚིག་སྦྱར་རོ། །མི་གཡོ་བ་ནི་མི་འགུལ་བའོ། །དངོས་པོ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུར་ཤེས་ན་གང་ལ་ཁྲོ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཁྲོ་ས་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བཟློག་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་རྩོད་པ་བླང་བའི་ཕྱིར། གང་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཟློག་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །ལན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བཟློག་པར་རིགས་པ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བསྟན་ནས་དེའི་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་སྐྱེའོ་ཞེས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ལས་འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུན་ཆད་པར་འདོད་པ་སྟེ་ལྡོག་པར་འདོད་པའོ་ཞེས་དགོངས་པའོ། །དགྲ་ནི་མི་ཕན་པར་བྱེད་པའོ། །མི་རིགས་པ་བྱེད་པ་ནི་གནོད་པ་སྐྱེལ་བར་བྱེད་པའོ། །འདི་འདྲ་ཞེས་པ་ནི་གནོད་པ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རྐྱེན་འདི་འདྲ་བའི་རྒྱུར་སྔར་བསམས་པ་ལས་འགྱུར་བའོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱས་པ་ལ་ཡིད་མི་བདེ་བར་མི་བྱའོ། །གཞན་ཡང་འགྲུབ་འགྱུར་ན་སྟེ། འབྲས་བུ་སྨིན་པར་འགྱུར་ནའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་སྐྱེལ་བའོ། །བག་མེད་པ་ནི་རང་ལ་གནོད་པའོ། །གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་ན་དེ་དག་གཞན་གྱི་

106-118b

ལུས་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཚེར་མ་ལ་སོགས་ཞེས་པ་ནི་ཚེར་མ་སྟན་དུ་འདིང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ནད་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་མ་རྙེད་པའོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཟས་གཅོད་པ་ནི་བཟའ་རྒྱུ་མི་ཟ་བར་སྡོད་པའོ། །འགེག་པ་ནི་སྐེ་ཐག་པས་བཏགས་ནས་དཔྱང་ལ་མཆོང་བའོ། །གཡང་ས་ནི་འོབས་ལ་སོགས་པའོ། །མཆོང་བ་ནི་ཆུ་ལ་སོགས་པར་མཆོང་བའོ། །བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་ནི་མི་གཞན་ལ་སླུས་བྱེད་པའོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གསོད་པར་བྱེད་པའོ། །གང་ཚེ་སྟེ་དུས་གང་གི་ཚེའོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་ལ་ཁྲོ་བའི་རིགས་སོ། །སྙམ་པ་ལ། ཉོན་མོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་གཞན་ལ་རྣམ་པར་འཚེ་བར་བྱེད་པ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་འོན་ཏེ་གློ་བུར་ཡིན་ཞེས་བརྟགས་ཏེ། ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་འོན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གློ་བུར་ནི་རྐྱེན་གློ་བུར་བའོ། །ངེས་པ་ནི་མ་བཅོས་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་གློ་བུར་བའི་དུད་པས་གནོད་པ་བསྐྱལ་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ཁྲོ་བ་མི་རིགས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་འཕེན་མཁན་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གཞན་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་ཆད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་སྦྱར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་མཚོན་ཕྱུང་བས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཁྲོ་བ་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་ལ་ཁྲོ་བའི་རིགས་ཏེ། བདག་གིས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལུས་ཕྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེའི་མཚོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔར་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤུ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རེག་ཏུ་མི་བཟོད་པ་སྟེ་ན་ཚ་ཆེ་བའམ་བསྲན་པར་དཀའ་བའོ། །སྲེད་པའི་མུན་པས་ནོན་པས་རིག་པས་མཐོང་དུ་མ་སྟེར་བ་ནི་སྲེད་ལྡོངས་སོ། །བཟུང་བར་གྱུར་པ་ནི་ཁས་བླངས་པ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་སྟེ་ལུས་ལའོ། །སུ་ལ་སྟེ་གང་ལ་ཁྲོ་བར་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ན་སྲེད་པའི་མུན་པས་ནོན་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། བྱིས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱིས་པ་ནི་རྨོངས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་ན་ཚའོ། །རྒྱུ་ཞེས་པ་ནི་ལུས་པ་ཉིད་དོ། །རང་གི་ཉེས་

106-119a

པས་གནོད་ཅེས་པའི་རྣམ་སྨིན་དཔེ་དང་བཅས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ཞེས་པ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་སྡུག་བསྔལ་འདིའོ། །གང་བདག་གིས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱིས་བསྐུལ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་བཏང་བས་ན་དེ་དག་བརླག་པ་སྟེ་ཕུང་བར་བྱས་པའོ། །མ་བརླག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་སེམས་ལ་བོས་ཏེ། གདམས་པའི་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟ་ན་གནོད་པ་བྱེད་མཁན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བར་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། བདག་ལ་བསམ་པའི་ཞེས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་གིས་བདག་དམྱལ་བར་མ་སོང་ན་དེའི་དེ་དག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པར་འགྱུར་བར་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཀྱི། བདག་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པའི་ཡོན་ཏན་བདག་ཉིད་བསྲུང་བར་འགྱུར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །ལན་དུ་གནོད་པར་བྱས་པ་ནི་དེ་དག་ལ་གནོད་པའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་གཞན་རྗེས་སུ་བསྐྱང་བའོ། །ཉམས་པ་ནི་ཞིག་པའོ། །ཞིག་པར་འགྱུར་བ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་འགྲོ་བའོ། །དཀའ་ཐུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་བརྩེ་བའི་ཚིག་སྟེ། ཕྱིས་དེ་དག་གདོན་པའི་ཐབས་བསམ་པར་བྱའོ་ཞེས་དགོངས་པའོ། །གཞན་ཡང་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་བསྣུན་པས་ཡིད་དམ་ཡང་ན་ལུས་ལ་གནོད་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཡིད་ལ་ནི་གནོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་རྟོག་པས་བྱས་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལུས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ལུས་སྡུག་བསྔལ་བས་ཡིད་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བའམ་ཡང་ན་ལུས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ལུས་ལ་གཅེས་པས་གནོད་པར་འགྱུར་གྱི་བརྡེག་པར་མི་ནུས་སོ། །ལུས་བེམས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྙས་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བརྙས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡིས་ཞེས་པ་ནི་བརྙས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་འདུས་པ་དེས་ལུས་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཡང་ན་དེ་དག་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་པས་ན་ཚོགས་སོ། །བརྙས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པས་བདག་ལ་མ་དད་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལ་ཁྲོ་བའི་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། གཞན་དག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། མི་དགའ་བ་ནི་མ་དད་པའོ། །འདིར་ཞེས་པ་ནི་ཚེ་འདི་རུའོ། །འདིར་ཞེས་པ་ནི་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །སྡིག་པ་ནི་

106-119b

བརྙས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པས་ཁྲོ་བའི་སྡིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབའ་ཞིག་གོ། །བརྟན་པ་ནི་ལོངས་མ་སྤྱད་པའི་འབྲས་བུ་དེ་མ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་པ་ནི་དེ་འབའ་ཞིག་བརྟན་པར་གནས་པའོ། །འདིར་འདི་ཡང་བསམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། བླའི་ཞེས་པ་ནི་ཚོད་ཡོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལོག་འཚོ་ཞེས་པ་ནི་འདོད་པ་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ནོར་བཙལ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྨི་ལམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བདེ་བ་ཞེས་པ་ནི་རྨི་ལམ་ཉིད་ཀྱིའོ། །དེའི་ཕྱིར་ལོག་འཚོས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ཀྱང་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བ་འབའ་ཞིག་ལས་གཞན་ནི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་རྙེད་པ་མང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ལག་པ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནོར་མེད་པའོ། །འགྲོ་ཞེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུའོ། །གལ་ཏེ་རྙེད་པ་དང་ལྡན་ན་བསོད་ནམས་བྱས་ལ་སྡིག་པ་ཟད་པར་བྱའོ་ཞེས་རྩོད་པ་བསླང་བའི་དོན་དུ། གལ་ཏེ་རྙེད་པས་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྙེད་པའི་དོན་དུ་ཞེས་པས་ནི་ལན་གསུངས་ཏེ། ཁྱོད་ནི་རྙེད་པའི་དོན་དུ་ཁྲོས་པར་གྱུར་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར། གལ་ཏེ་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཅི་དགོས། རེ་ཞིག་རྙེད་པས་ནི་ཡུན་རིང་དུ་བདེ་བར་འཚོའོ་སྙམ་པ་ལ། གང་གི་དོན་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་དོན་ཏེ་དགེ་བའི་དོན་དུའོ། །སྡིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ཡང་མི་སྙན་པར་སྒྲོགས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཞེ་སྡང་བྱེད་པའི་ལྟ་ན་གཞན་ལ་མི་སྙན་པར་སྒྲོགས་པ་ལ་ཡང་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྲོ་བར་མི་བྱེད། བདག་ལ་མི་སྙན་པར་སྒྲོགས་པ་མི་སྙན་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་མི་སྙན་པར་སྒྲོགས་པ་ཡང་མི་སྙན་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ཁྲོ་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་མ་དད་པ་དང་མི་སྙན་པར་སྨྲས་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་བཟོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་ལ་མི་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་བཟོད་པར་རིགས་པ་ཉིད་དེ། བཟོད་པའི་རྒྱུ་མ་དད་པ་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་སྐུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཁྲོ་བར་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། སྐུ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཆོད་རྟེན་

106-120a

ནི་མཆོད་རྟེན་ཉིད་དོ། །འཁྱལ་པ་ནི་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པའོ། །འཇིག་པར་བྱེད་པ་ནི་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ། །གཉེན་ནི་འབྲེལ་པའོ། །རྐྱེན་དག་ལ་འགྱུར་བ་ཞེས་པ་ནི་འདི་ལྟ་བུའི་རྐྱེན་ལས་འབྱུང་བའོ་ཞེས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའོ། །འདི་ལྟར་བསམས་ལ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཞེ་སྡང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་ཅན་རྣམས་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་སེམས་ཡོད་པ་ནི་སེམས་ཅན་ནོ། །སེམས་མེད་པ་ནི་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གནོད་པ་བྱས་པ་ནི་གནོད་པ་དེ་སྐྱེད་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཞེས་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གཉིས་ལས་སེམས་ཡོད་ཁོ་ན་བཀར་ཏེ་མ་ཁྲོ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་དེ་དག་གཉིས་ཀའི་ཉེས་པ་ཐུན་མོང་དུ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། ལ་ལ་རྨོངས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྨོངས་པ་སྟེ་མ་ཤེས་པས་ཉེས་པ་བྱེད་པ་ནི་བདག་ཉིད་སྐྱོན་ཅན་བྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ཞེས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ལས་དེ་བྱས་པའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ལས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་བདག་གིས་བསལ་བར་ག་ལ་ནུས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོ་སླའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་འབད་པར་བྱ་སྙམ་པ་ལ། དཔེར་ན་ཁྱིམ་ཚིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཆེད་པ་ཞེས་པ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བའི་ལས་སུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་པ་ནི་རྩྭ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ལ་སེམས་ཆགས་པ་ནི་ཀུན་དུ་ཞེན་པར་གྱུར་པའོ། །མེ་མཆེད་པ་ནི་གདུང་བར་བྱེད་པའོ། །བསོད་ནམས་ནི་རང་གི་ལུས་སོ། །ཚིག་པ་ནི་དེ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ། །དོར་ཞེས་པ་ནི་ལས་སུ་བྱས་པའོ། །གཞན་ཡང་འདི་ལྟར་མིའི་སྡུག་བསྔལ་བག་ཙམ་གྱིས་དམྱལ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བྲལ་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་རྙེད་པ་དམ་པའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསད་བྱའི་བཏགས་མི་ཞིག་ཅེས་སྨོས་སོ། །ཁོ་བོས་ནི་སྡུག་བསྔལ་བག་ཙམ་ཡང་བསྲན་པར་མི་ནུས་སོ་སྙམ་པ་ལ། ད་ལྟའི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཙམ་ཞེས་པ་ནི་ཆུང་ངུ་འདི་ཙམ་མོ། །ཁྲོ་བ་ཅི་སྟེ་ཞེས་པ་ནི་དམྱལ་བའི་རྒྱུ་ཁོང་ཁྲོ་བ་ཅི་སྟེ་མི་བཟློག་ཅེས་པའོ། །འདི་ལྟ་བུར་ཞེས་པ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་དུའོ། །མྱོང་བར་གྱུར་ཡང་ཞེས་པ་ནི་བསྲེག་པ་དང་བཅད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུས་མནར་བར་གྱུར་པའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་

106-120b

ཙམ་ཞེས་པ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཙམ་མོ། །དོན་ཆེན་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་དགའ་བ་ཁོ་ནར་རིགས་སོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་ཐོས་པ་ལ་ཕྲག་དོག་གི་དྲི་མ་བཀྲུ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་ཀྱེ་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ལྷག་ཏུ་བསྟོད་ནས་དགའ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བྱེད། འདི་ཞེས་པ་ནི་སྐྱེས་པ་འདིའི་བདེ་བ་དང་དགའ་བའོ། །བདེ་བ་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ལས་གཞན་གྱི་བདེ་བ་འབྱུང་བའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ནི་ཚེ་འདིར་རོ། །ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་བསྟོད་པས་བདག་ལ་བདེ་བ་སྐྱེ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ཞེ་སྡང་བས་བདག་བདེ་བ་མི་འདོད་པ་ནི་དགའ་བ་མི་འདོད་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་དེའི་ཚེ་གླ་རྔན་ལ་སོགས་པ་བྱིན་པས་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་དགའ་བར་འགྱུར་བས་ན། འདིར་དེ་ལས་ཀྱང་ཁྱོད་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །ལས་བྱེད་པ་མེད་པ་ལས་ནི་མཐོང་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །ལས་བྱེད་པ་ལ་གླ་རྔན་མ་བྱིན་པའི་སྡིག་པས་ནི་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གཞན་གྱིས་བསྒྲགས་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་སྒྲོགས་མཁས་པ་ལ་བདེ་བ་འདོད་པར་བྱེད་དམ་པའོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ནི་དགྲའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་མི་བཟོད་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་ཀྱི་དེ་ལས་གཞན་གྱི་བདེ་བ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པར་ཁས་བླངས་པ་མེད་པས་མི་བཟོད་པ་བྱས་ཀྱང་མི་འགལ་ཞེས་གལ་ཏེ་རྒོལ་བ་ལ། བསྙེན་བཀུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ངན་ངོན་ཙམ་ལ་ཡང་མི་བཟོད་ཅིང་ཁྲོ་བར་བྱེད་ན་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལྟ་ག་ལ་སྲིད་ཅེས་པའོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་གདམས་པར་བཞེད་ནས་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེས་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་སོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་རྫས་སོ། །མེད་ཅེས་པ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཐོབ་པའོ། །ཅི་བྱ་ཞེས་པ་ནི་བྱིན་པའམ་མ་བྱིན་ཡང་རུང་གལ་ཅི་ཆེ་བའོ། །དད་པ་ནི་སྟེར་མཁན་གྱི་དད་པའོ། །རང་གི་ཡོན་ཏན་ཡང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་འདོར་ཞེས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་ཅི་ནས་འགེགས་པར་བྱེད་ཅེས་པའོ། །གཞན་གྱི་

106-121a

རྙེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་བར་མི་འདོད་པ་བཀག་ནས། ད་ནི་མི་འདོད་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགའ་བ་དགག་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དགྲ་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཀྱང་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་བདག་གིས་བསྔགས་པར་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་མི་འདོད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྒྱུར་མི་འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་མེད་པར་ཞེས་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་ཁོ་ནས་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དེའི་རྒྱུར་གྲུབ་པ་དེ་ལྟ་ནའང་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལ་ཁྱོད་དགར་ཅི་ཡོད་དེ། འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཚེང་བ་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕུང་བ་མེད་པ་ནི་འདི་ཉིད་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཕུང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ན་འདི་ཕུང་བ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ཉོན་མོངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་མཆིལ་པ་འདེབས་པར་བྱེད་པས་ཉ་པའོ། །མཆིལ་པ་དང་འདྲ་བས་ན་མཆིལ་པ་སྟེ། ཉ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཤ་དང་བཅས་པའི་ལྕགས་ཀྱུའོ། །མི་བཟད་ཅེས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་གཟེར་བའོ། །གང་ཉ་པ་དང་འདྲ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཆུ་བོ་ནས་ཉ་དང་འདྲ་བ་ཁྱོད་བཟུང་ནས་ཁ་ཆུང་ལ་གསུས་པ་ཆེ་བའི་བུམ་པར་བཅུག་ཅིང་འཚེད་པར་འགྱུར་བའོ། །བསྟོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཁེངས་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་གདམས་པའི་ཕྱིར། བསྟོད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་གཉེར་བར་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ནི་ལྔ་སྟེ། བསོད་ནམས་དང་། ཚེ་དང་། སྟོབས་དང་། ནད་མེད་པ་དང་། ལུས་བདེ་བ་རྣམས་སོ། །བསྟོད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའོ། །སྟོབས་ནི་ལུས་ལས་བྱུང་བའོ། །ཤེས་གྱུར་ནི་མཁས་པར་གྱུར་ནའོ། །དེ་ལ་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པ་ལྔར་བརྗོད་པ་ལའོ། །ཅི་སྟེ་ཡིད་ཀྱང་བདེ་བར་བྱ་རུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། ཡིད་བདེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་བསྟོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སླུ་བྱེད་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གྲགས་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཚིག་འབྲུ་ནི་བསྟོད་པའི་ཚིག་རྣམས་སོ། །བདེ་བ་ནི་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བའོ། །ཡང་བརྟག་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་འདི་དག་རྣམས་ནི་བྱིས་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་

106-121b

ཕྱིར། བྱེ་མའི་ཁང་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་གསུངས་ཏེ་ཞེས་གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་མི་འདོད་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དགའ་བའོ། །གྲང་ཞེས་པ་ནི་དགའ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་རག་ན་ཞེས་པའོ། །བདེ་བ་དེ་ཡང་གཞན་གྱི་ཡིན་ན་བདག་ལ་ཅི་ཡང་མི་ཕན་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་པས་ན་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བདེ་བ་ཞེས་པ་ནི་དེའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བའོ། །ཅི་སྟེ་བསྟོད་པའི་བདེ་བ་ལས་བདེ་བ་ཉིད་འདོད་པ་ལྟ་ན་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་ལ་འདོད་པར་རག་མོད། སོ་སོར་ངེས་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ། བདག་ལས་གཞན་ལ་དགའ་བ་སྐྱེས་ནས། དེས་དེ་ལ་བདེ་བའི་རིགས་ན་བདག་ཅིས་མི་བདེ། དེའི་ཕྱིར་བདག་བསྟོད་ཅེས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བརྟགས་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་གི་བདེ་བའོ། །དེ་ལ་གཞན་གང་བདེ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པའི་སྤྱོད་པ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྟོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བ་ལས་གཡེང་བ་ནི་གཡེངས་པའོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་དག་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཕྲག་དོག་གོ། །གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བསགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ཞེ་སྡང་གིས་འཇིག་པ་ནི་འཇིག་པར་བྱེད་པའོ། །གཞོམ་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ངན་སོང་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ཡང་བདག་ནི་གྲོལ་བ་དོན་དུ་གཉེར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འཆིང་བ་ནི་འཆིང་བར་བྱེད་པའོ། །སྒོ་འཕར་ཉིད་ནི་འགེགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །བསོད་ནམས་ཀྱི་གེགས་བྱེད་པ་ལ་ཡང་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ནི་བསོད་ནམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བཟོད་པ་དང་མཚུངས་པ་ནི་མཉམ་པའོ། །དཀའ་ཐུབ་ནི་བསོད་ནམས་སོ། །རང་གི་སྐྱོན་གྱིས་མ་ཤེས་ནས་སོ། །བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དགྲའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་གེགས་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དུས་སུ་ཕྱིན་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དུས་སུ་འོངས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་ཉིད་ལ་ནན་ཏན་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་

106-122a

པ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པ་ནི་ཉེས་པར་བྱེད་པའོ། །ངལ་བས་མ་བསྒྲུབས་པ་ནི་དཀའ་སྤྱད་ཀྱིས་མ་བསྒྲུབས་པའོ། །གཏེར་ཞེས་པ་ནི་མི་ཟད་པའི་མཛོད་དོ། །གཞན་ཡང་འདི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་དགྲ་དང་ངོ་། །བསྒྲུབས་པ་ནི་བྱས་པའོ། །བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཆོས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདི་ལ་སྟེ་གནོད་པ་བྱེད་མཁན་ལ་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་བདར་བར་བྱ་བའོ། །འདི་སྙམ་དུ་སྒྲ་འདི་ལ་བཟོད་པ་འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་མེད་པས་མཆོད་པའི་འོས་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པའོ། །གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ནི་སངས་རྒྱས་གྲུབ་པའི་རྒྱུའོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་བསམ་པ་མེད་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་བཟོད་པ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེས་པའོ། །སྨན་པ་བཞིན་དུ་ཕན་པ་ལ་བརྩོན་པ་ནི་ཕྱོགས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཕན་པ་ལ་ཕྱོགས་པ་ལས་བཟོད་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དགྲ་བོའི་གནོད་པ་བསམ་པ་ལ་བརྟེན་ན་བཟོད་པ་འགྲུབ་པ་ཡིན་པས་ན་དགྲ་བོ་དེ་མཆོད་པར་འོས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ལ་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྒྲས་བརྗོད་དེ། དེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཕ་རོལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །ཚུལ་ནི་རིམ་པའོ། །ཅི་སྟེ་བསམ་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། བསམ་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་ལས་ཞེས་པ་ནི་རང་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་སོ། །དེས་ཞེས་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྒྲུབ་པར་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་དེས་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་རྒྱལ་བ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ཕྱིར་ཡང་སེམས་ཅན་དང་སངས་རྒྱས་དག་ཆེ་བ་མཉམ་པའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱམས་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་མེད་པར་བྱམས་པ་གང་ལ་སྲིད། དེའི་ཕྱིར་མཆོད་པ་བྱ་བར་རིགས་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་སེམས་ཅན་དང་། རྒྱལ་བ་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། །ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ནི་སྟོབས་ལ་སོགས་པའོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་མཚོན་པའོ། །མཐའ་ཡས་པ་ནི་མུ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་

106-122b

དེའི་སྒོ་ནས་འགའ་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་མི་མཉམ་མོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་མཆོག་གི་ཚོགས་ཕུང་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའོ། །ཤས་ཙམ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །འགའ་ཞིག་ལ་སྟེ་སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་ལའོ། །དེ་ལ་ཞེས་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ཕྲ་མོའི་གཞིར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ལའོ། །ཁམས་གསུམ་སྟེ་ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེས་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཕུལ་ཡང་ཆུང་བའོ། །ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་བསྟེན་པས་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། སངས་རྒྱས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ཙམ་ཆ་ཞེས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་ཆའོ། །ཆ་བསྟུན་ནས་ཏེ། དེ་འདྲ་བར་བྱས་ནས་སོ། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་རྒྱལ་ལ་ནི་གུས་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ལ་མིན་ཞེས་པས་སེམས་ཅན་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བར་བརྗོད་པ་འདི་དག་ཙམ་དང་ཆ་བསྟུན་ནས་མཆོད་པར་བྱ་བའི་རིགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཡོ་ནི་སླུ་བའོ། །གང་དག་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་ཕན་པར་མཛད་པ་རྣམས་སོ། །ལན་ལྡོན་ཞེས་པ་ནི་བྱས་པ་ལ་དྲིན་ལན་ལྡོན་པའོ། །དེ་ལ་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལའོ། །ཕན་པ་ནི་ཟད་པར་བྱེད་པའི་དོན་རྣམས་སོ། །ལན་ནི་སླར་གྱི་ལན་ནོ། །ལྡོན་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཕྱིར་ཕན་པར་བྱེད་པའོ། །ཐམས་ཅད་བཟང་དགུ་ནི་དགེ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སོ། །རྗེར་གྱུར་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྟེ། རྗེར་གྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་པོ་དེ་རྣམས་ལའོ། །ང་རྒྱལ་ཇི་ལྟར་བྱ་སྟེ། བྲན་དུ་བྱ་བའོ། །གང་དག་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་སོ། །དགྱེས་པ་ནི་མཉེས་པའོ། །མི་དགྱེས་པ་ནི་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའོ། །དེ་དག་སྟེ་སེམས་ཅན་དེ་དག་དགའ་བས་སོ། །དེ་ལ་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལའོ། །གནོད་པ་ནི་རྣམ་པར་གཙེས་པའོ། །རབ་ཏུ་སྐྱོ་བ་ཉིད་དཔེ་དང་བཅས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ལུས་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མེ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ས་ཕྱོགས་ཀུན་མ་ལུས་པ་བསྲེག་པར་འགྱུར་བའོ། །གནོད་པ་ནི་གནོད་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། སྨད་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པར་འགྱུར་བའོ། །བྱས་

106-123a

པ་ཞེས་ནི་བསྐྱེད་པའོ། །མི་དགྱེས་པ་ནི་ཐུགས་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའོ། །བཟོད་པར་གསོལ་བ་ནི་གང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བས་གནོད་པར་བྱས་པ་རྣམས་སོ། །བྲན་ནི་བྲན་གྱི་དངོས་པོར་རོ། །མཆི་ཞེས་པ་ནི་བགྱིའོ་ཞེས་པའོ། །འགྲོ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའིའོ། །བདག་གིས་ཞེས་པ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་གུས་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐུགས་རྗེའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ལ་སོགས་པས་འགྲོ་བ་རྣམས་བདག་ཏུ་མཛད་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་སེམས་ཅན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཡིན་ན། གང་གི་ཕྱིར་གུས་པར་མི་བྱེད་པ་འདི་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྗེས་སུ་བསྟན་པའོ། །མཉེས་པར་བྱེད། རངས་པར་བྱེད་པའོ། །རང་དོན་ནི་སངས་རྒྱས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །རྟག་ཏུ་ནི་ངེས་པར་རོ། །མ་འོངས་པས་འཇིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་གཞན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་འཚེ་བར་བྱེད་པའོ། །མིག་རྒྱང་རིང་བ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ལ་བལྟ་བའོ། །ནུས་ཀྱང་སྟེ་སྟོབས་ཀྱིས་ཐུབ་ཀྱང་ངོ་། །ཕྱིར་གནོད་མི་བྱེད་པ་ནི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མི་དགའ་བའི་ཚུལ་སྟོན་པར་མི་ནུས་པའོ། །ཉམ་ཆུང་བ་ནི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཁྱད་དུ་མི་གསོད་པ་ནི་སྔན་ཆན་མི་བྱ་བའོ། །ཐུགས་རྗེ་དང་ལྡན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱལ་པོ་གཏུམ་པོ་ལ་སོགས་པས་ལྷག་པར་ཆད་པའི་ལས་དང་རྗེས་སུ་གནང་བ་ཐོབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དམངས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །སེམས་ཅན་མཉེས་པར་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་མགུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་མཉེས་པར་བྱ་བ་འདི་ཉིད་འདི་དག་འབྱུང་བའི་གནས་སོ། །དཔལ་ཆེ་བ་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །སྐྱིད་པ་ནི་སེམས་སྐྱིད་པའོ། །འཁོར་ཚེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྐྱེ་བ་གཞན་དང་གཞན་དུ་ཡང་དཔལ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་དྲུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །བདུན་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

དེ་ལྟར་བཟོད་

106-123b

པ་བསྟན་ནས། བརྩོན་འགྲུས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལ་བཟོད་པ་ཡོད་པས་ན་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལེ་ལོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལེ་ལོ་ནི་ཕྱི་ཤོལ་ལོ། །ངན་ལ་ཞེན་པ་ནི་རྒོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞེན་པའོ། །སྒྱིད་ལུག་པ་ནི་ཡི་བསད་པའོ། །བསྡུས་པ་ནི་དེ་དག་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་བརྙས་པའོ། །ལེ་ལོའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མི་རྩོལ་བ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མི་རྩོལ་བ་ཉིད་བདེ་བ་སྟེ། དེའི་རོ་ཉམས་སུ་ལེན་པའོ། །དེ་ལ་ནི་གཉིད་དང་བློ་བརྟེན་པའི་སྲེད་པ་ནི་སྙེས་པའོ། །ལེ་ལོ་གཏོང་བའི་ཐབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་རྒྱ་སྟེ་ཉ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱ་ནི་འདྲའོ། །དེས་བཤོར་ཏེ་མི་བཟུང་ནས་མི་གཏོང་ངོ་། །སྐྱེ་བ་ཉིད་སྐྱེ་བའི་རྒྱའོ། །རང་སྡེ་ནི་རང་དང་རིགས་མཐུན་པའི་སྲིད་པ་རྣམས་སོ། །རང་གི་སྡེ་ཚན་དེ་རྣམས་རིམ་གྱིས་བསད་ཅིང་ཁ་བཏགས་ན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བར་མ་གྱུར་ཏམ། གང་དུ་ཅི་ཞིག་ལྟ་ཞིང་བསྡད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གདོལ་པས་ཁྲིད་པའི་མ་ཧེ་བཞིན། །རང་གི་སྡེ་ཚན་གསོད་པ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་ཡང་ཁྱོད་གཉིད་ལོག་པར་བྱེད་དམ་ཞེས་པའོ། །དགའ་བ་ནི་ཞེན་པའོ། །འཆི་བདག་ཉེ་བར་གྱུར་པས་ལེ་ལོ་སྤང་བར་བྱའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་གང་ཞིག་ཚགས་སུ་བཅུག་པ་ནི་ནད་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཆས་པ་ནི་བསྡོགས་སུ་བཅུག་པའོ། །དུས་མ་ཡིན་པའི་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་ཏེ། མ་བྱས་པ་ནི་མ་བརྩམས་པའོ། །ཀྱི་ཧུད་ཅེས་པ་ནི་ཨེ་མའོ། །དེ་རིང་འདིར་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སེམས་ཏེ། ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་འོག་ནས་འབྱུང་བ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །མྱ་ངན་ནི་འབྲལ་བར་འགྱུར་བའི་སེམས་ཁྲལ་ལོ། །ཤུགས་ནི་དེའི་རྒྱུན་འཇུག་པའོ། །སྐྲངས་པ་ནི་དེས་སྦོས་པའོ། །དེའི་མིག་དམར་པོར་གྱུར་ནས་མཆི་མ་འཛག་པ་ནི་འབབ་པའོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་གདོང་པ་ནི་གདོང་ངོ་། །ཉེ་དུ་སྟེ་གཉེན་འབྲེལ་རྣམས་ཀྱི་གདོང་དུ་ཡང་ལྟའོ། །དེ་ནས་ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྣང་བའི་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉའི་བཞིན་ལ་ཡང་ལྟ་བར་བྱེད་དོ། །གདུང་བ་ནི་ཕྱིས་འགྱོད་པས་ཟིན་པའོ། །སྐྲག་

106-124a

པས་མི་གཙང་བ་སྟེ་བཤང་བས་ལུས་ལ་གོས་པར་འགྱུར་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་འཇིགས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །དམྱལ་བའི་ལས་བྱུང་བའི་འཇིགས་པ་ནི་དམྱལ་བའོ། །དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་ནི་མི་ཟད་པའོ། །སྨོས་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རབ་ཏུ་ཚ་བ་ཞེས་པ་ནི་བསྲེགས་པས་སོ། །བདེ་བར་གནས་ཞེས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་སྐྱིད་དུ་རེ་ནས་སྡོད་ཅེས་པའོ། །ལྷ་ལྟ་བུར་ཞེས་པ་ནི་ལྷ་འཆི་བ་རྣམས་དང་འདྲ་བར་རོ། །སྙིང་རྗེའི་རང་བཞིན་དེ་ལ་སྐྱོ་བ་སྐྱེས་ནས་ཀྱི་ཧུད་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་བཅོམ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་མང་པོའི་དབང་དུ་སོང་བས་ན་དགའ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཉིད་སྟུག་པོ་རྣམས་དབང་དུ་བྱ་བ་ནི་མིའི་གྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ངན་པ་ལ་ཞེན་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དགའ་བའི་རྒྱུན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགའ་བ་ནི་ཞེན་པའོ། །རྒྱུན་ནི་བདེ་བའི་རྒྱུན་ནོ། །མཐའ་ཡས་པ་ནི་བརྩིས་མི་ལང་བའོ། །རྒོད་པ་ནི་ལུས་དང་སེམས་མ་ནོན་པའོ། །སྒྱིད་ལུག་པའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་དགག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྒྱིད་མ་ལུག་པ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྒྱིད་མ་ལུག་པ་དང་སྟོབས་ཀྱི་ཚོགས་དང་འབད་པ་སྟེ་འབད་རྩོལ་དང་བདག་ཉིད་དབང་དུ་འགྱུར་ཏེ་བདག་ཉིད་དབང་དུ་བྱས་པའམ། ཡང་ན་གསུམ་དང་ལྡན་པས་བདག་ཉིད་དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བ་རྣམས་ནི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་ལ་སྒྱིད་མ་ལུག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ག་ལ་ནུས་ཞེས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡི་བསད་པར་མི་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གསུངས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཡི་གསད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །ཇི་སྐད་གསུངས་སྙམ་པ་ལ། སྦྲང་བུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེས་ཀྱང་བརྩོན་པ་བསྐྱེད་ནས་འཐོབ་པར་རོ། །རིགས་ཀྱི་མིར་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་རིགས་མིར་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ། །ཅིས་མི་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཅིས་ཀྱང་འཐོབ་པའོ། །ལྕི་བ་ནི་ཆེན་པོ་ཉིད་དོ། །ཡང་བ་ནི་དཀའ་སླ་ཆུང་བའོ། །མ་དཔྱད་པ་ནི་

106-124b

དཔྱོད་མི་བཟོད་པས་སོ། །རྨོངས་པ་ནི་མི་ཤེས་པའོ། །ལྕི་བ་ལ་མ་རྨོངས་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྐལ་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཡང་བ་ལ་མ་རྨོངས་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གིས་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་ཞེས་པ་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པའོ། །ཚོད་ཡོད་ཅེས་པ་ནི་དཀའ་སླ་མེད་པའོ། །གནོད་བསལ་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་བཏོན་ནས་བཏང་བ་སྟེ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །མི་བདེ་ཆུང་བཟོད་ཅེས་པ་ནི་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པའོ། །ལས་དང་པོ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་མ་གནང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསོ་དཔྱད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ལག་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྨན་པའི་མཆོག་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའོ། །མ་མཛད་པ་ནི་རྗེས་སུ་མ་གནང་བའོ། །འཇམ་པོས་ཏེ་བྱམས་པས་སོ། །ནད་ཆེན་དཔག་མེད་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་པའོ། །གསོ་བར་མཛད་པ་ནི་ནད་གྲོལ་བར་མཛད་པའོ། །སྤྱོད་པ་འཇམ་པོ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཚོད་མ་ལ་སོགས་ཞེས་པ་ནི་དང་པོའོ། །རང་གི་ཤ་སྦྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་བརླིང་པོ་སུས་བྱེད་པར་ནུས་སྙམ་པ་ལ། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བློ་ནི་འདུས་སོ། །སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཆེད་དུ་ཡུན་རིང་པོར་འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཇི་ལྟར་ན་དཀའ་བ་སྤྱོད་པར་མི་བྱ་སྙམ་པ་ལ། སྡིག་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཁས་པའི་ཕྱིར་ནི་ཞེས་པ་ནི་ལོག་པར་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ལོག་པར་རྟོགས་པ་དང་སྡིག་པ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་དང་ལུས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། འདི་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསོད་ནམས་ཞེས་སྨོས་པ་ལ། བདེ་བ་སྐྱེས་པས་ན་བདེ་བའོ། །འདོད་པ་མྱུར་དུ་སྒྲུབ་པའི་མཆོག་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་བརྟེན་ཏོ་སྙམ་པ་ལ། འདི་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ་སྔོན་གྱི་སྡིག་པ་རྣམས་མ་ལུས་པར་ཟད་པར་བྱེད་པའོ། །རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པ་ནི་ཚོགས་སོ། །བསོད་ནམས་ཀྱིས་བདེ་བ་ནས་བདེ་བར་འགྲོ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའོ། །སྟོབས་ཀྱིས་ཞེས་པས་སྔར་བརྗོད་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་བར་བྱེད་པས་ན་སྟོབས་སོ། །དེ་ཉིད་བཞི་འདུས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་སོ། །དེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།

106-125a

སེམས་ཅན་དོན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གྲུབ་བྱ་ན་སྟེ། གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མོས་པ་ནི་དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བའོ། །བརྟན་པ་ནི་བརྩམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །དགའ་བ་ནི་དམ་པའི་ལས་ལ་ཞེན་པའོ། །དོར་བ་ནི་ནམ་མི་ནུས་པའི་སྐབས་སུ་གཏོང་ཞིང་ཀློད་པའོ། །དེ་ལ་མོས་པའི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མོས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དགེ་བའི་ཕན་ཡོན་ནི་བདེ་གཤེགས་སུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བསམ་པ་ཞེས་པ་ནི་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསམ་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་བརྟན་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མོས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོས་པ་ལ་སོགས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་ལེ་ལོ་ལ་སོགས་པའོ། །སྤངས་པ་ནི་དྲུངས་ཕྱུང་བའོ། །གང་ཞེ་ན། གང་དག་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་ཤིང་འབྲས་བུ་ལ་མོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ང་རྒྱལ་ནི་སྔར་བརྗོད་པའི་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་གཏོང་བ་ནི་དོར་བའོ། །འབད་པ་སྟེ་འབད་རྩོལ་ལོ། །དབང་སྒྱུར་བ་ནི་བདག་ཉིད་དབང་སྒྱུར་བའོ། །འབད་པ་དང་དབང་དུ་གྱུར་པ་བདག་གི་སར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ཀྱང་མོས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྟོབས་ཉིད་དོ། །དེ་དག་རྣམས་ནི་སྟོབས་ཉིད་དེ། ནུས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་དྲུངས་འབྱིན་པའོ། །འབད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །སྔར་བསྟན་པའི་མོས་པ་བསྐྱེད་པ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་དང་གཞན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོ་ནི་བསྐལ་པ་དུ་མའི་ཚོགས་སོ། །བརྩོན་པ་ནི་འཇུག་པའོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་ཞེས་པའི་བརྩོན་པའི་ཆ་བག་ཞད་ཙམ་མོ། །སྙིང་ནི་བྲང་གིའོ། །ལོ་བས་ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་གོམས་པར་བྱས་ཀྱང་ངོ་། །རྨད་དུ་བྱུང་བ་ནི་རྙེད་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དོན་མེད་པར་བྱས་སྙམ་པ་ལ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་མཆོད་པ་ཉིད་དགའ་སྟོན་ཆེན་པོ་སྟེ། དེས་བདེ་བའོ། །བསྟན་པའི་བྱ་བ་ནི་ལྷ་ཁང་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པའོ། །ཉམ་ཐག་ཅེས་པ་ནི་མནར་བའོ། །འདི་འདྲ་ཞེས་པ་ནི་དབུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྩ་བ་ཞེས་པ་ནི་གཙོ་བོའི་འོ། །དེའི་ཡང་ཞེས་པ་ནི་མོས་པ་མང་བའི་ཡང་ངོ་། །ལུང་དུ་བསྟན་

106-125b

པའི་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་སྐྱེས་ཤིང་རང་ཉིད་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། རིགས་མི་མཐུན་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དེ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་དྲན་པར་བྱེད་པ་ནི་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དགེ་བའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡིད་ནི་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་རྟ་དང་འདྲ་བས་ན་ཤིང་རྟའོ། །འབྲས་བུ་མཆོད་རྫས་དང་འདྲ་བས་ན་མཆོད་རྫས་ཀྱིས་མཆོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡིག་པ་བྱེད་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡིག་པ་དེས་ཞེས་པ་ནི་བྱེད་པ་པོའི་གསུམ་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་མཚོན་ཡིན་པས་ན་མཚོན་ནོ། །མཐོང་བའི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་བརྗོད་ནས་མ་མཐོང་བའི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། རྒྱ་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་སོ། །པདྨ་ནི་དྲི་ཞིམ་པོས་དགའ་བར་བྱེད་པའི་པདྨའོ། །རྒྱལ་བའི་གསུང་སྙན་ཉིད་ཟས་ཏེ་དེས་འཚོ་བའོ། །བྱས་ཞེས་པ་ནི་དེས་བསྐྱེད་པའོ། །ཉེར་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱེད་པའོ། །འོད་ནི་ཐུབ་པའི་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པར་རབ་ཏུ་འཚེར་བའོ། །རྒྱས་པ་ནི་པདྨ་གང་ཞིག་ཁ་རྒྱས་ཤིང་འོད་ཟེར་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྟར་བའོ། །བྱུང་བ་ནི་དེ་ནས་བྱུང་བའོ། །ལུས་ཀྱི་མཆོག་སྟེ་མཛེས་པའི་ལུས་གང་ཞིག་དེ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་པགས་པ་མ་ལུས་པར་བཤུས་པས་ཉམ་ཐག་པའི་ང་རོ་འདོན་པའོ། །མེ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་གདུང་བ་དེས་རྣམ་པར་བཞུ་བ་ནི་ཞུ་བར་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་འདྲ་བའི་ཟངས་ཞུན་མ་དེས་དེའི་ལུས་ལ་ལྡུགས་པར་འགྱུར་བའོ། །གང་ཞིག་རབ་ཏུ་འབར་བའི་རལ་གྲི་དང་མདུང་ཐུང་དེ་དག་གིས་བསྣུན་ཅིང་གཤེགས་ནས་དེའི་ཤ་དུམ་བུར་བྱས་པ་ནི་དུམ་བུ་བརྒྱར་ལྷགས་པའོ། །མོས་པའི་སྟོབས་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་བས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་གུས་པར་བསྒོམས་ཤིང་དཔྱད་ནས་དགེ་བ་ལ་གོམས་པར་བྱའོ། །ང་རྒྱལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་

106-126a

རྒྱལ་མཚན་གྱི་མདོ་ནས་བཤད་པའི་ཆོ་གའི་རིམ་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བརྩམས་ཤིང་གོང་ནས་གོང་དུ་བརྟན་པར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་བརྟན་པར་བརྩམས་པ་ཞེས་པ་ནི་བརྩམས་ཏེ་ང་རྒྱལ་བསྒོམ་པར་བྱ་བའོ། །བརྩམས་པའི་རིམ་པ་ཉིད་བསླབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དང་པོར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བརྩམས་པ་ནི་ཁས་བླངས་པའོ། །བརྩམས་ནས་ལོག་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། སྐྱེ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་ཡང་དགེ་བ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་འཇུག་པ་དེ་གོམས་ན་ཡང་སྡིག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་པ་ནི་དང་པོ་རྩོམ་པའི་དུས་རང་དུ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའོ། །བྱ་བའི་དུས་སུ་ཞེས་པ་ནི་དེ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའི་དུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་གཉིས་པ་བརྩམས་པའོ། །དམན་པ་ནི་ཉམས་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་བརྩམས་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་མ་བསྒྲུབས་པའོ། །ཅི་ཐམས་ཅད་དུ་ང་རྒྱལ་བྱ་བ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པ་ལ། ལས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདིར་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའོ། །ལས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ལས་གང་ཅུང་ཟད་བྱ་བར་འོས་པ་བྱུང་ན་དེ་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་གཅིག་པུས་བྱའི། གཞན་དག་ལ་གོ་སྐབས་སྦྱིན་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ནི་དབང་མེད་པའོ། །དམན་པ་ནི་མི་གཙང་བ་འཕྱག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ང་རྒྱལ་བྱ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྦྲུལ་གདུག་ཤི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉམ་ཆུང་ན་ཞེས་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཞན་ན་སྟེ། གལ་ཏེ་བདག་ཉམ་ཆུང་བ་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུས་བསྐྱེད་པ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་འཚིར་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟར་ཞུམ་པར་བྱས་ཤིང་། རྩོལ་བ་དོར་ནས་སྤྲོ་བ་མེད་པར་བྱས་པས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བདེ་བར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཡང་ན་ཞུམ་པས་རྩོལ་བ་དོར་བར་བྱས་པས་ཉོན་མོངས་པ་བདེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་དབང་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའོ། །རྩོལ་བ་བསྐྱེད་པས་ནི་འགལ་བར་བྱེད་པའོ། །གཞོམ་པར་བྱ་

106-126b

བ་ནི་བརླག་པར་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གང་བདག་ཁམས་གསུམ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱ་བར་འདོད་པ་ལ་བཞད་གད་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་རྒྱལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་བདག་གིས་ཀུན་ལས་རྒྱལ་བར་བྱ་བའི་འོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བདག་རྒྱལ་བ་སེང་གེའི་སྲས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲོ་བ་གང་དག་གཞན་ལ་གནོད་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བཅོམ་པ་དེ་ཉོན་མོངས་སྙིང་རྗེའི་གནས་ཏེ། དེ་ང་རྒྱལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེ་ང་རྒྱལ་གྱི་དགྲའི་དབང་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ང་རྒྱལ་གྱི་དགྲའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ལ་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། ང་རྒྱལ་གྱིས་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ངན་འགྲོ་ནས་མིར་སྐྱེ་བ་ཐོབ་ཀྱང་དགའ་སྟོན་ཏོ། །ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་དང་མི་ལྡན་པའོ། །མི་སྡུག་པ་ནི་ཡིད་དུ་མི་འོང་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ང་རྒྱལ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་སྙམ་པ་ལ་གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ནི་རྒྱལ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །དཔའ་ཞེས་པ་ནི་རབ་ཏུ་དཔའ་བའོ། །བདོ་ཞེས་པ་ནི་དྲག་ཏུ་སྐྱེས་པའོ། །འབྲས་བུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །ནུས་པའི་ང་རྒྱལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྲོད་ན་གནས་ཞེས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བའོ། །སྲན་གཟུགས་ཏེ་ཞེས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པ་ལ་ཉམ་ང་བ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་བྱུང་བར་གྱུར་ཀྱང་ངོ་། །དགའ་བའི་སྟོབས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྩེད་མོའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྒྱན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྩེད་མོའི་བདེ་བ་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལས་དེ་བྱེད་པའི་བདེ་བའི་རོ་ལ་ཡང་ཆགས་པར་བྱའོ། །བྱ་བའི་ལས་ནི་བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་སྐབས་སུ་བབ་པའོ། །དེ་ལ་ཞེན་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཞེན་པར་བྱའོ། །འདིའི་སྒོ་ནས་ལས་ལ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བའི་དོན་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལས་གང་གཞན་གང་གི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་བདེ་བའོ། །རང་དང་གཞན་གཉི་གའི་བདེ་བའི་རྒྱུ་དེ་མ་བྱས་ན་ནམ་ཞིག་སྟེ། བདེ་བ་ནམ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་སྤུ་གྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྤུ་གྲིའི་སོ་ལ་ཆགས་པའི་སྦྲང་རྩི་བལྡགས་པས་ལྕེ་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཉམ་ང་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་ལ་རོ་མྱོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བའི་ཚུལ་དང་

106-127a

གང་ལྡན་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པས་ཀྱང་མི་ངོམས་ན་རང་དང་གཞན་གྱི་བདེ་བ་སྐྱེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་བདུད་རྩིའི་སྦྲང་རྩི་ཞི་ཞིང་དགེ་བའི་རོས་ཅི་སྟེ་ངོམས་པར་འགྱུར། མཇུག་བསྡུ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ལས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བརྩམས་པའི་ལས་མཐར་ཕྱིན་ནས་ཀྱང་དགའ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་འཇིགས་པར་བྱས་ལ་གཟོད་ཀྱིས་དོར་བར་བྱའོ། །གང་མཚོ་དང་ཕྲད་པ་དེ་ལ་མཚོ་ཕྲད་ཅེའམ། ཡང་ན་མཚོ་དེ་དང་གླང་པོ་ཆེར་ཕྲད་པའོ། །དོར་བའི་སྟོབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལས་གང་ཞིག་བརྩམས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ནུས་པ་མེད་ཅིང་རྗེས་སུ་མི་བདེ་བར་འགྱུར་བ་འདྲ་ན་ཕྱིས་བྱའོ་སྙམ་པའི་བསམ་པས་སྐབས་དེར་རེ་ཞིག་བཤོལ་ལ་གཏང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་རྫོགས་པར་ཟིན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་དེ་བཤོལ་བར་བྱའི། དེ་ལ་ཞེན་ནས་བསྡད་པར་མི་བྱ་སྟེ། ཕྱིར་ཞིང་གོང་ནས་གོང་དུ་འཇུག་པ་ལ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འབད་པའི་སྟོབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཐབ་རྙིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འཐབ་རྙིང་ཞེས་པ་རལ་གྲིའི་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་མཁས་པར་བསླབས་པའོ། །གཟུར་བར་བྱ་བ་ནི་བག་ཟོན་བྱ་བའོ། །འཇེབས་པར་བརྟག་ཅེས་པ་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །གཡུལ་དུ་འཐབ་མོའི་སར་འཇིགས་པས་མྱུར་དུ་ལེན་པའོ། །རྨའི་ཁྲག་རྙེད་པ་དང་དེ་ལ་རྟེན་བཅས་ནས་ལུས་ལ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཁྱེད་པར་འགྱུར་བའོ། །གླགས་ནི་དྲན་པ་ཉམས་པའོ། །བདག་ཉིད་དབང་དུ་གྱུར་པའི་སྟོབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡུངས་མར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཡུངས་མར་གྱི་སྣོད་ཐོགས་པའི་མི་ལ་རལ་གྲི་ཐོགས་པས་བསྡིགས་པ་ནི་ཡུངས་མར་བོ་ན་བསད་ཀྱིས་དོགས་པའི་འཇིགས་པས་ཡུངས་མར་གྱི་སྣོད་འབའ་ཞིག་སེམས་པ་དེ་བཞིན་དུ། དྲན་པ་ཉམས་ན་ཉོན་མོངས་པ་བྱུང་བ་ནི་ཉེས་པ་བྱུང་བའི་ཆད་པས་གདུང་བའོ། །ཅི་ནས་ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་གང་ནས་ཀྱང་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དྲན་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དགེ་བཤེས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་དེའི་ཕན་ཡོན་ཐོབ་པར་འདོད་ནའོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ་གཉིས་ཉིད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཞུགས་པའི་

106-127b

གནས་སྐབས་ལ་ཇི་ལྟར་བདག་གིས་དྲན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསམ་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་དེ་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཟོ་མདོག་བདེ་བར་བྱ་བ་ནི་བརྩོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱ་བའོ། །བག་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བག་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ལེའུར་བརྗོད་དོ། །འཇུག་པ་ནི་རྩོམ་པའོ། །འདི་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཤིང་བལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཤིང་བལ་ཏེ་རས་བལ་ཆུང་ངུ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་རླུང་ལ་རག་ལས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མོས་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་ནས་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་གོམས་པས་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་ཞིང་རྒྱུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཡང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ལེའུ་ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་བདུན་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །བརྒྱད་པ། བསམ་གཏན་གྱི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

ད་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བསྟན་པའི་རྗེས་ལ་བསམ་གཏན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །གཞག་པ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའོ། །ནི་ཞེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གཡེངས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་མཆེ་བའི་ཕྲག་ན་གནས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྩམ་པའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་བཟློག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་དང་སེམས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལུས་དབེན་པ་ནི་དབེན་པ་ལ་གནས་པའོ། །སེམས་དབེན་པ་ནི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་བའོ། །རྣམ་པར་གཡེངས་པ་ནི་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་མ་སྤང་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །སྲེད་པ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །ཆགས་པ་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །འདི་དག་ཅེས་པ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་

106-128a

མཚན་ཉིད་དོ། །དཔྱད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཞི་གནས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཞི་གནས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །ལྷག་མཐོང་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །ཆགས་པ་མེད་པ་ནི་ཞེན་པ་མེད་པ་སྟེ། ཆགས་པ་མེད་པ་དང་ཞེན་པ་མེད་པའི་མངོན་པར་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆགས་པ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཉིད་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཐབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མི་རྟག་སུ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མ་མཐོང་ན་སྟེ་སྡུག་པ་མ་མཐོང་ནའོ། །རྟོག་པ་འགོག་པ་སྟེ། རངས་པར་མི་འགྱུར་བའོ། །ངོམས་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར། སྔར་བཞིན་ཏེ་མ་མཐོང་བའི་གནས་སྐབས་བཞིན་ནོ། །སྲེད་པ་སྟེ་སྲེད་པས་སོ། །གདུངས་པར་འགྱུར་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བའོ། །ཆགས་པ་ནི་སེམས་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པ་ཉིད་ནི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱོ་བ་ནི་ཡིད་འབྱུང་བའོ། །མ་ཕྲད་ན་སྡུག་པ་རྣམས་དང་ཕྲད་པར་འདོད་པ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་མྱ་ངན་གྱིས་ཡིད་གདུངས་ཤིང་སྲེག་པར་འགྱུར་བའོ། །ཚེ་ཐུང་ཞེས་པ་ནི་ཚེ་བག་ཙམ་མོ། །ཡང་ཡང་ཞེས་པ་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུའོ། །དོན་མེད་པ་ནི་མཛའ་བཤེས་ཀྱི་སེམས་ཁྲལ་བྱས་པ་ལ་འབྲས་བུ་མེད་པའོ། །གཡུང་དྲུང་ནི་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པའོ། །འཇིག་པར་བྱེད་པ་ནི་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ། །སྐལ་བ་མཉམ་པར་སྤྱོད་པ་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སྤྱོད་པའོ། །སྐལ་བ་མི་མཉམ་པ་ནི་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པའོ། །ཁྲིད་པ་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འདོད་པའི་སར་ཁྲིད་པའོ། །དགའ་བའི་གནས་ནི་བསོད་ནམས་སོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། །མ་མཉན་ན་ཞེས་པ་ལ། ཟློག་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་ཅེས་པ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །མཐོ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱིས་སོ། །ཕྲག་དོག་པ་ནི་མི་བཟོད་པའོ། །མཉམ་པ་ཡང་ཡོན་ཏན་མཉམ་པའོ། །འགྲན་པ་ནི་རྣམ་པར་རྩོད་པའོ། །དམའ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱིས་དམའ་བའོ། །ང་རྒྱལ་ནི་སེམས་དཔང་བསྟོད་པའོ། །དྲེགས་པ་ནི་རང་མཐོང་བྱེད་པའོ། །མི་སྙན་པར་བརྗོད་པ་ནི་སྨོད་པའོ། །ཁོང་ཁྲོ་ནི་ཞེ་སྡང་ངོ་། །བྱིས་པ་ལས་ཏེ། བྱིས་པ་རྣམས་ལས་སོ། །བསྟོད་པ་ནི་སྨོན་པའོ། །མི་དགེ་བ་ནི་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་དང་

106-128b

སྤྱོད་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པའོ། །བསྟེན་པ་ནི་ཕྲག་དོག་ཅན་གྱི་བྱིས་པ་རྣམས་བསྟེན་པའོ། །དེས་ཞེས་པ་ནི་ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུས་སོ། །ཕུང་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ་བརྩམས་པ་དོན་མེད་པའོ། །འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བས་ན་ཡིད་ཉོན་མི་མོངས་པ་སྟེ། མ་འཁྲུག་པ་གཅིག་པུར་རྒྱུ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འབྱོལ་བར་བྱ་བ་ནི་འབྲོས་པར་བྱ་བའོ། །ཕྲད་ན་སྟེ། རང་བཞིན་འོངས་པར་འགྱུར་ནའོ། །དགའ་བ་ནི་སྙན་པར་སྨྲ་བས་སོ། །མགུ་བར་བྱ་བ་ནི་མཉེས་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་འདྲིས་ཆེན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་སྟེ། སླར་ངོ་ཤེས་ཤིང་གཅུགས་པར་བྱ་བའི་བསམ་པས་མ་ཡིན་པའོ། །ཐ་མལ་པ་ཙམ་ནི་བཏང་སྙོམས་པ་ཙམ་སྟེ་དེ་བཞིན་དུ་མ་འཁོན་མ་འགྲས་པར་རོ་ཐ་མལ་པ་སྟེ་བཏང་སྙོམས་པ་ཙམ་དུ་བྱ་བ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བུང་བས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ནི་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་དོན་ཏོ། །བླངས་ནས་ཏེ་བཟུང་ནས་སོ། །འདྲིས་པ་མེད་པ་ནི་ངོ་ཤེས་མེད་པའོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་མི་སྤོང་བའི་རྒྱུ་བཞིན་དུ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་དོར་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཤི་བའི་འོག་སྟེ་མི་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུའོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་དང་གང་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་ནི་སྤྲོ་བའོ། །གྱུར་པ་ནི་ཞེན་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་དང་དེ་ལྡོངས་ཞེས་པ་ནི་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་ནས་གནས་པའོ། །དེས་ན་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སྲེད་པར་མི་བྱ་བའོ། །འཇིགས་པ་ནི་འཆིང་བས་བྱས་པའི་འཇིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་འདོར་བར་གྱུར་པ་ནི་ཉམས་པར་གྱུར་པའོ། །བརྟན་པར་གྱིས་ཞེས་པ་ནི་སོས་ཀློད་ལ་ཞེས་པའོ། །རབ་ཏུ་རྟོགས་ཞེས་པ་ནི་དུས་ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྟག་ཅིང་བཟོད་པར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྙེད་པ་དག་ནི་མང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་། །སྨོད་པ་ལ་སོགས་པ་དགག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྨོད་པ་ནི་མཚང་འདྲུ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མོས་པ་ནི་བསམ་པའོ། །དེ་

106-129a

ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་རྙེད་པ་མེད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མི་སྙན་བརྗོད་ཅེས་པ་ནི་ངན་སྨྲས་གཏོང་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་འགྲོགས་པར་དཀའ་བ་སྟེ། གང་སྟབས་གཅིག་ཏུའོ། །བྱིས་པ་དང་འགྲོགས་པ་སྤངས་ནས་དབེན་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྟེན་མི་དགོས་པ་ནི་དགོས་པར་བྱ་མི་དགོས་པའོ། །ཆགས་པ་མེད་པ་ནི་ཞེན་པ་མེད་པའོ། །བདག་གིར་བཟུང་བ་མེད་པ་ནི་གཞན་གྱིས་བདག་ཏུ་མ་བྱས་པའོ། །ཆགས་པ་མེད་པ་ནི་བདག་ཏུ་བྱས་པ་མེད་པའི་གནས་སོ། །མ་སྦས་ཀྱང་མི་འཇིགས་པ་ནི་དངོས་པོ་གཟུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྲུང་མི་དགོས་པའོ། །ཀུན་ཏུ་ཆགས་པ་རྣམས་གཏོང་བའི་རྒྱུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དུར་ཁྲོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དུར་ཁྲོད་ནི་དུར་ཁྲོད་དོ། །འཇིག་པ་ནི་རུལ་བའི་དངོས་པོ་སྟེ་དེའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ནམ་ཞིག་མགོ་སྙོམས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་ནམ་ཞིག་དེ་དང་འདྲ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞེས་པའོ། །མགོ་སྙོམས་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཆགས་པར་བྱ་བའི་མཛའ་བཤེས་རྣམས་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལུས་འདི་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གཅིག་པུ་སྟེ་གཅིག་པུར་བརྟགས་པའོ། །ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་པ་ནི་སྟབས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེས་པའོ། །བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་ན་གཅིག་པུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །སྐལ་བ་ནི་དེའི་ཆ་ཤས་སོ། །གཞན་ཞེས་པ་ནི་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །བགེགས་བྱེད་པ་ནི་བདེ་བ་འཇོམས་པར་བྱེད་པའོ། །དོན་དམ་པར་ན་བཤེས་གཉེན་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལམ་དག་ཏུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལམ་ཐག་རིངས་སུའོ། །ཞུགས་པ་ནི་དེར་རབ་ཏུ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དགེ་བའི་རྒྱུར་ནགས་སུ་འགྲོ་བར་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་གི་གནས་སུ་ཤི་བ་ལ་མྱ་ངན་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །ཡང་འདི་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། བཤེས་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ།

106-129b

འཁོན་པ་ནི་ཞེ་སྡང་གིའོ། །བཤེས་པ་དང་འཁོན་པ་གཉི་ག་མེད་པར་ཤི་བའི་ལུས་པོ་ལ་མྱ་ངན་བྱེད་པ་ཡང་མེད་པའོ། །དྲུང་ན་འདུག་པ་ནི་ཉེ་དུ་ལ་སོགས་པའོ། །བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་བསྟན་ནས། སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསམ་པ་གཞན་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ལ་སེམས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སེམས་པའོ། །གཅིག་པུ་སྟེ་དེ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་གང་ཡིན་པའོ། །ཡང་ན་རང་གི་སེམས་དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཉམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱིས་སོ། །དུལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་གིས་སོ། །འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཆགས་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདོད་པ་ལ་སྨོད་པ་བརྗོད་པར་བཞེད་ནས། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔོན་ནི་སྔར་རོ། །མ་བལྟས་པ་ནི་སྡིག་པ་ལ་སོགས་པ་འོང་གིས་དོགས་པར་མ་བལྟས་པའོ། །རྫས་ནི་ནོར་རོ། །ཞུགས་པ་ནི་མི་གནས་བཞིན་དུའོ། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་ཆེར་བདེ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་པགས་པས་གཡོགས་པའི་རུས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིའོ། །རང་དབང་ནི་རང་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་ལྟར་བྱར་ཡོད་པའོ། །འབད་དེ་བཏེག་པ་ནི་གདོང་གསལ་པོར་བལྟའོ་སྙམ་དུ་བསམ་པས་བཏེག་པའོ། །ངོ་ཚ་སྟེ་ངོ་ཚ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡང་སླར་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་པའོ། །ཡུལ་དབུས་ན་ཆོ་རིགས་ཅན་གྱི་བག་མ་རྣམས་ཀྱིས་གདོང་པ་གཡོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདོང་གཡོགས་ཀྱི་དྲ་བ་བཞིན་དུ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། དེས་དེའི་གདོང་གཡོགས་པའོ། །ཚོང་པ་དྲག་རིགས་རྣམས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་དེ་ལྟར་བྱེད་དོ། །ཁྱོད་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། དགའ་བཞིན་འདོགས་པའི་གདོང་པའོ། །མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་པ་ནི་རྒོད་ཀྱིས་མ་ཟོས་ནས་སོ། །དེ་ཟན་ཞེས་པ་ནི་བྱ་རྒོད་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཤའི་ཕུང་པོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཤའི་ཕུང་པོ་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་སོ། །བྱ་རྒོད་དང་གཞན་ཅེ་སྤྱང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤའི་ཕུང་པོ་དེ་ཟ་བ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་དེ། ཅི་སྟེ་སྲུང་བར་མི་བྱེད་ཅེས་སྦྱར་རོ། །

106-130a

ཟས་ནི་གང་བྱ་རྒོད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཟའ་སྟོན་གྱི་རྒྱུའོ། །མཆོད་ཅེས་པ་ནི་ཤའི་ཕུང་པོ་དེ་ལ་ཅི་སྟེ་མཆོད་པར་བྱེད། ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པར་བྱེད་ཅེས་པའོ། །ཡང་ཆགས་ཅན་ཁྱོད་ལ་འདི་ལྟར་དྲི་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རུས་གོང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དུར་ཁྲོད་ལ་སོགས་པར་བོར་བའི་ཀེང་རུས་ལ་སོགས་པ་མི་འགུལ་བཞིན་དུ་ཡང་དེས་ཁྱོད་སྐྲག་ན་གསོན་པོའི་ལུས་རོ་ལངས་ལྟ་བུས་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་མི་འཇིགས་པར་མི་གཤའ་བས་འཇིགས་པར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་ཆགས་པ་ཅན་རྣམས་རྨོངས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཟས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བཟའ་སྟོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་པོ་འདི་བཤང་བ་ལ་སོགས་པའི་མི་གཙང་བ་རྣམས་བཤང་བའི་སྒྲས་གཟུང་ངོ་། །སྔས་ལ་སྟེ། སྔས་ནང་ཚངས་ཅན་ལའོ། །གཞན་ཡང་གང་ལ་གཡོགས་ཀྱང་སྟེ། ཀེང་རུས་གང་ལ་ཤ་དང་མི་གཙང་བས་གཡོགས་ཙམ་ན་ཆགས་པ་སྐྱེ་ན་དེ་བཤུས་པ་སྟེ། ཤ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡང་ཅིས་ནི་ཆགས་པར་མི་བྱེད། གལ་ཏེ་ཤ་ལ་སོགས་པས་མ་གཡོགས་པའི་རྐེང་རུས་ལ་དགོས་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེའི་ཚེ་གཡོགས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཉེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ལག་པ་ལ་སོགས་པས་བྱིལ་བྱིལ་ཅི་སྟེ་བྱེད། གཞན་ཡང་མི་གཙང་བ་དེ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དམ་འོན་ཏེ་ཆགས་གྲང་། གལ་ཏེ་ཆགས་པ་མེད་པ་ལྟ་ན། དེའི་ཚེ་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་པང་དུ་འཁྱུད་ཅེས་འབྲེལ་ཏོ། །རྒྱུས་པ་སྟེ་རྒྱུས་པ་དང་རྩས་སྦྲེལ་བའོ། །གཞན་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་པོའོ། །དེ་སྟེ་ཆགས་པ་ཡོད་པ་ལྟ་ན་ཁྱོད་ཉིད་དེ་ཁྱོད་རང་ལའོ། །མང་བ་ནི་མི་ཉུང་བར་ཡོད་པའོ། །སྤྱོད་ལ་རག་ཅེས་པ་ནི་དེས་དགའ་བར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །རྐྱལ་པ་སྟེ་སྣོད་དམ་ཡང་ན་ཕུང་པོའོ། །མི་གཙང་བརྐམ་པས་འདོད་པ་ནི་བཙག་གེ་བཙོག་གེ་ཟ་བའི་ཚུལ་དང་གང་ལྡན་པའོ། །ཅི་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་འོར་ཅིག་པའོ། །ཅི་སྟེ་བདག་ནི་ཤའི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་དགའ་བས་རེག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་ལྟ་ན་གང་སེམས་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་སེམས་དེ་འདོད་པ་ལྟ་ན་སེམས་དེ་རེག་པར་ཡང་མི་ནུས་

106-130b

ལ་བལྟ་བར་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལུས་ལ་ནི་དེ་ལྟར་ནུས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་རིག་པ་སེམས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གཞན་གྱི་ལུས་པོ་མི་གཙང་བར་མི་རྟོགས་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡ་མཚན་ཆེ་བ་མེད་ཀྱི། རང་ཉིད་མི་གཙང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་གཙང་བར་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་ངོ་མཚར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁ་དོག་ལེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་འདི་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་འདོད་པ་སྐྱེའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། སྤྲིན་བྲལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྤྲིན་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྤྲིན་མེད་པའི་ཉི་ཟེར་གྱིས་ཁ་ཕྱེ་བ་སྟེ་རྒྱས་པར་བྱས་པའོ། །མི་གཙང་བ་ནི་བཙོག་པའོ། །ཞེན་པ་ནི་སེམས་གང་དག་ཞེན་པའོ། །མི་གཙང་བའི་གཟེབ་ནི་ལུས་པོའོ། །གཞན་ཡང་ས་ཕྱོགས་མི་གཙང་བས་གོས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འདོད་པ་མི་བྱེད་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ས་ཕྱོགས་ཞེས་ཏེ། གང་ལས་ཏེ་ལུས་ལས་སོ། །དེ་ནི་སྟེ་མི་གཙང་བའོ། །བྱུང་བ་ནི་ལུས་དེའོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མི་གཙང་བའི་གཞི་དེ་ཁོག་སྨད་ནས་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་མི་གཙང་བའི་ས་བོན་ནོ། །དེས་ཞེས་པ་ནི་མི་གཙང་བ་དེས་བསྐྱེད་པའོ། །མི་གཙང་བ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བ་ཉིད་མི་གཙང་བའོ། །སྲིན་ཞེས་པ་སྲོག་ཆགས་ཕྲ་མོའོ། །འདོད་མི་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་མི་འདོད་པའོ། །མི་གཙང་མང་པོའི་རང་བཞིན་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་ཁོག་པའོ། །ལུས་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་སོ། །ད་ནི་མི་གཙང་བ་ཉིད་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ག་བུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁར་བླུགས་ནས་ཕྱིར་བོར་བའི་ས་ནི་ཕྱིར་བྱུང་ནས་བོར་བའི་སའོ། །ཐེ་ཚོམ་ཞེས་པ་ནི་ཡིད་མི་ཆེས་ན་ཞེས་པའོ་དེ་ལྟར་ན་མི་གཙང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣགས་པ་དང་རུལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབད་པས་བལྟ་བར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །གཞན་ཡང་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཞེས་པ་ལྡོག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་པགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཙན་དན་ལ་སོགས་པས་བྱི་དོར་བྱས་པའི་ལུས་དེ་ཇི་ལྟར་ན་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ལུས་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསྐུས་པ་ནི་ལེགས་པར་བྱུགས་

106-131a

པའོ། །དྲི་སྟེ་དྲི་གདང་ཞིང་སང་བག་ཅན་དེ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ནི་ལུས་ལས་མ་ཡིན་པའོ། །གཞན་ཡང་དྲི་འདི་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལ་མ་ཆགས་པ་སྟེ་ཞེན་པར་མ་གྱུར་ནའོ། །དེ་ལྟར་ན་ལེགས་པ་དགེ་བ་སྟེ། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་མེད་པ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་དྲི་ཞིམ་སྟེ་ཙན་དན་ནོ། །དྲི་ཡིས་ཞེས་པ་ནི་ཙན་དན་གྱི་དྲི་ངད་ཀྱིས་སོ། །འདིའི་ཕྱིར་ཡང་ལུས་ལ་བྱི་དོར་བྱས་པ་ནི་དོན་མེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འཇིགས་པ་ནི་འཇིགས་སུ་རུང་བའོ། །རང་ལ་གནོད་པ་ནི་བདག་ཉིད་ངན་འགྲོར་གཏོང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མཚོན་གྱིས་གཅོད་པ་བཞིན་གནོད་པར་བྱེད་པའོ། །མང་པོ་ཅི་སྨྲ་སྟོན་པ་སྟེ། ས་རྣམས་ཁེངས་སོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་འདི་ལྟར་རུས་གོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡིད་བྱུང་བ་ནི་འཇིགས་པའོ། །གཡོ་བ་ནི་རུས་གོང་ངོ་། །ཁྱབ་པ་ནི་ཁེངས་པའོ། །གྲོང་གི་དུར་ཁྲོད་གྲོང་ཉིད་དུར་ཁྲོད་དང་འདྲ་བས་ན་དུར་ཁྲོད་དོ། །གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་འདས་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པའི་རིམ་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་ལུས་པོའོ། །དོན་དེ་ལུས་པོའི་དོན་དུའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་ཟས་ནོར་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སྟེ། དྲོད་ཚད་མེད་པ་རྣམས་སོ། །ཅི་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གང་གིས་སོ། །འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་དེ། ངན་པ་ཡང་དེ་ཡིན་པ་ན་འདོད་ལྡན་ངན་པའོ། །ཉིན་རངས་ཞེས་པ་ནི་ཉི་མ་རྒས་ཀྱི་བར་རོ། །བྱེས་བགྲོད་ཅེས་པ་ནི་རྗེ་དཔོན་གྱི་བཀས་ཡུལ་གཞན་དུ་བང་ཆེན་བཏང་བའོ། །ཁྱུད་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་ནི་ལོ་ཁྱུད་འཁོར་གྱིས་ཀྱང་ངོ་། །དེའི་དོན་ནི་བུ་སྨད་ལ་སོགས་པའི་དོན་ནོ། །གང་དོན་ཉིད་དུ་སྟེ། ཆུང་མ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུའོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པའོ། །ལས་ཀྱི་སྟེ་བྱ་བ་མང་པོའོ། །ཤིང་དྲུང་ནི་ཤིང་ལོ་དྲུག་པའི་རྩ་བའོ། །སྲོག་སྟོར་དུ་དོགས་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བཞིན་ནོ། །གཡུལ་དུ་ནི་འཐབ་བྲལ་དུའོ། །འཇུག་པ་ནི་རབ་ཏུ་འཇུག་པའོ། །ཁེ་ཕྱིར་ཏེ་འདིར་རྙེད་པ་འདིས་འཚོ་ཞིང་གསོན་པར་བྱའོ་ཞེས་པའི་ཁེའི་དོན་དུ་སྟེ་རྙེད་པ་ལ་

106-131b

སོགས་པ་མི་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་འདོད་པ་ལ་ཞེན་པ་རྣམས་འདི་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ལྡན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བཅད་པ་ནི་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པས་སོ། །བཙུགས་པ་ནི་འཇེབས་པར་དཀའ་བའོ། །མདུང་ཐུང་ནི་མཚོན་གྱི་བྱེ་བྲག་གོ། །བསྲེག་པ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པས་སོ། །གཞན་ཡང་འདོད་པའི་དོན་གྱི་ནོར་ནི་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསག་པ་ནི་ནོར་སོགས་པའོ། །བརླག་པའི་གདུང་བ་ནི་སེམས་ཁྲལ་ལོ། །འདོད་ལྡན་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་སྟེ། ཉེས་དམིགས་ནི་གནོད་པའོ། །མང་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་བ་སྟེ་འདོད་ལྡན་རྣམས་ལའོ། །མནོག་ཆུང་བ་ནི་ལོངས་སྤྱད་པའི་རྒྱུའོ། །ཆུང་བ་ནི་ཆུང་བ་ཉིད་དོ། །ལས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཏེ། དེས་མནར་ཅིང་བཅོམ་པའི་འདོད་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིའོ། །ཅི་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཆེ་བ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། འདོད་པ་ངེས་པར་འཇིག་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངེས་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རོ། །འཇིག་པ་ནི་མི་བརྟན་པའོ། །དུབ་པའི་ཚེགས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སོ། །དེའི་ཆེད་དུ་དུབ་པའི་ཚེགས་ཀྱིའོ། །བྱེ་བ་བརྒྱ་ཞེས་པ་ནི་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་བརྒྱར་བགོས་པ་སྟེ། དེའི་ཆ་ཤས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་འགྲུབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ཆུང་ངུ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡུག་བསྔལ་བས་འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་མི་ཐོབ་པོ། །དེས་ཇི་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་སྙམ་པ་ལ། དམྱལ་སོགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདོད་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དཔེར་མི་ཕོད་པ་ནི་བསྒྲུན་དུ་མེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདོད་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལུང་ནས་གསུངས་པ་དྲན་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་བསྟན་ནས། དེའི་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དབེན་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའོ། །སྐལ་ལྡན་ཞེས་པ་ནི་དགེ་བའི་ནོར་ཆེན་པོ་

106-132a

དང་ལྡན་པའོ། །ཟླ་བའི་འོད་ཉིད་དཀར་པོ་ཉིད་དུ་ཆོས་མཐུན་པས་ཙནྡན་ཏེ་དེས་བསིལ་བའོ། །ཡངས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཡངས་པའོ། །ཁང་བཟངས་ནི་ཁང་སྟེགས་སོ། །སྒྲ་མེད་པ་ནི་ཁམས་དང་མི་འཕྲོད་པའི་སྒྲ་མེད་པའོ། །ཞི་བ་ནི་བགས་ཀྱིས་སོ། །འཆག་པར་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་དངོས་པོའི་སྦྱོར་བའོ། །གང་དུ་ཇི་སྲིད་འདོད་པ་ནི་ནམ་རང་དགར་དགར་རོ། །གནས་པ་ནི་སྡོད་པའོ། །ལྟོས་པ་མེད་པ་ནི་རེ་ལྟོས་དང་བྲལ་བའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་རྒྱུ་བའོ། །ཡོ་བྱད་མེད་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ཕོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསམ་གཏན་བསྒོམ་སྙམ་པ་ལ། རང་དབང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལུས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བསམ་བྱས་ནས་ཞེས་པ་ནི་བསྒོམ་པར་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཟུང་དུ་འཇུག་པས་བསྒྲུབ་པའོ། །བདག་དང་གཞན་དུ་མ་སྙོམས་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གོམས་པར་མི་ནུས་པས་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་དང་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །ཇི་ལྟར་སྙམ་པ་ལ། བརྗོད་པ་གང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་མཉམ་པ་སྟེ། མཚུངས་པས་ནའོ། །ཉམས་གཅིག་པ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་བླང་དོར་གྱི་རང་བཞིན་དུའོ། །གལ་ཏེ་མཚུངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཅི་སྟེ་མི་གནོད་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། བདག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བདག་གི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པའི་མི་བཟོད་པ་ནི་བསྲན་པར་དཀའ་བའོ། །དེས་ཅིར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཕན་པ་ནི་བདེ་བར་བྱ་བའོ། །སེམས་ཅན་ཉིད་བདག་རང་བཞིན་དུ་བྱ་བའོ། །འདི་སྙམ་དུ་འབད་འབུངས་ལ་བདག་ཉིད་བདེ་བར་བྱ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་གྱི་སེམས་ཁྲལ་གྱིས་ཅི་བྱ་སྙམ་པ་ལ། གང་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་གཅིག་སྟེ་བདག་འབའ་ཞིག་གོ། །དེ་ནི་བདག་ཉིད་དོ། །གཞན་ཞེས་པ་ནི་ཕ་རོལ་ལོ། །གཞན་མིན་ཞེས་པ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་

106-132b

དེའི་སྡུག་བསྔལ་ཅི་སྟེ་སྲུང་བར་མི་བྱེད་ཅེས་པའོ། །གཞན་ཡིན་པས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་མ་འོངས་པའི་ལུས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དེ་ལྟར་བདག་ལ་མི་གནོད་པས་བསླབ་པས་དེ་བསྲུང་བར་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་པ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱིའོ། །གང་ཚེ་གང་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་གཞན་གྱི་མི་སྲུང་བའོ། །བདག་གིར་འཛིན་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པའོ། །བདག་ནི་བདག་ཏུ་བཟུང་བའོ། །གཞན་ནི་གཞན་དུ་བཟུང་བའོ། །ནན་གྱིས་ཏེ་སྟོབས་ཀྱིས་སོ། །ཅི་སྟེ་རྒྱུད་ལ་སོགས་པ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ཇི་ལྟར་ན་གཞན་ཉིད་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། རྒྱུད་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གྲོག་མོ་རིམ་པར་གནས་པ་ཉིད་ཕྲེང་བ་ཡིན་གྱིས་གཞན་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཚོགས་པ་ཡང་ཚོགས་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། འདུས་པ་རྣམས་ལ་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་དམག་ཅེས་བྱ་བ་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་ཞིག་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ཅིར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། གང་གི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་སྟེ་བདག་གམ་གཞན་གྱིའོ། །དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་པོ་མེད་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཁོ་ནས་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྩད་དུ་མེད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཅེས་པ་གཞན་གྱི་ཡང་ངོ་། །བཟློག་པ་ནི་བདག་གི་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་ཡང་སྟེ། བདག་དང་ཐ་མི་དད་པར་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ཡིན་ན་ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྙིང་རྗེས་སྡུག་བསྔལ་མང་དུ་འགྱུར་བས་ན་སྙིང་རྗེ་མ་བསྐྱེད་པ་ཉིད་མཆོག་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྩོད་པ་བསླང་བའི་ཕྱིར། ཆེད་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ནན་གྱིས་ནི་འབད་པས་སོ། །ལན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །ལན་གཞན་ཡང་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གཅིག་གིས་སྡུག་བསྔལ་

106-133a

མང་པོ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ལྟ་ན་སྡུག་བསྔལ་དེ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་སྟེ་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་ཀྱིས་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱལ་པོའི་གནོད་པས་བདག་ཉིད་འཆི་བ་ཤེས་ཀྱང་ངོ་། །ཡང་ན་རྒྱལ་པོ་ལ་གནོད་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །མ་བསལ་བ་ནི་དེའི་ངོས་མ་བལྟས་པར་དམ་བཅས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཟད་བྱས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ཅན་གྱི་མི་མང་པོའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ཟད་པར་བྱས་པ་ནི་དགག་པར་བྱས་པའོ། །ཡང་ན་སྡུག་བསྔལ་ཅན་དེ་གདུལ་བར་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་དོན་ཉམས་པ་ནི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་དོན་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པ་དེ་ཡང་འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱས་པ་ཉིད་ལ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྒྱལ་པོའི་གདན་ས་རིན་ཆེན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ན་རྒྱལ་པོ་དཔལ་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བ་ལོག་པར་གྱུར་པས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་དང་བཅས་པ་བསྐྲད་ནས་ནགས་ན་གནས་པ་དང་། མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་ཤིན་ཏུ་སྙིང་རྗེས་མ་བཟོད་ནས་དབེན་པ་ཞིག་ཏུ་སོང་སྟེ་བསམས་པ། འདི་ལྟར་བདག་གི་སྲོག་ལ་མ་བལྟས་ན་རྒྱལ་པོ་གཅིག་པོ་དང་འགལ་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པ་གཞན་སེམས་ཅན་མང་པོའི་དོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་རིག་ནས་དེ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་ང་ཆོས་སྟོན་དུ་འགྲོ་ཞེས་སྨྲས་པས། དེ་དག་གིས་བཀག་ཀྱང་མ་ཁེགས་པར་རྒྱལ་པོའི་གདན་སར་ཕྱིན་ནས་དེར་སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་ཆོས་བསྟན་པས་དེ་དག་རྣམས་མོས་པར་གྱུར་པ་རྒྱལ་པོས་གཟིགས་སོ། །གཟིགས་མ་ཐག་ཏུ་ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཤེད་མ་མི་དགའ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་བསྒོ་ནས་རྐང་ལག་བཅད་དེ་བསད་པ་དང་། དེར་དེའི་ལུས་ལ་མེ་ཏོག་གི་ཆར་བབ་པ་ལ་སོགས་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མཚན་མ་རྣམ་པ་དུ་མ་གཟིགས་པས་དགེ་སློང་འདི་ནི་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཅིག་འདུག་པ་ལ་སྙམ་ནས་འགྱོད་པ་དྲག་པོ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཏེ་བདག་དང་གཞན་མཉམ་པར་རོ། །རྒྱུད་ནི་གང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ནོ། །བསྒོམས་

106-133b

པ་ནི་དེ་དག་ཏུ་བྱས་པའོ། །གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མཚུངས་པར་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི་གང་དགའ་བ་སྟེ་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་གང་བདག་ཉིད་བདེ་རུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་གང་དག་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བ་སྟེ་རྣམ་པར་ཉམས་པ་ལ་དགའ་བའོ། །གཞན་ཡང་གང་སེམས་ཅན་གྲོལ་བ་ལ་དགའ་བ་ནི་མང་པོ་ཉིད་དེ། དེ་ཉིད་བདེ་བ་མཐར་ཕྱིན་པ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཐར་པ་ཐོབ་པ་བས་ལྷག་པ་སྟེ། གང་ཐར་པ་ཐོབ་པས་ཀྱང་དེའི་རྗེས་ལ་གཞན་དགའ་བའི་དོན་ཉིད་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐར་པ་ནི་བདེ་བ་དེ་ལ་ལྟོས་ན་རོ་བྲལ་ཏེ་བཅུད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་སྟེ་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པར་འཐོབ་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་ཀྱང་རློམ་སེམས་དང་ངོ་མཚར་ཏེ་ཡ་མཚན་ཆེར་རྒྱུ་མེད་པའོ། །རྣམ་སྨིན་འབྲས་བུ་ནི་གང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྟེ་དེ་ལ་ཡང་རེ་ལྟོས་མེད་པའོ། །དེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་སྟེ། ཆུང་ངུ་ན་ཞེས་པ་ནི་བག་ཙམ་མོ། །མི་སྙན་པ་སྟེ་སྨོད་པའོ། །བསྲུང་བ་ནི་སྦ་བའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་བདག་གཞན་མཉམ་པའི་དུས་སུ་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་བདག་ཏུ་གཟུང་བར་བྱ་སྙམ་པ་ལ་གོམས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གོམས་པ་ནི་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞུགས་པས་སོ། །གཞན་དག་གི་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་གི་ཐིགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་བདག་མེད་ཀྱང་བདག་ཏུ་རློམས་ཏེ་བཟུང་བས་རང་གི་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་བུའི་བློ་ལའོ། །དེ་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་གོམས་ནའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གང་ཡིན་པ་ནི་དེ་ཉིད་བདག་ཏུ་བྱས་པའི་ལྟ་ན་བདག་གཞན་མཉམ་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་པ་ལ། བདག་གི་ལུས་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཀའ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚེགས་མེད་པའོ། །བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་བསྟན་ནས། བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་བླང་ཞེས་པ་ནི་གཞན་རྣམས་ལ་བདག་གོ་སྙམ་པའི་བློ་བསྐྱེད་པའོ། །སོ་སོ་སོ་སོར་བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བར་ཇི་ལྟར་ནུས་ཤེ་ན། ཇི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལུས་

106-134a

ཀྱི་ཡན་ལག་ཐ་དད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེན་པའི་ལུས་པོ་གཅིག་ཏུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ལྟར་འགྲོ་བའི་ཡན་ལག་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལ་ཆགས་པའི་རྣམ་པར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་ཉིད་དུ་བཟུང་ལ་འགྲོ་བ་དེ་དང་བརྗེ་བར་བྱའོ། །བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བའི་འཐད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་མྱུར་དུ་བསྒྲུབ་པའོ། །མི་སྙན་པ་ནི་དགའ་བ་ལས་བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །སྲུང་ཞེས་པ་ནི་སྦེད་པའོ། །དེ་བས་ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལུས་དང་སེམས་བསྲུང་བ་ལྟ་ཞོག །མཚན་ཏེ་མིང་ཡང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །འཁོར་ནི་ཚོགས་པའོ། །བསལ་བ་ནི་འཇིགས་པ་མེད་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་དམ་དེ་ལས་འཇིགས་པ་གཞན་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་དཀའ་བ་རྣམས་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པར་མི་བྱ་བའི་རིགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཀའ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཐུ་ཞེས་པ་ནི་ནུས་པའོ། །ད་ནི་བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བའི་ཚིག་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གསང་བ་ནི་དམན་པ་རྣམས་ལ་བསྟན་པར་མི་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བདག་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་བདག་གི་ལུས་ལ་ཆགས་པ་ནི་ཞེན་པའོ། །བདག་འཇིགས་པར་བྱེད་པས་ན་འཇིགས་པའོ། །ཆུང་ངུ་སྟེ་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པའོ། །ནད་ནི་ནད་ཚ་བའོ། །ལམ་སྒུགས་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་གཞན་ལ་རྐུ་བཤམ་པའི་ཕྱིར། ལམ་དུ་སྒུགས་པར་བྱེད་པའོ། །སྲུང་བར་བྱེད་པ་ནི་སྐྱོང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གཞན་གྱིས་དམ་པར་བྱེད་པའོ། །མཆོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གོས་ལ་སོགས་པས་སོ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱོན་རྣམས་བརྗོད་ནས་བདག་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྤྱོད་པའི་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདེ་འགྲོ་ནི་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་འགྲོ་བའོ། །རིམ་གྲོ་ནི་བཀུར་སྟིའོ། །བློ་ནི་ཤེས་རབ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ཀུན་རང་བདེ་འདོད་ལས་བྱུང་། །

106-134b

ཞེས་པ་དང་། བྱིས་པ་རྣམས་དང་ཐུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ་བྱེ་བྲག་ལྟོས་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁས་མི་ལེན་དུ་ཆུག །དེས་འཁོར་བར་བདེ་བ་ཡང་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་བ་སྟེ། བདག་དང་གཞན་དུ་མ་བརྗེས་པར་ལྷ་དང་མིའི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་པའོ། །དཔེར་ན་བྲན་གཡོག་ལས་བྱེད་དུ་མ་བཏུབ་ན་རྗེ་དཔོན་གྱིས་འཚོ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་སྦྱིན་ཞིང་། རྗེ་དཔོན་འཚོ་བ་སྟེར་དུ་མ་བཏུབ་ན་བྲན་གཡོག་གིས་ལས་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་ལ་བདེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་བདེ་བར་ནུས་པའོ། །བདེ་སྐྱིད་ནི་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པའོ། །བདག་འཛིན་ནི་ངར་འཛིན་པའོ། །དེས་ཞེས་པ་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པས་སོ། །དེས་ལྟས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ནས། འདིར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་རང་གི་ཡིད་ལ་རྗེས་སུ་གདམས་པ་བསྟན་པར་བཞེད་ནས། བདག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་འབའ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྙམ་པ་ལ། གཞན་དབང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེས་པས་མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དབང་དེས་རང་དོན་ཏེ་རང་བདེ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ཡུལ་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚིགས་བཅད་ཕྱེད་གོང་མས་མིག་ལ་སོགས་པ་བཟུང་སྟེ་བརྗོད་ནས་ཕྱེད་འོག་མས་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨོས་སོ། །དེས་ན་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་དབང་བྱས་ཏེ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པར་བྱས་ནས་གང་གོས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་ལུས་ལས་ཕྲོགས་ཤིང་ལོང་ལ་གཞན་དག་ལ་སྟེ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་རབ་ཏུ་སྤྱོད་ཅིག་པའོ། །དམན་སོགས་ཏེ་ཆུང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་རྟོག་མེད་པར་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པས་སོ། །ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་ཆེ་བར་གྲགས་པ་དང་བདག་ལ་མེད་པར་གྲགས་ཞེས་བྱ་བ་གཉི་ག་ཡང་མི་འདོད་པའི་ཚིག་གོ། །བདག་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་པས་

106-135a

ཁྱོད་ལ་ཅི་གོད་དེ། རང་ཉིད་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོག་མོད། ཁོ་བོ་ཅག་གི་སེམས་ཁྲལ་གྱིས་ཅི་བྱ། གང་བདག་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོན་ཏན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གང་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ནང་ནའོ། །འདི་ཞེས་པ་ནི་སྔར་གྱི་བདག་གི་དངོས་པོའོ། །བདག་ཅེས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དངོས་པོའོ། །ཡང་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཕོངས་པ་ལ་སོགས་པ་དེས་ཁྱོད་དམན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཕོངས་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྟ་བས་ཕོངས་པ་ནི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ལོག་པར་ལྟ་བ་རྣམས་སོ། །འཚོ་བས་ཕོངས་པ་ནི་ཞིང་ལས་ལ་སོགས་པས་འཚོ་བ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པའི་སྟོབས་ཏེ་ནུས་པས་ཡིན་གྱི་བདག་གི་འདོད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱི་ནུས་པས་ལྟ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བདག་སོས་ཤིག་དང་ཁྱོད་ལ་ཅི་རིགས་པར་བྱ་བའི་རྔན་ཅན་མི་བྱ། ནུས་ཚད་ཀྱི་གནོད་པ་དང་ན་ཚ་ཡང་བདག་གིས་བསྲན་པར་བྱ་བའོ། །བདག་ཅེས་པ་ནི་གཞན་དུ་གྱུར་པའོ། །བརྙས་པ་ནི་རྔན་ཅན་ནོ། །ཡོན་ཏན་དེ་དག་གིས་བདག་ལ་ཅི་བྱ་སྟེ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་ཞེས་པ་ནི་སྔར་གྱི་བདག་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེས་ཀྱང་བདག་ལ་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ། །ངན་འགྲོ་སྟེ་སེང་གེ་ལ་སོགས་པའི་ཁར་རོ། །བཟང་བར་འདོད་པ་ནི་གཞན་ཟིལ་གྱིས་མནན་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ལྟར་མཐོ་བ་རྣམས་ལ་ཕྲག་དོག་བྱ་བ་བསྟན་ནས། མཉམ་པོ་རྣམས་ལ་འགྲན་པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་དང་མཉམ་པ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །བདག་སྟེ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་གཞན་པའི་མིའི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པས་མཉམ་པ་སྟེ་མཚུངས་པ་ལ་བལྟས་ནས་འགྲན་སེམས་ཀྱིས་ལྷག་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གྱིས་ཏེ། གང་ཙུག་བྱས་ནས་ཀྱང་བདག་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པས་ཡང་ལྷག་པར་བྱ་བ་སྟེ། རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ནི་ཞེས་པ་ནི་

106-135b

བསྡུ་བར་བྱས་པའོ། །དེའི་ཚེ་གཞན་གྱི་ལ་རྩོད་པས་ཀྱང་བདག་གིས་ཞེས་རློམ་ཞིང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་སྲིད་ནའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་པ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དེའོ། །བདག་ནི་ཞེས་པ་ནི་གཞན་ནོ། །འདི་ལ་མིན་ཞེན་པ་ནི་སྔར་གྱི་བདག་ལའོ། །ལེགས་རྙེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །མ་རུངས་པར་བྱས་པ་ནི་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པས་བསླུས་པའོ། །བཞད་གད་དེ་སྐྱོན་བརྗོད་པས་བཞད་གད་བྱ་བའོ། །སྨོད་པ་ནི་མཚང་འདྲུ་བའོ། །ཉོན་མོངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟ་ངན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགྲན་པ་ནི་མཉམ་པར་རེ་བའོ། །ཐོས་པ་སྟེ་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་ཐོས་པ་དང་། ཤེས་རབ་དང་གཟུགས་དང་རིགས་དང་ནོར་རྣམས་ཀྱིས་ཅི་རེ་ཞིག་འདི་དང་མཉམ་མམ་སྟེ་མཚུངས་སམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོན་ཏན་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་སྟེ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བརྒྱ་ལམ་ཞིག་ན་འདི་རྙེད་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་སྲིད་ན་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དུ་བྱ་སྙམ་པ་ལ། འདི་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་སྲིད་ནའི་དོན་ཏོ། །ཅི་ཐམས་ཅད་བླང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ངའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ངའི་བཀའ་བསྒོ་བ་བཞིན་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་འཚོ་བའམ་སྟེ། ཚེ་ཕྱེད་ཙམ་ལྟ་ངན་འདི་ལ་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་འདི་གལ་ཏེ་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ཉམས་པར་བྱ་ཞིང་བདག་གི་ཇི་ལྟར་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་གནོད་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་འདི་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་རིམ་གྱིས་རིགས་པ་འཇམ་ཕུགས་ཉིད་ཀྱིས་གདམས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡིད་ཁྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བྱེད་འདོད་པ་ནི་ཤེས་པར་འདོད་པའོ། །ངལ་བ་ནི་རང་གི་དོན་ལ་ཐང་ཆད་པའོ། །དེ་ལྟར་དེའི་བཀའ་ཚིག་འཇམ་པའོ། །གདམས་པ་ལྟར་འདིར་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཡང་རང་གི་ལ་འཇུག་པ་བཞིན་དུ་ཞུགས་ཤིག་པའོ། །ངེས་པར་ཞེས་པ་ནི་མ་དཔྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་ཧ་ཅང་དཔྱད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སླུ་བ་ནི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུའོ། །ལས་འདི་ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཕུན་སུམ་བདེ་བ་ནི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞིག་

106-136a

སྙམ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །མཇུག་བསྡུ་བའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བས་ཞེས་སྨོས་སོ། །བྱ་མ་རྟ་ཞེས་བྱ་བ་བྱས་པ་བཞིན་དུ་བྱ་བའི་རྟོག་ཆེན་བྱེད་པའོ། །བརྟགས་ནས་གཞན་གྱིས་མ་བཤིག་པར་རོ། །ཡང་ཕྲག་དོག་བསྒོམ་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདག་སྐྱིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་ལ་ཕྲག་དོག་བྱེད་པ་ཡང་སྔར་གྱི་བདག་ལའོ། །སྐྱོན་ནི་ཉེས་པའོ། །རང་གི་ཞེས་པ་ནི་སྔར་གྱི་བདག་གོ། །གཞན་གྱི་གྲགས་པ་དེ་རབ་ཏུ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རང་གི་གྲགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་སྨད་པར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །བྲན་གྱི་ཐ་མ་ནི་ཤིན་ཏུ་དམན་རིགས་སོ། །བཀོལ་བར་གྱིས་ཞེས་པ་ནི་ལས་ལ་ཆུག་ཤིག་པའོ། །གློ་བུར་ཡོན་ཏན་ཞེས་པ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཕལ་ཆེར་མི་བརྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆ་ནི་དེའི་ཆ་ཤས་སོ། །གཞན་ལ་གནོད་བྱས་ནི་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱས་པའོ། །གནོད་དེ་སྡུག་བསྔལ་དེའོ། །གཉའ་དྲག་པ་ནི་ཁོག་ཤེད་སྐྱེས་པའོ། །ཤེད་སྐྱེས་པ་ནི་རྣམ་སྨིན་ཆེ་བའོ། །ངོ་ཚ་བ་ནི་བྱ་བར་མི་འོས་པའི་ལས་ལ་ཞུམ་པའོ། །འཇིགས་པ་ནི་ཉམས་ཀྱིས་དོགས་པས་སྐྲག་པའོ། །བསྡམས་པ་ནི་དབང་པོ་བཏུལ་བའོ། །དེ་ལྟར་ལུས་འདི་དབང་དུ་བྱ་བར་རིགས་པ་ལས་འགལ་ཏེ་འདས་ན་ནི་ཆད་པས་གཅད་པར་བྱ་སྟེ། གནོད་པ་བསྐྱལ་བར་བྱའོ། །ད་ནི་སེམས་ལ་ཆད་པ་གཅད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརླག་པ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཁྲིད་པའོ། །དྲེགས་པ་སྟེ་ཁོང་རྒྱགས་པའོ། །ད་དུང་དུ་དོན་ཡོད་དོ་སྙམ་ནས་དོན་ལ་སྦྱར་བར་བྱེད་པ་དེ་འོར་ལ་གཞན་གྱི་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་ཤིག་པའོ། །སྐྱོ་བ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སོ། །གལ་ཏེ་ནི་ཅི་སྟེའོ། །བག་མེད་པ་ནི་ཉམས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ཁྱོད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁོ་བོ་དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་རྣམས་ལ་བྱིན་ནས་དུས་རིང་དུ་སྡུག་ཅིང་བསྔལ་བའི་སྣོད་འབའ་ཞིག་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །རང་དོན་ཏེ་རང་འདོད་དོ། །སེམས་པ་ནི་དམན་པ་སྟེ་བྲན་དང་འདྲ་བའོ། །གཞོམ་ཞེས་པ་ནི་འགལ་བར་བྱེད་པའོ། །ད་ནི་

106-136b

འཇམ་ཕུགས་ཀྱི་རིགས་པས་སེམས་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་སྟེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའོ། །དགའ་བ་ནི་ཀུན་ནས་ཆགས་པའོ། །རང་ལ་དགའ་བ་ནི་རང་བྱིས་པ་སྟེ་འགྲོ་སར་འགྲོ་བར་མི་འདོད་པའོ། །བསྲུང་བར་འདོད་པ་སྟེ་ངན་འགྲོ་ལས་སོ། །བསྲུང་བར་བྱ་བ་ནི་ལོག་པར་འཚོ་བ་ལ་སོགས་པས་སྦྱོང་བ་རྣམས་བསྲུངས་ལ་གཞན་དག་གི་དོན་ལ་ངེས་པར་སྦྱར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་སྦྱངས་ནས་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་སྙམ་པ་ལ། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་སྐྱོང་བ་བཟོ་བས་སོ། །བཟེ་ར་ཅན་ཏེ་ཤིན་ཏུ་སྲན་ཆུང་བར་རོ། །ལྷུང་བ་ནི་དགེ་བ་ལ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །འདི་ནི་སྟེ་ལུས་པོའོ། །དེ་ལྟར་ཏེ་བདེ་བ་ལ་རྔམ་པས་ལྷུང་ཡང་དེ་ལ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པའོ། །འདོད་པ་ནི་ཁོང་བརྐམ་པའོ། །དེའི་འདོད་པ་སུས་བྱེད་ནུས་ཞེས་པ་ནི་སུས་ཀྱང་དགའ་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་ང་ལས་ནུས་འཛམ་བུའི་གླིང་ལ་དབང་བྱས་ཏེ། དེས་མཆོག་ནས་གླིང་བཞི་ལ་དབང་སྒྱུར་བའི་དབང་ཕྱུག་ཏུ་གྱུར་ནས་ཀྱང་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཕྱེད་སྟན་ཐོབ་ལ་དེས་ཀྱང་ཆོག་པར་མ་གྱུར་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འདོད་པ་བྱེད་མི་ནུས་པ་ནི་བྱ་ཐག་ཆད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཐང་ཆད་པའོ། །བསམ་པ་ཉམས་པ་ནི་རེ་བ་བརྡུགས་པའོ། །རེ་ཐག་ཆད་པ་ནི་རབ་ཏུ་རྡུགས་པའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའམ་མི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དུའོ། །མ་དཔྱད་པ་ནི་ཉམས་ཤིང་ཆུང་བ་ཉིད་དོ། །མི་ཉམས་པ་ནི་རྒྱ་ཆེ་བ་སྟེ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྷག་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདོད་པ་ནི་རང་དབང་སྟེ་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་འདོད་པ་གཞན་ལ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཡུལ་ལ་འདོད་པས་འཕེལ་བ་ནི་ལུས་སོ། །མངོན་པར་འདོད་ཀྱང་སྐབས་དབྱེ་བར་མི་བྱ་སྟེ། གང་ལ་འཛིན་པ་མེད་ཅིང་ཁས་མི་ལེན་པ་དེའི་དངོས་པོ་བཟང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ཁས་ལེན་པ་བཟང་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཅེས་པ་ནི་གང་སྲིད་པའོ། །ཡིད་འོང་ནི་རང་གི་ལུས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཛིན་པར་མི་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། ཐ་མར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཐ་མར་ནམ་ཤི་བའི་དུས་སུ་ཐལ་བ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་

106-137a

བའམ། ཡང་ན་ཤིན་ཏུ་མཐར་གཏུགས་པའི་དུས་སུ་ཐལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའོ། །མི་གཡོ་བ་ནི་མི་འགུལ་བའོ། །གཞན་གྱིས་ཏེ་ཡིད་ཀྱིས་སོ། །གསོན་པོའི་ལུས་གཟུང་བར་མི་བྱ་བའི་འཐད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁྲུལ་འཁོར་ནི་ལུས་ཀྱིས་སོ། །ཀྱི་ཧུད་ཅེས་པ་ནི་སྤྱིར་སྨྲེ་སྔགས་བཏང་བའོ། །སེལ་མི་བྱེད་ཞེས་ཟློག་པར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དམ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ད་བྱེད་ནི་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པའོ། །སྐྱོང་བ་ནི་ཁ་ཟས་གྱ་ནོམ་པ་ལ་སོགས་པས་རྒྱས་པར་གསོ་བའོ། །ཆགས་པ་མེད་པ་ནི་སེམས་ལའོ། །ཞེ་སྡང་མེད་པ་ནི་བྱ་རྒོད་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ཞིག་སྨད་པ་སྟེ་ངན་སྨྲས་བརྗོད་པས་ཁྲོ་བ་མེད་པ་ནི་སེམས་ལས་གཞན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ཤེས་པ་སྟེ་དེ་ཉིད་ལུས་སོ་ཞེས་མ་ཤེས་ནའོ། །ངལ་བ་ནི་དུབ་པར་བྱས་པའོ། །བདག་གིས་གང་གི་དོན་ངལ་བར་བྱ་ཞེའམ། ཡང་ན་གང་གིས་ན་བདག་གི་ངལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་གང་ཞིག་ལུས་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུའོ། །ལས་བྱེད་པའི་སྤྱད་དེ་དཔེར་ན་དགོས་པའི་དོན་དུ་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་ལྟ་བུར་སྣང་ངོ་། །ལུས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་གཟུང་བར་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡི་དམ་དུམ་བྱས་པར་ཉོན་མོངས་པ་ལ་གཞོམ་ཐབས་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་སྤྱོད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པས་སོ། །ད་ནི་མཁས་པ་སྟེ་དཔྱས་ར་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྙོག་པ་ནི་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བག་ཡོད་པ་ནི་ལུས་དང་སེམས་རྣམ་པར་མ་ཡེངས་པའོ། །གཉིད་དེ་གཉིད་ཀྱིས་བྱིང་བར་འགྱུར་བའོ། །རྨུགས་པ་ནི་ལུས་སྙོམ་པ་སྟེ་ལེ་ལོའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་བསལ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་དང་ཤེས་བྱའིའོ། །བདག་གིས་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ནི་གཏན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལེའུ་བརྒྱད་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།

༄། །དགུ་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ།

ད་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་

106-137b

པ་མེད་པར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བར་འོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བསམ་གཏན་གྱི་རྗེས་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པར་བཞེད་ནས། བསྔོགས་པ་འདི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྔོགས་པ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་སོ། །ཤེས་རབ་ནི་དོན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྟེ། དེའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ནི་བཀའ་སྩལ་པའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལྡོག་པ་སྟེ། ཞི་བར་འདོད་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་དངོས་སུ་བྱ་བའོ། །དེ་སྐད་དུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་བྲལ་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་མིང་མི་འཐོབ་པོ། །རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མིང་མི་འཐོབ་པོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་གཉིས་བསྟན་པར་བཞེད་ནས། ཀུན་རྫོབ་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྫོབ་པར་བྱེད་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པས་ཀུན་རྫོབ་པོ། །དོན་དམ་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །གལ་ཏེ་བདེན་པ་གཉིས་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ལྟ་ན། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཤེ་ན། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་། ལམ་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་འདུས་ལ་འགོག་པ་དོན་དམ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་སྙམ་ལ། དོན་དམ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློ་ནུབ་པར་གྱུར་པས་ན། བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོན་དམ་པའོ། །ཅི་སྟེ་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་བློ་ལ་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་རིག་པ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་པ་དང་དོན་དམ་པའི་དབྱེ་བས་བདེན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱས་ནས། དེའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་

106-138a

བསྟན་པར་བཞེད་ནས། དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཇིག་པར་བྱེད་ཉམས་པར་བྱེད་པས་ན་འཇིག་རྟེན་ནོ། །རྣམ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་གཉིས་དབང་དུ་བྱས་པའི། འཇིག་རྟེན་ཡང་གཉིས་སོ། །མཐོང་བ་ནི་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་སྟེ་ལུང་དང་རིགས་པས་སོ། །ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་སྟེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་ལྟ་བའོ། །ཕལ་པ་ནི་འཁོར་བར་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་རིག་པ་སྟེ་ཕལ་པར་སྐྱེས་པའོ། །ཕལ་པ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ཕལ་པ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་གང་གིས་གང་ལ་གནོད་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ཕལ་པ་ཁོ་ན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དམ་འོན་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡང་གནོད་སྙམ་པ་ལ། གོང་མ་གོང་མ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་གི་བློའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ཕལ་པའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྙམ་པ་ལ། གཉི་ག་འདོད་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་དང་ཕལ་པ་གཉི་ག་དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་པའི་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུའི་དཔེས་སོ། །ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་ཚུལ་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་པ་གཞན་དག་གི་སུན་འབྱིན་ན་འདིར་ཐ་མལ་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པས་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། དགོས་པའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགོས་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་བསྒྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཉེ་བར་བླང་བའི་འབྲས་བུའོ། །དོན་དུ་སྟེ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་དུའོ། །མི་དཔྱད་ཅེས་པ་ནི་དཔྱད་པར་མི་བྱ་བ་སྟེ། མ་དཔྱད་པ་དེའི་རྒྱུ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་དུ་ཟད་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དོན་དམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་ན། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་

106-138b

ལས་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཐ་སྙད་པའི་བདེན་པ་ནི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་ཐབས་ལས་བྱུང་བར་གྱུར་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་པས་ཀྱང་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཅི་སྟེ་རྩོད་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བོ་ཐ་མལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མེད་པ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བས་དངོས་པོར་མཐོང་ལ་ཡང་དག་ཉིད་དུའང་སྟེ་བདེན་པའི་རང་བཞིན་དུ་འཛིན་གྱི། ཇི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་སྒྱུ་མ་ལྟར་མཐོང་བ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པས་མ་ཡིན་པས་ན་འདིར་རྣམ་པར་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པས་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བསྙོན་གདབ་པར་བྱ་སྙམ་པ་ལ། གཟུགས་སོགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པས་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ཙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་སྟེ་དོན་དམ་པའི་ཚད་མས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཚད་མས་བཟུང་བ་ཡིན་པས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གང་ཞིག་དབང་པོ་ལ་དམིགས་པ། །དེ་ཡི་གལ་ཏེ་དོན་དམ་ཡིན། །དེ་ཉིད་བྱིས་པས་རིག་པས་ན། །དོན་དམ་ཤེས་པ་དེ་ཅི་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་ཀྱང་བརྫུན་པའི་དཔེ་གང་སྙམ་པ་ལ། དེ་ནི་མི་གཙང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་པོ་ལ་སོགས་པ་མི་གཙང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཞེན་པའི་དབང་གིས་གཙང་བའི་བློ་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་བརྫུན་པ་ཉིད་དེ། དེ་མ་ཡིན་ལ་དེར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་། །གལ་ཏེ་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་དུ་ཆུག །དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་མཛད་པ་ཇི་ལྟར་སྙམ་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་གཟུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་བརྟན་པར་མཛད་པ་སྟེ། དང་པོ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་བརྗོད་ན་

106-139a

སྐྲག་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། རྒྱལ་བས་བདག་དང་བདག་གི་ཞེས། །གསུངས་པ་དགོས་པའི་དབང་གིས་ཏེ། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་། །དེ་བཞིན་དགོས་པའི་དབང་གིས་གསུངས། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །སྐད་ཅིག་མར་གསུངས་པས་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ད་ལྟར་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་སྙམ་པ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཞན་གྱི་བརྗོད་པ་འགལ་བར་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འགལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པར་གྲགས་པས་ན་གྲགས་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལན་བརྗོད་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་སྟེ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དེ། གྲགས་པ་དང་འགལ་བའི་ཉེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ནི་དེ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཁོ་ནས་མཐོང་བ་ཇི་ལྟར་སྙམ་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་མ་གྱུར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བུད་མེད་ཀྱི་གཟུགས་ཕུང་མི་གཙང་བར་གསུངས་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་པས་གཙང་བ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རློམས་པས་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེ་ལ་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པས་ཇི་ལྟར་བསོད་ནམས་འབྱུང་སྙམ་པ་ལ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བསོད་ནམས་གང་ཞིག་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་། ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཕན་པ་དང་། གནོད་པ་བྱས་པ་ལ་བསོད་ནམས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟར་སེམས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལན་བརྗོད་པ། བདེན་པ་ལས་འབྱུང་བཞིན་དུ་འབྱུང་། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་བདེན་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར་རོ། །བསོད་ནམས་ཇི་ལྟར་ཞེས་པ་

106-139b

ནི་གཉིས་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་རྒྱལ་བ་ལས་བསོད་ནམས་ཀྱང་དོན་དམ་པར་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་བ་ལས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་བསོད་ནམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འུ་བུ་ཅག་ལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །རྐྱེན་འདི་དང་ཕྲད་པ་ལས་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉི་ག་ལ་ཡང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒོལ་བའོ། །ཅི་སྟེ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རོ། །ཤི་ནས་ཏེ་ཤི་བའི་རྗེས་ལའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བ་སྟེ་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བས་ན་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའོ་ཞེས་བསམ་པའོ། །ལན་བརྗོད་པ་ཇི་སྲིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ་སྔགས་དང་སྨན་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པའི་དུས་དེ་སྲིད་དུ་སྒྱུ་མ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་དུ་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཤི་བ་རྣམས་ཀྱང་སླར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཡུན་རིང་བར་གནས་པ་ཙམ་གྱིས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་རིང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རིང་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རྒྱུན་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་དམ་པར་གཞན་ནི་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་བསད་ཀྱང་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ། སྒྱུ་མ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུའི་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྡིག་པ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཡང་བསད་སེམས་ཀྱིས་སྦྱར་ན་ཉེས་པར་ནི་འགྱུར་ལ་སྲོག་གཅོད་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིག་ཤོས་གཞན་ལ་ཇི་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། སྒྱུ་མའི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཉིད་སྒྱུ་མའོ། །ལྡན་པ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པའོ། །ཕན་པ་དང་གནོད་པ་སྲིད་པའི་བསོད་ནམས་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ཉིད་དུ་དངོས་སུ་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ནི་བསད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། ད་

106-140a

དུང་སེམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ནུས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཚིག་བཞིན་དུ་མོས་པ་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཕ་རོལ་པོས་སེམས་སྒྱུ་མ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པར་བརྩད་པར་འདོད་ནས། སྔགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ནི་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་མི་སྲིད་དོ། །ལན་བརྗོད་པ། སྣ་ཚོགས་ཞེས་བརྗོད་དེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའི་སྒྱུ་མ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དོ། །ཡང་ཞེས་པ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་སྒྱུ་མའི་སྒྲ་མཚུངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དེ། དེས་ན་སྔགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ལ། མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་ནི་སེམས་སྒྱུ་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྐྱེན་གཅིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཁ་ཅིག་ཏུ་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་ནུས་པའི་རྒྱུས་ཐམས་ཅད་དུ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྒྱུ་མ་ཁ་ཅིག་ནི་སྔགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། སྒྱུ་མ་ཁ་ཅིག་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཀྱི་མ་རིག་པས་རབ་ཏུ་བསྐྱེད་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་བརྗོད་པར་ཟད་དོ། །དོན་དམ་པར་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་དོ། །ཕ་རོལ་པོས་ཡང་སྐྱོན་གཞན་བརྗོད་པར་འདོད་ནས། གལ་ཏེ་དོན་དམ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གདོད་མ་ནས་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་འཁོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པར་ཟད་དོ་ཞེས་ཟེར་བའི་ལྟ་ན། དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་མངའ་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་ནས་ཀྱང་རྒ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེ་ལྟར་ན་མགོ་བྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཇི་སྲིད་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡང་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྐྱེན་རྣམས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྐྱེན་རྣམས་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ཡང་སྒྱུ་མ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་སྒྱུ་མ་ཡང་ངོ་། །རྐྱེན་རྣམས་མེད་ན་ནི་སྒྱུ་མ་ཡང་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་

106-140b

སངས་རྒྱས་སྒྱུ་མ་ཡང་རྐྱེན་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱལ་བར་སྣང་བར་འབྱུང་ངོ་། །དེ་མེད་ན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་རྩོད་པ་བསལ་ནས། ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པའི་རྩོད་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེའི་རྩོད་པ་བསླང་བར་བཞེད་ནས། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་སྣང་བའོ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་སྒྱུ་མ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱེད། དེས་ན་རང་གི་སེམས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སུ་འཁྲུལ་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ་སྙམ་པ་ལ་དེ་བསལ་བར་བཞེད་པ་ལན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ཁྱོད་ལ་སྒྱུ་མ་ཉིད་དེ་གཟུང་བར་བྱ་བ་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་གཟུགས་ཀྱང་མེད་པའི་ལྟ་ན། སེམས་འབའ་ཞིག་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་དེའི་ཚེ་ཅི་ཞིག་དམིགས་ཏེ། འདིར་ཅི་ཞིག་སོ་སོར་སྣང་བ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་བསམ་པའི་དགོས་པ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནི་སེམས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་གི་སེམས་ཉིད་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སུ་འཁྲུལ་ནས་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་སྟེ། དེས་ན་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ན་སེམས་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། འཛིན་པ་ལས་ཆད་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁས་མི་ལེན་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་འཚམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མར་ཁས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་གང་གིས་འཛིན་པར་བྱེད། འདི་ལྟར་མཐོང་བའི་སྒྱུ་མ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ན། ལྟ་བར་བྱེད་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་ན་བལྟ་བར་བྱ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར། བལྟ་བར་བྱ་བ་མེད་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཡོད་པར་འགྱུར། དེས་ན་འགྲོ་བ་རྣམས་ལོང་བ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་ཤེས་པའི་བདག་གི་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་ནི། བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་

106-141a

ལ་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ནི། རེ་ཞིག་ཉེས་པ་དེ་དག་མི་འོང་ངོ་སྙམ་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ལས་སུ་བྱས་ནས་ལྟ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ལ་རང་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་རིན་ཆེན་གཙུག་ཏོར་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་ལས། རང་གི་སེམས་ལ་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པ་བྱས་ན་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་། ཕྱི་རོལ་དུ་ཡང་མ་ཡིན། ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མ་ཡིན། ཁམས་རྣམས་ལ་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ་འདི་ཅི་དང་འདྲ་བར་སྙམ་པ་ལ་རལ་གྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རལ་གྲིའི་སོ་ཡང་རང་ལ་རང་མི་གཅོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གིས་རང་མི་རིག་སྟེ་ཆ་ཤས་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་གཞན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མར་མེ་ཉིད་རང་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། ཡང་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་མར་མེ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་འགལ་བ་མེད་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གང་མར་མེ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་། མུན་པས་བསྒྲིབས་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་གསལ་བར་བྱས་པ་ནི་མེད་དོ། །ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བའི་རྩོད་པ་བསླང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྔོན་པོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཤེལ་གྱི་རྡོ་བ་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་སྣམ་བུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་མོད་ཀྱི། རང་བཞིན་གང་ཞིག་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་དེ་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཅུང་ཟད་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མཐོང་ལ། ཅུང་ཟད་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་མེ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་མཐོང་སྟེ། རང་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྔོ་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དཔེ་འདི་ཡང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་རྒྱུ་

106-141b

ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ལས་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ལ། ཕྱིས་རྐྱེན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་སྔོན་པོར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ལས། དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ན་དེ་གང་གིས་ན་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད། ཡང་ན་སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་རྣམས་ནི་མར་མེ་གསལ་བྱེད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་འཐད་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་ལྟོས་པ་མེད་པས་ཀྱང་བདག་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་མདོར་བསྡུ་བའི་དོན་ཏོ། །མར་མེ་རང་གིས་གསལ་བ་ཡིན་དུ་ཆུག་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་བློ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མར་མེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་ཞེས་པ་ནི་མར་མེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སོ། །བློ་ནི་སྟེ་ཤེས་པ་གཞན་གང་ཞིག་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ནས་འདི་རང་གསལ་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་དེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་ནི་དུས་མཉམ་པོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་འཛིན་པ་ཉིད་ནི་མི་འཐད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་སྐད་དུ་ཡང་། འོད་སྲུངས་སེམས་ནི་ཤེས་པ་ཀུན་གྱིས་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ནི་མར་མེ་བཞིན་མི་གསལ་བ་བུམ་པ་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་རོལ་པ་སྟེ་ལོངས་ཆོས་སོ། །བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྟེ་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད་པའི་བློ་དེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མོ་དང་ཁྱད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒོལ་བར་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་མ་གྱུར་ན་དེའི་དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དྲན་པའི་རྒྱུ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དྲན་པ་ཡོད་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡོད་པར་གྲུབ་པོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་རང་རིག་པ་ངེས་པར་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་འབྲས་བུ་དྲན་པ་ཡང་ཡོད་པར་གྱུར་ན་གང་གི་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་རྩོད་པ་ཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་དྲན་པ་དེ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གིས་ན་འགྱུར། གཞན་ཡང་དྲན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པར་འགྱུར། འོ་ན་ཇི་ལྟར་དྲན་པ་

106-142a

འབྱུང་སྙམ་པ་ལ། གཞན་མྱོང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་ལས་གཞན་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནས་དེ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དྲན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་དྲན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་སྙམ་པ་ལ། དྲན་པ་བྱི་བའི་དུག་བཞིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལྡོང་རོས་ཀྱིས་བསྐུས་པའི་བྱི་བའི་དུག་གིས་ལུས་ལ་ཟིན་པར་གྱུར་ན། དུས་གཞན་དུ་འབྲུག་གི་སྒྲ་བསྒྲགས་པའི་ཚེ་རང་རིག་པ་མེད་ཀྱང་རྐྱེན་དེ་ཙམ་གྱིས་དུག་བསླངས་ནས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་དུའོ། །ཕ་རོལ་པོ་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རང་རིག་པ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ནས། རྐྱེན་གཞན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྐྱེན་གཞན་ནི་བསྒོམ་པའོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་སེམས་སོ། །གསལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་ཤེས་པ་སོ་སོར་སྣང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རང་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེས་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་སེམས་ཀྱང་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། དེས་ན་རིག་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། སྨན་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་ལྟ་ན་མིག་སྨན་བསྒྲུབས་པས་གྲུབ་པའི་ཆོ་ག་སྟེ་སྦྱོར་བའི་ས་མཐོང་བའི་བུམ་པ་ནི་བུམ་པ་བཟང་པོ་སྟེ། བུམ་པ་བཟང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མིག་སྨན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་གཞན་གྱི་སེམས་མཐོང་ཞེས་ཏེ་རང་གི་སེམས་ལ་ཡང་ལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྦྱར་བར་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རང་རིག་པ་མི་བདེན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བུམ་པ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། གསལ་བྱེད་ཉིད་མི་གསལ་བར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཐོང་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ། །ཐོས་པ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བས་སོ། །ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དགག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་གང་ཡང་ཡོད་ལ་རག་གོ། །དོན་དམ་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དེ། དེ་བཟློག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་བཅད་པའི་དོན་ཏོ། །ཞར་ལ་བྱུང་བ་རྣམས་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་སྐབས་སུ་བབ་པའི་དོན་སྦྱར་བའི་ཕྱིར། སེམས་ལས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་

106-142b

སེམས་ལས་གཞན་ཡིན་ནམ། མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ལྷག་པའི་དོན་ཁས་བླངས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྟེ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནམ། ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ན། དེ་ལས་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་དེ་ལ་གཞན་ཅིས་མིན། གལ་ཏེ་གཞན་མེད་པ་དེ་ལྟ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ལས་གཞན་སྒྱུ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། གང་ཚེ་ཁྱོད་ལ་སྒྱུ་མའང་མེད་ན་དེའི་ཚེ་ཅི་ཞིག་དམིགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་འོངས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐབས་སུ་བབ་པའི་དོན་བསྒྲུབས་ནས་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་མཐོང་བར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ་འཁྲུལ་པའང་མེད་ན་སྒྱུ་མ་གང་གིས་དམིགས་པར་འགྱུར་ཞེས་རྒོལ་བའི་ལན་རྫོགས་པར་ཐེབས་སོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཀུན་རྫོབ་ནི་སྡིག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁོར་བར་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། ལན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་དུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་དུ་ཞེས་པ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་བྱེད་ནུས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དངོས་པོ་ལས་གཞན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་ལ་སྟེ། སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་འཁོར་བར་བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དོན་བྱེད་ནུས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཅི་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ལ་བརྟག་པར་བྱས་ནས་བསྲན་བཟོད་དམ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གྲོགས་པོ་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ལྟ་ན་འཁོར་བར་གྲོགས་པོ་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་དུ་སེམས་འབའ་ཞིག་གྲོགས་པོ་མེད་པར་གཅིག་པུར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཁོ་བོ་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་གཉིས་མེད་པའི་སེམས་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ཇི་ལྟར་ཉེས་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་གང་གི་ཚེ་སེམས་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཙམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་

106-143a

ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐོབ་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་འབད་པ་གཞན་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་ཞེས་པ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཤེས་པ་བརྟགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡང་མ་ཐོབ་པའོ། །གཞན་གྱིས་བརྒལ་བ་སྒྱུ་མ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སེམས་ཅན་དེ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་ཇི་ལྟར་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། རེ་ཞིག་གཞན་རྣམས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་ལྟ། ཐེ་ཚོམ་ཡང་མེད་ན་དེ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་སྒྱུ་མ་བྱེད་མཁན་ཉིད་ཀྱང་ངོ་། །ལན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བྱེད་པས་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པའོ། །ཤེས་བྱ་ནི་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་དེའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་ནོ། །མ་སྤངས་པ་ནི་མ་བཅོམ་པས་སོ། །དེ་མཐོང་བ་ནི་སྒྱུ་མའི་བུད་མེད་མཐོང་བའོ། །སྟོང་ཉིད་དེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་སྟོབས་བྱུང་བའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་བག་ཆགས་སྤོང་བར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ་བརྗོད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བག་ཆགས་གོམས་པ་སྟེ། བསྒོམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པས་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ནི་ལས་སུ་བྱེད་པའོ། །ཅི་སྟེ་འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་བག་ཆགས་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་ལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་ཀྱིས། །ངེས་པར་འབྱུང་བར་རྒྱལ་བས་གསུངས། །གང་ཞིག་སྟོང་ཉིད་དུ་ལྟ་ན། །དེ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་མིན་པར་གསུངས། །ཞེས་འབྱུང་བས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་བརྗོད་པ། ཅི་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གོམས་པར་བྱས་ནས་དེ་ཡང་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྐྱོན་གྱི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་དེ་གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་གཞིག་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དངོས་པོའི་ཕྲེང་བ་ཅན་གང་ཡང་མེད་པར་དེ་ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ་གནས། ཕར་འགྲམ་མེད་པའི་ཚུར་

106-143b

འགྲམ་བཞིན་དུ་རྟེན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟེན་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་བློའི་མདུན་ན་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནུབ་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འགྲོ་ས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་རྟེན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤིང་ཟད་པའི་མེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་རྫོགས་པ་ཇི་ལྟར་མཛད་སྙམ་པ་ལ། ཡིད་བཞིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ནི་ཡིད་ལ་བསམས་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་སྟེར་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་བྱེ་བྲག་གོ། །དཔག་བསམ་ཤིང་ནི་ཇི་ལྟར་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་བསམས་པ་ལྟར་འབྲས་བུ་སྟེར་བའི་ཤིང་གི་བྱེ་བྲག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདུད་བཞི་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་ན་རྒྱལ་བའོ། །དེའི་སྐུ་སྣང་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མཐོང་བའོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་ཞེ་ན། གཞན་གདུལ་བར་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་པས་གདུལ་བར་བྱ་བ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོབ་ཅིང་སྨོན་པར་བྱས་པའི་རྐྱེན་དེ་དང་། དེའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་ན། སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་རྒྱུ་སྟེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བསམ་གཏན་དེ་ལ་སྙོམས་ཞུགས་ནས། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་གནས། །ཚོགས་ལ་སོགས་པ་རྫོགས་པས་ནི། །ཇི་ལྟར་འདོད་བཞིན་བསྟན་པ་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བསྟོད་པ་བཞི་པ་ལས་ཀྱང་། བཅོམ་ལྡན་མངའ་བདག་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི། །ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་གསུངས་ཏེ། །གདུལ་བྱའི་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ལ། །ཆོས་ཀྱི་ཆར་པས་ཚིམ་པར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཁའ་ལྡིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། བསྒྲུབས་པ་ནི་སྔགས་ཀྱིས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པའོ། །འདས་ནི་ཤི་བའོ། །དེ་འདས་ཞེས་པ་ནི་མཁའ་ལྡིང་གྲུབ་པའོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་མཆོད་སྡོང་ངོ་། །དཔེས་མཚོན་པའི་དོན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།

106-144a

བྱང་ཆུབ་ཅེས་སྨྲས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དོ། །སྤྱོད་པ་ནི་དེའི་དོན་དུ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུའོ། །རྒྱལ་བ་ཉིད་མཆོད་སྡོང་ངོ་། །གདུལ་བྱའི་སྨོན་ལམ་ལ་སོ་སོར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པ་ལ་བསྒྲུབས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐབས་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཉེ་བར་ཞི་བར་གྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པས་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཞེས་རྩོད་པ་བསླང་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་སེམས་མེད་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་དང་བྲལ་བའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པས་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། ལོངས་མི་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ་གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། མཚུངས་པ་ནི་འདྲ་བའོ། །བཤད་པ་ནི་ལུང་ལས་གསུངས་པའོ། །དོན་དམ་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་སྦྱིན་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ནི་ཁྱད་པར་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་ལུང་ལས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་སྟེ་བཞུགས་པའང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ནི་ལུང་ལས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཁ་ཅིག་ནི་ཀུན་རྫོབ། ཁ་ཅིག་ནི་དོན་དམ་དུ་འདོད་པར་ཟད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། འགའ་ཞིག་བཞུགས་ལ་མཆོད་པ་དང་། །གང་ཞིག་མྱ་ངན་འདས་མཆོད་པ། །དང་བའི་སེམས་ཀྱིས་མཚུངས་པ་སྟེ། །བསོད་ནམས་ཁྱད་པར་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་བདེན་པ་སྟེ་དོན་དམ་པར་བཞུགས་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པས་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་གྱུར་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དཔེར་ན་ཇི་ལྟ་བུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ཏེ། ལུས་ལས་མ་གཏོགས་པར་དཔེར་བརྗོད་པའི་འོས་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་རྩོད་པ།་བདེན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་སྟེ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་མཐོང་བ་

106-144b

སྟེ། མངོན་དུ་བྱས་པ་ལས་མཐོང་བའི་ལམ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་སྒོ་ནས་གྲོལ་བས་ཆོག་མོད། སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། གང་གི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལམ་འདི་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལུང་ལས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་འདི་སྐད་དུ། སངས་རྒྱས་རང་སངས་རྒྱས་དང་ནི། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ངེས་བསྟན་པའི། །ཐར་པའི་ལམ་ནི་ཁྱོད་གཅིག་པུ། །གཞན་ཡོད་མིན་ཞེས་ངེས་པ་ཡིན། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །འོན་ཏེ་ཞེས་པ་ནི་རྒོལ་བ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པའོ། །དེའི་ལུང་གིས་མ་གྲུབ་པོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། ཁྱོད་ཀྱི་ཡང་ལུང་གིས་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པ། རྒོལ་བས་སྨྲས་པ། གང་གི་ཕྱིར་གཉིས་གལ་ཏེ་འུ་བུ་ཅག་གཉི་ག་ལ་ངའི་ལུང་གྲུབ་པོ་སྙམ་པ་ལ། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ་དང་པོར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དང་པོར་ཏེ་རེ་ཞིག་སྔོན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་མ་བླངས་པའི་ལུང་དེ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པའོ། །ཕྱིས་ཁས་བླངས་པ་ལས་ནི་འགྲུབ་ལ་རག་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་ཁས་བླངས་ནས་འགྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པས་གཉི་ག་ལ་འདི་གྲུབ་ཅེས་གང་གིས་རྗོད་པར་བྱེད། གལ་ཏེ་བླ་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་གདམས་ངག་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག་པ་དང་འདུལ་བ་ལ་ཡང་སྣང་བ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ་བརྗོད་པ། གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གང་ཞིག་རྐྱེན་རྣམས་ནི་གང་ཞིག་རྒྱུ་མཚན་དུ་སྦྲེལ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་ཞེས་པ་ནི་རང་གི་ལུང་ལའོ། །གནས་པ་སྟེ་ཁས་ལེན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལུང་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་རྐྱེན་དེ་རྣམས་སྦྱར་བར་གྱིས་ཤིག །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གང་ཞིག་དོན་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་དང་ཉེར་ལྡན་པ། །ཁམས་གསུམ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གཅོད་པར་བརྗོད། །གང་ཞིག་ཕན་ཡོན་ཞི་བ་མཐོང་བར་བྱེད་པ་དེ། །གཙུག་ལག་དེ་ལྟ་མིན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་འོ་སྐོལ་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་གཞན་པོ་གཉིས་ཀྱིས་

106-145a

འདོད་པ་དེ་བདེན་པའི་དོན་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། གཞན་དག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འོ་སྐོལ་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་གཞན་པོ་གཉིས་ཀྱིས་འདོད་པ་བདེན་པ་ཡིན་པ་ལྟ་ན་ནི་རིག་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ལུང་ཉིད་ཡིན་མ་ཡིན་རྩོད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་རྩོད་པ་དང་བཅས་པའོ་སྙམ་པ་ལ། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ། དེ་ལྟར་ན་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ལུང་ཡང་འདོར་དགོས་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཁྱོད་དང་མུ་སྟེགས་པ་གཉིས་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མུ་སྟེགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། བདག་དང་སྟེ་རང་གི་སྡེ་པའི་བྱེ་བྲག་དང་གཞན་གྱི་སྡེ་པ་སྟེ། སྡེ་པ་གཞན་གྱི་དབྱེ་བས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པའི་ལུང་ལས་གཞན་དུ་རང་དང་གཞན་གྱི་སྡེ་པས་ཁས་བླངས་པས་དེ་ཡང་རྩོད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོར་བར་བྱ་དགོས་ཏེ་ཁས་བླངས་པར་མི་གཤའ་བ་ཉིད་དོ། །གཞན་གྱི་ལུང་ཞེས་པའི་ཚིག་ནི་རང་གི་ལུང་དང་། གཞན་གྱི་ལུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཞར་ལ་བྱུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ལུང་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་ནས་བདེན་པ་མཐོང་བས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་དོགས་པ་ཉིད་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བསྟན་རྩ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསྟན་པ་ནི་གསུང་རབ་པོ། །ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཐར་པ་དང་ཞི་བ་ཁས་བླངས་པ་སྟེ་དགེ་སློང་གཉིས་ཀྱི་ནི་རྩ་བ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱེད་པས་སོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཐར་པའི་དགེ་སློང་ཡིན་ན་སྟོང་པ་ཉིད་མེད་པར་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཐར་པའི་དགེ་སློང་དེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པས་དཀའ་བར་གནས་པའོ། །དགེ་སློང་དཀའ་བར་གནས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། སེམས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ་གང་དག་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་དཀའ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དགེ་སློང་ཉིད་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྒོལ་བ་བསླང་བ་ཉོན་མོངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདེན་པ་མཐོང་བས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ཏེ། དེ་ནས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་

106-145b

པ་ལ་ལན་བརྗོད་པ། འདི་ལྟར་དེའི་རྗེས་ལ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་ལ་གྲོལ་བ་ཁོངས་སུ་ཆུག །ཅི་སྟེ་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྗོད་པ། ཉོན་མོངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ལས་མེད་ཀྱང་དེ་ལ་སྟེ་མོད་གལ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྡེག་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་རྗེས་ལ་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེ་དག་ལ་ཡང་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སྲིད་པ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་རྒོལ་བའི་དོན་དུ་ཅི་ཙམ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ངེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་ངེས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ་སྲེད་པ་འདི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྲེད་པ་འདི་ཉིད་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བཞིན་དུ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དེ་ཅི་སྟེ་མེད་པ་ཡིན་དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པ་སྟེ་ཚོར་བ་དེ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པས་ན་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་སྲེད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ན་མེད་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་མེད་པར་དགེ་སློང་ཉིད་བདེ་བླག་ཏུ་གནས་ཤིང་སོ་སོར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་སེམས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དཀའ་བར་གནས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱི་འཐད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དམིགས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པས་རང་སྲིད་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡང་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ནི་ལྡོག་པར་མི་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནུས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལྡོག་པར་སྲིད་ཀྱང་། ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པའི་ཞགས་པས་སླར་འཆིང་བར་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདུ་ཤེས་མེད་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཀྱང་དེ་ལས་ལངས་ནས་སེམས་དེ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །གང་ཞིག་མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚེག་པར་བདུན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་ནི་གཞན་གྱིས་འཕངས་པ་ཡིན་གྱི། སློབ་དཔོན་ཉིད་ཀྱི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་

106-146a

ཕྱིར་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་དམིགས་པ་མེད་པ་དཔྱོད་པའི་སྐབས་ཡིན་གྱི། ལུང་དང་ལུང་མ་ཡིན་པའི་དཔྱོད་པ་སྐབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །ཁོ་བོས་ནི་འཕགས་པ་ཞི་བའི་ལྷ་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་པའི་དུས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་བཤད་པ་མཛད་པ་ཡིན་པས་ན། གོང་འོག་གི་འབྲེལ་བ་མ་གཟིགས་པར་གསུངས་པ་ཁོ་ན་འདྲ་བར་མཐོང་ངོ་། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ཁྱོད་ཀྱི་མདོ་སྡེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་མཉམ་པ་ནི་དོན་གཅིག་པར་རོ། །མ་རྟོགས་གཅིག་སྟེ་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །མ་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་ནི་མཚུངས་པར་མ་རྟོགས་པ་སྟེ། དོན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཉེས་པ་དང་བཅས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཉིད་དོ། །གཅིག་དང་སྟེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆགས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཆགས་པ་ནི་ཡོད་པར་ཞེན་པའོ། །འཇིགས་པ་ནི་ཆད་པའི་མཐས་སྐྲག་པ་སྟེ། རྟག་ཆད་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གྲོལ་བ་སྟེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་དབུ་མའི་ལམ་རྟོགས་པར་བྱས་ཏེ། འཁོར་བ་ཡང་གྲུབ་པར་གནས་པའོ། །རྨོངས་པ་ཞེས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་ནས་སྙིང་རྗེས་འཁོར་བར་ཞུགས་པའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་བས་འཁོར་བའི་སྐྱོན་གྱིས་མི་གོས་པ་འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའོ། །ཐེ་ཚོམ་ནི་སོམ་ཉིའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱ་ཉིད་སྒྲིབ་པའོ། །དེ་ཉིད་མུན་པ་དང་འདྲ་བས་ན་མུན་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ནི་དེ་འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲག་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་གདམས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་གོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་བརྗོད་པའི་བདག་དེ་ཉིད་བདག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ། དེ་ཉིད་གལ་ཏེ་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་དཔྱད་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མ་ཡིན་ཞེས་པ་ནི་

106-146b

བདག་མ་ཡིན་པའོ། །མཆིལ་མ་ནི་ཁ་ནས་བྱུང་བའོ། །ཆུ་སེར་ནི་རྨ་ནས་འཛག་པའོ། །ཞག་ནི་ཚིལ་བུ་སྟེ་གང་གི་དབང་གིས་ལུས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །རྔུལ་ནི་རབ་ཏུ་རྔུལ་བའི་རྡུལ་ལོ། །ནང་གྲོལ་ནི་རྒྱུ་མཐའ་ཕྲ་མོ་ཡན་ཆད་དོ། །རྒྱུ་མ་ནི་རྩ་དང་ཉེ་བའོ། །དྲོད་ནི་མེའི་ཁམས་སོ། །བུ་ག་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་གྲངས་ཅན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ནི་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བདག་རྟག་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་ན་བདག་འགེགས་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་སྒྲའི་ཤེས་པ་བདག་ཡིན་ན་ནི། དེ་ཡང་རྟག་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཚེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྟག་པའི་ཡུལ་སྒྲ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྒྲ་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་མི་འཛིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། གང་གིས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཤེས་པར་བརྗོད་པའི་མངོན་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཅི་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཤེས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་སྒྲ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བདག་གཅིག་པོ་དེས་དེའི་ཚེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་བརྗོད་པ། དེས་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྒྲའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་ཀྱང་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ། དེ་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་འཛིན་པའི་དུས་དེའི་ཚེ་སྒྲ་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་འཛིན་ཏེ་སྒྲའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྒྲ་ཉེ་ཕྱོགས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཛིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། ཀྱེ་ཧོ་དེ་ལྟར་ན་ནི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་སྒྲའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་ཡང་སྒྲ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱེས་བུ་གཅིག་ཉིད་ལ་ཁ་ཅིག་གི་ཕ་ཁ་ཅིག་གི་བུ་རུ་བཏུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་སྙམ་པ་ལ། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ། ཕ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཕ་རོལ་པོས་བརྟགས་པའི་དོན་ནི་བཏུབ་ལ་རག་ལ། འདིར་དོན་དམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཁས་བླང་བར་བྱ་བའི་སྐབས་

106-147a

སུ་བབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འདི་ནི་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྙིང་སྟོབས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྙིང་སྟོབས་ནི་བདེ་བའོ། །རྡུལ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །མུན་པ་ནི་མ་རིག་པའོ་ཞེས་གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པའི་བུའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་ཕའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྟགས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སྒྲ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་གཟུགས་འཛིན་པའི་དུས་ན་སྒྲ་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཡོད་ན་ནི་དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་དེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལས་གཞན་གཟུགས་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གར་མཁན་གྱི་རང་བཞིན་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་གཞན་གྱིས་ཏེ། རེས་འགའ་ནི་ཨརྫུ་ནའི་གཟུགས་ཀྱིས་སྣང་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ། དེ་ཡང་མི་རྟག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གར་མཁན་དེ་ཡང་མི་རྟག་ཅིང་མི་བརྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་གཞན་བོར་ནས་གཟུགས་གཞན་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ལ་རང་བཞིན་གཉིས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གར་མཁན་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་འོངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལན་བརྗོད་པ་སྔོན་མེད་ནི་ངོ་མཚར་ཅན་གྱི་གར་མཁན་སྣང་བའོ། །གང་ཡང་དེ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་ནི་བདེན་པར་བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་སྟེ། ཡང་དེ་ཉིད་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་གཅིག་པ་ཕན་ཚུན་དུ་འགལ་བའི་རང་བཞིན་གཉིས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་གཅིག་ཉིད་གང་གིས་ན་ཡོད། གལ་ཏེ་རིག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བདག་ལས་གཞན་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ནི་ཤེལ་གྱི་སྔོན་པོ་བཞིན་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། གཉུག་མ་དེ་ཡི་རང་བཞིན་སྨོས། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་དམ་པ་གཅིག་པུར་གྱུར་པ་ཉིད་གཅིག་ཡོད་དོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ནི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་ཉིད་ཐམས་

106-147b

ཅད་ལ་ཐུན་མོང་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་བདག་དང་རང་བཞིན་ཏེ་གཅིག་པར་འགྱུར་བ་ནི་དེ་དངོས་པོ་ལ་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བའོ་སྙམ་པ་ནི་མཚུངས་པའོ། །རྒྱུ་གང་ཡིན་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་དང་སེམས་པ་མེད་པ་གཉིས་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་མིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ལ་འདྲ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཅིག་མི་འདོད་ན་ནི་བདེན་ན། འོན་ཀྱང་འདོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། གང་ཚེ་བྱེ་བྲག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཡང་ཞེས་པ་ནི་ཉེས་པ་གཞན་སུན་དབྱུང་བའོ། །གང་གི་བྱེ་བྲག་བརྫུན་པ་དེའི་ཚེ་གཅིག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཐ་དད་པར་གྱུར་ན་ནི་ཅུང་ཟད་ཆོས་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་འདྲ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་གྲང་ན། བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དེ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འདྲ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པས་བརྟགས་པའི་བདག་སེམས་པ་མེད་པར་འདོད་པ་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་མེད་པ་ཡང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ཅེས་བྱ་བ་སེམས་པ་མེད་པའི་དངོས་པོ་སྟེ་སེམས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་བདག་གོ། །ཅི་སྟེ་སེམས་ལྡན་ན་སྟེ་སེམས་པ་དང་སྦྱར་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། དེ་ལྟར་ན་བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་སེམས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་ཤེས་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་སེམས་དང་འབྲེལ་བ་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་ན། བདག་ཉམས་ནས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་བདག་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གཞན་གྱིས་བརྒལ་བ་ལ་ལན་བརྗོད་པ་སེམས་པས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་དང་སྦྱར་བས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདག་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་རྒྱས་པར་འགྱུར། གང་གིས་ན་ཤེས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་གི་རང་བཞིན་ནི་ནམ་མཁའི་བདག་ཉིད་དུ་བྱས་ཏེ་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་དེ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་བདག་སྒྲུབ་པར་འདོད་ནས། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བདག་རྟག་པ་ལས་བྱེད་ཅིང་མྱོང་

106-148a

བ་མེད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་བྱས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གིས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར། དེས་ན་བདག་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ་ལན་བརྗོད་པ། རྟེན་གཞན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྟེན་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ནི་འུ་བུ་གཉི་ག་རྟེན་བདག་དང་བདག་མེད་པར་སྨྲ་བ་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པ་སྟེ་ལས་གང་ཞིག །ལུས་འདིས་བྱས་ནས་དེའི་འབྲས་བུ་གཞན་དུ་སྐྱེས་པའི་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་དེ་བདག་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ནི་དགོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་དང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྒྱུ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལས་གཞན་གང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འཚམ་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། རྒྱུན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྒྱུན་དེ་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་དང་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་ཏེ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ལས་གང་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་དེ་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསལ་བར་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འགྲོ་བ་རྣམས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྒྱུན་ཆད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གང་གི་རྒྱུད་ལ་བཞག་པ་ཡི། །ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་དེ་ཉིད་ཀྱི། །འབྲས་བུ་དེ་ཉིད་ལ་འབྲངས་ཏེ། །རས་བལ་དམར་པོ་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱུ་རྒྱ་སྐྱེགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་རས་བལ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ལས་བྱུང་བ་ནི་འབྲས་བུ་འདུས་བྱས་པའི་རྒྱུན་གཅིག་ཏུ་ཞུགས་པས་བདག་མེད་བཞིན་དུ་ཡང་དེའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དམར་པོར་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་སྐབས་ལ་བབ་པའི་དོན་ཡང་ངོ་། །གལ་ཏེ་བདག་མེད་པར་གྱུར་ན། །བདག་གི་མགོན་པོ་བདག་ཉིད་དེ། །གཞན་དག་མགོན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ལེགས་བཏུལ་ན། །མཁས་པས་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འཚམ་ཞེ་ན། དེ་ནི་སེམས་ཉིད་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་པར་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ། མདོ་

106-148b

སྡེ་གཞན་དག་ལས་ཀྱང་སེམས་ཉིད་ལ་བདག་གི་སྒྲས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། གང་ཟག་རྒྱུད་དང་ཕུང་པོ་དང་། །དེ་བཞིན་རྐྱེན་དང་རྡུལ་ཕྲན་དང་། །གཙོ་བོ་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པོ་ཞེས། །སེམས་ཙམ་ཉིད་ལ་ང་ཡིས་བཤད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །སེམས་དེ་ཡང་བདག་གོ་སྙམ་དུ་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདས་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་མིན་ཞེས་པ་ནི་བདག་གོ་སྙམ་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ། །བདག་གིས་སེམས་ད་ལྟར་བ་ཡང་བདག་གོ་སྙམ་དུ་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་ཀྱི་རྗེས་ཉིད་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་འདི་ཞིག་པར་གྱུར་ཙམ་ཡང་བདག་གོ་སྙམ་པའི་ཡུལ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་གོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་བའི་ཡུལ་ཡང་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་བདག་སྒྲུབ་པར་འདོད་ནས། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་དང་བདག་མེད་པར་གྱུར་ན་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་འཇུག་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ན། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ། རྨོངས་པས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྨོངས་པས་ཞེས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བཏགས་པ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པའོ། །དགོས་པའི་དོན་དུ་སྟེ་སངས་རྒྱས་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུའོ། །ཁས་བླངས་པ་ནི་དམ་བཅས་པ་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་ཏུའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྙིང་རྗེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་། ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་། དམིགས་པ་མེད་པ་སྟེ་གསུམ་མོ། །དེ་སྐད་དུ་བསྟོད་པ་བཞི་པ་ལས་ཀྱང་། མགོན་ཁྱོད་སེམས་ཅན་འདུ་ཤེས་ཀྱིས། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འཇུག་མི་མཛད། །སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་སེམས་ཅན་ལ། །ཁྱོད་ནི་ཤིན་ཏུ་བརྩེ་བར་ལྡན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུན་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ནས་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པའི་སེམས་ཅན་མེད་ན། དེས་ན་དགོས་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ལན་བརྗོད་པ་དེ་ནི་བདེན་ཏེ། དོན་དམ་པར་དེའི་འབྲས་བུའོ་ཞེ་འམ་དགོས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་

106-149a

ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་འདིར་ནི་རྨོངས་པ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་ནས་འབྲས་བུའི་དོན་དུ་དེས་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རྨོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ་བརྗོད་པ། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྨོངས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་དང་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་རྒྱུའོ། །དེ་ལ་གང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་རྨོངས་པ་འདིར་གཟུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྨོངས་པའི་བྱ་བ་བཟློག་པར་མི་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་ཡང་བཟློག་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེའི་དངོས་པོ་འདོད་པའི་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་ཡི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བདག་འཛིན་ལས་ནི་གཞན་གྱི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་། །བདག་འཛིན་དབྱེ་བས་ཡོངས་འཛིན་ཞེ་སྡང་སྟེ། །འདི་དག་གཉིས་དང་ཀུན་ཏུ་འབྲེལ་པ་ལས། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ། བདག་འཛིན་དང་བཅས་ཡིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བྱེད་མིན། །བདག་ཏུ་ལྟ་བས་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ང་རྒྱལ་སྙིང་ལས་སྤོང་བྱེད་མིན། །བདག་མེད་སྨྲ་བ་གཞན་ཡོད་མིན་ཕྱིར་འགྲོ་ན་སྟོན་པ་གཞན་ཡོད་མིན། །དེས་ན་ཉེ་བར་ཞི་བྱེད་ཆོ་ག་ཁྱེད་བཞེད་ལམ་ལས་གཞན་ཡོད་མིན། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་བདག་ཏུ་རྨོངས་པས་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་བཟློག་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་བདག་མེད་པ་ཉིད་བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །ཕྱིས་ནི་དེ་ཡང་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལུས་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལུས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ལུས་ལ་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ཡན་ལག་ལ། ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་མེད་ལ། དེས་ན་གཞན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །བརླ་ནི་པུས་མོའི་སྟེང་གི་ཕྱོགས་སོ། །ཕྲག་པ་ནི་དཔུང་པའོ། །དེ་ནི་སྟེ་ལུས་ནིའོ། །འདི་ནི་སྟེ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནའོ། །གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལུས་ཡོད་པ་ཡིན་

106-149b

ནོ་སྙམ་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ཡན་ལག་ཅན་ཕྱོགས་གཅིག་པའམ་ཡང་ན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་གྲང་། གལ་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེ་ཡང་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་པ་ན་ཡན་ལག་ཅན་གཅིག་གང་ན་གནས་ཏེ་སུས་ཀྱང་རིག་པ་མེད་དོ། །དེ་སྟེ་ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་གི་བདག་མུན་པ་སྟེ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཇི་སྙེད་པའི་ལུས་སུ་འགྱུར། ཁ་བསྒྱུར་བ་དང་མ་བསྒྱུར་བའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཤ་ལ་སོགས་སྔར་དཔྱད་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ན་སྟེ། ནང་རོལ་ན་ལུས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཏི་མུག་པ་སྟེ་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་སོ། །གལ་ཏེ་རྨོངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་ཁྱད་བྱུང་གི་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་སྙམ་པ་ལ། དབྱིབས་སུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དབྱིབས་སུ་བཀོད་པ་ནི་གཟུགས་སུ་བྱས་པའོ། །ཤིང་དུམ་སྟེ་ཤིང་དུམ་མཐར་བསྒྲེང་བ་ལ་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་སྣང་བའོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་ཚོགས་པའོ། །འདི་ལ་སྟེ་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །ཇི་ལྟར་ལུས་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ཀྱང་མེད་པ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་ཞེས་པ་ནི་སོར་མོའི་ཚོགས་སོ། །ཚིགས་ཀྱང་རང་རང་གི་ཆས་ཕྱེ་ན་ཆ་ཤས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆ་ཤས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་ཅིང་གཞིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་ཆ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཕྱོགས་བཞི་སྟེང་འོག་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཆ་མེད་པ་གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཤར་ཕྱོགས་ན་མོའི་དེའི་ཆ་དེ་དེའི་ཕྱོགས་གཞན་ན་མོ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ནི་གོང་བུ་ཡང་རྡུལ་ཕྲན་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་ཆ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱོགས་བཞི་སྟེང་འོག་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱང་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ཞེས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །དེ་ལྟར་ལུས་དྲན་

106-150a

པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེས་དེའི་ཚེ་ན་ཡོད་པའི་རབ་དགའ་སྟེ་ཚོར་བ་བདེ་བ་ཅིའི་ཕྱིར་ན་མི་འགེགས། གདུངས་པ་ནི་གཟིར་བའོ། །ཞིམ་པ་ནི་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རྟོག་པས་ཀུན་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པའོ། །ཕ་རོལ་པོས་བརྗོད་པ། མང་པོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མང་ཞིང་ཕལ་ཆེ་བས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཉམས་སུ་མི་མྱོང་ངོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ་གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གང་ཞིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག །གང་ལས་རིག་ཅིང་མྱོང་ནས་རིག་གོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ། གཞན་གྱིས་བརྗོད་པ། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ཕྲ་བ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། བདེ་བ་ནི་རགས་པ་ཉིད་དེ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་པ་ནི་བོད་པའོ། །ཕྲ་བ་ཉིད་ནི་གང་ཡིན་སྙམ་ན་དགའ་བ་ཙམ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དགའ་བ་ཙམ་ནི་རངས་པ་ཙམ་ཉིད་དེ་དགའ་བའི་བག་ཞད་ཆུང་ངུ་ཙམ་མོ། །གཞན་དུ་གྱུར་པ་ནི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་དགའ་བ་གཉིས་པའོ་ཞེས་གལ་ཏེ་འདོད་དོ་ཞེ་ན། ལན་བརྗོད་པ། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་བདེ་བ་ཕྲ་བ་མ་ཡིན་པར་ཡོད་པས་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དགའ་བ་མེད་པའི་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྨད་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་པའི་བདེ་བ་ལས། བདེ་བ་འདི་ལས་གཞན་པའི་བདེ་བ་ཙམ་འབྱུང་གི་སྡུག་བསྔལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་བརྒལ་བ་དགའ་བའི་གནས་སྐབས་ན་སྡུག་བསྔལ་དང་འགལ་བ་བདེ་བའི་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཚང་ཞིང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཚང་བར་གྱུར་པས་འབྱུང་བར་མ་གྱུར་ཏོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་བརྟགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་བདེ་བ། ཁ་ཅིག་ནི་སྡུག་

106-150b

བསྔལ་དུ་འགྱུར་ལ། གནས་སྐབས་ཁ་ཅིག་ནི་མི་བདེ་བའི་རྒྱུར་འདུག་པ་དེ་ཉིད་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བདེ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། སྦྲུལ་ལ་རྨ་བྱ་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །དུག་ལ་གོམས་པ་རྣམས་ལ་དགའ་ཉིད་རྩི། །རྔ་མོའི་ཁ་ན་ཚེར་མ་ཚ་བཞིན་དུ། །དགའ་བའི་རྒྱུ་ཡི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་བ་འདི་རྣམ་པར་བརྟགས་ལ། དེའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་བདག་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱ། གོམས་པར་བྱའོ་གཞན་ཡང་འདིའི་ཕྱིར་ཡང་ཚོར་བ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བརྟགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཉིད་ཞིང་ངོ་། །གང་དེ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའི་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་དེ་ཉིད་ཟས་སོ། །རྒྱུ་ཁས་བླངས་ནས་ཚོར་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་བརྗོད་པ། ད་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དབང་དོན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་འདུས་ཤིང་ཕྲད་པ་ལས་རེག་པ། དེ་ལས་ཚོར་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་བར་དང་བཅས་པའམ་བར་མེད་པ་ཅིག་ཡིན་གྲང་ན། བར་དང་བཅས་པ་སྟེ་རྣམ་པར་ཆོད་པའི་ལྟ་ན་ནི་ཇི་ལྟར་འདུ་བར་འགྱུར། བར་མཚམས་མེད་པ་སྟེ་རྣམ་པར་མ་ཆོད་པར་གྱུར་ན་ནི་གཅིག་ཉིད་དེ་བདག་ཉིད་དུ་གཅིག་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་འདུས་ཤིང་ཕྲད་པ་ལས་འདུ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ། རྡུལ་ཕྲན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་འཇུག་པ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་གོ་སྐབས་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་བར་མཚམས་མེད་པའོ། །མཚུངས་པ་ནི་མཉམ་པ་སྟེ་མཐོ་དམན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འཇུག་པ་མེད་དུ་ཆུག །དུ་མ་ཡིན་ལ་རག་གོ་སྙམ་པ་ལ་མ་ཞུགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྡུལ་ཕྲ་མོ་རྣམས་ཀྱི་འདུ་བ་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཆ་ཤས་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཆ་ཤས་མེད་པ་ནི་ཆ་

106-151a

ཤས་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །འདུ་བ་ནི་དངོས་པོའི་ཚོགས་སོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་ཞེས་པ་ནི་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་འདུ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོགས་པ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ཚོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་འདུ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྔར་དཔྱད་པ་ནི་དེ་བཞིན་སོར་མོའི་ཚོགས་རྣམས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ངེས་པར་བསལ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་བདེ་བ་བསྒྲུབས་པ་འགྲུབ་ཅིང་སོགས་པ་ངལ་ཞིང་དུབ་པའོ། །གནོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོར་བའི་རྒྱུ་མེད་པ་དང་བྱེད་པ་པོ་མེད་པས་མེད་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །གང་ལ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་འཇོམས་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་སྟེ་ཟློག་པར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་རིག་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཉིད་མེད་ན་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། མཐོང་བའམ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཐོང་བའམ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་གྱི་ཐ་སྙད་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་སེམས་ཀྱིས་རིག་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ཚོར་བ་ཡོད་དོ་སྙམ་པ་ལ། སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཚོར་བ་དེ་སྔར་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པས་ཀྱང་རིག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོར་བ་དེ་ཕྱིས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པས་ཀྱང་རིག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དྲན་པ་འབའ་ཞིག་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཚོར་བ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་རིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པ་ཉིད་ནི་སྔར་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱིས་རིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སྔར་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ནི་ཞེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཚོར་བ་པོ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཞན་

106-151b

དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཚོར་བ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡིས་ཞེས་པ་ནི་ཚོར་བས་སོ། །དེ་དག་གིས་ནི་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་། ཚོར་བ་ཉམས་མྱོང་ཞེས་བརྗོད་པ། ཚོར་བྱ་ཚོར་བྱེད་ཚོར་བ་རྣམས། །སོ་སོར་གྱུར་པ་མ་མཐོང་ན། །གང་གིས་ན་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་། །དེ་ལྟར་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ནི། །མཁས་པས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག །ཅེས་འབྱུང་ངོ་། །སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དབང་པོ་ནི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་བདག་པོའི་ཚུལ་གྱིས་དབང་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་ན་དབང་པོའོ། །གཟུགས་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ལས་ཐ་དད་པའི་གཟུགས་རྣམས་སོ། །བར་ན་ཞེས་པ་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་བར་ནའོ། །ནང་ནི་ལུས་ཀྱི་ནང་ནའོ། །ཕྱི་ན་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་ནའོ། །གཞན་ན་སྟེ་བརྗོད་པ་རྣམས་ལས་གཞན་ནའོ། །སེམས་དང་ཡིད་ནི་དོན་གཅིག་པའོ། །ལུས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་རྟེན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་སེམས་ནི་ཡོད་དོ་ཞེས་དགོངས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་འཐད་པ་ཡང་སྟབས་གཅིག་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟན་པར་བཞེད་ནས། ཤེས་བྱ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པའི་རིམ་པའོ། །གཞན་གྱིས་བདེན་པ་གཉིས་མི་འཐད་པར་བརྩད་པར་འདོད་ནས་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། བདེན་པ་གཉིས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་ཐོབ་པ་ཡང་ཡོད་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གཞན་ཏེ་རྒྱུད་གཞན་གྱི་བློས་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཀུན་རྫོབ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་བདེན་པ་གཉིས་སུ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དོན་དམ་པ་ཡང་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ལ། བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་

106-152a

པས་ན་དེའི་ཚེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ཐོབ་ནས་སེམས་ཅན་མྱ་ངན་ལས་ག་ལ་འདའ་སྟེ། གང་གིས་ནི་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། སྒྲུབ་པ་པོས་ལན་བརྗོད་པ་འདི་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་གཞན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་གྱི་སེམས་ཉིད་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས་ན་དེས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རང་གི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ཡོད་མིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་འགགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རང་ལ་ཀུན་རྫོབ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་གཞན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ། ཕྱིས་དེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་གཞན་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཕྱིས་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཀུན་རྫོབ་ཡོད་ལ། གང་གི་ཚེ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་པ། དེའི་ཚེ་ཀུན་རྫོབ་མེད་པ་ཉིད་དེ། རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་དུ་མེད་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་འགག་པ་ཡང་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་དོན་དམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཅི་ཞིག་ཅིས་རྟོགས་པར་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། རྟོག་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྟོག་པ་ནི་བློའོ། །བརྟག་པར་བྱ་བ་ནི་ཤེས་བྱའོ། །དེ་དག་གཉིས་པོ་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའོ། །ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་ལ་གནས་ནས་ཏེ་བཟུང་ནས་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱི། དོན་དམ་པར་ནི་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་པོ་ཡང་བརྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ཉེ་བར་གཞག་པའི་དངོས་པོ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་གཞན་ཞིག་ལ་བརྟགས་ནས། དེ་ཡང་རྟོག་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་

106-152b

བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་རྟོག་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཞིག་གིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཡང་དེ་ཡང་གཞན་ཞིག་གིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལའོ། །རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ལ་བརྟགས་པ་ནི་གཏན་ལ་དབབ་པར་བྱ་བ་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་སྟེ། ཡང་དུས་ཕྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བའི་གནས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གནས་མེད་པས་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བཤད་དེ། དེས་བྱ་བ་མེད་པར་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་བདེན་པར་སྨྲ་བ་གང་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། ཚད་མ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་སྟེ་གཞལ་བར་བྱ་བའོ་ཞེས་འདི་གཉིས་བདེན་པར་འདོད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་འཁོར་བར་ལྟུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་མེད་པ་སྟེ་ངན་པར་གནས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཚད་མའི་དབང་གིས་ཏེ་སྟོབས་ཀྱིས་དོན་གཞལ་བར་བྱ་བ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ལྟ་ན། དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གང་གིས་ངེས་པར་བྱེད་དེ། རང་གིས་རང་རིག་པ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། ཚད་མ་གཞན་ཚོལ་ན་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་བྱའི་དབང་གིས་ཏེ་གཞལ་བར་བྱ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚད་མ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེས་ན་གང་གིས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་སྙམ་ན་ནི། དེའི་ཚེ་གཞལ་བྱ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གང་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ། དེ་སྟེ་ཤེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འཇོག་ཅིང་། ཤེས་བྱའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འཇོག་གོ་ཞེ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཉིས་ཀ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཕན་ཚུན་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་མ་གྲུབ་པས་གཉིས་པ་ཡང་མི་འགྲུབ་པོ། །ཕ་མེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་དཔེ་སྟེ། འགའ་ཞིག་གིས་བུ་སྐྱེད་པ་ན་ཕར་འགྱུར་གྱི། ཇི་སྲིད་དུ་མ་བསྐྱེད་ཀྱི་བར་དེ་སྲིད་ནི་མ་ཡིན་ལ། ཇི་སྲིད་དུ་ཕ་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་བར་དེ་སྲིད་དུ་བུའི་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་

106-153a

པ་མ་ཡིན་པས་གཉིས་ཀ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་གཉིས་གྲུབ་པའི། །གཉིས་ཀའི་དོན་དམ་ཉིད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་དག་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །རྒོལ་བ་པོས་བརྗོད་པ་མྱུ་གུ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཚོན་ཞེས་པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པའོ། །མྱུ་གུ་ཉིད་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་བྱ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཅི་སྟེ་རྟོགས་ཤིང་གོམས་པར་མི་བྱེད་སྙམ་པ་ལ། སྒྲུབ་པ་པོས་བརྗོད་པ། མྱུ་གུ་ལས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མྱུ་གུ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པས་མྱུ་གུ་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ས་བོན་ཡོད་དོ་ཞེས་གོ་བར་བྱེད་རྟོགས་པར་བྱེད་གྲང་ན། ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་གང་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟགས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དགག་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རང་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་ཉིད་རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་སྟེ། དེ་དག་ན་རེ་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལས་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བ་ག་ལ་སྲིད། དེས་ན་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། པདྨ་གེ་སར་ལ་སོགས་ཏེ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཡིས་བྱས། །རྨ་བྱའི་མདོངས་ལ་སོགས་པ་ཡི། །སྣ་ཚོགས་ཁྲ་བོ་སུ་ཡིས་སྤྲུལ། །ཞེས་འབྱུང་བས་སོ་སྙམ་པ་ལ་ལན་བརྗོད་པ། རེ་ཞིག་ཅེས་པ་ནི་རྗེས་དཔག་ལ་ལྟོས་པ་སྟེ། རྒྱུ་བརྗོད་པས་དེ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣ་ཚོགས་འདི་ནི་དབང་ཕྱུག་རྒྱུར་བྱས་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། དབང་ཕྱུག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སྨོས་ཞེས་པ་ནི་འདི་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་སྟོན་ཅིག་པའོ། །གལ་ཏེ་འབྱུང་རྣམས་ཏེ་ས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཡིན་ན་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་ཆོག་མོད། མིང་ཙམ་ལ་ངལ་བར་བྱེད་པ་ཅིའི་ཐ་ཚིག་གཞན་ཡང་སྒྲའི་སྒོ་ནས་སྐྱོན་རྟག་ཏུ་དགལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འོན་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དུ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་མའོ། །མི་རྟག་པ་ནི་རྣམ་པར་འཇིག་པའོ། །

106-153b

སེམས་མེད་པ་ནི་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་མ་ཡིན་པ་ནི་བརྟེན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །འགོམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྐང་པ་ལ་སོགས་པས་གནོན་ཅིང་འགོམས་པར་བྱ་བའོ། །མི་གཙང་བ་ནི་གང་ཞིག་བཙོག་པར་གྱུར་པ་རྣམས་སོ། །གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་འདི་ནི་བསམ་དུ་མེད་པ་སྟེ། དེས་ན་དབང་ཕྱུག་རང་གི་ངོ་བོ་སྤྱད་ནས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་པ་ལ། བསམ་མིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དབང་ཕྱུག་བསམ་དུ་མེད་པ་ཡིན་ན། བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་བསམ་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་པོ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་ཤིན་ཏུ་མཚོན་པར་དཀའ་བས་ན་བསམ་ཞིང་དཔྱད་པར་མི་ནུས་ལ། འབྲས་བུ་ནི་འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པས་དེ་བསམ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དབང་ཕྱུག་དེས་ཅི་ཞིག་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་འདོད། གལ་ཏེ་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་དེ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུར་འགྱུར། ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རགས་པའི་བྱ་བ་ནི་ཆུང་ངུ་ནས་དགག་པར་བྱ་བའོ། །དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་ནས་དབང་ཕྱུག་ནི་རྟག་པ་དེས་བདག་ཉིད་བྱེད་པ་འགལ་བའོ། །འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པས་ན་དེས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྐྱེད་པའི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བ་དང་། འདི་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་ཀྱང་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཀྱི་རྒྱུ་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཐོག་མ་འདི་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པས་དེའི་ཚེ་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། སྲིད་པ་ཆགས་ནས་ཚུར་ཁོ་ན་སྐྱེད་ཀྱི་འཇིག་པའི་ཚེ་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན། དེས་ན་ནུས་པ་རྟག་པ་དེ་ལ་སྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐོག་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་ལ་ཐོག་མ་གང་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལྟར་ན་ནི་འཇིག་པའི་ཚེ་ནུབ་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་དྲན་པའི་རིགས་ཤེས་པ་འོད་གསལ་བ་ལ་སོགས་པར་

106-154a

སྐྱེས་ནས། དེས་ན་ཡང་འདི་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ནུས་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་སྟེ་དབང་ཕྱུག་གིས་མ་བྱས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་རྟག་ཏུ་སྐྱེད་ཅིང་འབྱིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཚེ་ཚོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཚོགས་པ་དེ་མེད་ན་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པས་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཚོགས་པའི་ནུས་པས་གཅུན་ནས་དབང་ཕྱུག་མི་འདོད་ཀྱང་། གལ་ཏེ་བྱེད་པའི་ལྟ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཞན་གྱི་དབང་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་འདོད་བཞིན་དུ་བྱེད་པའི་ལྟ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་འདོད་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་དབང་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ན་དེ་འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་མངའ་དབང་ཅན་ཉིད་དུ་གང་གིས་འགྱུར། གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལས་བྱུང་བའི་འབྲས་བུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། གང་དག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཆ་ཤས་ཀྱང་ནི་རྡུལ་ཕྱེ་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྔར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་བཟློག་ཟིན་ཏོ། །གཙོ་བོ་རྒྱུར་གྱུར་ནས་འགྲོ་བ་རྣམས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཙོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སོ། །མི་མཉམ་འགྲོ་བ་ཞེས་ནི་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་གནས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་འདི་ལྟར་རང་བཞིན་ལས་ཆེན་པོ། དེ་ལས་ང་རྒྱལ། དེ་ལས་ཡོན་ཏན་བཅུ་དྲུག་གོ། །བཅུ་དྲུག་པོའི་ལྔ་ལས་འབྱུང་བ་ལྔའོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་དེ་ལས་ངར་འཛིན་པའོ། །ངར་འཛིན་པ་ལས་ནི་ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་སྟེ། ངག་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། རྐུབ་དང་། མཚན་མ་རྣམས་སོ། །བློའི་དབང་པོ་ལྔ་སྟེ། རྣ་བ་དང་། པགས་པ་དང་། མིག་དང་། ལྕེ་དང་། སྣ་རྣམས་

106-154b

དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། སྒྲ་དང་། གཟུགས་དང་། རོ་དང་། དྲི་དང་། རེག་རྣམས་ཏེ་བཅུ་དྲུག་གོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ལས་ནི། ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། ནམ་མཁའ་སྟེ་འབྱུང་བ་ལྔ་རྣམས་དང་། དེ་དག་རྣམས་དང་བདག་སྟེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་རྣམས་སོ། །འདི་དག་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བརྗོད་པའི་རྩ་བ་རང་བཞིན་ནི་འགྱུར་བ་མེད་པའོ། །ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བདུན་ནི་རང་བཞིན་དང་འགྱུར་བའོ། །བཅུ་དྲུག་པོ་འདི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའོ། །སྐྱེས་བུ་ནི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་དོ། །དེ་ལ་ལན་བརྗོད་པ། གཅིག་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཙོ་བོ་གཅིག་ལ་རང་བཞིན་གསུམ་ཉིད་མི་རིགས་ཏེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡོན་ཏན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཡོན་ཏན་གསུམ་པོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡོན་ཏན་ཡང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པས་ན། གཅིག་པུ་ལ་ནི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཞེས་མི་རིགས་པ་ཉིད་དོ། །ཉེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡོན་ཏན་ཡོད་པར་མ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེས་རྒྱུ་བྱས་པའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་རིང་དུ་སྤངས་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་གོས་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲངས་ཅན་རྣམས་འདོད་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སེམས་མེད་པའི་གོས་ལ་སོགས་པ་སེམས་མེད་པ་ཉིད་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པས་ན། གོས་ལ་སོགས་པ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལན་བརྗོད་པ་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་སེམས་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གོས་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཡང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་གཏི་མུག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ན། ཁྱོད་ཀྱི་བདེ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་གོས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ན།

106-155a

བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་ནི་གོས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྣལ་མ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ལས་ཏེ། གོས་ལ་སོགས་པ་ལས་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བར་མཐོང་བ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། དེ་མེད་པས་ན་སྟེ། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་གོས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདེ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྙམ་པ་ལ། བརྗོད་པ། བདེ་སོགས་གསལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དུས་གཅིག་གི་ཚེ་བདེ་བ་གསལ་བ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བདེན་པ་ཉིད་ཡིན་ན། རྟག་ཏུ་དེ་ཡང་དག་པར་རིག་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མ་གྱུར། གལ་ཏེ་མངོན་པར་གསལ་བ་ཉིད་ནུས་པ་ཕྲ་མོའི་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་པས་ན། གཞན་གྱི་ཚེ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ། རགས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རགས་པ་སྟེ་མངོན་པར་གསལ་བའི་རྟག་པ་དེ་ཉིད་ཕྲ་བ་སྟེ་མི་གསལ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པའི་རང་བཞིན་གཅིག་ལ་དུ་མ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རིམ་གྱིས་རགས་པ་སྤངས་ནས་ཕྱིས་ཕྲ་བར་འགྱུར་གྱི་ཅིག་ཅར་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། རགས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་དེ་དག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་དེ་རྗེས་འགྲོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་འཇིག་པས་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྗེས་འགྲོ་མེད་པའི་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་གྱིས་ཤིག །གཞན་ཡང་གང་རགས་པ་སྟེ། གསལ་བདེ་བདེ་བ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གསལ་བ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཞིག་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ཕྱིར་ཞིང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ནུས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། མཐོང་བའི་གསལ་བ་མེད་པ་

106-155b

སྟེ་མེད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བར་ཇི་ལྟར་མི་འདོད། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཟས་དེ་བཟའ་བར་བྱ་བའི་ཟས་རྣམས་མི་གཙང་བ་སྟེ་བཤང་བ་ལ་སོགས་པ་ཟ་བར་འགྱུར་རོ། །རས་ཀྱི་རིན་ཉིད་དེ་རས་ཉོ་བའི་རིན་ཉིད་གྱོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ་ལུས་ལ་བགོ་བར་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་རྨོངས་པ་སྟེ་མི་ཤེས་པས་རྒྱུ་ས་བོན་ལ་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་ངོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ།་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པའི་གྲངས་ཅན་ལ་ཡང་རྨོངས་པ་དེ་གནས་པ་མ་ཡིན་པས་དེས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་མཐོང་བར་མི་འགྱུར། ཡང་ན་དེ་གནས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་གནས་པའོ། །ཡང་ན་གྲངས་ཅན་ལ་ཡང་སྣམ་བུ་དེ་ས་བོན་ལ་གནས་པ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ཅི་སྟེ་གྱོན་པར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲགས་པ་དེ་ནི་ཡོད་ན་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ལྟ་བར་མི་བྱེད། ཅི་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པའི་མཐོང་བ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི། དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་མཐོང་བའི་འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མར་མངོན་པར་འདོད་ན་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་གསལ་བར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཚང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ཅག་གྲངས་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ནི་གྲོལ་བའི་གནས་སྐབས་ན་རང་བཞིན་ལ་གསལ་བ་རྣམས་ཐིམ་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པ། དེས་ཏེ་ཚད་མ་དེས་གཞལ་བ་སྟེ་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་གང་གསལ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ་བརྫུན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གྲངས་ཅན་པ་རྣམས་ལ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ཅག་སངས་རྒྱས་པའི་ལྟར་ན་ནི་བློས་བརྟགས་པ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ། དངོས་པོ་ལ་མ་རེག་ཅིང་མ་བཙལ་བ་དེ་ནི་མེད་པ་སྟེ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་བརྫུན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་བརྫུན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་གྲུབ་པ་དེའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མི་འགྲུབ་

106-156a

པའོ། །ཡང་ན་གྲངས་ཅན་གྱི་རྩོད་པ་བསླང་བ་སྟེ་ཚད་མ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་འཛིན་པའོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་གཞལ་བའི་གང་ཆོསཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་བརྫུན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ནི་མི་འདོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ལན་བཏབ་པའོ། །དེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་སྟེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །ཡོད་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟགས་པའོ། །དེས་ཅི་བྱེད་ཅེ་ན། རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་སྐྱེས་པ་བཟློག་པ་ནི་འགག་པར་གྱིས་ཤིག་པའོ། །རྒྱུ་མེད་པའི་ཞེས་རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་བསལ་ནས། མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོར་བྱེ་བྲག་ལའོ། །རྣམ་པར་གནས་ཞེས་པ་ནི་བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་པའོ། །དུས་གསུམ་དུ་སྨྲ་བའི་འདོད་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་ལས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཞན་ལས་ཞེས་པ་ནི་འདས་པའི་དུས་ལས་ཏེ། དེ་ལས་འོངས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་འདུས་བྱས་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་དེ་ཉིད་དང་ལྡན་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་མ་འོངས་པར་འགྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྱུ་མ་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་པའི་འགྲོ་བ་འདི་དག་རྨོངས་པ་སྟེ་མི་ཤེས་པས་བདེན་པ་ཉིད་དུ་བརྟགས་ཤིང་ཁས་བླངས་པའོ། །དེ་ཉིད་བརྗོད་པ། སྒྱུ་མ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ནི་སྒྱུ་མ་མཁན་ཏེ་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་པ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་བདེན་པ་ཉིད་དུ་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་། གང་ཞིག་རྒྱུ་རྣམས་ལས་སྐྱེས་པ། །དེ་ཡོད་མིན་ཕྱིར་མེད་པ་སྟེ། །ཇི་བཞིན་དུ་ནི་གསལ་བ་དེ། །གཟུགས་བརྙན་དང་ནི་མཚུངས་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །རྒྱུ་རྣམས་ལ་ཡང་ནུས་པ་མེད་

106-156b

དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུས་དགོས་པ་མེད་སྙམ་པ་ལ། བྱེ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་ཅིང་གཟུགས་མེད་དུ་གྱུར་པ་ལས་བསྒྱུར་དུ་མེད་པ་སྟེ་དངོས་པོ་གཞན་དུ་བྱར་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་བསྒྱུར་དུ་མེད་ལ་རག་མོད། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། གནས་སྐབས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་གནས་སྐབས་མ་སྤངས་པར་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་དངོས་པོར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལོག་པ་ལ་དངོས་པོར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ། དངོས་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་མ་གྱུར་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་རང་གིས་རིག་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པས་ན། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། དེར་ནམ་ཞིག་དངོས་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་མི་སྐྱེ་བའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི་འགལ་ཟླ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་དངོས་པོ་སྐྱེས་པས་དངོས་པོ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མ་བྲལ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་སྤངས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ། དངོས་པོ་ནི་སྐྱེ་བའི་དངོས་པོའོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད་པར་གཟུང་བར་བྱའོ། །ཡང་ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འགྲོ་བ་ནི་འགྲོ་བ་རིས་དྲུག་གོ། །དེ་རྣམས་རྨི་ལམ་འདྲ་བ་ནི་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བའོ། །ཡང་དག་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པའོ། །ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཐ་དད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་སེམས་ཅན་ཁམས། །དེས་ན་དོན་ལ་ཐ་དད་མེད། །བདག་ཉིད་དང་ནི་གཞན་དག་ཏུ། །མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཁྱེད་ཀྱིས་བཞེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འཕྲོག་པ་ནི་ཕྱིར་ཁྱེར་བའོ། །རེ་ཞིག་སྲེད་པ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དེ་ཉིད་དུ་

106-157a

ཞེས་སྨོས་ཏེ། ནམ་ཡང་མི་འབྱུང་ངོ་། །གསོན་པའི་འཇིག་རྟེན་ནི་སེམས་ཅན་ནོ། །མཁའ་ཞེས་པ་ནི་བརྟགས་པས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་དང་འདྲའོ། །བདག་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་བདག་དང་འདྲ་བར་བདེན་པ་མཐོང་བའོ། །འདི་ལྟར་གང་འཐབ་པ་དང་སྤྲོ་བའི་རྒྱུ་དག་གིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་སེམས་དཀྲུགས་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་ཕྱིར་ཞིང་འཁྲུག་པར་བྱེད་པའི་འཁྲུག་པའོ། །དགའ་བར་འགྱུར་བ་ནི་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ནི་སེམས་ཁྲལ་ཏེ་བྲང་བརྡུང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འཚེ་བ་ཞེས་པ་ནི་ཡིད་མི་བདེ་བའོ། །མི་རང་འཚོང་བ་ནི་འཚོང་བའི་ཕྱིར་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ། །སྡིག་པ་སྟེ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སོ། །དེ་ནས་ཤི་ནས་ངན་འགྲོར་ལྟུང་བ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་རོ། །ཡུན་རིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་རིང་དུ་འབྱུང་བའོ། །མི་བཟད་ཅེས་པ་ནི་བསྲན་དཀའ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བའོ། །ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཡང་ས་ནི་ཡང་བའི་སའོ། །དེ་ནི་སྟེ་སྲིད་པར་རོ། །དེ་ཉིད་མིན་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྨོངས་པས་དཀྲུགས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་འདྲ་ཞེས་པ་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱ་བ་ཞེས་པ་ནི་འཚོ་བའི་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཁྲུས་དང་། བསྐུ་བྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ནད་མེད་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རྩུབ་པ་ཁ་ཏན་ཏེ་ཟ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བཀྲེས་པ་ནི་ལྟོགས་པའོ། །ནད་ནི་ན་བའོ། །ངལ་བ་ནི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའོ། །གཉིད་ནི་གཉིད་ལོག་པའོ། །འཚེ་བ་ནི་ཐོ་འཚམས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚེ་འཛིན་པ་ནི་ཚེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །མྱུར་བ་ནི་མགྱོགས་པའོ། །བདེན་པ་ནི་སྲིད་པའི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ལའང་ཞེས་པ་ནི་བདེན་པ་ཡིན་པའོ། །རྣམ་པར་གཡེངས་པ་ནི་རྒོད་པར་གྱུར་པའོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ། །དེང་ན་ཡང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བའོ། །ངན་འགྲོ་ཆེན་པོ་ནི་མནར་མེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྟུང་བར་བྱེད་པ་ནི་ལྟུང་བར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནོ། །

106-157b

ལོག་པའི་ལམ་ནི་བྲམ་ཟེ་ལ་སོགས་པས་བཤད་པ་རྣམས་སོ། །གསོ་བ་སྟེ་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་ཀྱང་ཐུབ་པར་དཀའ་བའོ། །དལ་འབྱོར་ཏེ་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གནས་སྐབས་རྙེད་པར་དཀའ་བའོ། །ཨེ་མའོ་ཞེས་པ་ནི། སྐྱོ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་རྙེད་པ་ནི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་དཀའ་བླ་ཐོབ་པའོ། །ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་ཅེས་པ་ནི་སྐྱོ་ནས་ཡ་མཚན་དུ་གྱུར་པའོ། །རབ་ཏུ་གདུངས་པ་ནི་བཅུམ་པར་གྱུར་པའོ། །མི་མཐོང་བ་ནི་མི་ལྟ་བའོ། །གང་ཞེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ནོ། །ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་དཔེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཁྲུས་བྱས་ནས་ཏེ། ཁྲུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱས་ནས་གྲང་བས་ཉེན་ནས་བདེ་བར་འདོད་པས་མེར་འཇུག་པ་ནི་ལུས་བསྲོ་བའི་དོན་དུའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྟེ་བརྗོད་པའི་རིམ་པ་ལྟར་ན་མི་བདེ་བར་གནས་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་མེས་ཁྱུར་མིད་བྱས་པའོ། །ཨེ་མའོ་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པར་གྱུར་པའི་བག་མེད་པ་ཡང་མ་རིག་གོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འཆི་བ་ནི་ཤི་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཕོ་བ་སྟེ་ད་རུང་མ་རིག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །རོལ་པ་ནི་གང་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ལོངས་པར་བྱེད་པའོ། །འཇིགས་པར་བྱེད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པར་སྟེར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞི་བ་ནི་བདེ་བའོ། །བྱེད་པ་ནི་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའོ། །དམིགས་པ་མེད་པར་ནི་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དང་སྟེར་བའོ། །སོ་སོར་འཛིན་པ་པོ་སྟེ་གསུམ་མི་དམིགས་པར་གུས་པས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོགས་པའོ། །དམིགས་པས་ཕུང་བ་ནི་དམིགས་པར་ལྟ་བས་ཕུང་བ་སྟེ། གང་དེ་དག་རྣམས་ལ་ནམ་གྱི་ཚེ་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཐ་སྙད་ཙམ་དུའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ལེའུ་དགུ་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །། ༄། །བཅུ་པ། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ལེའུའི་དཀའ་འགྲེལ། ད་ནི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་བསམས་པ་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་པའོ། །དགའ་བ་ནི་ཡི་རང་བའོ། །ཉམས་པ་སྟེ་བྲི་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུན་མི་ཆད་པ་སྟེ་རྟག་ཏུའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱིར་བརྗོད་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ཞེས་

106-158a

སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཚ་བའི་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ནི་ཡང་སོས་དང་། ཐིག་ནག་དང་། ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དང་། ངུ་འབོད་དང་། རབ་ཏུ་ཚ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། བསྡུས་འཇོམས་དང་། མནར་མེད་པ་རྣམས་སོ། །གྲང་བའི་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ནི། སོ་ཐམས་ཐམས་པ་དང་། ཀྱི་ཧུད་དང་། ཨ་ཆུ་ཟེར་བདང་། ཆུ་བུར་རྡོལ་བ་དང་། ཆུ་བུར་ཅན་དང་། ཨུཏྤལ་ལྟར་གས་པ་དང་། པདྨ་ལྟར་གས་པ་དང་། པདྨ་ལྟར་གས་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་སོ། །བདེ་བ་ཅན་ཞེས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཞིང་ཁམས་ཏེ། དེའི་བདེ་བས་དགའ་བར་ཤོག་ཤིག་པའོ། །མཚོ་ཡས་ཞེས་པ་ནི་འདུས་པའི་ཚོགས་སོ། །ཉེ་བའི་དམྱལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རལ་གྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རལ་གྲིའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུའི་ལོ་འདབ་དང་གང་ལྡན་པའི་གནས་དེ་རལ་གྲིའི་ལོ་མ་ནགས་ཚལ་ལོ། །དགའ་ཚལ་ནི་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལོ། །དེ་ཉིད་སྡུ་གུ་སྟེ་བདེ་བ་སྟེར་བྱེད་དོ། །གང་གཞན་གྱི་བུད་མེད་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་མཁོ་དགུར་ལྡན་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་འདོད་ལྡན་མ་རབ་ཏུ་སྣང་བས་ན་སྤྲུལ་པ་སྟེ། ཤལ་མ་རིའི་སྡོང་པོ་ཡང་དེའོ། །དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ནི་དཔག་བསམ་གྱི་སྡོང་པོའོ། །འཁྲུང་བར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་པའོ། །ཆེ་ལྡན་ཞེས་པ་ནི་ཆད་པ་མེད་པར་ལྡན་པའོ། །ཉམས་དགའ་བ་ནི་སྙིང་དགའ་བའོ། །སོལ་ཕུང་ནི་མེ་མར་མུར་གྱིའོ། །རིན་ཆེན་ནི་བཻཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པའོ། །ས་བསྲེགས་ནི་ལྕགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འབར་བ་ཅན་གྱི་དམྱལ་བའི་ས་གཞིའོ། །ཤེལ་གྱི་ས་གཞི་བསྟར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེལ་ལས་བྱུང་ཞིང་དེས་བརྩམས་པའི་ས་གཞིའོ། །བསྡུས་འཇོམས་རི་བོ་ནི་རི་ལུག་གི་རྣམ་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞལ་མེད་ཁང་ནི་ལྷའི་གཞལ་ཡས་ཁང་ངོ་། །ཆུ་བོ་རབ་མེད་ནི་དམྱལ་བའི་ཆུ་བོའོ། །མེ་ནི་སྲེག་པར་བྱེད་པའོ། །འདྲ་བ་ནི་དེ་དང་མཚུངས་པའི་ཆུ་གང་ཡིན་པའོ། །བྱིང་བ་ནི་གཏིང་དུ་ནུབ་པའོ། །ཞིག་པ་ནི་ཞིག་ཅིང་འབྲུལ་བའོ། །ལུས་ཐོབ་པ་ནི་བདག་གི་དངོས་པོས་སོ། །བདེ་བས་མངོན་པར་དགའ་བ་ནི་བདེ་དགའོ། །མེ་ཏོག་ནི་པདྨའོ། །ཆར་པ་ནི་འབབ་པའི་རྒྱུན་ནོ། །འབབ་པ་ནི་རབ་ཏུ་འབབ་པའོ། །ཕྱག་ན་པདྨ་ནི་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་སྡུག་ཅིང་བསྔལ་བའོ། །

106-158b

ཤུགས་ནི་རབ་ཏུ་འབབ་པའི་རྒྱུན་ནོ། །གྲོགས་ནི་གྲོགས་དག་གོ། །བརླན་པ་ནི་བདས་པའོ། །སྤོས་དྲིས་གང་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གསུངས་པའོ། །སྒྲིབ་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བའམ་ཡང་ན་མངོན་སུམ་མོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་སྤྲིན་དང་འདྲ་བས་ན་སྤྲིན་ནོ། །བདེ་བ་ནི་དལ་གྱིས་འབབ་པའོ། །ཚིམ་པ་ནི་ཟས་སྐོམ་གྱིས་སོ། །ཁྲུས་བྱས་ནི་འོ་རྒྱུན་གྱིས་སོ། །ལྷ་མོ་སྒྱུ་འཕྲུལ་ནི་སྟོན་པ་སྐྱེད་བྱེད་མའོ། །བསྟན་པ་ནི་རྩོམ་པའོ། །ཐར་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །བདེ་བ་ནི་བཀྲ་ཤིས་པར་བྱེད་པའོ། །འབད་མི་དགོས་པ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སོ། །གྲུ་ཆེན་ནི་གཟིངས་སོ། །ཉམ་ང་ནི་བགྲོད་དཀའ་བའོ། །མྱོས་པ་ནི་སྨྱོན་པའོ། །རབ་མྱོས་ནི་དཔག་མེད་པས་མྱོས་པའོ། །རྟག་ཏུ་ཞེས་པ་ནི་དུས་ཀྱི་མཐར་བརྗོད་པའོ། །མཛོད་ནི་ནམ་མཁའ་ཉིད་དོ། །དེ་དང་གང་འདྲ་བ་ནི་མཛོད་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྩོད་པ་ནི་འཐབ་པའོ། །ཕོངས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །གཟི་བརྗིད་ནི་ནུས་པའོ། །དཀའ་ཐུབ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །མཐོ་བ་ནི་ནོར་ལ་སོགས་པའོ། །འོད་ཟེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉི་ཟེར་ལ་སོགས་པའོ། །མཐུ་དང་ལྡན་པ་ནི་ནུས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ནད་པ་ནི་ནད་ཡང་དག་པར་སྐྱེས་པའོ། །རྒྱས་པ་ནི་གང་བའོ། །མཐུན་པ་ནི་བསམ་པ་གཅིག་པའོ། །ལས་སུ་རུང་བ་ནི་ལེ་ལོ་མེད་པའོ། །བདེ་བ་དང་ལྡན་ཞེས་པ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་སྟེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །སྡུག་པ་ནི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཉམས་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ལུས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །དབེན་པའི་དོན་དུ་གནས་པ་ནི་དབེན་པ་ན་གནས་པའོ། །དེའི་ཕུན་སུམ་ལྡན་པ་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཚོགས་པ་ཉིད་དོ། །སྨིན་གྱུར་ཅིག་ནི་འབྲས་བུ་སྨིན་པར་གྱུར་ཅིག་པའོ། །བསྟན་པ་ནི་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་གཙུག་ལག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་བླ་མའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས། ལེའུ་བཅུ་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལོ།། །།དགེ་སློང་བཻ་རོ་ཙ་ན་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ། །

106-159a

ཕྱོགས་ཙམ་བཀྲོལ་ལས་དགེ་བ་གང་། །ཐོབ་དེས་འགྲོ་རྣམས་རྒྱལ་བར་ཤོག །ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱུད་དུ་འགྲོ་སྙམ་པ་ཡི་བསམ་པས་བདག་གིས་འགྲེལ་པ་འདི་བརྩམས་ཏེ། །དེ་ན་རྩ་བ་རྐྱང་པའང་ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་བདག་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱུར་པ་ན། །ལྟ་སྨོས་ཅི་དགོས་འགྲེལ་པ་མེད་སྙམ་དེས་ན་ང་རྒྱལ་སྒོ་ནས་བྱས་སོ་ཞེས། །ཐུགས་དགོངས་མ་མཛད་དག་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་དག་ཅི་དགར་སེམས་ལ་རག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ། དཔལ་བཱི་ཀྲ་མ་ལ་ཤཱི་ལའི་གཙུག་ལག་ཁང་གི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དགེ་སློང་བཻ་རོ་ཙ་ན་རཀྵི་ཏས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།